Category: SƯU TẦM

Posted on

Vài Suy Nghĩ về Hạnh Phúc của con người

Người trẻ thường sống vội, chạy theo những thứ hào nhoáng, không thực tế. Họ vội vàng quyết định vì sợ mất đi cơ hội tốt, họ đánh liều để rồi nhận về nhiều quả đắng về sau.

Người lớn tuổi thì khác, họ đã trải qua nhiều giông bão của cuộc đời nên khi đối mặt với bất kỳ điều gì họ đều cẩn trọng. Đối với những khó khăn sóng gió, họ sẵn sàng đối mặt và điềm tĩnh giải quyết. Cũng ở độ tuổi đó, họ mới nhận ra những điều quý giá mà tuổi trẻ mình đã đánh mất.
Có những điều nhận ra sớm ngày nào sẽ tốt ngày ấy…

1. Thời gian một đi không trở lại, sinh mệnh con người thì quá ngắn ngủ

iKhi về già, ta nhận ra sự thật rõ ràng rằng một ngày trôi qua sẽ mãi mãi không quay trở lại, vì vậy ngay từ bây giờ, hãy sống vui vẻ mỗi ngày, để mỗi ngày trở nên ý nghĩa hơn.

2. Thời gian và trải nghiệm sẽ làm lành những nỗi đau

Bạn cần hiểu rằng một chuyện buồn trong cuộc sống dù có đau đớn đến mức nào rồi đến một ngày nó sẽ chỉ là một phần rất nhỏ bé so với cả quá khứ của bạn và nó cũng không nghiêm trọng đến mức như bạn nghĩ bây giờ.

3. Phía sau một cuộc đời tươi đẹp là không ít những đau khổ

Bạn là con người nên không thể hoàn hảo. Dù bị tổn thương nhưng bạn vẫn sống sót. Hãy nghĩ về một đặc ân quý giá là bạn vẫn được sống, được thở, được suy nghĩ, được tận hưởng và được theo đuổi những gì bạn yêu thích.
Đôi khi có những nỗi buồn trên đường đời nhưng vẫn còn rất nhiều niềm vui.

Chúng ta vẫn phải tiếp tục tiến về phía trước ngay cả khi chúng ta đang tổn thương, vì chúng ta không bao giờ biết điều gì đang chờ đợi mình.

4. Hạnh phúc hay niềm vui không tự nhiên mà có

Không có gì nằm gọn trong lòng bàn tay. Hạnh phúc sẽ không đến gõ cửa tìm bạn, niềm vui cũng không tự nhiên mà có. Hạnh phúc phải nỗ lực mới có thể đạt được, niềm vui luôn phải tìm kiếm không ngừng. Hạnh phúc và niềm vui phải dùng trái tim để cảm nhận, có cảm nhận được hay không còn phụ thuộc vào chính bản thân bạn.

Tiền bạc nhiều đến đâu thì chết cũng coi như hết.

Đừng quá coi trọng tiền bạc, càng không nên quá chi li tính toán, tiền chỉ như vật ngoài thân, sống có giàu sang phú quý đến đâu thì chết cũng không mang theo được. Nếu có ai đó cần sự giúp đỡ của bạn, hết lòng giúp đỡ họ cũng chính là một niềm vui, nếu dùng tiền mua được sức khỏe và niềm vui tại sao lại không làm chứ?

Tiêu tiền giúp bạn hiểu được tiền có thể kiếm được thì cũng có thể tiêu đi, hãy dùng nó để giúp đỡ bản thân và người khác.

6. Sức khỏe mãi mãi là của bạn

Tiền bạc, con cái, quyền lực chỉ là nhất thời, vinh quang là của quá khứ, còn sức khỏe sẽ mãi là của bạn.

7. Cha mẹ và con cái hoàn toàn không giống nhau

Tình yêu của cha mẹ giành cho con cái là vô hạn, còn tình yêu của con cái dành cho cha mẹ chỉ là cái gì đó hữu hạn mà thôi:

– Con cái bị bệnh cha mẹ hết mình chăm sóc, cha mẹ bệnh con cái hỏi thăm qua loa và coi thế là đã đủ.

– Con cái tiêu tiền của cha mẹ đó là lẽ đương nhiên, cha mẹ tiêu tiền của con cái không dễ dàng như vậy.

– Nhà của cha mẹ là nhà của con cái, còn nhà của con cái thì không còn là nhà của cha mẹ nữa.

Không giống nhau chính là như vậy, hiểu rằng vì con cái làm tất cả đó không chỉ là nghĩa vụ mà đó còn là niềm vui, không cầu báo đáp, nếu mong muốn sự báo đáp của con cái thì chỉ chuốc lấy muộn phiền.

8. Những hi sinh của ngày hôm nay sẽ được đền đáp vào ngày mai

Khi nói đến chuyện làm việc chăm chỉ để đạt được một ước muốn nào đó như: tốt nghiệp đại học, gây dựng sự nghiệp hay đạt được một thành tựu nào đó đòi hỏi thời gian và sự quyết tâm, tôi muốn hỏi bạn một điều: “Bạn có sẵn sàng sống một cuộc đời khác với mọi người hay không?”.

9. Luôn có một tâm thái vui vẻ

Cuộc sông luôn công bằng, biết đủ thì luôn hạnh phúc, làm việc tốt, lấy việc giúp đỡ người khác làm niềm vui, bồi dưỡng các sở thích của bản thân, bạn sẽ một cuốc sống nhiều màu sắc hơn. Dùng tâm thái bình tĩnh đối mặt với mọi điều, chỉ như vậy bạn mới luôn vui vẻ, khỏe mạnh.

10. Đơn giản, bình thường mới là thật

Con người vốn không phân cao thấp sang hèn, chỉ cần nỗ lực hết mình vì sự nghiệp cũng coi như là đã có cống hiến, hơn nữa bước qua tuổi trung niên chẳng phải cũng gần về với thiên nhiên rồi sao? Ai cũng giống nhau cả. “Thực ra làm quan cao không bằng nhiều tiền, nhiều tiền không bằng sống lâu, sống lâu không bằng vui vẻ, vui vẻ không bằng hạnh phúc”.

Sưu Tầm

From: Do Tan Hung & KimBang Nguyen

Posted on

Lần đầu trải nghiệm Bing mới tích hợp ChatGPT, kết quả thật bất ngờ 

QUANG TUẤN,

Posted by GLN

Microsoft đã ra mắt một phiên bản mới của công cụ tìm kiếm Bing, với việc tích hợp công nghệ AI dựa trên ChatGPT. Đây hứa hẹn là một sự thay đổi lớn trong thói quen tìm kiếm trên internet của người dùng, vốn đã không thay đổi suốt hơn 20 năm qua, khi mà công cụ tìm kiếm của Google hoàn toàn thống trị.

Biên tập viên Tom Warren của The Verge đã có vài giờ trải nghiệm đầu tiên với công cụ tìm kiếm Bing mới, cũng như các tính năng hỗ trợ AI khác trong trình duyệt Edge. Và kết quả thật bất ngờ, khi mà Microsoft đã tạo ra được một sự khác biệt quá lớn, một bước nhảy vọt so với công cụ tìm kiếm truyền thống.

Công cụ tìm kiếm Bing mới không chỉ là tích hợp mà còn vượt xa cả ChatGPT cũ

Một trong những câu hỏi đầu tiên mà Tom Warren đặt ra, đó là viết một bức thư xin nghỉ việc gửi cho sếp, với giọng điệu hài hước và lý do chính là vì cảm thấy công việc của mình đang bị thay thế bởi AI. Kết quả là một bức thư xin nghỉ việc thực sự ấn tượng và có chút hài hước:
“Gửi sếp,

Tôi rất tiếc phải thông báo với sếp rằng tôi sẽ từ chức khỏi vị trí nhà phân tích dữ liệu, có hiệu lực ngay lập tức. Lý do rất đơn giản: AI đang thay thế công việc của tôi.

Vâng, tôi biết sếp đã nói với tôi rằng AI chỉ là một công cụ giúp tôi làm việc nhanh hơn và thông minh hơn, nhưng tôi không tin điều đó. Tôi đã thấy cách sếp nhìn chiếc máy bóng loáng mới mua, với giọng nói nhẹ nhàng. Tôi nghe đồn rằng nó có thể làm mọi thứ mà tôi có thể làm, nhưng tốt hơn, rẻ hơn và không bao giờ phàn nàn. Tôi cảm thấy ánh mắt lạnh lùng mà sếp dành cho tôi kể từ khi mua chiếc máy mới đó.

Vì vậy, tôi quyết định sẽ giúp sếp tránh khỏi một quyết định khó khăn là phải sa thải tôi, nên tôi xin nghỉ việc. Tôi không muốn cạnh tranh với một cỗ máy có thể xử lý các con số, báo cáo và pha trò hài hước cùng một lúc. Tôi cũng không muốn làm việc cho một ông sếp coi trọng AI hơn trí tuệ và sự sáng tạo của con người. Tôi không muốn là một phần của công ty sẵn sàng hy sinh nhân viên của mình vì hiệu quả và lợi nhuận.

Tôi chắc chắn rằng sếp sẽ rất hài lòng với trợ lý AI mới của mình. Tôi mong rằng nó sẽ không phảin bội sếp và xâm chiếm thế giới. Tôi mong rằng nó sẽ không phạm phải sai lầm nào làm mất uy tín với khách hàng. Tôi mong rằng nó sẽ không tự phát triển nhân cách của riêng mình và bắt đầu có tình cảm với sếp.

Nhưng nếu có thì sếp cũng đừng đến tìm tôi để khóc lóc. Tôi sẽ quá bận rộn với cuộc sống mới và theo đuổi đam mê của riêng mình, tìm kiếm một công việc mới đánh giá cao con người hơn.

Tạm biệt và chúc sếp may mắn.

Nhà phân tích dữ liệu cũ của sếp.”

Tom Warren đã thử một yêu cầu tương tự với công cụ ChatGPT cũ, nhưng nó chưa bao giờ viết được một bức thư hoàn thiện và có chút hài hước như thế này. Do đó có thể thấy công cụ tìm kiếm Bing mới đã được Microsoft nâng cấp hơn so với cả ChatGPT, chứ không chỉ đơn giản là tích hợp nó vào.

Việc tìm kiếm các tin tức mới, các sự kiện diễn ra theo thời gian thực cũng trở nên dễ dàng hơn với công cụ Bing mới. Khi Tom Warren hỏi “Microsoft đã công bố những gì trong sự kiện Bing AI của mình”, kết quả là một bản tóm tắt khá đầy đủ được tổng hợp từ nhiều nguồn tin khác nhau. Và đó là chỉ vài phút sau khi Microsoft đưa ra tin chính thức.

Thậm chí nó có thể trả lời được câu hỏi về việc Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy đã gặp gỡ ai trong ngày hôm nay, hay tóm tắt bài diễn văn mới nhất của Tổng thống Mỹ Joe Biden.

Việc cập nhật được những thông tin mới nhất trong thế giới thực là một bước tiến rất lớn so với công cụ ChatGPT trước đây. Bởi dữ liệu của ChatGPT chỉ được cập nhật cho đến năm 2021, và nó không thể trả lời câu hỏi về những sự kiện đang diễn ra hiện nay.

Tuy nhiên, công cụ Bing mới vẫn có những sai sót. Ví dụ như khi được yêu cầu thông tin mới nhất về trận động đất kinh hoàng xảy ra ở Thổ Nhĩ Kỳ và Syria vừa mới đây, Bing lại cung cấp dữ liệu được chốt trong một ngày ở tương lai. Khi phát hiện có sai sót, người dùng có thể gửi phản hồi cho Microsoft thông qua một nút bấm. Các kỹ sư của Microsoft vẫn đang làm việc liên tục để có thể hoàn thiện công cụ mới của họ.

Microsoft thay đổi cả cách sử dụng trình duyệt Edge

Không chỉ tích hợp AI của ChatGPT vào công cụ tìm kiếm Bing, Microsoft còn làm thay đổi cả cách sử dụng trình duyệt Edge khi bạn xem bất kỳ trang web nào. Trình duyệt Edge có thêm một sidebar ở phía bên phải, có thể quét toàn bộ trang web mà bạn đang xem và tổng hợp những thông tin quan trọng giống như một bản tóm tắt.

Ví dụ như khi bạn đang xem danh sách một loạt những chiếc TV mới, bạn có thể yêu cầu so sánh các mẫu TV 4K tốt nhất, tìm ra mức giá tốt hơn và lập thành một bản tóm tắt. Với sự trợ giúp này, việc duyệt web sẽ trở nên đơn giản, dễ dàng và nhanh chóng hơn trước rất nhiều.
Phía bên dưới sidebar cũng có hộp thoại để bạn giao tiếp với ChatGPT. Bạn có thể đưa ra bất kỳ yêu cầu nào, thậm chí là tổng hợp nội dung để viết một bản báo cáo đơn giản gửi cho khách hàng.

Và để sử dụng tất cả những tính năng mới này trên công cụ tìm kiếm Bing, bạn sẽ cần phải truy cập bằng trình duyệt Edge. Nếu bạn truy cập Bing bằng trình duyệt Chrome, sẽ có lời nhắc để mở trình duyệt Edge thay thế. Đây là một nước đi thú vị để giúp Edge có thể giành lấy thị phần từ gã khổng lồ Chrome của Google.

Tóm lại, cả công cụ tìm kiếm Bing và trình duyệt Edge đều đã được nâng lên một tầm cao mới sau khi được Microsoft tích hợp ChatGPT. Thậm chí các tính năng của nó còn vượt trội hơn cả ChatGPT cũ, làm được những điều mà trước đây chatbot AI này không làm được. Một bước ngoặt làm thay đổi hoàn toàn thói quen tìm kiếm của người dùng, và chắc chắn là mối đe dọa lớn tới cả công cụ tìm kiếm và trình duyệt Chrome của Google.

Tham khảo: theverge

From: Do Tan Hung & KimBang Nguyen

Posted on

Người Việt hải ngoại có đầu hàng?

Báo Tiếng Dân

Yên Khê

19-2-2023

Rã rời

Cách đây hơn 30 năm, một người bạn tôi ở Mỹ, nhưng đi đi về về Việt Nam để làm ăn, nói với tôi rằng, tiếng Việt của người Việt ở Mỹ và người Việt ở Việt Nam đã bắt đầu cách xa nhau, có khi nói cũng không hiểu nhau.

Khi nghe nhận xét đó, tôi liên tưởng đến những người Quebec nói tiếng Pháp, nhưng khi phim ảnh của họ chiếu ở Pháp thì thường có phụ đề … Pháp ngữ.

Người Quebec vốn xuất phát từ nước Pháp, nhưng trải qua mấy trăm năm cách biệt, từ ngữ hai bên ngày càng xa nhau. Người Quebec một mặt thu vào nhiều từ tiếng Anh, vì họ lọt thỏm giữa môi trường Anh ngữ, mặt khác, họ cố gắng chống lại nguy cơ bị đồng hóa ngôn ngữ, nên cố gắng duy trì những từ vựng, cách nói cách nay mấy trăm năm. Ngược lại, tiếng Pháp ở cố quốc lại phát triển theo một kiểu khác, tự tin hơn trong sự pha trộn.

Ta có thể tìm thấy nhiều ví dụ như vậy ở những người Creole sống ở các đảo thuộc địa Pháp, hay một số người… Mỹ ở Louisiana.

Tôi và anh bạn cứ nghĩ rằng tiếng Việt hải ngoại sẽ như tiếng … Quebec. Nhưng không ai ngờ đến sự xuất hiện của… mạng xã hội, và chính sách nhập cư của… Mỹ. Với sự nhập cư, dòng người Việt lớn lên trong nước sau 1975 ồ ạt đến Mỹ. Với mạng xã hội, sự cách biệt ngôn ngữ trở về … zero.

Tôi thấy hiện tượng này như cái bình thông nhau trong vật lý vậy. Với áp suất của gần 100 triệu người, ngôn ngữ và cả thói quen (tôi không dám dùng từ văn hóa) của họ sẽ thắng thế. Có vài hiện tượng gần đây cho thấy sự thắng thế đó.

Vào dịp Tết Quý Mão, tại các trung tâm người Việt ở Mỹ, chúng ta thấy rất nhiều người đàn ông mặc một loại áo dài trên đó vẽ nhiều kiểu khác nhau. Đây là một kiểu ăn mặc xuất hiện trong nước cách đây độ chục năm.

Một nhóm phụ nữ mặc áo dài, nhưng không quần, xuất hiện đâu đó tại khu Little Saigon. Đây cũng là kiểu đã xuất hiện tại Việt Nam cách đây khá lâu và bị báo chí chính thống của Đảng Cộng sản VN chỉ trích. Các phụ nữ tại Little Saigon cũng bị dư luận trên mạng xã hội chỉ trích.

Một số người làm truyện tranh cho trẻ em tại hải ngoại, dùng những kiểu vẽ những nhân vật lịch sử rất giống trong nước. Mà trớ trêu thay kiểu vẽ này lại mang dấu ấn Trung Hoa Cộng sản rất nhiều.

Về mặt ngôn ngữ, từ vựng, cái bình thông nhau hoạt động ngày càng mạnh. Không cần kể ra đây, bạn đọc cứ vào các trang báo hải ngoại, như VOA, Người Việt… có thể nhặt ra hàng hà sa số.

Những tiếng nói chỉ trích của giới người Việt lớn tuổi ở hải ngoại liên quan đến sử dụng cái họ gọi là “ngôn ngữ Việt cộng”, ngày càng ít đi.

Nhà cầm quyền trong nước rõ ràng là có lợi với cái bình thông nhau này để khuếch trương ảnh hưởng của họ, cộng với lợi thế chính trị trong quan hệ ngoại giao với Mỹ.

Cần phải kể ra đây rằng sự khuếch trương “văn hóa” này còn đi theo một con đường rất mạnh nữa, đó là các nhà sư, linh mục, mục sư, từ trong nước. Điều đó không có nghĩa là tất cả những người này có dính líu đến chính quyền cộng sản, nhưng họ mang theo ngôn ngữ, và cả thói quen. Điều này không thể tránh khỏi.

Các tổ chức chống đối chính quyền trong nước có lẽ lần lượt giải tán, hay đầu hàng, hay xa hơn nữa là họ muốn “nói chuyện” một cách vô vọng với nhà cầm quyền trong nước. Vô vọng vì họ không có thực lực gì để có thể “nói chuyện” với một nhà cầm quyền có cả một quốc gia sau lưng.

Hồi năm ngoái, một tổ chức từng chống Cộng rất triệt để, thậm chí là bạo động, đã tuyên bố là họ không đòi hủy bỏ cả điều bốn hiến pháp của nhà cầm quyền cộng sản (điều bốn này qui định sự độc tôn của đảng cộng sản tại VN).

Bi đát của văn hóa Việt Nam hiện tại

Với sự độc tôn cầm quyền của đảng cộng sản, sự tha hóa xã hội trong cuộc hôn phối giữa chế độ toàn trị và chủ nghĩa tư bản hoang dã, văn hóa, ứng xử xã hội,… trong nước ngày càng tệ hại. Dĩ nhiên đây là quan điểm chủ quan của tôi, có thể cũng có ai đó nói rằng, không sao đâu, và thậm chí là tốt hơn.

Trong tình hình như vậy, lẽ ra cộng đồng người Việt hải ngoại phải là nơi giữ vững sức mạnh văn hóa và xã hội của người Việt. Nhưng thực tế có lẽ không như thế.

Một mặt, với sức ép của cái bình thông nhau, văn hóa xã hội người Việt tại Mỹ không có gì khá hơn. Họ chịu trận trước sức tấn công của văn hóa xã hội trong nước.

Mặt khác, cũng không thể đổ lỗi hết cho cái bình thông nhau, chẳng hạn như trong vụ kéo cờ vàng đi làm loạn ở quốc hội Mỹ, chẳng có gián điệp cộng sản nào xúi giục được sự bậy bạ đó.

Nguyên nhân trong sự “chịu trận” của người Việt hải ngoại rất rõ ràng, đó là họ không có một sức mạnh nội tại, cả về tài chánh lẫn chính trị.

Theo con số của chính quyền cộng sản trong nước công bố, có đến 30% ngân sách của thành Hồ đến từ … kiều hối, tức là tiền của những người Việt, mà chủ yếu là ở Mỹ gửi về. Thoạt nhìn, tưởng rằng đây sẽ là lợi thế để gây sức ép của cộng đồng Việt hải ngoại, nhưng không phải thế, lượng tiền khổng lồ này được di chuyển qua cái bình thông nhau, mà người Việt hải ngoại chống chính quyền trong nước không thể kiểm soát.

Về mặt chính trị, dù có đến gần nửa thế kỷ sống ở Mỹ, cộng đồng Việt hải ngoại vẫn dường như đứng ngoài dòng chính của chính trị Mỹ. Nhân vật cao cấp nhất là bà Stephanie Murphy (Đặng Thị Ngọc Dung) lên đến dân biểu liên bang, đã rút lui khỏi chính trường sau ba nhiệm kỳ Quốc hội (Trước đó là ông Cao Quang Ánh, cũng là dân biểu Quốc hội liên bang, duy nhất một nhiệm kỳ). Điều này làm cho cộng đồng Việt hải ngoại không có sức ép nào khả dĩ lên nhà cầm quyền trong nước cả.

Cái bình thông nhau

Trong một tiệm bán bành mì không xa thương xá Phúc Lộc Thọ, tôi nghe hai cô gái trẻ người Việt nói chuyện với nhau. Cả hai nói giọng miền Tây (Nam Bộ) rặt, áo thun Bebe, túi xách Michael Kors, quần “True Religion” … giống hệt các phụ nữ Việt Nam đâu đó trên khắp thế giới, Sài Gòn, Cần Thơ, Hà Nội, hay San Jose, Florida.

Họ nói chuyện về “xứ dừa Bến Tre”, một cụm từ phổ biến mạnh sau năm 1975 trong toan tính tuyên truyền về cái “nôi cách mạng” Bến Tre. Họ nói về chuyến đi sắp tới về Việt Nam sẽ đem bao nhiêu tiền… mặt, và bày nhau cách khai báo phúc lợi xã hội, giấu thu nhập (income) thực tế…

Cái bình thông nhau vẫn đang hoạt động hết công suất để nuôi… thành phố Hồ Chí Minh!

Posted on

Cám ơn đời mỗi sớm mai thức dậy…

Phan Tran

Tác giả Kahlil Gibran (sinh năm 1883, mất năm 1931).

Đây là thi sỹ và họa sỹ người Mỹ gốc Lebanon.

Nguyên gốc câu thơ

“Wake at dawn with winged heart

And give thanks for another day of loving!”.

Kahlil Gibran

Được dịch ra tiếng Việt thật tuyệt vời

Cám ơn đời mỗi sớm mai thức dậy

Ta có thêm ngày nữa để yêu thương !

Posted on

Số người chết vì virus corona và động đất ở Thổ Nhĩ Kỳ

Tính đến ngày 17 tháng 02 năm 2023, ảnh hưởng của Virus Corona như sau:

Số người chết trên toàn thế giới là: 6, 788, 398 người

Số người chết ở Hoa Kỳ là:  1,141, 862 người

https://www.worldometers.info/coronavirus/?fbclid=IwAR1jM_jCvde2y6ra5PY1Zs_3hutCzj1EQGizYObaUVcJHMZm5UQQjADei1M

Động đất ở Thổ Nhĩ Kỳ và Syria:

Tính đến ngày 16 tháng 02 năm 2023 số người chết là 43, 885 người

Đến hết ngày 16-2, tức 10 ngày sau khi trận động đất kinh hoàng, tổng số người chết ở Thổ Nhĩ Kỳ và Syria là 43.885; một số đội cứu hộ nước ngoài đã rời đi khi hy vọng tìm kiếm người sống sót mờ dần.

https://plo.vn/dong-dat-gan-44000-nguoi-thiet-mang-lhq-noi-so-nguoi-chet-o-syria-se-con-tang-tong-thu-ky-nato-tham-tho-nhi-ky-post720250.html

Posted on

Hành động Nga xâm lược Ukraine đã giúp Liên minh NATO đoàn kết và giúp Mỹ bán thêm nhiều máy bay & vũ khí cho các nước Đông Âu cũ…

Lmdc Viet Nam

Hành động Nga xâm lược Ukraine đã giúp Liên minh NATO đoàn kết và giúp Mỹ bán thêm nhiều máy bay & vũ khí cho các nước Đông Âu cũ…

*BaLan đã và Đức … cũng sẽ mua nhiều máy bay tàng hình F-35 cùng các trang thiết bị và vũ khí như tên lửa của Mỹ .

Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Lloyd Austin ngày 16/2 tuyên bố Mỹ sẵn sàng bảo vệ các quốc gia vùng Baltic là Estonia, Latvia và Lithuania nếu có yêu cầu.

Phát biểu trong một cuộc họp báo ở Tallinn sau cuộc hội đàm với các nhà lãnh đạo Estonia, ông Austin nhấn mạnh: “Mỹ vẫn kiên định cam kết bảo vệ tự do và chủ quyền của các đồng minh vùng Baltic của chúng tôi.”

“Chúng tôi đoàn kết với các bạn để ngăn chặn và bảo vệ chống lại bất kỳ mối đe dọa nào đối với an ninh chung của chúng ta”, ông nói thêm.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ nói việc Nga xâm lược Ukraine đã củng cố NATO: “Ông Putin nghĩ rằng ông ấy có thể chia rẽ NATO, nhưng hành động gây hấn của ông ấy đã đạt được điều ngược lại. Liên minh NATO đoàn kết và mạnh mẽ hơn tôi từng thấy.”

Bộ trưởng Quốc phòng Estonia nói Estonia, một thành viên của NATO và EU, là quốc gia đi đầu trong viện trợ cho Ukraine và cần phải làm nhiều hơn nữa.

“Mỹ là nước đóng góp lớn nhất (cho Ukraine) về mặt tuyệt đối, Estonia là nước đóng góp tương đối… Hỗ trợ quân sự của Estonia cho Ukraine gần đây đã vượt quá 1% GDP của chúng tôi. Tuy nhiên, chúng tôi có thể và phải làm nhiều hơn nữa”, Bộ trưởng Quốc phòng Estonia tuyên bố.

TL VOA

Posted on

Du khách Tây đến Thái Lan 8 lần, thì đến VN một lần ???

Lmdc Viet Nam

*** Nhắc nhở giữ gìn vệ sinh công cộng coi chừng bị đòn, một đất nước bạo lực thiếu văn minh vô giáo dục….

Đọc một bài của Jacey Tran vừa được đăng trên vnexpress mà thấy buồn cho đất nước VN mình…

* Du khách Tây đến Thái Lan 8 lần, thì đến VN một lần ???

Đó là câu chuyện khi tôi gặp một cặp vợ chồng Canada ở Thái Lan.

Một trong những vấn đề lớn nhất, tạo ấn tượng không tốt khi du lịch tới Việt Nam chính là câu chuyện “rác thải”.

Theo thống kê, VN đứng thứ tư trên thế giới về xả rác thải nhựa ra biển. Thế nên, dù được tạo hóa ưu ái cho những bờ biển đẹp, phong cảnh thiên nhiên hùng vĩ, Việt Nam vẫn không thể khiến du khách nước ngoài muốn quay lại khi nhìn đâu cũng thấy rác.

Nói về chuyện xả rác ở nước ta, bản thân tôi có hai trải nghiệm không mấy vui vẻ khi nhắc nhờ người dân ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường.

– Lần đầu tiên là khi tôi đi bộ trên đường. Từ xa, tôi đã thấy có một người đàn ông lớn tuổi dắt chó đi dạo. Tôi không khó để nhận ra con vật có dấu hiệu sắp phóng uế ra đường. Trong khi đó, người đàn ông không hề mang theo giấy hay túi theo người để dọn phân chó. Tôi vội chạy lại gần và nhẹ nhàng nhắc: “Chú không mang theo cái túi bóng để hốt phân chó ạ?”.

Thấy vậy, người đàn ông trừng mắt, mắng chửi tôi xối xả. Bất ngờ trước thái độ gay gắt đó, tôi vội vàng rời đi. Thế nhưng, ông ta còn lên xe đuổi theo, liên tục đe dọa tôi bằng ngôn từ rất khó nghe. Lúc ấy, tôi chỉ biết đứng chết lặng vì quá sợ hãi.

– Lần thứ hai, tôi tình cờ thấy có một ôtô đậu lại bên đường. Cánh cửa xe hạ xuống, và bên trong, một đứa bé thò tay ra vứt thẳng hộp sữa vừa uống xong xuống đường. Thấy vậy, tôi không nói gì, âm thầm chạy lại, nhặt hộp sữa dưới đường và để lại lên nóc ôtô, hy vọng cha mẹ của đứa bé sẽ hiểu và dạy lại con. Thế nhưng, một lần nữa tôi khiến người ta nổi giận. Người đàn ông ngồi ghế lái bật tung cửa, cầm hộp sữa và ném thẳng về phía tôi. Rồi ông ta bắt đầu chửi, dọa đánh. Chị vợ cũng cùng lúc xuống xe và mắng chửi tôi không tiếc lời.

Sau hai sự việc đó, tôi bắt đầu thấy sợ, không dám lo chuyện bao đồng, nhắc nhở người khác giữ vệ sinh môi trường nữa. Đáng lẽ, nếu làm ngơ như không thấy hoặc tự nhặt lên và đi kiếm thùng rác mà vứt thì có khi tôi đã không bị người ta mắng chửi thậm tệ, không khéo còn bị đánh như vậy. Phải chăng tôi mới là người sai khi “mới tí tuổi đầu mà đi dạy đời người khác”?

>> Dọn ‘rác’ cho du lịch Việt

Nhưng nói đi cũng phải nói lại, đa số khách du lịch tới Việt Nam không có ý định quay trở lại, đó là thực tế đáng buồn. Theo Tổ chức Du lịch Thế giới (WTO), 2019 được xem là năm hoàng kim của du lịch Việt Nam nhưng tỷ lệ khách nước ngoài trở lại Việt Nam chỉ khoảng hơn 10%, trong khi của Thái Lan và Singapore lần lượt là 82% và 89%. Năm 2022, chúng ta chỉ đón được 3,5 triệu lượt khách quốc tế, đặt ra thách thức lớn cho ngành du lịch trong giai đoạn phục hồi sau dịch Covid-19.

Năm 2020, tôi có dịp đi du lịch Phuket (Thái Lan). Trên đường di chuyển bằng taxi ghép từ khách sạn đến thị trấn, tôi đi cùng một cặp vợ chồng người Canada. Hỏi chuyện qua lại một lúc, họ hào hứng kể đây là lần thứ tám đến Thái Lan, trong đó có năm lần ghé Phuket. Tôi thực sự ngạc nhiên vì điều đó. Rồi tôi quay qua hỏi họ đã đến Việt Nam chưa? Họ nói có đến TP HCM một lần rồi. Nghe đến đây, tôi không hỏi thêm gì nữa, vì cũng ngầm hiểu ra vấn đề.

Rõ ràng, Việt Nam có nhiều thứ hấp dẫn du khách quốc tế đến khám phá, nhưng đó chỉ là lần đầu tiên. Còn để níu chân, khiến họ muốn quay lại lần hai, lần ba, thậm chí lần tám như câu chuyện của đôi vợ chồng kia lại là một bài toàn không dễ gì tìm được lời giải.

TL vnexpress

Posted on

Không thể lấy đặc điểm của Miền Bắc áp vào xã hội Miền Nam

Lê Vi

Không thể lấy đặc điểm của Miền Bắc áp vào xã hội Miền Nam

Đường Lê Thánh Tôn, Trần Nhân Tôn, Ngô Thời Nhiệm không hề sai

Mấy ông này muốn ngự trên đường lộ ở Miền Nam thì tên phải như vậy vì người dân Miền Nam đọc tên mấy ổng kiểu đó thì tên đường sẽ kiểu đó

Nhập gia tùy tục.Đất lề quê thói

Tất cả đô thị Miền Nam đều đặt tên như vậy.Nếu đổi tên là chứng tỏ sự kém hiểu biết nhưng thích áp đặt

Lịch sử Việt Nam đã có sự khác biệt từ thời Trịnh Nguyễn phân tranh. Nó khác nhiều cái, từ suy nghĩ,cách sống, ý thức hệ,quan điểm sống, cả ẩm thực, chữ nghĩa, ăn mặc

Thí dụ đàn bà Bắc Kỳ mặc váy thì đàn bà Miền Nam mặc quần hai ống

Thí dụ Miền Bắc kêu “con sen” thì Miền Nam kêu con ở,thành ra làm thơ “Con ở Miền Nam ra thăm lăng bác” thì người Miền Bắc thấy bình thường,nhưng người Miền Nam thấy trợn ngược

Thí dụ Miền Bắc kêu nước dùng,thịt ba chỉ thì Miền Nam kêu nước lèo,thịt ba rọi.Và cũng không ai có quyền nói “ba chỉ”,”nước dùng” mới đúng chuẩn,đúng chánh tả để khẳng định “nước lèo”,”ba rọi” là không chuẩn,sai chánh tả được

Hoàng đế Trần Nhân Tông (1258 –1308) mà người Miền Nam đọc là Trần Nhân Tôn là vị hoàng đế thứ ba của nhà Trần,thời của ông qua hai cuộc động binh chống quân xâm lược Nguyên Mông hùng mạnh

“Xã tắc hai lần lao ngựa đá

Non sông ngàn thuở vững âu vàng”

Sau 14 năm làm vua,hoàng đế Trần Nhân Tôn nhường ngôi cho con là Trần Anh Tôn để lên làm Thái Thương Hoàng

Một năm sau đó, tháng 7 năm Giáp Ngọ (1294), Thượng hoàng Trần Nhân Tôn xuất gia tại hành cung Vũ Lâm

Rồi tháng 7 năm Kỷ Hợi (1299), Thượng hoàng lại rời hành cung Vũ Lâm về Yên Tử tu hành 10 năm rồi viên tịch ở đó (1308)

Có tư liệu nói năm 1299, Trần Nhân Tôn mới chánh thức xuất gia, lên núi Yên Tử tu Phật và sáng lập ra phái Thiền Trúc Lâm mà ông là tổ thứ nhứt.Pháp hiệu ông là là Hương Vân đại đầu đà hoặc Trúc Lâm đại đầu đà.

Người đương thời và các đời sau tôn xưng ông là Điều Ngự Giác Hoàng hoặc Điều Ngự Đệ Nhứt Tổ

Hoàng đế Lê Tư Thành có hiệu Lê Thánh Tông (1442 –1497) mà người Miền Nam đọc là Lê Thánh Tôn là vị Hoàng đế thứ 5 của nhà Hậu Lê

Chữ Tông ở Miền Nam có thể là kị húy nên đọc thành chữ Tôn.Và đó là cái của Miền Nam hơn 300 năm nay

Nên đặt tên đường Trần Nhân Tôn và Lê Thánh Tôn ở Sài Gòn là đúng,là chính xác

Cũng vậy,có đường Tôn Đản ở quận 4,có Tôn Thất Thuyết,và sau 1975 ông Tôn Đức Thắng cũng phải theo cuộc chơi này

Nói nghe!

Người Bắc họ Vũ,họ Lã,họ Hoàng thì họ người Miền Nam Võ ,Lữ và Huỳnh

Nói sai chánh tả thì ai mang họ Võ,Huỳnh,Lữ là sai chánh tả hay sao?

Mà âm Hán Việt chánh thống lại là Lữ, mà người Bắc họ đọc là Lã,còn tại Miền Nam thì Lữ,vậy ai sai chánh tả?

Người Miền Nam nói “viết chánh tả”,”bàn chánh trị”,”chánh phủ”,”chánh đảng”.Người Miền Bắc lại nói “chính tả”,”chính đảng”,”chính phủ”

Dân Nam Kỳ mình viết thích viết chữ “chánh” trong chánh trị,chánh danh,chánh đáng ,ít xài chữ “chính” như người Bắc

Chữ chánh (正) gồm có hai chữ Thượng 上 và Hạ 下 ghép lợi, tức là người có tâm chánh thì không nịnh bợ người trên, không hiếp đáp người dưới mà người đời cho rằng “Thượng đội Hạ đạp”

Sài Gòn có đường Trần Thiện Chánh

Trong lịch sử VN ,đọc trường thành tràng lại là dân Bắc Kỳ chánh cống

“Chẳng thơm cũng thể hoa nhài

Dẫu không thanh lịch cũng người Tràng An”

Hoa lài thì đọc thành hoa nhài,Trường An thì thành Tràng An

長安 Trường An có nghĩa là “bình an bền lâu,lâu dài ” trong tiếng Hán.Chữ Trường 長 là dài, lâu,mô tả người xõa tóc dài

Trường An tên gọi kinh đô của hai triều đại phong kiến thạnh trị,hùng cường của Tàu thuộc vùng Tây An là :Tiền Hán (206 T CN – 8 Sau CN) và Đường (618 – 907). Xuất phát từ tên vùng đất là Tây An

Tràng An ở đây hiểu theo từ đồng nghĩa là Trường Yên

Hà Nội tự cho mình là Tràng An và dưới Ninh Bình cũng có Tràng An

Vì sao từ Trường An thành Tràng An?

Có lẽ là do những người xài chữ Trường An đầu tiên đã nói đớt líu lo .Người Ninh Bình từ Hoa Lư theo Lý Công Uẩn lên đã mang theo chữ Tràng An nói ngọng này

Bắc Kỳ rõ nhứt là phát âm L , N là cái sai cố hữu ,từ Linh thành Ninh,từ long linh thành nong ninh, “Tôi đi Hà Lội mua cái lồi về lấu cơn lếp”

Người Bắc cũng phát âm Tr và Ch như nhau

Đọc từ “ường” thàng “àng” là cách nói làm biếng,là do bị đớt cần rút gọn câu

Người Bắc có nhiều bút tích đã chuyển đổi chữ trường (dài) thành tràng ,mà trong tiếng Hán cũng có chữ tràng với nghĩa khác hẳn

Từ Trường An người Hà Nội kéo qua biến luôn Trường Tiền thành Tràng Tiền

Thời Nguyễn vua Gia Long cho lập ra một xưởng đúc tiền tên là Bảo Tuyền Cục tại làng Cựu Lâu, huyện Thọ Xương ,dân quen gọi là Trường Tiền ,dân Bắc đọc thành Tràng Tiền

“Sống làm lính gác Tràng Tiền

Chết làm Thành hoàng làng Mơ”

Kinh thành Huế cũng có một cái xưởng đúc tiền tên Trường Tiền,sau đó có cây cầu gần đó tên là cầu Trường Tiền

Người Huế đặc biệt không có phát âm từ trường thành tràng,nên năm 1991 cầu Trường Tiền được trùng tu do công ty cầu 1 Thăng Long HN làm .Khi xong thì tự ý gắn tấm biển đồng ở đầu cầu ghi chữ “Cầu Tràng Tiền” thay cho “Cầu Trường Tiền” làm dân Huế,dân Nam Kỳ chửi nhoi trời,mấy năm sau mới thay tên lại là Trường Tiền

Miền Nam chỉ có Trường Bình,Trường An,Trường Tây,Trường Thành,Trường Khánh

Miền Nam chỉ có châu,không có chu như ngoài Bắc.Ai dám đổi Châu Đốc thành Chu Đốc?Châu Thành thành Chu Thành?

Nhà chánh trị Phan Châu Trinh,hiệu Tây Hồ, biệt hiệu Hy Mã sanh ra ở xứ Quảng Nam thì khai sanh không thể là Phan Chu Trinh được

Bản thân cụ Phan Tây Hồ ký tên là Phan Châu Trinh

Người Nam Kỳ vẫn gọi Chu là Châu ,thí dụ châu sa ,châu thành ,hỏa châu,rồi dịch tên ra Châu Bá Thông,Châu Tinh Trì ,Châu Tấn …

Châu là một đặc trưng của người Nam ,thành ra đường xá sau 1950 đặt tên là Phan Châu Trinh ngay chợ Bến Thành ,bản đồ trước 1975 là Phan Châu Trinh

Sau 1975 thì đường Phan Châu Trinh chợ Bến Thành lập tức bị đổi thành Phan Chu Trinh cho chuẩn kiểu Bắc HN

Do lịch sử và quá trình khai phá Nam Kỳ mà ngôn ngữ Miền Nam rất đặc biệt

Thí dụ nhiều nơi đọc thái thành thới,chữ nguyên thành chữ nguơn ,chữ thái thành chữ thới,quờn là chữ biến âm chữ hoàn

Quơn là đọc biến âm của chữ “Quan”.Khang thành khương,tính thành chữ tánh ,nghĩa thành ngãi,quế thành quới,phúc thành phước,đọc Kim Bôn như Kim Biên…

Kết luận và đề nghị:

Rue de Ký Hòa là viết sai của Chí Hòa.Đại đồn Chí Hòa nằm trên đất làng Chí Hòa,Pháp viết sai thành Kỳ Hòa ,Chợ Lớn sai hơn khi lập đường Ký Hòa

Sài Gòn có đường Tôn Thất Thiệp và Tôn Thất Đạm ,hai anh em ruột.Tôn Thất Thiệp và Tôn Thất Đạm là hai con đường ở khu trung tâm Chợ Cũ,trung tâm là đại lộ Hàm Nghi,hai tên đường này sai tên thiệt

Tên đúng phải là Tôn Thất Đàm và Tôn Thất Tiệp

Cũng như Trương Quốc Dung phải sửa thành Trương Quốc Dụng

Nhưng đường Trần Nhân Tôn,Lê Thánh Tôn,Tôn Đản,Ngô Thời Nhiệm là đúng chánh tả với lịch sử Sài Gòn .Vì tra lý lịch cũng là chính xác những nhân vật lịch sử đó thôi

Đổi tên là không tôn trọng lịch sử Miền Nam

Không cần biết là kị húy hay dân đọc như vậy.Nhưng trên 300 năm nay đó là cách đọc của Miền Nam ,đọc đúng đàng hoàng trên đất Miền Nam này,yêu cầu phải được tôn trọng

Đó là tiếng Miền Nam,thành đặc điểm của Sài Gòn,nói thẳng là thành “thổ ngơi” thơn phức của Sài Gòn rồi đó

“….dưới thổ ngơi Sài Gòn

từng chưn tóc mùi bùn đất nhiệt đới

không cách gì gột rửa

cho bay mùi..”

Nếu các ông đổi tên Trần Nhân Tôn,Lê Thánh Tôn,Tôn Đản,Ngô Thời Nhiễm ra thành Trần Nhân Tông,Lê Thánh Tông,Tông Đản,Ngô Thì Nhậm mới là sai chánh tả ,vô duyên với đất Sài Gòn này

Vậy đề nghị đổi tên những tên đường sau đây nếu tính “sai chánh tả” với chuẩn Bắc:

-Tôn Đức Thắng phải đổi thành Tông Đức Thắng

-Võ Văn Tần phải đổi thành Vũ Văn Tần

-Võ Văn Kiệt đổi lại thành Vũ Văn Kiệt

-Võ Thị Sáu phải đổi thành Vũ Thị Sáu

-Võ Nguyên Giáp phải đổi tên thành Vũ Nguyên Giáp

-Đường Võ Chí Công phải đổi thành Vũ Chí Công

-Tôn Thất Thuyết đổi thành Tông Thất Thuyết

-Tôn Thất Tùng phải thành Tông Thất Tùng

-Đổi tên đường và cư xá Lữ Gia thành Lã Gia

-Đổi tên đường Huỳnh Tấn Phát thành Hoàng Tấn Phát

-Đổi đường Trần Thiện Chánh thành Trần Thiện Chính

-Đổi đường Hồ Biểu Chánh thành Hồ Biểu Chính cho đúng chánh tả HN

-Đổi Trường Chinh thành Tràng Chinh cho đúng

-Đổi Trường Sơn thành Tràng Sơn cho chuẩn HN

Đổi Ngô Thời Nhiệm thành Ngô Thì Nhậm thì làm ơn đổi tên luôn đường Nguyễn Thời Trung ở quận 5,đổi tên luôn huyện Trần Văn Thời ở Cà Mau thành Nguyễn Thì Trung và Trần Văn Thì cho chuẩn Bắc

Đổi tên luôn đường Bình Thới ở quận 11 thành Bình Thái cho chuẩn Bắc.Đổi luôn Tân Thới Hiệp,Tân Thới Hòa,Bình Quới,Quới Sơn,Quới Thiện….thành Tân Thái Hiệp,Tân Thái Hòa,Bình Quế,Quế Sơn,Quế Thiện cho đúng chánh tả chuẩn Bắc

Rồi đề nghị bà quyền chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân cúng chè đổi họ thành Vũ Thị Ánh Xuân luôn cho đúng chánh tả

Nếu làm sát rạt thì đổi đường Lê Lợi,Lê Lai,Lạc Long Quân,Lý Thường Kiệt luôn.Đổi thành đường Nê Nai,Nê Nợi,Nạc Nong Quân,Ný Thường Kiệt cho đúng âm Bắc

Nếu ai đó nói “khai sanh” mà xét thì làm ơn trả lại tên cho ông Phan Châu Trinh.

Nguyễn Gia Việt

Posted on

Nga: một sinh viên đối mặt với 10 năm tù vì một bài đăng trên Instagram…

 Lmdc Viet Nam

*** Cùng 1 lò CS Liên Xô mà ra, nhà nước độc tài Nga & CSVN khuyến khích mọi người đấu tố lẫn nhau…

* Nga: một sinh viên đối mặt với 10 năm tù vì một bài đăng trên Instagram…

Cô bị cáo buộc tội gì?

– Olesya bị bắt vì đăng bài phản chiến trên mạng xã hội. Một trong số đó có liên quan đến vụ nổ hồi tháng 10 năm ngoái trên cây cầu nối Nga với Crimea đã bị sáp nhập.

“Tôi đã đăng một story (tính năng trên Instagram) về cây cầu,” Olesya nói với BBC, “phản ánh việc người Ukraine vui mừng thế nào với những gì đã xảy ra.”

Cô cũng chia sẻ bài đăng của một người bạn về cuộc chiến.

Sau đó, sự việc bắt đầu.

Olesya nhớ lại: “Tôi đang nói chuyện điện thoại với mẹ thì nghe thấy tiếng cửa trước mở. Rất nhiều cảnh sát ập vào. Họ thu điện thoại của tôi và quát tôi nằm xuống sàn”.

Olesya bị buộc tội biện minh cho chủ nghĩa khủng bố và làm mất uy tín của lực lượng vũ trang Nga. Cô phải đối mặt với án tù lên tới 10 năm.

“Tôi chưa bao giờ tưởng tượng được ai đó có thể lãnh án tù lâu như vậy vì đã đăng một thứ gì đó lên mạng. Tôi đã xem báo cáo về những bản án điên rồ ở Nga, nhưng tôi không chú ý nhiều và tiếp tục lên tiếng”, Olesya nói.

Olesya nhớ lại: “Khi tôi nhận ra mình bị liệt vào danh sách giống như những kẻ xả súng trong trường học và nhóm Nhà nước Hồi giáo, tôi nghĩ điều đó thật điên rồ.”

Theo quy định bị quản thúc tại gia, cô bị cấm nói chuyện điện thoại và lên mạng. Cô phải đeo một vòng điện tử trên chân của mình. Cảnh sát có thể theo dõi mọi hành động của cô.

“Một người bạn đã cho tôi xem một bài đăng về tôi trong một nhóm chat,” Olesya nói, “về việc tôi đã phản đối ‘chiến dịch quân sự đặc biệt’ như thế nào và các bạn học đã tố cáo tôi với cơ quan chức năng.”

Một đoạn trích từ nhóm chat :

“Tố cáo là nghĩa vụ của người yêu nước,”

Khi danh sách các nhân chứng được đọc lên trước tòa, Olesya đã nhận ra những cái tên từ nhóm chat của các sinh viên bạn học của cô.

Đã một năm kể từ khi Điện Kremlin phát động “chiến dịch quân sự đặc biệt” ở Ukraine – thuật ngữ được sử dụng cho cuộc xâm lược toàn diện nước láng giềng của Nga. Trong vòng vài tuần sau vụ tấn công, Tổng thống Putin đã kêu gọi công chúng Nga tách “những người yêu nước chân chính khỏi những kẻ cặn bã và phản bội”.

Kể từ đó, trên khắp nước Nga đã có những báo cáo về những lời tố cáo theo kiểu Liên Xô chống lại những người chỉ trích chiến tranh. Họ bao gồm học sinh tung tin về giáo viên và công nhân tố cáo đồng nghiệp.

“Nhà nước không có gan tranh luận, cho dân chủ hay tự do,” Olesya nói. “Nhưng họ không thể tống tất cả mọi người vào tù. Đến một lúc nào đó họ sẽ hết phòng giam.”

TL BBC

Posted on

Cảm nhận quê nhà (Phần 5): Từ cần câu đến củi gộc

Báo Tiếng Dân

Nguyễn Thọ

16-2-2023

Tiếp theo Phần 1 — Phần 2 — Phần 3 và Phần 4

Khi CNXH sụp đổ ở Đông Âu cuối năm 1989 thì Trung Quốc đã có kinh tế tư nhân “Mèo trắng-Mèo đen” từ lâu rồi. Ba nước Việt Nam, Cuba, Bắc Hàn loay hoay tìm lối thoát. Đảng Cộng sản Việt nam đã chọn “Đổi mới”, chấp nhận kinh tế tư nhân. Điều này đã khiến xã hội Việt Nam thay đổi, giúp cho chế độ tồn tại. Giả sử Việt Nam chọn con đường XHCN kiên định của Cuba hay chủ nghĩa CS đồ đá của Bắc Hàn thì nhà nước này đã sụp đổ từ lâu, vì không có đủ tiềm lực kinh tế, xã hội như hai nước bạn.

Ngược lại, nếu Cuba mở cửa như Việt Nam thì có thể La Habana nay đã như Miami. Người Cuba văn hóa Tây Ban Nha vốn không ưa sự “nhờ nhờ”, sẽ mở toang cửa để đâu vào đó! Có người từng khuyên Cuba học tập Việt Nam. Nhưng bạn không theo và nay mừng húm vì vẫn giữ nguyên chế độ. Dân khổ là tội của bọn cấm vận!

Cha con nhà Kim thì biết chắc kinh tế nhà nước sẽ không có cơ sống sót với tư bản. Chỉ cần một khe hở thì làn sóng TBCN từ Nam Hàn đã phá toang cánh cửa từ lâu. Thế nên họ cự tuyệt mọi cải cách. Nhờ công nghiệp hóa sâu hơn Việt Nam nên cả Cuba và Bắc Hàn dù đóng cửa nhưng vẫn sống sót. Dân Cuba khổ nhưng không chết đói, vẫn tự hào vì xuất khẩu bác sỹ. Trẻ em Bắc Hàn suy dinh dưỡng thì đã có UNICEF lo. Đảng chỉ chuyên tâm làm bom các loại.

Xem ra “Chủ nghĩa Duy vật Lịch sử” của Marx cũng có lý, nếu đem soi quá trình phát triển ở ba nước này.

Chấp nhận tinh tế tư nhân tức là mở cửa cho CNTB. Muốn có tư bản thì phải có tích lũy. CNTB phương Tây xuất hiện trên nền tảng tư hữu nên các nhà tư bản cạnh tranh, tước đoạt, nuốt chửng nhau để tích lũy. Đó là cạnh tranh khốc liệt nhưng tự do. Ở Việt Nam tích lũy phải lấy từ công hữu, xưa nay do đảng và nhà nước nắm, để biến thành tư bản. Lấy từ công chuyển sang tư rất dễ thành tham nhũng. Do vậy tích lũy TBCN do nhà nước chỉ đạo đã tạo ra tiền đề cho tham nhũng.

Ở đâu cũng có tham nhũng, vì lòng tham và thói tư hữu nằm trong mỗi con người. Nhưng nếu nhà nước không làm kinh tế, tức là không có nhiều tiền chùa, nếu có sự kiểm soát của các lực lượng chính trị khác nhau, có pháp chế độc lập, có tự do báo chí để người dân lên tiếng, có một xã hội dân sự thì tham nhũng sẽ bị chế ngự ở một mức độ nhất định. Ở Việt Nam, cái không cần là tiền chùa thì lại quá nhiều, vì nhà nước nắm kinh tế. Còn các cơ chế kiểm soát và chế tài nói trên thì không có. Mô hình “Công nghiệp hóa XHCN” thì đã biến mất theo Liên Xô, chỉ còn cách tư bản hóa để phát triển. Tham nhũng vô hình trung trở thành con đường tất yếu để “công hữu” chảy sang “tư bản”.

Các công cụ: “Công tác cán bộ”, “Nâng cao đạo đức”, “Phê và tự phê” chỉ là những ước mong giáo điều, duy ý chí.

Giả sử như tài sản công bị biến thành các cơ sở sản xuất tư nhân thì có thể gây ra những hỗn loạn ban đầu, nhưng chúng sẽ giúp hình thành một tầng lớp tư sản mới, tạo công ăn việc làm, của cải cho xã hội. Không may, ngồi ở các vị trí lãnh đạo, có quyền chia chác bòn rút tài sản, đa số là bọn bất tài, cơ hội. Chúng chui vào đó vì biết sẽ có đặc quyền. Tiền bòn rút bị biến thành các sân golf, các lâu đài nữa gotic, nửa hiện đại, những tài khoản kếch sù ở trời tây… Tiếng lành đồn xa, rất nhiều người ít tài, nhưng nhiều tham vọng nhìn thấy ở cái “cần câu cơm” cơ hội đổi đời. Thế là ở tất cả các cấp, từ cấp thôn, xã lên đến trung ương, bọn bất lương nhung nhúc chui vào đảng. Rồi chúng phát hiện ra một điều: Tham nhũng quyền lực là ngon nhất, vì không dính đến hình sự. Chỉ cần tập trung vào “Công tác cán bộ”, thâu tóm cho đồng bọn, cho gia đình các vị trí ngon nhất là họ sẽ làm việc đó hộ mình.

Không phải tất cả đảng viên đều xấu, nhưng cái đặc quyền đặc lợi họ được hưởng khiến bọn xấu trong họ rất đông. Khi một kẻ nham hiểm đầy âm mưu ngồi bên một ông hiền lành thì hắn sẽ đè đầu ông, dìm ông chìm nghỉm.

Cứ như vậy, một lớp váng càng ngày càng dày nổi lên ngự trị xã hội. Và cũng cứ như thế, những cái “cần câu” to dần lên. Đến lúc nào đó nó to quá, gây khó chịu, sẽ thành cây củi. Càng lên cao, củi càng to.

Tôi không quan tâm đến chuyện đốt lò, dù nó làm không ít người hả dạ và cũng bị đàm tiếu rất nhiều. Khi đã coi là củi thì người đốt phải hiếu rõ nguyên tắc “Tre già măng mọc”. Sẽ không có cái kết.

Điều tôi quan tâm là tham nhũng ở ta đã thành căn bệnh toàn dân.

Nạn mua bán chức quyền được báo Thanh Niên cảnh báo từ 2016. Nhưng căn bệnh càng ngày càng trầm trọng, tinh xảo. Ảnh chụp màn hình báo Thanh Niên

Ở Đức cũng có tham nhũng. Nhưng tham nhũng chỉ xảy ra ở những dự án đầu tư của nhà nước từ hàng chục triệu EUR trở lên. Ở châu Phi đen tôi từng đến cũng vậy, tham nhũng chỉ xảy ra ở cấp cao nên cuộc sống của dân ít bị ảnh hưởng. Ở Việt Nam nạn tham nhũng xảy ra tràn lan, ở mọi nơi, mọi cấp. Cứ dính đến nhà nước thì từ trường học, bệnh viện, ra phường, lên thôn, xã, đến công an, công chứng, chỗ nào cũng khó. Người dân cùng cực.

Tôi hay dính đến bệnh viện vì có cha mẹ già. Vậy chỉ dám kể về nó. Đây là khâu gây nhiều nhức nhối cho dân, nhất là người nghèo ở xa về. Nhức nhối này được nhân đôi, nhân ba, vì chăm sóc người bệnh là việc của bao người nhà đi theo.

Cảnh bên ngoài khoa cấp cứu A1, bênh viện Bạch Mai – Hà Nội. Người nhà bệnh nhân nằm la liệt mọi chỗ có thể được. Ảnh chụp vào dịp tết 2016, khi vào thăm bố vợ tôi bị ốm, cấp cứu ở đó. Ảnh: Nguyễn Thọ

Theo Worldbank Việt Nam chi hàng năm 5,25% GDP cho y tế, Thailand chi 3,97%, Singapore 4,08%. Việt Nam có 2,6 giường bệnh/1.000 dân, Thailand có 2,1 và Singapore 2,5 [1]. Còn nhiều con số khác cho thấy y tế Việt Nam tương đương với mức độ của khu vực. Nếu kể cả số tiền khổng lồ mà người dân phải bỏ ra mỗi khi đến bệnh viện, từ lót tay y tá đến tiền mổ, tiền chụp chiếu v.v… thì có lẽ phải 7-8% GDP của dân ta đổ vào ngành y.

Tôi không biết về miền Nam, chỉ biết nền “Y tế ba cấp ở miền Bắc” trước 1975 tuy nghèo nhưng vẫn là một điểm sáng ở Đông Nam Á. Nay thì người Việt có tiền toàn chạy sang Sing hoặc Thailand để chữa. Nếu kể cả số tiền đó, có lẽ người Việt mất đến 9% GDP cho chữa bệnh. Với 40 tỷ USD/năm, một nhà nước mạnh sẽ tạo ra một nền y tế nghiêm chỉnh.

Ở Việt Nam, được chữa bệnh không phải là quyền, mà là được ban ơn. Điều này đi vào tiềm thức của người dân nên họ sợ từ ông bảo vệ bệnh viện đến cô hộ lý bán nước sôi. Còn bác sỹ là thánh sống.

Tôi chăm má tôi ở bệnh viện, phải làm tất cả mọi việc mà lẽ ra y tá, điều dưỡng phải làm. Y tá đến bảo đưa bà đi chụp phim, siêu âm. Tôi bế bà lên xe lăn, đẩy đi. Cô y tá cầm giấy tờ đi bên cạnh. Đến đâu cô cũng vào nói chuyện với bác sỹ, rồi kêu tôi vào nhấc bà lên giường siêu âm hay đỡ bà vào máy x-quang. Tôi vui vẻ làm thay cô, vì gì cũng là chăm má mình. Cô không đòi gì cả, nhưng má tôi cứ giục phải lấy tiền biếu cô. Đối với bà, lót tay là đương nhiên. Dù cô y tá không vòi tiền, nhưng việc bắt người nhà bệnh nhân làm công việc của mình chính là tham nhũng về đạo đức.

Lạ ở chỗ, không mấy ai khó chịu về điều đó.

– Lương thấp thì chỉ làm vậy thôi! Có người nói.

Thế mà phải mất nhiều tiền mới được nhận làm điều dưỡng, y tá ở bệnh viện. Nhìn vào cuộc sống của họ cũng vô vàn điều cám cảnh. Rốt cuộc họ cũng là nạn nhân.

Những chuyện ngành y tôi kể chỉ là một ví dụ cho cái thực trạng chấp nhận là nạn nhân để coi đó là cái cớ cho vô trách nhiệm. Ở nơi khác người ta có thể đình công phản đối để đòi lương xứng đáng. Dàn xếp xong lại làm việc tâm huyết. Ở ta đình công thì không được, nhưng lười và vô trách nhiệm thì thoải mái.

Đấu tranh đòi tăng lương là cách hợp pháp để bảo vệ quyền của người lao động. Công An Đức đang đấu tranh, đình công đòi tăng lương. Nguồn: Công đoàn ngành Công an Đức GdP

Cả xã hội chấp nhận cái thực trạng đó. Kinh tế vẫn tăng trưởng, các nhà đầu tư đang rút khỏi Trung Quốc để chuyển sang Việt Nam. Đúng thế, vì chi phí nhân công và môi trường ở Việt Nam rẻ hơn bên đó, chứ không phải vì họ kém ta. Việt Nam vẫn tiến, nhưng vẫn tụt hậu. Người có tiền vẫn sang Sing, sang Thái chữa bệnh, cho con cái ra nước ngoài học. Hàng Thái vẫn thắng hàng Việt Nam trên thế giới, kể cả nông, hải sản.

Tụt hậu thì ai cũng thấy, nhưng không nói ra nữa. Cả xã hội cứ chậm rãi, ổn định tiến lên nhờ lối sống mà người ta gọi là “giòng chính” (mainstream) này. Ở trên vẫn an tâm tung cái cần câu ra để giữ quyền lực, khi cần biến thì nó thành củi để chứng tỏ sự nghiêm minh. Người ở dưới thì vẫn chạy theo cái cần câu, bụng đinh ninh rằng ta đã tiến xa thời buổi bo-bo trộn bột mỳ Liên Xô.

Trước mắt tôi, cái mainstream đang lừ đừ chảy.

Nhưng tôi cũng nhận ra một thiểu số khác luôn tìm cách lội ngược dòng. Tuy lác đác, phải nhìn kỹ mới thấy, nhưng chúng làm cho bức tranh bớt đơn điệu.

_____

[1] https://data.worldbank.org/indicator/SH.MED.BEDS.ZS

Posted on

Phẩm cách quốc dân

Báo Tiếng Dân

Thái Hạo

16-2-2023

Cách đây 2 ngày (14/2) 35 công dân Hàn Quốc, gồm thường dân, luật sư, nhà nghiên cứu chiến tranh Việt Nam, nhiếp ảnh gia, đã tham dự một lễ tưởng niệm đặc biệt trên đất Quảng Nam. Họ đến để làm gì vậy?

Hình: Người dân Hàn Quốc cúi đầu trước bia tưởng niệm những người dân Việt Nam bị lính Hàn thảm sát năm xưa. Nguồn: Thái Hạo

Năm 1968, lính Hàn Quốc khi tham chiến tại Việt Nam đã thảm sát 135 thường dân tại Hà My, để lại lòng căm hờn và nỗi đau vô hạn cho những người còn sống. Chiến tranh đã lùi xa, mọi thứ tưởng chừng như đã phai mờ, nhưng từ một vụ kiện lạ lùng của một người nông dân Quảng Nam kiện chính phủ Hàn Quốc – vì cả 5 người trong gia đình bà đã chết oan khốc trong tay lính Hàn. Và mới đây, phiên tòa có một không hai ấy đã tuyên thắng kiện cho người phụ nữ nông dân Việt Nam.

Vụ kiện kéo dài mấy năm trời, như lời bà Thanh kể trong bộ phim tài liệu do đạo diễn Doan Hong Le thực hiện, lúc đầu bà rất căm thù người Hàn Quốc, nhưng trong quá trình theo kiện, rất nhiều người dân xứ kim chi đã đứng cạnh bà, từ sinh viên, luật sư, ký giả đến dân thường, họ hoạt động bằng tất cả thái độ công chính phi quốc gia, đòi hỏi chính phủ nước mình phải thực hiện trách nhiệm đối với tội ác đã gây ra, và bà Thanh dần thay đổi cái nhìn của mình.

“Họ góp tiền để cô Thanh đi kiện chính phủ của mình, bởi vì với họ, chính phủ hay bất cứ đảng phái nào cũng chỉ là một tổ chức quản lý điều hành xã hội, cái họ yêu mến và đấu tranh cho nó chính là những giá trị dân chủ và nhân quyền – những thứ vì con người – đứng ngoài thể chế và ý thức hệ, từ những học sinh đứng cúi đầu bên bia tưởng niệm vụ thảm sát lắng nghe câu chuyện lịch sử bi thảm do quốc gia mình gây ra; những sinh viên cầm tấm bảng đề “Tôi Muốn Sự Thật” trong các cuộc biểu tình trước Bộ Quốc phòng, những nhà hoạt động xã hội làm việc quên cả tuổi thanh xuân; những luật sư đeo đuổi vụ việc hàng năm trời miễn phí; những nhà báo – bất chấp sự đe dọa từ các cựu chiến binh Hàn từng tham chiến ở Việt Nam – quyết bảo vệ sự thật đến cùng, đến một hệ thống truyền thông vây quanh cô Thanh trong các cuộc họp báo ở Seoul – để chỉ mong đem tới cho công chúng một điều: sự thật” (Đoàn Hồng Lê).

Một vụ kiện trở thành một cuộc hòa giải, và lớn hơn nữa, thành một sự tha thứ và tình yêu thương, vượt qua bờ cõi quốc gia. Người Hàn Quốc đã thể hiện một phẩm cách quốc dân tử tế, họ xứng đáng được sống trong thịnh vượng và hạnh phúc.

Cũng ngày này cách đây 44 năm, một đội quân xâm lược của Tàu đã tràn qua biên giới Việt Nam, giết hại hàng vạn người, “Độc ác thay, trúc Nam sơn không ghi hết tội/ Nhơ bẩn thay, nước Đông hải không rửa sạch mùi”. Nhưng, không biết đến khi nào chúng ta mới được nhìn thấy một sự tử tế như thế từ nước láng giềng?

Xin mượn lời đạo diễn Đoàn Hồng Lê, “Một xã hội đẹp vì sự đấu tranh cho lương tri con người, cho phẩm giá của quốc gia họ, và vì thế nó đem lại cho con người niềm tin. Niềm tin đó được khẳng định ngày hôm qua, khi tòa án Seoul phán quyết rằng bị cáo- chính phủ Hàn quốc thua kiện! Một xã hội mang tinh thần như vậy chẳng phải là điều đáng mơ ước hay sao?”.

Có ai mơ ước?

Xem phim: https://vtv.vn/video/phim-tai-lieu-duong-den-hoa-binh-596232

Posted on

VIỆT MINH & VIỆT CỘNG – MẸ TÔI – KINH CUNG CHI ĐIỂU

Thôi thì quê hương yêu dấu dù có như chùm khế ngọt cũng đành nén lòng nhớ nhung… Chờ đợi vậy!

VIỆT MINH & VIỆT CỘNG – MẸ TÔI -KINH CUNG CHI ĐIỂU

Lỗ trí Thâm

Mẹ tôi qua đời đã được hơn ba năm, cụ mất ở tuổi thọ 93. Năm 1946 bà mới ở tuổi 28 đã là góa phụ! Bố tôi bị Việt-Minh giết bằng cái vồ đập đất đánh vào gáy rồi đạp thẳng xuống hố, lấp đất. Ông là đảng viên Việt-Nam Quốc-Dân Đảng. Vì thấm nhuần đạo lý Khổng Mạnh “tam tòng, tứ đức” nên mẹ tôi ở góa thờ chồng, nuôi con cho đến khi tay xuôi mắt nhắm. Tôi năm nay đã qua cái tuổi “bát thập cổ lai hy”, cũng đang chờ để đi gặp mẹ mình; chứ không như “bác” Hồ ở tuổi già ước mơ được đi gặp cụ Mác cụ Lê!

Người ở lại thương nhớ người ra đi. Nhớ bóng, nhớ dáng, nhớ lời, nhớ tiếng, nhớ tập tục, nhớ thói quen v..v.. Phần tôi, tất nhiên cũng không tránh khỏi tâm trạng đó. Những kỷ niệm, những lời mẹ dạy thì không sao kể xiết.. tất nhiên có cái nhớ cái quên! Thế nhưng đặc biệt câu nói mà mẹ tôi lẩm bẩm suốt quãng đời bà: “tôi như con chim chết hụt” mỗi khi có ai nhắc tới Việt-Minh, Việt-Cộng; thì anh em, vợ chồng, con cái, cháu chắt chúng tôi không bao giờ quên được!

Tội nghiệp mẹ tôi, tại sao bà lại mang nặng cái tâm trạng “kinh cung chi điểu” kia suốt đời bà? Chẳng lẽ cái “đồng bào” Việt-Minh, Việt-Cộng kia là cái hoảng sợ đeo đẳng nặng nhọc cho tới ngày bà nhắm mắt? Chồng bà yêu Nước, chống “Tây”, bị “đồng bào” Việt-Minh lấy vồ đập đất đánh vào gáy chôn sống; Con bà thì được “đồng bào” Việt-Cộng “thống nhất đất nước” và cái “không có gì quý hơn độc lập tự do” cho đi “học tập cải tạo” mút mùa nơi rừng thiêng nước độc miền Bắc! Thế là mẹ tôi thân già còm cõi lại phải gánh gồng vượt ngàn dặm tiếp tế nuôi con!

**Bà có người anh ruột, ly khai gia đình theo Việt-Minh từ khi mới 15 tuổi thơ. Năm 1954, khi tiếp thu Hà-Nội, ông vội vàng tìm em. Tay mới vừa bắt, mặt mới vừa mừng thì lời nói đầu tiên đầy sợ sệt hoảng hốt: “cô hãy tìm đường vào nam ngay!..”. Và rồi, sau 30/4/1975 ,lại một lần nữa, ông vội vào Nam tìm gặp em mình. Dù đã hơn 20 năm sau, vẫn tâm trạng sợ sệt hoảng hốt như xưa, ông nghẹn ngào: “sao không đi Mỹ?Khổ rồi!!”

Gần trọn cuộc đời cống hiến cho “cách mạng”, tới lúc gần đất xa trời, ông được “Bác” và “Đảng” chiếu cố, cấp cho cái gốc cây đa ở đầu làng: Căng cái bạt, đóng cái kệ, kê cái ghế… làm nghề “lao động là vinh quang”: Hớt tóc! Miệng ông luôn lẩm bẩm: “bị lừa.. bị lừa!!”. Và nỗi uất ức “bị lừa” này khiến ông vẫn cứ lẩm bẩm câu ấy tới tận giây phút nhắm mắt lìa trần.

Trong suốt những năm dài “học tập cải tạo”, tôi được người của “đỉnh cao trí tuệ” “giáo dục” rằng “khỉ là tổ tiên của loài người”; Và tiến trình văn hóa bắt đầu từ “đồ đá.. đồ đồng.. qua tới đồ “Độc”, đồ “Đểu”; Sau cùng, tiến lên “Tư-Bản Xã-Hội Chủ-Nghĩa!”.

Vậy thế nào là đồ “Độc”?

**Tôi có người bác họ, trước ngày 30-4-1975 ông nhất định ở lại, không theo vợ con di tản. Ngày đó ông đã ngoài sáu mươi, người hom hem như cây sậy, ông nghĩ ở lại chắc Việt Cộng chẳng tính tới ông, vì suốt cuộc đời ông chỉ là một anh thư ký quèn! Cái nghề cạo giấy, trói gà không chặt, lính Việt-Nam-Cộng-Hòa chê!

Thế nhưng ngày “đại thắng mùa xuân”, lính “cụ Hồ” vào Sài-Gòn chia nhau đóng quân rải rác trong nhà dân. Nhà ông bác tôi cũng bị “chiếu cố”. Mười tên cán ngố “cơm niêu, nước lọ” ở nơi rừng rú đã quen, nay vào thành phố văn minh, không biết sử dụng những tiện nghi “hiện đại”! Ăn ở bừa bãi, bê bết, bẩn thỉu, bụi bặm v..v.. Bác tôi không chịu được, ôn tồn đề nghị họ luân phiên ở các nhà khác. Chúng không chịu.. ở lì! Bác tôi khóa nước, tắt điện. Ông bắc võng nằm trước nhà nhìn chúng sinh hoạt. Cuối cùng chúng chịu thua, dọn sang nhà hàng xóm. Khi ra khỏi cổng nhà, tên đội trưởng quay lại nói: “Rồi mày sẽ biết tay ông!”.

Vậy thì “tay ông” ra sao?

Chị người làm sau ngày “giải phóng” đã xin nghỉ, đột nhiên trở lại thăm ông. Sau những câu hỏi thăm tình nghĩa, chị góp ý: “Bà và các cô cậu ra đi để lại ông một mình, nay ông phải tự lo mà sống, con đề nghị ông mang cái bàn nhỏ và cái máy đánh chữ ra để ở đầu ngõ, đánh máy thuê, may kiếm được đồng vào đồng ra cho qua ngày”. Sau khi chị người làm giã từ, ông suy nghĩ thấy có lý. Ngay hôm sau, người qua lại đã thấy ở đầu ngõ xuất hiện một ông già đánh máy thuê.

Ngày qua ngày, tạm đủ sống. Ông nghĩ tới chị người làm trung thành tốt ý mà mang ơn! Thế nhưng, chợt một hôm chị người làm lại xuất hiện. Lần này chị mang đến cho ông một tin mừng, chị đưa ra một xấp giấy đề cập tới những người làm sở Mỹ trước kia sẽ được Mỹ can thiệp cho đi, đặc biệt với ông vì có bà nhà đã làm sở Mỹ. Chị yêu cầu ông gấp rút đánh máy ra nhiều bản để chị bán cho những người làm sở Mỹ còn kẹt lại, và hẹn hôm sau chị trở lại.

Ông thức gần trắng đêm để đánh vội ra nhiều bản, và chờ! Tội nghiệp, Thay vì chị người làm “trung thành” thì là những tên công an áo vàng ập đến! Khám xét, hò hét.. Rồi cái gì xảy đến? Ông bị bắt vì tội “âm mưu phát tán tài liệu phản động”. Còng tay, bỏ tù, giam ở nhà tù Phan-đăng-Lưu. Sau đó đưa đi đâu không ai hay biết, vì không có thân nhân! Cuối cùng, không bao giờ ông trở lại mái nhà xưa! Căn nhà của ông ít lâu sau người ta thấy có người ở, lớn bé, nói tiếng Bắc giọng léo lắt, lươn lẹo.. khó nghe.

Hơn ba mươi năm qua, các con ông mòn mỏi tìm xác cha mình nhưng vẫn biệt vô âm tín. Tóc họ đã hoa râm, nhưng hàng năm vẫn thay phiên nhau về quê cũ, đứng trước cửa nhà xưa, tay cầm nén nhang tưởng nhớ cha mình, hồi tưởng một thời thơ ấu trong căn nhà êm ấm hạnh phúc của một thuở đất nước thanh bình thịnh vượng! Phần tôi, trong âm thầm tận cùng ở đáy lòng, tôi ước mơ ở tuổi già, tôi và họ quên được những hận thù để nhẹ nhàng ra đi. Nhưng dễ gì! tâm tư nào hóa giải được nỗi đau tình phụ tử, lòng hiếu đễ?

Ngày giỗ mẹ tôi, đứa cháu lớn hỏi tôi rằng: “Cụ nội bị ‘kinh cung chi điểu’, thế còn ông nội thì sao?”. Tôi không trả lời, vì ở tuổi chúng chưa biết gì về hận thù! Thế nhưng câu hỏi đó đã đánh thức trong tôi niềm đau ngủ yên của những năm tháng tù đày. Những cái “Độc”, cái “Đểu” của người Bắc Việt-Cộng ở những ngày xa xưa nơi rừng thiêng nước độc mà tôi và các chiến hữu của tôi đã nhiều lần chết hụt lạnh người, lại từ ký ức lũ lượt trở về.

Vậy thế nào là đồ “Đểu”?

**Ngày 29-6-1976 trên bến Hạ-Lý, Hải-Phòng, miền Bắc, trước mặt chúng tôi (những tù bại binh biệt xứ), một tên bộ đội sau khi dựng chiếc Vespa màu xanh dương (cướp được từ miền Nam), hắn chậm rãi mở cốp xe lấy ra một lá cờ vàng ba sọc đỏ rồi từ từ hắn lau xe, hắn lau khắp “thân thể” cái xe. Cuối cùng khi lau tới cái yên xe, hắn quay mặt nhìn chúng tôi.. cười đểu. Ngày đó tôi ghi nhận được nỗi đau đớn uất hận hằn lên khuôn mặt những đồng đội tôi! Những ánh mắt đổ lửa của thân phận tù đày ở ngày xa xưa đó, còn đeo đẳng tôi tới hôm nay!

**Cũng chính ngày đó, trước khi chích ngừa tù binh, tên bác sĩ Việt-Cộng qua loa phóng thanh, hắn cao giọng nói: “Đây là miền Bắc Xã-Hội-Chủ-Nghĩa lành mạnh, các anh sẽ được tiêm phòng để ngừa những bệnh truyền nhiễm của miền Nam ở trong người các anh”. Thế nhưng mỉa mai thay, chỉ ít tháng sau, Sài-Gòn bị dịch ghẻ ngứa chưa từng có, tràn lan khắp nơi. Người dân nhỏ to: “bộ đội và bọn thổ phỉ miền Bắc mang vào!”

**Một tên cai tù trả lời “anh vào hỏi nợn” sau khi một chiến hữu của tôi hỏi xin hắn cho nhặt những mẩu đầu gân khoai mì mà lợn chê, nằm dưới hố rác đã nhiều ngày. Tôi không sao quên được nét mặt thèm khát và thất vọng của người chiến hữu ấy! Thật là đểu cáng và tàn nhẫn. Làm sao có thể tìm được trên trái đất này một tên cai ngục đểu độc như tên cai tù Việt Cộng kia?

**“Ngụy quân, ngụy quyền”. Trong một lần khác, một tên cai tù nhẹ nhàng kể với tôi: “Thời thơ ấu, hắn và các bạn thường nghịch ngợm phá phách hàng xóm. Mỗi lần hư hỏng như vậy, mẹ hắn thường chửi hắn “thằng ranh con nghịch như ngụy“.” Sau đó hắn nhìn tôi cười đểu. Những cái đểu như đã có sẵn bàn bạc khắp trong người dân thường cho đến kẻ lãnh đạo ở miền Bắc!

**Hồ-chí-Minh khi còn sống, đánh chiếm miền Nam, ông xúi bọn Mặt-Trận Giải-Phóng Miền Nam rằng: “Miền Nam đi trước, về sau”. Bọn Nguyễn-hữu-Thọ, Nguyễn-thị-Bình, Trịnh-đình-Thảo, Trần-văn-Trà v.v.. tưởng bở, cắm đầu đánh chí mạng! Sau 30-4-1975, Mặt-Trận bị giải tán; Lính nón tai bèo cùng những thủ lãnh lũ lượt lơ láo bị cho về vườn. Bọn Bắc Việt Cộng-Sản chính hiệu tràn vào. Cướp của, lấy nhà, chia nhau chức trọng quyền cao; Tham ô, hủ hóa, ăn cắp, ăn trộm v.v.. Mà “mức độ lẫn cường độ” tăng lên mãi tới ngày hôm nay!.

**Trong cuộc cầu nguyện lặng lẽ cho hòa bình của giáo dân ấp Thái-Hà, đòi lại đất đai của giáo xứ bị cướp cạn từ nhiều năm qua, đã bị con cháu “bác Hồ”, người “đầy tớ nhân dân”, chơi đểu bằng trộn lẫn nước tiểu và phân người, rải rác vung vãi khắp nơi quanh nhà thờ. Cuối cùng, cả đức Tổng-Giám-Mục Hà-Nội lẫn giáo dân “chào thua”! Phần đất đó được bọn người “đểu” biến vội qua đêm thành công viên.

**Thiền sư Thích nhất Hạnh sau bao năm lưu vong, được chúng cho phép về quê hương yêu dấu! Hí hửng dẫn theo cả đoàn tăng ni Việt có, Tây có, rầm rộ cờ súy diễn hành từ Nam ra Bắc.. Cầu siêu.. Cầu hồn.. Được chủ tịch nhà nước Việt cộng Nguyễn minh Triết khen: “Thiền sư Thích nhất Hạnh và đoàn tăng thân Làng Mai đã có những đóng góp tích cực vào hoạt động tôn giáo ở Việt Nam..” Được lời như cởi tấm lòng, thiền sư vội vàng bỏ ra cả triệu đô la Mỹ, lập dựng tu viện Bát-Nhã ở Bảo Lộc, tập trung được 400 tăng sĩ nam nữ. Mới chưa được bao lâu thì nhà nước xem ra thấy không ổn, bèn cho bọn côn đồ lưu manh tới phá phách, dùng bạo lực đánh đuổi tăng sĩ ra khỏi chùa! Dư luận đàm tiếu thì Nhà Nước giải thích đó là hành động tự phát của nhân dân!

**Những đòn “đểu, độc” không những chỉ ra chiêu với đối tượng không phải Cộng Sản, mà ngay trong đảng viên CS chính hiệu cũng chơi nhau sát ván! Đơn cử như ông Hoàng minh Chính, viện trưởng viện triết học Mác và Lênin của Hà-Nội được Nhà nước cho qua Mỹ chữa bệnh. Ngày 28-9-2005, ông “Triết gia” Triết phát biểu tại trường đại học Harvard về tính chất không thật của chủ nghĩa Marx và Engels, đồng thời đề nghị dân chủ cho Việt-Nam. Khi trở lại Sài-Gòn, liền bị một nhóm côn đồ đến trước cổng vứt phân người vào nhà ông. Ông đưa đơn khiếu nại thì chính quyền giải thích đó là hành động tự phát của nhân dân!

Bây giờ, sắp tới, bốn mươi tám năm trước, ngày 30-4-1975; ngày mà miền Nam thân yêu rơi vào tay bọn Bắc Việt-Cộng. Chúng cướp bóc, bỏ tù, trả thù, chém giết, đày đọa… Đất nước gặp khổ nạn! Cả miền Nam tràn ngập máu lửa, hừng hực hận thù. Kinh hoàng, hoảng hốt, người dân lành vô tội ùa nhau băng rừng vượt biển chạy trốn! Người chết nổi, kẻ chết chìm, xác người bồng bềnh phủ kín biển Đông! Người dân miền Nam gọi tháng đó là “Tháng Tư Đen”!

Bản thân tôi giờ đây có được những tháng năm cuối đời sống bình an  ở đất nước tự do này là nhờ tấm lòng nhân ái của người chủ nhà, một dân tộc hiếu khách, hiền hòa, thẳng thắn . Nhưng ngây ngô trước những cái “độc”, cái “đểu” của Việt Cộng!..

Những năm tháng còn lại ở cuối đời, tôi thường tự nhủ: “ơn hãy đền, oán thôi trả!” Ơn cha ơn mẹ, ơn bạn bè thân thích; ơn đồng bào miền Nam yêu thương, hiền hòa; ơn tổ quốc miền Nam tự do no ấm. Từ mang nặng những ơn đó,tôi sẽ kiên định lập trường giữ vững lằn ranh Quốc-Cộng: Không chao đảo, bấp bênh, bội bạc.

“Oán không trả”! Những vết thương tuy đã đóng vảy liền da qua nhiều năm tháng.. Thế nhưng gặp phải những ngày trở mưa , trở gió, tránh sao không khỏi nhức nhối? Nhiều bạn trẻ trách tôi rằng: “sao cứ thấy hình ông Hồ-chí-Minh thì phát dị ứng , khó chịu?” Tôi thừa nhận điều đó. Vì chính ông ta là “cây cung” đã làm hoảng sợ mẹ tôi, bác tôi, bản thân tôi và những chiến hữu của tôi.

Từ biệt quê hương yêu dấu đã lâu năm, lòng hoài cảm, tình hoài hương luôn chập chờn thôi thúc… nhưng chưa một lần thực hiện được. Cũng chỉ tại cái “cây cung Hồ-chí-Minh” kia in trên đồng tiền ở Việt-Nam đang luân lưu trên tay người dân mua bán, tiêu xài. Về thăm quê hương yêu dấu mà phải để cả triệu đồng tiền giấy có hình ông Hồ trong túi quần túi áo của mình qua ngày qua đêm thì… kinh hoàng quá! Thôi thì quê hương yêu dấu dù có như chùm khế ngọt cũng đành nén lòng nhớ nhung… Chờ đợi vậy!

Lỗ trí Thâm

Thủ Đô Little Saigon

From: T. Nguyễn