Lm. Minh Anh, Tgp. Huế
“Chị cứ về đi, và từ nay đừng phạm tội nữa!”.
Thật thú vị, câu chuyện người phụ nữ ngoại tình không có trong một số bản thảo cổ nhất của Phúc Âm Gioan. Thánh Augustinô cho rằng các bản sao đã loại bỏ nó vì “tai tiếng của lòng thương xót” khiến những kẻ theo chủ nghĩa đạo đức nghiêm ngặt khó chịu.
Kính thưa Anh Chị em,
Trong Tin Mừng hôm nay, các nhà lãnh đạo tôn giáo dẫn đến Chúa Giêsu một người nữ ngoại tình – một kịch bản có lẽ chính họ dàn dựng – để gài bẫy Ngài. Mục tiêu không phải là người phụ nữ, mà là Ngài. Nhưng thật bất ngờ, Chúa Giêsu không kết án, Ngài xót thương. Và điều đó trở thành một “tai tiếng” – ‘tai tiếng của lòng thương xót’.
Hãy đặt cảnh này cạnh một kịch bản khác – một người nữ “không ngoại tình” thời Đaniel – bài đọc một. Cô ấy đúng, sạch; không ai tố; không có đá; không va chạm – nên cũng không ai cần xét mình. Còn người nữ của Gioan – bị kéo ra ánh sáng, bị gọi tên bằng tội – lại làm mọi sự đảo chiều. Người ta xử cô, nhưng họ lại bị chất vấn. Vì khi Chúa Giêsu cúi xuống viết, Ngài đẩy luật vào lương tâm – để từng người thấy mình cần được thương. Nhận ra điều đó, đá rơi. “Ai trong các ông sạch tội!”. Một lời không kết án – nhưng mở đường cho lòng thương xót. “Chỉ một mình Đấng vô tội có quyền ném đá – và Ngài đã không làm!” – Phanxicô.
Đó không phải là một sự dễ dãi; nhưng là một sự thật khó nuốt: con người thích luật khi nó cho phép mình đứng trên; một khi luật quay lại soi mình, ai ai cũng lùi lại. Chính khoảnh khắc đó, điều người ta sợ nhất xảy ra – ‘tai tiếng của lòng thương xót’. Tai tiếng vì người có quyền kết án lại không kết án; tai tiếng vì Thiên Chúa không đứng về phía những viên đá, mà đứng về phía một con người đang bị nghiền nát – “Dầu qua lũng âm u, con sợ gì nguy khốn, vì có Chúa ở cùng” – Thánh Vịnh đáp ca.
Nếu thế giới chỉ có những người nữ “không ngoại tình”, thế giới sẽ rất gọn gàng: không có nước mắt, không có trở lại; nhưng cũng không có cứu độ. Chính người nữ ngoại tình mở ra điều mà lề luật không thể mở – một lối về. Không phải vì cô ấy tốt, nhưng vì có một Đấng nhìn cô khác – không gọi cô bằng tội, cũng không bỏ qua tội; nhưng chỉ nói, “Tôi không kết án chị… đừng phạm tội nữa!”. Một bên là vực thẳm, một bên là con đường. “Lòng thương xót là tên gọi thứ hai của tình yêu!” – Gioan Phaolô II.
Anh Chị em,
Chúng ta dễ đứng về phía người nữ “không ngoại tình” để thấy mình ổn. Nhưng nếu thành thật, chúng ta luôn có đá trong tay, dẫu có tội trong lòng; muốn kết án để nhẹ mình và sợ bị đưa ra ánh sáng. Ở đó, Chúa Kitô không đứng về phía cái đúng; Ngài đứng phía chúng ta sắp gãy và giữ chúng ta lại trong một khoảng rất hẹp: không còn gì để biện minh, nhưng vẫn chưa bị loại trừ. Đó là ‘tai tiếng của lòng thương xót’ – không êm, nhưng cứu. “Chị cứ về đi!” – mở lại một đời; “Đừng phạm tội nữa!” – không cho phép sống như cũ.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, đừng để con đúng mà lạnh; đừng để con sạch mà xa; cho con thở bằng lòng xót thương!”, Amen.
Lm. Minh Anh, Tgp. Huế
*******************************************************
Lời Chúa Thứ Hai Tuần V Mùa Chay
Ai trong các ông sạch tội, thì cứ việc lấy đá mà ném trước đi.
✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an. Ga 8,1-11
1 Khi ấy, Đức Giê-su đến núi Ô-liu.
2 Vừa tảng sáng, Người trở lại Đền Thờ. Toàn dân đến với Người. Người ngồi xuống giảng dạy họ. 3 Lúc đó, các kinh sư và người Pha-ri-sêu dẫn đến trước mặt Đức Giê-su một phụ nữ bị bắt gặp đang ngoại tình. Họ để chị ta đứng ở giữa, 4 rồi nói với Người : “Thưa Thầy, người đàn bà này bị bắt quả tang đang ngoại tình. 5 Trong sách Luật, ông Mô-sê truyền cho chúng tôi phải ném đá hạng đàn bà đó. Còn Thầy, Thầy nghĩ sao ?” 6 Họ nói thế nhằm thử Người, để có bằng cớ tố cáo Người. Nhưng Đức Giê-su cúi xuống lấy ngón tay viết trên đất. 7 Vì họ cứ hỏi mãi, nên Người ngẩng lên và bảo họ : “Ai trong các ông sạch tội, thì cứ việc lấy đá mà ném trước đi.” 8 Rồi Người lại cúi xuống viết trên đất. 9 Nghe vậy, họ bỏ đi hết, kẻ trước người sau, bắt đầu từ những người lớn tuổi. Chỉ còn lại một mình Đức Giê-su, và người phụ nữ thì đứng ở giữa. 10 Người ngẩng lên và nói : “Này chị, họ đâu cả rồi ? Không ai lên án chị sao ?” 11 Người đàn bà đáp : “Thưa ông, không có ai cả.” Đức Giê-su nói : “Tôi cũng vậy, tôi không lên án chị đâu ! Thôi chị cứ về đi, và từ nay đừng phạm tội nữa !”
