Sr. Maria Trần Thị Ngọc Hương
Hành trình theo đuổi sự thánh thiện dũng cảm của Thánh Luy Gônzaga.
Người thanh niên trẻ đứng sang một bên trong khi những người xung quanh nhảy múa. Âm nhạc rất to và những lời bài hát thì khiếm nhã. Việc khiêu vũ đã đi quá đà đến độ bất lịch sự. Khi họ quay vòng, các người bạn đã chế nhạo Luigi: “Luigi, tại sao anh không tham gia cùng chúng tôi? Tại sao anh quá nhút nhát, hay anh là một thiên thần?” Hãy hạnh phúc khi được cho là ngại ngùng, Luigi gật đầu và bước ra khỏi phòng.
Điều này nghe có vẻ giống như một câu chuyện hiện đại, nhưng trên thực tế, đó là một cái nhìn thoáng qua trong cung của Đại Công tước Francesco de Medici ở Florence vào năm 1570. Đó là nơi mà chàng trai trẻ Luy Gônzaga (Aloysius Gonzaga), còn được gọi là Luigi, được cha mình gửi đến để học cách cư xử lịch sự theo yêu cầu của chức vụ trong cuộc sống. Mặc dù cách nhau hàng thế kỷ, nhưng nền văn hóa cuồng nhiệt với dục vọng và quyền lực không còn xa vời gì với chúng ta. Ở giữa môi trường đó, Luy Gônzaga nổi bật như một thí dụ phản văn hóa. Luy Gônzaga cho tất cả chúng ta, đặc biệt là những người trẻ mà ngài là vị thánh bảo trợ thấy rằng có thể chống lại thế giới trần tục bằng cách để Chúa Kitô hướng dẫn cuộc sống của chúng ta.
Một Người Con của Thiên Chúa tại Cung Điện. Luy Gônzaga là một con người hơi đặc biệt. Thông thường ngài được miêu tả trong kính màu mặc trang phục đen và trắng của một tu sĩ Dòng Tên. Ngài cầm một cây huệ và cây thánh giá, với đôi mắt khiêm tốn nhìn xuống. Luy Gônzaga có vẻ là mẫu gương tiêu biểu của sự hiền lành. Chưa hết, chính chàng trai trẻ này đã được sinh ra nơi một trong những gia đình có ảnh hưởng chính trị nhất ở nước Ý. Ngài đã được tiếp xúc với sức mạnh cùng với sự tàn bạo và ngài có tài sản kếch xù tùy ý sử dụng.
Chìa khóa cho sự phản ứng bất thường của Luy Gônzaga đối với hoàn cảnh của ngài cốt ở cam kết dâng hiến chính mình cho Chúa giữa những ảnh hưởng xấu của xã hội. Đó không phải là một quá trình dễ dàng để từ chối tất cả những gì thế giới đang cung ứng cho ngài, nhưng tính cách cương quyết của Luy Gônzaga đã giúp ngài thực hiện những lựa chọn khó khăn và đứng vững khi ngài gặp phải sự phản đối. Luy Gônzaga thường nói: “Làm một người con của Chúa thì tốt hơn là làm vua của cả thế giới!” Như thế, Luigi đã đi từ hoàng tử nước Ý đến vị thánh dòng Tên như thế nào?
Một Mảng Ảnh Hưởng. Luy Gônzaga sinh năm 1568, là con cả trong bảy người con của Don Ferrante Gonzaga, Hầu tước của Castiglione, Ý và Martha Tana Santena. Luy Gônzaga là người thừa kế không chỉ đối với các chức danh và tài sản của cha mình mà còn của hai người chú họ không có con trai. Luy Gônzaga chuyển đến trong lãnh địa hoàng gia: mẹ ngài từng là bạn tri kỷ của nữ hoàng Tây Ban Nha, và một trong những người bạn chơi thời thơ ấu của ngài là nữ hoàng tương lai của nước Pháp.
Gia đình Gônzaga là một gia đình Kitô giáo; những lời cầu nguyện và việc đọc những lá thư được viết bởi các nhà truyền giáo Dòng Tên là một phần của nhịp sống của chàng trai trẻ Luy Gônzaga. Nhưng cuộc sống tại cung điện của Castiglione cũng chìm trong những ảnh hưởng của thế giới trần tục, sự ham khoái cảm dục vọng và tham vọng chung của thời đại. Về phần mình, Luy Gônzaga xử lý bằng xu hướng nóng tính và bằng ý chí mạnh mẽ.
Don Ferrante muốn người con trai lớn đi theo bước chân của mình như một nhà lãnh đạo quân sự và ông cho làm một bộ áo giáp nhỏ cho con trai mình. Luy Gônzaga yêu thích vũ khí và rất thích đi cùng cha mình đến các cuộc tập trận quân sự, điều này mang lại một chút kích động cho chàng trai trẻ. Một lần, trong khi những người lính đang ngủ trưa, Luy Gônzaga, bốn tuổi, lấy một ít thuốc súng và tìm cách bắn một vũ khí, cậu đã khiến mọi người phát hoảng! Sau đó, khi Luy Gônzaga trở về nhà, cậu bé đã làm mẹ ngạc nhiên với vốn từ vựng chua chát mà cậu đã học được từ những người lính.
Những Giải Pháp Thực Tế. Vào năm bảy tuổi, Luy Gônzaga đã trải nghiệm điều gì đó về sự thức tỉnh tôn giáo. Cậu giúp lễ trong thánh lễ mỗi ngày và bắt đầu có thói quen cầu nguyện hàng ngày. Nhờ sự suy gẫm và sự trưởng thành đang phát triển này, Don Ferrante quyết định đào tạo Luy Gônzaga thành một chính khách (nhà chính trị sắc sảo và thiết thực). Ông đã gửi Luy Gônzaga và em trai của mình đến cung điện hoàng gia nổi tiếng ở Florence.
Tại cung điện ở đó, các trò chơi khiêu vũ và phòng khách thường mang tính khiêu gợi. Những cậu con trai mười bốn tuổi và những cô con gái mười hai tuổi được coi là có thể kết hôn, và những quý tộc trẻ tuổi được sử dụng tình dục bởi phụ nữ và đàn ông quý tộc lớn tuổi. Trong khi có sự bảo trợ tuyệt vời của nghệ thuật và sự thịnh vượng, cũng có mưu đồ và bạo lực của cung điện.
Trong một môi trường như vậy, Luy Gônzaga chắc chắn không biết gì về những gì đang diễn ra, mặc dù cậu chỉ mới chín tuổi. Trung thành với lời cầu nguyện hàng ngày và việc xưng tội thường xuyên, Luy Gônzaga đã quyết tâm cố gắng hết sức mình để dâng cuộc đời cho Thiên Chúa. Nhưng làm thế nào cậu có thể bảo vệ sự trong trắng của mình? Cậu bắt đầu bằng cách từ chối tham gia vào các điệu nhảy và trò chơi của cung điện. Cậu tránh ở một mình với bất kỳ người phụ nữ nào tại cung điện. Không muốn một danh tiếng thánh thiện, Luy Gônzaga để mọi người nghĩ rằng cậu là người nhút nhát. Cuối cùng, Luy Gônzaga đã thực hiện lời khấn tư về sự khiết tịnh và dành thời gian với những người có thể trả lời những câu hỏi của cậu về những vấn đề tâm linh.
Những lựa chọn thực tế này đã giúp kiềm chế các ham muốn trong Luy Gônzaga đang được khuyến khích bởi môi trường xung quanh. Không chỉ đơn giản là cố gắng tránh tội lỗi, Luy Gônzaga nói rằng cậu đang làm những gì cần thiết để nên thánh bằng cách xác định những gì sẽ kết hợp cậu với Thiên Chúa cách mật thiết hơn.
Kiên Trì Cầu Nguyện. Khi Luy Gônzaga trở về nhà từ Florence, cậu đã xây dựng trên nền tảng đã được đặt ở đó. Cậu đọc về cuộc sống của các vị thánh và viếng thăm các tu viện nơi cậu biết rằng mình có thể nói chuyện trực tiếp với Thiên Chúa khi cầu nguyện. Lặng lẽ suy gẫm về cuộc đời của Chúa Giêsu đã giúp Luy Gônzaga hiểu sâu sắc hơn ý nghĩa của việc đi theo Chúa Giêsu. Ở nhà và bất cứ nơi nào Luy Gônzaga đi, cậu bắt đầu đối xử với những người giúp việc gia đình bằng sự tôn trọng chu đáo. Khi họ gọi Luy Gônzaga là “thưa ngài (ông chủ của tôi)”, cậu đã nhanh chóng nói rằng: “Phụng sự Thiên Chúa thì tốt hơn tất cả mọi vinh quang của thế gian.”
Khi Luy Gônzaga đào sâu sự dâng hiến của mình đối với Thiên Chúa, cậu bắt đầu tự hỏi liệu mình có thể được gọi vào công việc truyền giáo hay không. Như một cách để thử điều đó, Luy Gônzaga thực hiện các chuyến đi vào thành phố để dạy giáo lý cho trẻ em nghèo.
Khi gia đình Luy Gônzaga chuyển đến Tây Ban Nha để phục vụ Vua Philip, các cận thần đã suy đoán rằng Luy Gônzaga sẽ trở thành một chính khách xuất sắc. Don Ferrante, người dựa vào sự quyết định của con trai mình trong việc đàm phán các vấn đề kinh doanh, đã đồng ý với điều đó. Nhưng Luy Gônzaga trở nên xác tín hơn rằng cậu đã được kêu gọi vào đời sống tu trì. Năm mười sáu tuổi, Luy Gônzaga nói với cha mình rằng cậu muốn tham gia Dòng Tên, một dòng trong đó cậu có thể tránh được việc thăng chức trong nhà thờ và cậu có thể làm công việc truyền giáo. Don Ferrante bừng bừng nổi giận và một trận chiến ý chí bắt đầu giữa người hầu tước bướng bỉnh và đứa con trai không kém phần kiên quyết của ông. Ferrante đã gửi Luy Gônzaga trong chuyến đi kéo dài mười tám tháng ở Ý nhằm cố gắng thay đổi suy nghĩ của cậu con trai. Nhưng Luy Gônzaga càng thấy điều đó, cậu càng không muốn lối sống vương giả của giới quý tộc. Luy Gônzaga đã nếm trải những niềm vui của việc chiêm niệm và truyền giáo, và mọi thứ khác đều mờ nhạt khi so sánh.
Luy Gônzaga nhận thấy mình trong một tình huống khó khăn. Cậu xác tín rằng Thiên Chúa đang kêu gọi mình vào Dòng Tên, nhưng cậu đã vâng lời cha mình một cách chân thành và sẽ không bước vào Dòng mà không có sự chấp thuận của cha. Trải qua gần hai năm đấu tranh, Luy Gônzaga vẫn kiên trì. Cuối cùng, nhận ra nỗi đau khổ của con trai mình, Ferrante đã mủi lòng. Năm 1585, Luy Gônzaga từ bỏ quyền thừa kế của mình và được phép vào Dòng Tên.
Thành Công trong Mắt Thiên Chúa. Cuối cùng được nhận vào đời sống tu trì, Luy Gônzaga thực sự đã có thể dễ chịu một chút. Quy tắc Dòng Tên hài hòa hơn so với việc tự đền tội của mình. Và thậm chí tốt hơn, sự căng thẳng giữa Luy Gônzaga và cha anh đã được giải quyết. Thật không may, Luy Gônzaga đã chết vì bệnh dịch hạch năm 1591 ở tuổi hai mươi ba, trước khi trở thành linh mục. Trong 450 năm kể từ khi sinh ra, Luy Gônzaga đã được coi là tấm gương cho giới trẻ, với hàng trăm trường học và xã hội mang tên thánh nhân.
Luy Gônzaga đã thực hiện những lựa chọn thực tế không để môi trường hay chức quý tộc quyết định căn tính của mình. Lời kêu gọi trở thành con của Chúa luôn đến trước. Mặc dù một số người có thể nhận thấy sự khiêm tốn của Luy Gônzaga vừa là sự thận trọng hoặc sự hiền lành vừa là một sự lãng phí tài năng, những lựa chọn của Luigi trẻ trung đòi hỏi sự can đảm, quyết tâm và khiêm tốn thực sự. Giữ gìn sự tinh khiết, tôn kính cha mẹ và chống lại thế tục là điều có thể bởi vì Luy Gônzaga đã rút được sức mạnh và tiêu chuẩn của mình từ Thiên Chúa. Luy Gônzaga cho chúng ta thấy rằng chúng ta có thể sống theo con đường (cách) của Thiên Chúa, ngay cả khi nền văn hóa xung quanh chúng ta không tôn vinh Thiên Chúa. Đó là một bài học không chỉ cho những người trẻ tuổi mà còn cho mỗi người chúng ta.
Hallie Riedel – Theo The Word Among Us [wau.org]
Chuyển ngữ: Sr. Maria Trần Thị Ngọc Hương
