Tứ Quyết SJ

Mỗi lần thức dậy, mỗi khi đi ngủ, trước bữa ăn, khi vào nhà thờ và rất nhiều lần trong ngày, chúng con làm dấu Thánh Giá: Nhân danh Cha và Con và Thánh Thần.  Đó là lúc con tuyên xưng Chúa Ba Ngôi trong mọi khoảnh khắc cuộc sống.  Dù chưa hiểu nhiều, nhưng con tin và con dần nhận thấy dấu ấn của Chúa Ba Ngôi trong cuộc đời.

Truyện kể rằng, ngày xưa, có vị thánh thông thái nọ, muốn giải nghĩa tường tận về mầu nhiệm Một Chúa Ba Ngôi.  Ngài cố gắng mãi mà vẫn chưa được.  Thế là, Ngài đi bộ dọc bờ biển để vừa giải trí cho thông thoáng, vừa tiếp tục ngẫm nghĩ.  Ngài gặp một em bé chơi bên bờ biển.  Bé lấy vỏ sò để múc nước đổ vào cái lỗ nhỏ.  Ngạc nhiên, thánh nhân dừng lại hỏi bé: Bé đang làm gì thế?  Bé hồn nhiên đáp lại: Con muốn tát cạn nước biển để đổ vào cái lỗ nhỏ này.  Rồi bé biến mất.  Thánh nhân vỡ lẽ ra nhiều điều.  Ngài hiểu rằng, em bé kia chính là thiên thần mà Chúa gửi đến để soi sáng cho mình.  Ngài hiểu rằng, mầu nhiệm Một Chúa Ba Ngôi quá cao vời khôn dò và trí khôn bé nhỏ của mình chỉ hiểu được chút ít.  Ngài thầm khiêm tốn tạ ơn Chúa và bình an bước tiếp.

Truyện kể rằng, có nhà truyền giáo kia, đến vùng truyền giáo nọ.  Ngài hết sức yêu mến Chúa Ba Ngôi, nên Ngài ra sức giảng giải cho bà con, với hy vọng mọi người hiểu được Chúa Ba Ngôi và hết lòng yêu mến Chúa.  Thấy bà con chăm chú lắng nghe, Ngài lấy làm thích thú.  Sau những bài giảng sôi nổi hùng hồn, cha hỏi lại bà con rằng: Mọi người có tin Chúa Ba Ngôi không?  Bà con vui vẻ đáp lại: Tin chứ thưa cha, Chúa là Thiên Chúa mà.  Cha hỏi tiếp: Mọi người có hiểu mầu nhiệm Chúa Ba Ngôi mà tôi giảng giải không?  Bà con đáp lại hồn nhiên: Hiểu hiểu thưa cha.  Cha thêm phần phấn khởi.  Bà con nói tiếp: 4 hay 5 ngôi tụi con còn tin nữa là, 3 ngôi ăn thua gì thưa cha.  Đến khúc này, cha tiu nghỉu và không nói thêm được gì nữa.

Truyện kể rằng, có vị cha xứ nọ dạy giáo lý cho các em nhỏ.  Cha cũng thích thú dạy về bài Chúa Ba Ngôi.  Cha hỏi: Chúa Cha có là Thiên Chúa không?  Các em thưa: Dạ có.  Tiếp đến là các câu hỏi về Chúa Giêsu rồi về Chúa Thánh Thần.  Các em đều trả lời rất tốt, cha lấy làm vui và tặng kẹo cho các em.  Đến câu hỏi tiếp theo, cha nói: Thế là, có mấy Chúa?  Các em đồng thanh hồn nhiên: Dạ có 3 Chúa.  Cha cụt cả hứng, đòi lại kẹo và cho các em ngưng học bữa đó.

Ba câu chuyện trên thật hấp dẫn, thực tế và cụ thể, để nói về một mầu nhiệm khôn lường.  Ý thức được sự cao cả khôn thấu của Mầu nhiệm Một Chúa Ba Ngôi, nên có nhà truyền giáo lão luyện nọ đã viết lại kinh nghiệm mục vụ của mình rằng: Hầu hết người ta có thể hiểu được cuộc thương khó của Chúa Giêsu, ít người có thể kinh nghiệm được niềm vui đặc biệt của Cuộc Phục Sinh của Chúa, và càng ít người có thể hiểu được phần nào đó về mầu nhiệm Chúa Ba Ngôi.

Khi một thầy chủng sinh hỏi cha giáo nhiều về mầu nhiệm Chúa Ba Ngôi, cha giáo bình thản đáp lại: Nếu Chúa Giêsu không tỏ cho chúng ta, thì chúng ta chẳng bao giờ biết.  Trước đây, Thiên Chúa tỏ cho dân Do Thái rằng, Ngài là Thiên Chúa Duy Nhất.  Và Chúa Giêsu mặc khải cho chúng ta rằng: Thiên Chúa Duy Nhất có Ba Ngôi là Cha, Con, và Thánh Thần.  Cha giáo nói tiếp: nếu ai muốn hiểu mầu nhiệm ấy, thì hãy tập trung vào cuộc đời Chúa Kitô, và xin ơn tập sống tập nhìn tập nghe Chúa, rồi dần dần sẽ hiểu.  Và hiểu như thế nào cũng tùy ơn Chúa ban cho từng người theo nhiều cách thế khác nhau.

Chúng ta hãy cũng nhau lắng nghe và suy ngẫm chính những lời mà Chúa Giêsu nói với các môn đệ. Những lời này trực tiếp nói tới Chúa Ba Ngôi.  Đó là Chúa Cha, Chúa Con, và Chúa Thánh Thần. Chúa Giêsu nói:

“Thầy còn nhiều điều phải nói với các con, nhưng bây giờ các con chưa thể hiểu được, bây giờ các con chưa có sức chịu nổi.  Khi Thần Chân Lý đến, Ngài sẽ dạy các con biết tất cả sự thật, vì Ngài không tự mình mà nói, nhưng Ngài đã nghe gì thì sẽ nói như vậy, và Ngài sẽ nói cho các con những việc sẽ phải làm.  Ngài sẽ làm vinh danh Thầy, vì Ngài lãnh nhận tất cả từ nơi Thầy mà loan truyền cho các con.  Tất cả những gì Chúa Cha có, đều là của Thầy, thế nên như Thầy đã nói: Thánh Thần sẽ lãnh nhận từ nơi Thầy mà loan truyền cho các con.”

Lạy Thiên Chúa Ba Ngôi chí thánh, Ngài đang ngắm nhìn chúng con trong mọi cảnh huống cuộc đời.  Chúng con đây, nơi thì hòa bình, nơi thì chiến tranh, nơi giàu có, nơi nghèo khó, nơi sáng sủa, nơi tăm tối, nơi hạnh phúc, nơi khổ đau, người cười kẻ khóc, người no kẻ đói, người sống kẻ chết… với mọi màu da sắc tộc văn hóa ngôn ngữ…  Xin cho con nhận thấy rằng, Chúa biết mọi sự, Chúa thấy mọi người, và Chúa đang tìm mọi cách để cứu độ chúng con, để yêu thương chúng con.  Xin cho con sống tình con thảo với Chúa Cha, như người môn đệ trung thành và người anh em trung tín của Chúa Con, như người học trò nhanh nhạy của vị Thầy nội tâm là Chúa Thánh Thần.  Lạy Chúa Ba Ngôi, Ngài cao sang nhưng thật gần con, Ngài cao siêu nhưng rất cụ thể, Ngài cao cả nhưng rất khiêm tốn giản dị.  Xin cho con gặp được Ngài trong cõi lòng và trong cuộc đời.  Amen!

Tứ Quyết SJ

From: Langthangchieutim

Dòng Tên Việt Nam

Các bạn thân mến!

Khi nói đến mầu nhiệm Chúa Ba Ngôi, chúng ta thường hay nói đến mầu nhiệm tối tăm, cao siêu, khó hiểu. Điều này rất đúng bởi vì mầu nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi không phải là đối tượng của trí hiểu mà là đối tượng của đức tin và của cuộc sống.

Sẽ là không tưởng nếu chúng ta tìm những bằng chứng để cố gắng thuyết phục lý trí con người về mầu nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi. Tuy nhiên ít nhiều trong mặc khải Ki-tô giáo, bao gồm cả Thánh Kinh và Thánh Truyền, truyền thống của Giáo Hội, cử hành phụng vụ, bí tích, bạn và tôi đã và đang tuyên xưng mầu nhiệm Chúa Ba Ngôi. Sách Sáng Thế kể về việc Thiên Chúa Sáng Tạo. “Thiên Chúa phán: ‘Chúng ta hãy làm ra con người theo hình ảnh chúng ta, giống như chúng ta, để con người làm bá chủ cá biển, chim trời, gia súc, dã thú, tất cả mặt đất và mọi giống vật bò dưới đất.Thiên Chúa sáng tạo con người theo hình ảnh mình, Thiên Chúa sáng tạo con người theo hình ảnh Thiên Chúa, Thiên Chúa sáng tạo con người có nam có nữ.”[1] Trong biến cố Chúa chịu phép rửa và biến cố biết hình, bạn cũng nhận thấy việc mặc khải mối liên hệ giữa Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần.[2] Chính Chúa Giê-su Ngài cũng xin Chúa Cha. Thầy sẽ sai Một Đấng Bảo Trợ khác đến với anh em để Người dạy dỗ anh em mọi điều Thầy đã nói với anh em và dẫn anh em đến sự thật toàn vẹn.[3] Thánh Phao-lô trong lời cầu chúc cho cộng đoàn Cô-rin-tô cũng đã dùng lời cầu chúc có hình ảnh về Chúa Ba Ngôi: “Cầu chúc toàn thể anh em được đầy tràn ân sủng của Chúa Giê-su Ki-tô, đầy tình thương của Thiên Chúa, và ơn hiệp thông của Thánh Thần.”[4] Lời cầu chúc của Thánh Phao-lô phản ánh kinh nghiệm cá nhân được ân sủng của Đấng Phục Sinh đụng chạm để thôi thúc Ngài đi làm chứng nhân cho dân ngoại. Trong phụng vụ đặc biệt là thánh lễ, linh mục thường bắt đầu thánh lễ bằng lời chào: “Nguyện xin ân sủng Đức Giê-su Ki-tô Chúa chúng ta, tình yêu của Chúa Cha và ơn thông hiệp của Chúa Thánh Thần ở cùng tất cả anh chị em.” Trong việc rửa tội, Giáo Hội cũng dùng công thức Chúa Ba Ngôi. “Cha rửa con, nhân danh Cha, và Con và Thánh Thần.” Trong đời sống thường nhật, bạn và tôi cũng làm dấu trước khi cầu nguyện hoặc xin ơn thánh hóa. Như thế mầu nhiệm về Thiên Chúa Ba Ngôi vừa cao cả những lại hết sức gần gũi đối với mỗi người chúng ta. Cao cả là bởi vì mầu nhiệm đó diễn ta tương quan sâu kín nhất nơi Thiên Chúa, gần gũi là bởi vì hằng ngày chúng ta vẫn tuyên xưng và thực hành điều đó trong đời sống của mình. Có thể nói, chúng ta đã sống trong mầu nhiệm về Thiên Chúa Ba Ngôi trước khi chúng ta có thể hiểu và giải thích về Thiên Chúa.

Xét trong truyền thống của Giáo Hội, một số nhà thần học cũng cố gắng suy tư, tìm cách giải thích về mầu nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi bằng phương pháp loại suy hay bằng những hình ảnh gần gũi. Tiêu biểu cho nỗ lực này là Augustine, Richard of St Victor và Thánh Thomas Aquinas[5]. Trong khi Agustine dùng loại suy về tình yêu: tình yêu gồm 3 yếu tố, người yêu, kẻ được yêu và chính tình yêu. Người yêu cần diễn tả tình yêu của mình cho kẻ được yêu. Tương quan giữa người yêu và kẻ được yêu là chính tình yêu. Như thế cả ba yếu tố: người yêu, kẻ được yêu và chính tình yêu diễn tả hình ảnh về Thiên Chúa Ba Ngôi. Cũng thế, Richard of St. Victor dùng loại suy về Thiên Chúa là Đấng toàn thiện và tốt lành để nói về Thiên Chúa Ba Ngôi. Thiên Chúa là Đấng toàn thiện. Đấng toàn thiện đó cũng là tình yêu tối hậu. Tình yêu tối hậu này cần một đối thể trao tặng tình yêu và đón nhận tình yêu. Nơi con người không thể có một đối thể khác vì con người vốn giới hạn còn nơi Thiên Chúa thì lại khác, Ngài là Đấng hoàn hảo cho nên nhất thiết phải cần nhiều ngôi vị thần thiêng để diễn ta mối tương quan hiệp thông. Hơn nữa tình yêu tối hậu này không chỉ là tình yêu lẫn nhau của hai ngôi vị nhưng còn là tình yêu tối hậu được chia sẻ. Như thế tương quan của Chúa Cha và Chúa con là tình yêu trao hiến. Tương quan của Chúa con và Chúa Cha là tình yêu trao tặng trở lại. Tương quan của Chúa Cha và Chúa Thánh Thần là tình yêu tối hậu dành cho Con bằng tình yêu được chia sẻ. Tình yêu của Con dành cho Cha là tình yêu được chia sẻ cho Chúa Thánh Thần. Tương quan của Chúa Thánh Thần với Chúa Cha và Chúa Con là tình yêu tối hậu được chia sẻ trao tặng trở lại với Cha và Con. Như thế trong tương quan tình yêu tối hậu nhất thiết phải có tương quan lẫn nhau giữa việc trao hiến, trao tặng trở lại và chia sẻ. Đây chính là hình ảnh nói về Thiên Chúa Ba Ngôi. Còn Thánh Thomas Aquinas giải thích về Thiên Chúa Ba Ngôi dựa trên ẩn dụ về lý trí. Tâm trí có lý trí và ý chí. Lý trí là Ngôi Lời, còn ý chí là Tình Yêu. Hoặc nơi Thiên Chúa có 2 tương quan. Tương quan của Cha với Con là tương quan nhiệm sinh, còn tương quan của Cha và Con với Thánh Thần là tương quan nhiệm xuất. Cả Cha, Con và Thánh Thần đều là Thiên Chúa không hơn không kém. Như thế cả Cha, Con và Thánh Thần là Ba Ngôi Vị trong cùng một Bản Thể. Dĩ nhiên đây là một vài những ẩn dụ hoặc loại suy về Thiên Chúa Ba Ngôi. Nếu áp dụng kiểu loại suy này, bạn đang nhìn về Thiên Chúa Ba Ngôi trong chiều kích nội tại. Chiều kích nội tại về Chúa Ba Ngôi xem ra có vẻ tối tăm và rối rắm. Tuy nhiên bạn cần nhìn Chúa Ba Ngôi trong tương quan ngoại tại, tức là trong tương quan với sáng tạo, cứu chuộc và quan phòng.

Một câu hỏi thực tế hơn đối với bạn đó là việc hiểu về Thiên Chúa Ba Ngôi có tương quan gì với đời sống của tôi. Như chúng ta đã biết Thiên Chúa Ba Ngôi là sự hiêp thông, tình yêu và sáng tạo. Nơi Thiên Chúa Ba Ngôi, Cha, Con và Thánh Thần không ngừng hiệp nhất trong tình yêu và trong việc trao ban sự sống cho nhau và cho vạn vật. Cha ban tình yêu và sự sống cho Con và Thánh Thần. Con trao ban tình yêu và sự sống của mình cho Cha và Thánh Thần. Thánh Thần trao ban tình yêu và sự sống cho Cha và Con. Chính việc trao ban sự sống và tình yêu trong sự năng động ấy làm nên sức sống của Thiên Chúa. Đây cũng là khuân mẫu cho đời sống đức tin và con đường cứu độ. Chính những đặc nét này sẽ ảnh hưởng đến chiều kích Giáo Hội, cứu độ và đời sống gia đình. Giáo Hội muốn tồn tại và phát triển phải phản ánh chính mối tương quan hiệp thông hiệp của Thiên Chúa Ba Ngôi. Sự hiệp thông giữa các cấp trong Giáo Hội, giữa Giáo Hội hoàn vũ và Giáo Hội địa phương, giữa đầu và thân thể phản ánh mối hiệp thông của Ba Ngôi Vị. Một khi Giáo Hội mất đi mối liên hệ hiệp thông với Thiên Chúa Ba Ngôi và với chính mình, Giáo Hội sẽ mất đi sức sống và sức năng động tông đồ.

Cũng thế, mối liên hệ trong sự hiệp thông, tình yêu và trao ban sự sống của Thiên Chúa Ba Ngôi phải là mối liên hệ căn bản trong đời sống gia đình. Cha mẹ trao ban sự sống và tình yêu của mình cho con cái. Con cái cũng trao ban sự sống tình yêu của mình cho cha mẹ. Tương quan này phản ánh chính tương quan trao đổi tình yêu và sự sống nơi Thiên Chúa Ba Ngôi. Chính mối tương quan này làm nên sức sống và hạnh phúc cho đời sống gia đình. Chúng ta tự hỏi đời sống gia đình sẽ ra sao nếu mất đi mối liên hệ với Thiên Chúa? Đời sống gia đình sẽ ra sao nếu mất đi mối liên hệ với nhau và đánh mất đi tình yêu và việc trao tặng sự sống. Nền tảng của gia đình là tình yêu và mục đích của gia đình là yêu thương và trao ban sự sống. Gia đình mà thiếu tình yêu và sự trao ban sự sống sẽ trở thành gia đình chết. Chính nơi gia đình mà tình yêu và lòng thương xót của Thiên Chúa Ba Ngôi được trở nên sống động. Cũng thế, khát khao của con người mọi thời là được thông hiệp với Chúa. Đối với người Ki-tô hữu đó là được ở trong Chúa và ở trong tương quan tình yêu của Cha, Con và Thánh Thần. Chính mối dây của bạn và tôi với và trong Chúa Ba Ngôi làm cho bạn và tôi có được sự sống đời đời. Như thế Thiên Chúa Ba Ngôi vừa đang tuôn đổ sự sống của Ngai cho chúng ta, vừa hoạt động trong chúng ta để làm cho chúng ta sống.

Các bạn thân mến! khi suy niệm về Thiên Chúa Ba Ngôi, bạn và tôi không phải đi tìm một lý do hợp lý cho những đòi hỏi của lý trí nhưng là đi tìm một con đường giúp bạn và tôi có được sự sống vĩnh cửu. Con đường để có được sự sống vĩnh cửu là con đường của sự hiệp thông, tình yêu và sự sống. Khao khát của bạn và tôi là có sự sống vĩnh cửu và sự sống vĩnh cửu là nhận biết và ở trong tình yêu của Thiên Chúa Ba Ngôi. “Ai yêu mến Thầy thì sẽ giữ lời Thầy, Cha Thầy và Thầy sẽ yêu mến người ấy, Cha Thầy và Thầy sẽ đến và ở lại trong Người ấy.” Amen.

Gioan Phạm Duy Anh SJ

[1] St, 1, 26-27; Cn 8:22-23, 27, 30-31

[2] Mt 3, 13-17

[3] Ga 15, 26; 16, 7

[4] 2 Cr 13, 14

[5] Dr. Jake C Yap, One God and Triune, Loyola School of Theology

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

“Tôi sẽ ghi nhớ những công trình của Chúa, và sẽ thuật lại những điều tôi thấy!”.

Helen Keller, nữ văn sĩ khiếm thính, khiếm thị nói, “Có một điều gì đó còn tệ hơn mù, là một người có thể nhìn thấy nhưng lại không có một tầm nhìn nào!”.

Kính thưa Anh Chị em,

‘Có một tầm nhìn’ theo Helen Keller, chính là sự hiểu biết! Quan trọng hơn, đem sự hiểu biết đó tạo nên một sự khác biệt cho mình và cho thế giới! Lời Chúa hôm nay chứng tỏ điều đó.

Như một người mù được sáng mắt ngỡ ngàng trước công trình kỳ vĩ của Thiên Chúa, tác giả Huấn Ca nhủ lòng mình rằng, “Tôi sẽ ghi nhớ những công trình của Chúa”; và cho thế giới, ông nói, “Tôi sẽ thuật lại những điều tôi thấy”; “Người không làm chi khiếm khuyết”; “Ai có thể nhàm chán nhìn xem vinh quang Người?”. Đó là những lời đầy cảm hứng của một chứng nhân Cựu Ước! Thánh Vịnh đáp ca cũng đồng tình, “Do lời Chúa mà trời xanh được tạo thành!”.

Với trình thuật Tin Mừng, điều tương tự cũng đã xảy ra với Bartimê, một người mù ngồi ăn xin bên vệ đường. Anh không hề biết, sự kiên định và hành vi đức tin của anh là một chứng từ tạo cảm hứng cho triệu triệu người suốt các thời đại. Anh chỉ đơn giản làm phần việc của mình là kêu lên, “Hỡi Giêsu con vua Đavít, xin thương xót tôi!”; Chúa Giêsu, sau đó, đã lấy đức tin của anh để chữa anh và sử dụng anh như một nhân chứng cho vinh quang Ngài. Tin Mừng nói, “Anh đứng dậy và đi theo Ngài”. Bartimê hẳn đã tạo nguồn cảm hứng cho bạn và tôi!

Ở đây, Bartimê gợi cho chúng ta một ‘chứng từ kép’ về việc hướng lòng lên Chúa. Trước tiên, như anh, bạn cần cảm nhận sự có mặt của Chúa Giêsu. Với Bartimê, anh biết Ngài đang đi qua; với bạn và tôi, Ngài đang ngự trong tâm hồn mỗi người! Làm sao chúng ta có thể nhận ra tiếng nói và sự thúc đẩy của ân sủng Ngài tự bên trong! Ngài muốn chữa chúng ta! Thứ đến, như Bartimê bền bỉ kêu gào, bạn cần kiên định ‘thả neo’ trong tiếng nói nội tâm mạnh mẽ này. Đám đông quở trách anh là biểu tượng của một ‘nền văn hoá bịt miệng’, một nền văn hoá cố tình ngăn cản những ai kiên trì kêu lên Chúa. Giữa bao xao động của thế giới, bạn cứ hướng lòng lên Chúa, kêu cầu Ngài. Ngài sẽ chữa lành, để chúng ta ‘có một tầm nhìn’ mới.

Đức Phanxicô nói, “Lời cầu của tôi có “bền bỉ” không, có chân thành bày tỏ cõi lòng trước mặt Chúa không? Tôi có kể câu chuyện và trải nghiệm đời mình cho Ngài? Hay lời cầu của tôi ‘thiếu máu’, hời hợt, được tạo nên từ những nghi thức, không chút cảm xúc và vô hồn?”.

Anh Chị em,

“Tôi sẽ ghi nhớ công trình của Chúa, và sẽ thuật lại những điều tôi thấy!”. Như tác giả Huấn Ca, Bartimê đã ‘có một tầm nhìn’ mới. Giờ đây, anh “đi theo Chúa Giêsu”. Và không biết liệu anh có trở nên môn đệ của Ngài, nhưng chúng ta biết chắc, anh là một chứng nhân cho vinh quang Ngài. Anh nhận ra Chúa Giêsu, Đấng anh đi theo. Giêsu đó, nay cũng đang đi qua cuộc đời của bạn và tôi! Ngài đang đi qua trong Lời Ngài, Thánh Thể Ngài và trong những người chị anh em. Bạn và tôi “nhìn thấy” Ngài, đi theo Ngài và ý thức rằng, cuộc sống và tất cả những gì chúng ta đang có là để làm vinh danh Chúa. Chúng ta hân hoan thực hiện ý muốn của Ngài, bất kể Ngài yêu cầu chúng ta điều gì. Và “nhìn thấy” Ngài là biết rằng, Ngài muốn tất cả chúng ta ‘có một tầm nhìn’ như tầm nhìn của Ngài, một tầm nhìn cứu độ thế giới, cứu độ người khác!

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, đừng để con ngồi bệt mãi bên đường, hạnh phúc với ‘kiếp đời’ tăm tối. Xin chữa con, để con ‘có một tầm nhìn’ mới. Con muốn đứng dậy và đi tới cho vinh quang Ngài!”, Amen.

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

From: KimBang Nguyen