Ở Việt Nam, thuế là trời còn nhân viên thuế vụ là ông trời con.
Nói gỡ vướng thể chế để vươn mình nhưng có cái vụ thuế cỏn con dưới đây mà không chịu gỡ, dù dân chúng đã kêu rất lâu.
Mời đọc bài viết của 1 doanh nhân Việt kiều Mỹ.
Đây là người cha quyền lực có đứa con gái vướng vô vụ h.iếp dâm lùm xùm vừa xảy ra với 1 thiếu gia ở 1 tỉnh miền bắc.
——
CẢNH BÁO BÀ CON TRONG VÀ NGOÀI NƯỚC: MỘT MÃ SỐ THUẾ CŨ CÓ THỂ KHIẾN BẠN KHÔNG ĐƯỢC RỜI VIỆT NAM!
Tổng Bí thư Tô Lâm từng nói: “Xử lý nghiêm minh nhưng cũng phải thấu tình đạt lý, nhân văn.” Tôi rất đồng tình với tinh thần ấy. Pháp luật phải nghiêm minh, nhưng khi áp dụng vào đời sống cũng cần xem xét từng hoàn cảnh, đúng người, đúng việc, hợp tình, hợp lý.
Sáng thứ Hai, ngày 9/11/2026, tôi từ Hoa Kỳ trở về Việt Nam để giải quyết một số công việc, dự định bay về Mỹ ngày 15/11 để kịp đoàn tụ với gia đình nhân dịp Lễ Tạ ơn (Thanksgiving).
Vừa đến sân bay, khi làm thủ tục nhập cảnh, tôi bất ngờ được công an xuất nhập cảnh mời vào phòng làm việc riêng. Họ thông báo tôi có vấn đề nợ thuế liên quan đến một công ty cũ ở Hà Nội và có thể không được xuất cảnh trở lại Hoa Kỳ nếu chưa giải quyết xong.
Tôi hết sức ngạc nhiên! Công ty TNHH Thương mại và Tư vấn Mỹ Việt (USV) của tôi đã ngừng hoạt động gần 20 năm. Ngày ấy các con còn nhỏ, bây giờ đã trưởng thành, tôi cũng đã có cháu nội, cháu ngoại. Vậy mà một mã số thuế từ thời ấy vẫn còn nằm đó!
Sau khi liên hệ và làm việc với Thuế cơ sở 3, Thành phố Hà Nội, nơi quản lý hồ sơ USV, tôi được cán bộ thuế cho biết một điều rất bất ngờ:
CÔNG TY KHÔNG NỢ MỘT ĐỒNG THUẾ NÀO!
Chỉ vì khi ngừng hoạt động gần 20 năm trước, công ty chưa hoàn tất thủ tục đóng mã số thuế. Bây giờ muốn giải quyết phải xử lý lại con dấu cũ cùng hồ sơ giấy tờ, dự kiến mất từ 30 đến 60 ngày.
Không nợ thuế mà vẫn có nguy cơ không được xuất cảnh. Như vậy có hợp tình, hợp lý hay không?
Tôi đã tìm hiểu quy định tại Hoa Kỳ, Úc, Singapore, Malaysia và một số quốc gia khác. Nhiều nước có biện pháp hạn chế xuất cảnh hoặc hộ chiếu đối với người nợ thuế. Nhưng trong những quy định đã nghiên cứu, tôi chưa tìm thấy trường hợp tương đương với Việt Nam: Một công ty không nợ thuế, chỉ chưa đóng mã số thuế mà người đại diện vẫn có thể bị tạm hoãn xuất cảnh.
Ngay cả Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), trong tài liệu công bố ngày 18/3/2025, cũng khuyến nghị việc hạn chế xuất cảnh để thu hồi nợ thuế phải là biện pháp cuối cùng, có căn cứ pháp lý và bảo đảm quyền lợi của người bị áp dụng.
Đáng chú ý, ngày 10/11/2026, báo Thanh Niên đưa tin Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) kiến nghị bãi bỏ việc tạm hoãn xuất cảnh đối với người đại diện doanh nghiệp chỉ vì vi phạm thủ tục hành chính liên quan đến mã số thuế.
Tôi còn một điều rất băn khoăn. Khi một công ty ngừng hoạt động, không còn kê khai trong nhiều năm, cơ quan thuế cũng có trách nhiệm theo dõi, kiểm tra và thông báo. Tại sao không giải quyết từ một, hai năm đầu mà để hồ sơ kéo dài gần 20 năm? Trong thời gian ấy, cơ quan thuế đã gửi những thông báo nào, hướng dẫn doanh nghiệp ra sao?
Tôi không phủ nhận trách nhiệm của mình khi chưa hoàn tất thủ tục đóng mã số thuế. Nhưng trách nhiệm quản lý cũng phải được xem xét từ cả hai phía. Không thể mọi hậu quả của một hồ sơ tồn đọng hàng chục năm đều chỉ do người dân gánh chịu.
Tôi hoàn toàn tôn trọng pháp luật Việt Nam, không có ý chỉ trích chính sách hay những cán bộ đang thi hành công vụ. Tôi chỉ mong Thuế cơ sở 3 Hà Nội và các cơ quan có thẩm quyền xem xét một giải pháp đúng pháp luật, hợp tình, hợp lý. Với người không nợ thuế, sẵn sàng hợp tác, có thể cho phép ủy quyền tiếp tục giải quyết thủ tục và xem xét hủy tạm hoãn xuất cảnh khi đáp ứng các điều kiện cần thiết.
Qua câu chuyện này, tôi cũng muốn nhắn gửi bà con Việt kiều và người Việt trong nước: Nếu trước đây từng thành lập công ty hoặc đứng tên hộ kinh doanh, xin hãy kiểm tra kỹ mã số thuế trước khi về Việt Nam hoặc đi nước ngoài. Đừng nghĩ công ty đã nghỉ kinh doanh từ lâu, không nợ thuế là mọi chuyện đã xong.
Hai mươi năm, từ lúc còn nuôi con đến khi đã có cháu, là cả một chặng đường đời người. Chẳng lẽ một thủ tục hành chính cũng phải kéo dài ngần ấy năm, để rồi trở thành rào cản cho chuyến trở về với gia đình.
Tôi chỉ mong một điều giản dị: Pháp luật cần nghiêm minh, nhưng khi thực thi cũng phải thấu tình đạt lý, nhân văn. Đó cũng là điều Tổng Bí thư Tô Lâm đã nhấn mạnh.
( Nguyễn Đình Minh Trị )








