

Hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em (Mt 5,44)


Tôi chạnh lòng khi biết người Việt thường đổ lỗi cho người khác, cho hoàn cảnh. Nhiều người còn đổ lỗi cho điều kiện tự nhiên, đổ tội cho số phận. Không ít người gọi đó là căn bệnh. Báo động là căn bệnh này ngày càng lây lan.
Ngay từ nhỏ, cha mẹ ông bà vô tình tập cho con cháu đổ lỗi. Khi bé vấp phải cái bàn, chiếc ghế, bà liền dỗ cháu bằng cách đánh cái bàn, đập cái ghế: “Mày làm cháu bà đau nè, đánh nè, đánh nè.” Bà đã vô tình gieo vào tâm trí của trẻ cách đổ lỗi cho hoàn cảnh. Đứa trẻ ấy lớn lên, mọi vấp ngã của nó, không bao giờ là do nó. Khi thất bại trong kỳ thi, học sinh đổ thừa cho thầy cô ra đề khó, tại xui xẻo nên bị “tủ đè”. Trong gia đình, mỗi khi thất bại, người lớn thường đổ lỗi tại hoàn cảnh, tại điều này, điều nọ. Hiếm khi người ta dám: tiên trách kỷ, hậu trách nhân – xem mình trước, trách người sau.
Bạn nghĩ sao khi Tony Buổi Sáng nhận xét rằng:
“Ở các nước châu Á, có lẽ lối giáo dục đổ lỗi tạo thành văn hóa chỉ trích người khác nhưng tuyệt nhiên không nói đến mình. Giáo viên nói học sinh dốt. Học sinh thì nói giáo viên dạy dở, chương trình dở. Giám đốc nói nhân viên kém cỏi. Nhân viên thì chê giám đốc không đủ trình độ. Đồng nghiệp thì xét nét nhau, đổ lỗi cho nhau khi có sự cố. Trừ mình. Hễ ai nói đến mình là nổi điên,vì tôi là một pháo đài bất khả đề cập.”[1]
Thực ra câu chuyện đổ lỗi cho người khác là thân phận của con người. Kinh Thánh khéo léo trình bày hiện tượng này bằng một câu chuyện xảy ra ngay trong Vườn Địa Đàng. Nơi đó có một cây mà Thiên Chúa cấm ông Ađam và bà Eva không được ăn. Xui thay con rắn là loài xảo quyệt ngày đêm thủ thỉ với Eva. Bà mủi lòng và hái trái ngon ngọt trên cây đó. Ăn xong, bà còn đưa cho chồng ăn nữa. Họ đã phạm thiên luật, chống lại Thiên Chúa và xấu hổ trốn chui trốn nhủi.
Như thường lệ, Thiên Chúa dạo quanh Vườn và hôm nay không thấy ông bà đâu hết. Thiên Chúa gọi vang cả khu vườn. Ông bà liền thưa và Thiên Chúa hỏi tội ông bà. Kinh Thánh kể hai ông bà chối lấy chối để. Ông đổ thừa cho Eva đã đưa cho ông ăn, chứ ông đâu biết gì. Ông tưởng chối như thế là hết tội. Đúng là Eva đã đưa cho Ađam ăn, nhưng chính con rắn đã dụ dỗ bà ăn. Thực lòng bà đâu muốn hái ăn trái cấm. Thiên Chúa ngó sang con rắn. Dĩ nhiên, hắn chẳng biết đổ lỗi cho ai nữa, vì hắn là thủ phạm cám dỗ, đầu têu mọi chuyện. Kết quả là Thiên Chúa trừng phạt con rắn, đuổi ông bà ra khỏi khu vườn hạnh phúc. Từ đó, câu chuyện đổ lỗi, chối tội và đổ thừa đi vào tâm tính của con người.
Tiếc là đổ thừa lại rất phổ biến ở người Việt. Chúng xảy ra như cơm bữa, có khi chính tôi và bạn cũng mắc phải. Khi phạm lỗi lầm gì đó, phản xạ tự nhiên của nhiều người là lỗi đó không phải của tôi. Tại người ta, tại hoàn cảnh, tại nhà nước, tại ông trời mà tôi mắc lầm lỗi thôi. Chối cãi như thế để lỗi lầm nhẹ hơn. Về mặt tâm lý có vẻ đúng, nhưng về nhiều mặt khác sẽ ảnh hưởng rất nhiều:
– Trách nhiệm: Khi lỗi lầm, người nhát đảm thường đổ lỗi để trốn tránh trách nhiệm. Ngược lại, người can đảm dám đương đầu với sự thật, để nhận trách nhiệm về những gì mình đã gây nên. Stephen R. Covey, tác giả một cuốn sách gối đầu giường: Bảy thói quen của bạn trẻ thành đạt, viết: Người tích cực, chủ động: Là những người luôn tự chịu trách nhiệm về mọi việc và chủ động tạo ra hoàn cảnh cho mình. Người tiêu cực, thụ động: Là những người chỉ biết đổ lỗi, và luôn chờ hoàn cảnh xảy đến với mình.
– Trưởng thành: Người nhận lỗi bao giờ cũng chững chạc để giải quyết những gì mình đã gây ra. Từ đó, họ ý thức lỗi lầm cũng có giá trị để họ học tập và rút kinh nghiệm. Họ muốn lớn lên từ những lỗi lầm, có khi trả giá rất đắt. Hẳn nhiên, những người cứ đổ lỗi, thật khó để lớn lên, để đương đầu với nhiều khó khăn trong cuộc sống. Kết quả là họ sợ không dám làm gì, hoặc cứ phải luẩn quẩn tìm lý do để biện minh. Như thế thì mệt lắm!
– Lịch sự. Văn hóa thường là những gì tốt, tuy nhiên với tựa đề trên đây, thật tội cho chữ văn hóa[2] khi đứng chung với những người đổ lỗi. Người lịch sự mỗi khi họ cảm thấy, hoặc gây ra lỗi lầm, họ xin lỗi chân thành. Họ ý thức được những yếu đuối của bản thân và xin người khác thứ tha. Đó là điều kiện quan trọng để chúng ta thành nhân. Người lịch sự ai cũng mến.
– Trong làm ăn kinh tế, đổ lỗi luôn là kẻ thù của thành công. Khi khởi nghiệp làm giàu, thất bại là điều khó tránh khỏi. Tuy nhiên, hầu hết những người thành công đều thừa nhận thất bại luôn có giá trị cho những ai dám phân tích đúng sai, rút kinh nghiệm và học từ những lỗi lầm. Tiến sĩ tâm lý Menis Yousry, tác giả cuốn sách Tìm lại chính mình, quả quyết: “Những người luôn đổ lỗi cho người khác là những người không bao giờ thành công, bởi bạn sẽ không thể biết được mình thất bại ở điểm gì để lần sau còn rút kinh nghiệm.” Tôi muốn thành công!
– Xây dựng tương quan. Từ gia đình, nhóm nhỏ, giáo xứ, Giáo hội và xã hội, đổ lỗi đồng thời với đổ vỡ những mối tương quan. Không phải tôi làm, không phải lỗi của tôi. Tại anh A, vì chị B, tại nhóm, vì xã hội, nên tôi… Mặc nhiên, ai cũng thấy chính đương sự gây lầm lỗi. Đúng là ai cũng hiểu, chỉ một người không chịu hiểu! Người ấy cứ đổ thừa, đổ tội. Lời xin lỗi cũng vắng bóng trên môi miệng của người này.
Có lẽ bạn sẽ ngạc nhiên khi người Công giáo ý thức mình luôn mang thân phận tội lỗi. Chúng ta là những tội nhân, cần được Thiên Chúa tha thứ. Có bạn đưa tay ý kiến: “Tôi đâu có tội tình chi, cần gì phải đi xưng tội!” Thực lòng, chúng ta đúng là sinh ra trong bể khổ; nơi ấy, tội lỗi thấm vào từng thớ thịt của ta. Bởi đó, ngay chính Đức Giáo Hoàng Phanxicô cũng nhiều lần nhắc cho chúng ta về thân phận này. Để với tâm hồn khiêm tốn, chúng ta biết chạy đến xin Thiên Chúa tha thứ, cứu độ. Chỉ có người kiêu ngạo mới tưởng mình vô tội.
Đã đến lúc chúng ta nhìn nhận điểm yếu của người Việt: đổ lỗi. Nhất là người trẻ và các gia đình trẻ, chúng ta can đảm tập nói lời xin lỗi. Mỗi khi mình gây ra lỗi lầm, hãy chấp nhận khuyết điểm, hãy nhận trách nhiệm về những gì mình làm. Đừng quanh co đổ lỗi. Đó chưa bao giờ là đặc tính của người mạnh mẽ. Chúng ta sẽ ngạc nhiên khi người Phương Tây thường nói lời xin lỗi. Đó là văn hóa của kẻ mạnh.
Ước gì, ngay từ nhỏ, người Việt tập sống trách nhiệm với cuộc đời, với số phận của mình. Đừng đi vào thứ văn hóa rẻ tiền là đổi lỗi. Nếu nhỏ đổ lỗi nhỏ, lớn lên họ sẽ đùn đẩy, sợ trách nhiệm và đổ lỗi cho người này, người kia. Hệ quả là xã hội vẫn còn nhiều lỗi: lỗi to, lỗi nhỏ và lỗi hệ thống. Tiếc thay, cả dân tộc phải gồng mình chịu lỗi, có khi lỗi lầm rất khủng khiếp.
[1] Đọc thêm: Phần: Tony Buổi Sáng – Trên Đường Băng, phần: Nhành cây trứng cá.
[2] Văn hóa có nguồn gốc từ các dạng của động từ Latin theo ngôn ngữ Latinh: colere là colo, colui, cultus với hai nghĩa: (1) giữ gìn, chăm sóc, tạo dựng trong trồng trọt; (2) cầu cúng. Tuy nhiên, văn hóa là một khái niệm rất rộng và có nhiều cách hiểu về từ ngữ này.
(Giuse Phạm Đình Ngọc SJ)
Hiểu câu:
“Ăn gì Bổ nấy!”
“Gieo gì Gặt nấy!”
“Cho gì Nhận nấy!”
Tình yêu thương không mất tiền mua.
Cho yêu thương để Nhận yêu thương!
***************************************
“Trước cổng một nghĩa trang nọ, người ta thấy có một chiếc xe Roll Royce sang trọng dừng lại. Người tài xế tiến lại người giữ cổng và nói:
– Xin anh giúp một tay cho người đàn bà này xuống xe vì bà ta yếu quá không đi được nữa.
Vừa ra khỏi xe, người đàn bà tự giới thiệu và nói với người giữ cổng nghĩa trang:
– Hai năm nay, mỗi tuần, tôi là người đã gửi cho anh 5 đô la để mua hoa và đặt trên mộ con trai tôi, nhưng nay các bác sĩ bảo rằng, tôi không còn sống được bao lâu nữa, nên tôi đến đây để chào từ biệt và cảm ơn anh đã mua hoa giùm tôi.
Thế nhưng, người đàn bà không ngờ rằng người giữ cổng nghĩa trang trả lời như sau:
– Thưa bà, tôi lấy làm tiếc rằng bà đã làm công việc ấy!
Người đàn bà cảm thấy như bị ai đó vả vào mặt. Nhưng bà vẫn còn đủ bình tĩnh hỏi lại người thanh niên:
– Tại sao lại lấy làm tiếc về cử chỉ đẹp như thế!
Người thanh niên giải thích:
– Thưa bà, tôi lấy làm tiếc vì những người chết như con trai bà, chẳng bao giờ còn thấy được một cánh hoa nào nữa!
Bị chạm tự ái, người đàn bà liền cao giọng:
– Anh có biết anh đã làm tổn thương tôi không!
Người thanh niên bình tĩnh trả lời:
– Thưa bà, tôi xin lỗi, tôi chỉ muốn nói với bà rằng có rất nhiều người đang cần đến những cánh hoa của bà hơn. Tôi là hội viên của một tổ chức chuyên đi thăm những người già lão, các bệnh nhân trong viện dưỡng lão, các bệnh viện. Chính họ mới là những người đang cần đến những cánh hoa của chúng ta, họ có thể nhìn thấy và ngửi được cánh hoa ấy.
Nghe thế, người đàn bà ngồi bất động trên chiếc xe sang trọng một lúc, rồi ra hiệu cho tài xế mở máy.
Vài tháng sau người đàn bà trở lại nghĩa trang. Lần này bà không cần ai giúp đỡ, bà tự động bước xuống xe với một dáng vẻ vui tươi nhanh nhẹn hơn, và điều đáng ngạc nhiên hơn nữa, một nụ cười rạng rỡ, bà nói với người thanh niên giữ cổng:
– Chú đã có lý, tôi mang hoa đến cho những người già lão, bệnh tật. Quả thật, điều đó đã làm cho họ được hạnh phúc. Nhưng người thực sự hạnh phúc chính là tôi. Các bác sĩ không biết được bí quyết làm tôi khỏe mạnh lại! Nhưng tôi đã khám phá ra cái bí quyết ấy, tôi đã tìm ra lẽ sống.
“Giúp đỡ người khác là giúp đỡ chính mình”. Đó cũng là khuôn vàng thước ngọc của Thượng Đế “Cho thì có phúc hơn là Nhận”
Bởi vì, trao ban cho người tức là trao ban cho mình.
Một ngạn ngữ Anh cũng nói một cách tương tự:
– Điều tôi tiêu đi là tôi có.
– Điều tôi giữ lại là tôi mất.
– Điều tôi cho đi là tôi được.
Đó là lý luận của tình yêu.
– Tình yêu lớn lên theo mức độ của sự trao ban.
– Có biết yêu thương thì con người mới thực sự phát triển, và tìm gặp lại chính mình.
– Có biết yêu thương thì con người mới biết vui sống, và tìm được hạnh phúc đích thực trong cuộc sống của chính mình.
Khuyết Danh

ĐBQH Lưu Bình Nhưỡng đã đưa ra nhiều ý kiến liên quan đến vụ Hồ Duy Hải.
Hình ảnh 17 thẩm phán giơ tay biểu quyết y án tử tù Hồ Duy Hải. (Ảnh chụp màn hình).
Chiều ngày 8/5, kết thúc phiên giám đốc thẩm vụ Hồ Duy Hải, Chánh án TAND Tối cao Nguyễn Hòa Bình (chủ tọa) cùng các thành viên trong Hội đồng thẩm phán đã giơ tay biểu quyết, tuyên y án tử tù Hồ Duy Hải – đã khiến nhiều người cho rằng việc phán quyết này là không vô tư, thiếu tính độc lập trong xét xử,…. vì:
Ngoài ra, 17/17 thành viên của Hội đồng thẩm phán cùng biểu quyết cho rằng kháng nghị của VKSND Tối cao là “không đúng pháp luật”, cũng khiến nhiều người đặt nghi vấn,…
ĐBQH Lưu Bình Nhưỡng – Phó Trưởng ban Dân nguyện của Ủy Ban Thường vụ Quốc hội đã có ý kiến xung quanh về những vấn đề này.
Theo ông Nhưỡng, “khi Chánh án TAND Tối cao từng là Viện trưởng Viện KSND Tối cao, là người trực tiếp không kháng nghị vụ việc, mà bây giờ lại ngồi ghế chủ tọa để xét xử thì đương nhiên xã hội, người dân, cử tri có quyền nghi ngờ tính công minh, thiên vị, vô tư của Chánh án TAND Tối cao; nghi ngờ việc mang tính định kiến tư pháp vào ghế chủ tọa”.
Trước phiên xử, người dân đã đặt câu hỏi “liệu Chánh án Nguyễn Hòa Bình có vượt qua được chính bản thân mình hay không?” thì đến bây giờ, với tất cả các tình tiết, diễn biến của phiên xử, cả xã hội đều cho rằng “việc kết luận Hồ Duy Hải có tội là một sự khiên cưỡng”.
Cũng theo ông Nhưỡng, quá trình điều tra vụ án đã “không đến nơi đến chốn, có sai sót”, nhiều tình tiết vụ án chưa được làm rõ như: vết máu, dấu vân tay, công cụ phạm tội (thớt, dao toàn những thứ mua ở chợ mang về), hay chi tiết Nguyễn Văn Nghị – người tình nghi lớn nhất lại không được đưa vào vụ án.
Về việc, Hội đồng thẩm phán đưa ra biểu quyết khẳng định kháng nghị của Viện KSND Tối cao là không đúng pháp luật, ông Nhưỡng cho rằng “điều này là không có cơ sở”.
“Tôi đề nghị Chánh án Nguyễn Hòa Bình giải thích có điều luật nào cho phép đi biểu quyết một kháng nghị của VKSND Tối cao là “không đúng pháp luật không”?
Và hình thức xử lý đối với kháng nghị không đúng pháp luật này là gì” – ông Nhưỡng nói và yêu cầu Chánh án Nguyễn Hòa Bình báo cáo trước Quốc hội để xem xét.
Về việc 17 thẩm phán cùng biểu quyết y án tử tù Hồ Duy Hải liệu có công bằng, có đại diện cho công lý, ông Lưu Bình Nhưỡng cho rằng “Tôi nhìn con số 17/17, tôi không dám võ đoán, nhưng mà nhiều người họ cũng nói với tôi là không phải hoàn toàn 17/17 đều biểu quyết, có những người biểu quyết là do bắt buộc. Có ai lại dám không biểu quyết trước mặt Chánh án TAND Tối cao – Thủ trưởng của mình không?.
Người dân đang nghi ngờ về tính độc lập của Thẩm phán. Tôi đã phát biểu tại kỳ họp thứ 4 của Quốc hội, và tôi cho rằng nếu Thẩm phán Việt Nam không đủ bản lĩnh, không độc lập, thì đó là một điều đáng buồn. Đó không còn là một nền Tư pháp nữa. Vì độc lập là cốt lõi của nền Tư pháp. Không độc lập thì rất khó. Như vậy, án oan sai về dân sự, hình sự sẽ tiếp tục tăng”.
Nói về tính độc lập của Tư pháp, ông Nhưỡng cho hay “bản thân thẩm phán phải độc lập, không chịu bất cứ chỉ đạo nào, cho dù là cấp ủy, cho dù là thủ trưởng của mình”; “tòa án cấp huyện không phải là cấp dưới của tòa cấp tỉnh, tòa cấp tỉnh không phải cấp dưới của tòa cấp cao, tòa cấp cao không phải cấp dưới của tòa tối cao”; “Mỗi tòa án là thực thể độc lập, mỗi thẩm phán, mỗi hội thẩm nhân dân là một thực thể độc lập, mỗi hội đồng xét xử là một thực thể độc lập”,… Do đó, theo ông Nhưỡng, cần phải bàn lại tính độc lập của nền Tư pháp, mà có muốn có tính độc lập thì phải có kiến thức, thái độ, kỹ năng.
“Tôi có hỏi một số người, nếu trường hợp ông là thẩm phán tối cao ngồi ở đấy, thì ông có biểu quyết theo không. Họ bảo, họ không thể không biểu quyết, không thể làm trái được” – ông Nhưỡng nói



Tôi nghĩ đọc câu phát biểu trên của TAND Tối Cao thì có lẽ tất cả chúng ta — dù không am hiểu về tư pháp, — vẫn thấy phát biểu đó sai một cách nguy hiểm. Công chúng sẽ hỏi “vậy thì đề ra luật tố tụng làm gì?” Nhưng câu ‘sai sót tố tụng’ làm tôi liên tưởng đến vụ án liên quan đến Đức Hồng Y George Pell bên Úc, người mới được Toà án Tối cao Úc trả tự do vì sai sót trong tố tụng.
Vụ án George Pell
Ở Úc có một vụ án gây ra nhiều tranh cãi và công lí cuối cùng thì cũng đến với nạn nhân. Nạn nhân là Đức Hồng Y George Pell, nhân vật số 3 ở Toà thánh Vatican. Ông nổi tiếng là một nhân vật bảo thủ trong Giáo hội Công giáo (như không chấp nhận hôn nhân của người đồng tính), nên ông có rất nhiều ‘kẻ thù’. Ông bị toà án bang Victoria kết tội rằng ông dung túng những linh mục lạm dụng tình dục thiếu niên và chính ông cũng phạm tội tày trời đó. Vụ án này được rất nhiều người quan tâm, vì tình tiết li kì và nhân chứng có vấn đề. Trước sau như một ông kêu oan. Hai cựu thủ tướng Úc và rất nhiều quan chức cao cấp (bộ trưởng, nhân sĩ elite, nhà khoa bảng, v.v.) viết thư bảo chứng nhân cách của ông. Thế nhưng ông vẫn bị toà án Victoria phạt tù giam.
Ông kháng án. Vài tuần trước, Toà án Tối cao của Úc xem xét chứng cớ và quá trình kết tội ở bang Victoria. Chỉ một thời gian ngắn, Toà án Tối cao bác bỏ những chứng cớ và cáo buộc của toà án Victoria. Tất cả 26 cáo buộc của cảnh sát Victoria đều bị bác bỏ — không một chứng cớ nào được xem là có giá trị chứng cớ trước tòa. Chẳng hạn như cáo buộc rằng ông đã hãm hiếp một cậu lễ sinh (choirboy), nhưng người tố cáo không có mặt vào ngày đó và Đức Hồng Y Pell cũng không có mặt trong buổi lễ! Chỉ cần một chứng cớ ‘tào lao’ như vậy là đủ bác bỏ bản án. Do đó, tất cả quan toà (7/7) thuộc Toà án Tối cao đều đồng ý rằng Đức Hồng Y Pell vô tội, và ra lệnh trả tự do cho ông ngay lập tức.
Tính ra ông đã ngồi tù suốt 405 ngày. Bây giờ, các luật sư và nhân sĩ ủng hộ Đức Hồng Y Pell đang vận động phải có cuộc điều tra những kẻ đã đưa ông vào tù. Những kẻ đó là cảnh sát Victoria, truyền thông (đặc biệt là đài ABC của Nhà nước Úc), vài nhân vật trong chánh phủ bang Victoria, và những nhóm chống đối ông. Vụ án làm chia rẽ nước Úc, vì người ủng hộ ông và những người chống ông không nhìn mặt nhau. Có thể đọc về vụ án lịch sử này trong bài trên ‘The Spectator’ [2].
Vụ án Hồ Duy Hải
Vụ án Hồ Duy Hải dĩ nhiên là rất khác với vụ án của Đức Hồng Y George Pell, nhưng có một điểm giống nhau: sai sót trong tố tụng. Không cần trích đâu xa, Viện Kiểm Sát nói rõ:
” … các cơ quan tiến hành tố tụng đã có nhiều vi phạm nghiêm trọng về thủ tục tố tụng; bỏ sót những chứng cứ vụ án, không trưng cầu giám định vết máu, không đưa một số lời khai của Hồ Duy Hải và người làm chứng vào hồ sơ vụ án dẫn đến sai lầm trong việc giải quyết vụ án.”
Ngược lại, nhân vật được xem là nghi can số 1 là Nguyễn Văn Nghị [3] thì toà bỏ qua! Qui luật gần như bất biến là trong các vụ tội phạm có liên quan đến quan hệ tình cảm, người bị giết thường là nữ và kẻ sát hại thường là người yêu hay chồng. Nhân vật Nghị có quan hệ tình cảm với nạn nhân, nhưng toà án lại bỏ qua nhân vật này là điều khó chấp nhận.
Có người thống kê 40 sai sót trong vụ việc kết án Hồ Duy Hải! Chỉ dấu vân tay tại hiện trường không phải là dấu vân tay của Hồ Duy Hải cũng đủ để huỷ bỏ vụ án. Thêm vụ mua tang vật để kết tội là biết công lí đã bị hư hỏng như thế nào. Thậm chí, không xác định được Hồ Duy Hải có mặt tại hiện trường trong vụ giết người!
Ấy vậy mà 17 người chánh án và thẩm phán toà án tối cao cho rằng sai phạm tố tụng không ảnh hưởng đến bản chất của vụ an! Thật không hiểu nỗi logic của họ như thế nào.
Ngay cả tỉ lệ 100% (17/17) đồng thuận trên tất cả 4 vấn đề cũng là một câu hỏi về tính độc lập trong phán xét. (Ở Mĩ, các quan toà cấp tối cao chỉ đồng thận với nhau chừng 90%).
Thử tưởng tượng nếu Hồ Duy Hải sống ở Úc. Xác suất rất cao là vụ án đã không diễn ra vì sai phạm trong tố tụng ngay từ lúc đầu. Nếu bị kết án, anh ta có thể cầu khẩn đến Toà án Tối cao, và xác suất rất cao là anh ta được trả tự do lập tức.
Hai quan điểm
Kết cục những phiên toà cung cấp nhiều bài học rất quan trọng để nhìn lại nền công pháp và tư pháp giữa các nước. Ở Việt Nam, các chánh án thường xuất thân từ ngành công an hay bên đảng, và họ thường có bằng cấp tiến sĩ (10/17 chánh án và thẩm phán TAND Tối cao có bằng tiến sĩ). Ở Úc, cũng như ở bất cứ xã hội theo thể chế dân chủ nào, quan toà chẳng dính dáng gì đến cảnh sát. Họ xuất thân từ trường luật và trải qua nhiều năm trong ngành tư pháp, nhưng rất rất hiếm ai có bằng tiến sĩ. Đa số quan toà và chánh án từng là luật sư cao cấp với những thành tích sáng chói và uy tín cao nhứt trước khi được bổ nhiệm làm chánh án.
Ở các nước dân chủ và pháp trị, luật và qui trình tố tụng ưu tiên nhận dạng đúng phạm nhân hơn là phạm sai lầm công lí. Ở Tàu, luật và qui trình tố tụng dựa trên suy nghĩ thà sai lầm công lí hơn là bắt đúng phạm nhân. Điều này giải thích tại sao tỉ lệ phá án ở bên Tàu lên đến 99.9% [4].
Và, đó cũng chính là lí do tại sao bên Tàu có rất nhiều án sai và án oan. Chẳng hạn như năm 1995, một thanh niên Tàu tên Nie (thuộc tỉnh Hồ Bắc) bị cáo buộc hãm hiếp và giết người, và anh ta bị tử hình; nhưng 21 năm sau Toà án Nhân dân Tối cao của Tàu tuyên bố rằng Nie vô tội vì họ tìm ra thủ phạm là Wang Shyjin! Nhưng Nie đã chết [4]. Sai lầm như thế đã cướp đi biết bao mạng người bên Tàu.
Câu nói “Có sai sót về tố tụng nhưng không thay đổi bản chất vụ án” phản ảnh rất đúng quan điểm thà để cán cân công lí bị lệch (hơn là nhận ra đúng thủ phạm), y như bên Tàu. Đúng ra phải dùng chữ “VI PHẠM”, chớ không phải “sai sót” như ông chánh án nói.
Nếu nền tư pháp Tàu đã gây ra nhiều oan khiên thì Việt Nam chắc không thoát khỏi tình trạng đó (vì cùng hệ thống). Và, vụ án Hồ Duy Hải có thể đi vào lịch sử tư pháp quốc tế như là một ca oan khiên tiêu biểu của một hệ thống tư pháp được xây dựng trên nền tảng thiếu tính độc lập [5] và chuyên nghiệp [6].
===
[1] https://tuoitre.vn/hoi-dong-tham-phan-bieu-quyet-bac-khang-…
[2] https://www.spectator.co.uk/…/Cardinal-George-Pell-is-the-v…
[3] https://motthegioi.vn/…/vu-an-ho-duy-hai-nhung-dau-hieu-pha…
[4] https://www.scmp.com/…/no-sign-change-chinas-deeply-flawed-…
[5] http://quochoi.vn/hoatdongdbqh/Pages/home.aspx?ItemID=44610
[6] https://www.tienphong.vn/…/nganh-toa-an-se-moi-giao-vien-de…
NGÀY LỄ CỦA MẸ
Rev. Ron Rolheiser, OMI
Trong nhiều năm qua, tôi có thành kiến với Ngày lễ của Mẹ. Tôi không chống lại tư tưởng đó, đây chỉ là mối bực bội cá nhân. Mẹ tôi qua đời cách đây 40 năm, nên chuyện tôi làm ngơ trước Ngày lễ của Mẹ từ trước đến giờ chỉ là thái độ của tôi trước bất công của vũ trụ mà tôi cảm thấy: Mọi người cứ ăn mừng, trừ tôi!
Nhưng thời gian đã chữa lành vết thương và đôi khi làm chúng ta khôn ngoan hơn. Bây giờ, vào Ngày lễ của Mẹ, tôi luôn luôn ý thức về mẹ và tìm thấy các lý do rất hay để ăn mừng. Bạn không cần phải còn sống mới nuôi nấng được một người nào đó, và đó chính là trường hợp mẹ tôi. Chúa Giêsu đã chẳng bảo rằng, chúng ta chỉ tiếp nhận cách tinh tuyền tinh thần của một người nào đó sau khi họ ra đi và tôi biết điều đó đúng. Bốn mươi năm sau cái chết của bà, tôi ý thức mẹ tôi là ai và những gì bà đã cho tôi một cách rõ ràng hơn so với suốt thời thơ ấu của tôi khi bà còn sống và tình mẫu tử của bà như đang hiển hiện ôm tôi.
Những gì anh chị em tôi và tôi giờ đây ý thức rõ ràng hơn so với khi bà còn sống, là chúng tôi rất may mắn. Chúng tôi có được một bà mẹ tốt lành. Đơn giản là như vậy. Trong những điều thiết yếu, bà đã cho chúng tôi những thứ quan trọng: An toàn, bảo bọc, cảm thấy được người khác mong muốn, cảm thấy mình là quý giá, được ăn no, mặc ấm, một cảm nhận rằng cuộc đời là đẹp, và trên hết thảy, cảm thấy chúng tôi luôn luôn ở trong vòng tay của một Thiên Chúa đáng tin cậy.
Dĩ nhiên, chẳng có điều nào trong số đó hoàn hảo. Mẹ tôi không phải là Chúa. Bà có những giới hạn, nguồn năng lượng và nguồn lực nhờ đó bà nuôi dưỡng chúng tôi cũng giới hạn. Gia đình đông người và lúc nào cũng thiếu tiền. Chúng tôi có đủ, nhưng chỉ là đủ mà thôi, không hơn. Chưa bao giờ có dư. Nó cũng đúng nếu nói về sự quan tâm và tình thương bà dành cho mỗi anh chị em chúng tôi. Bà không có thì giờ, năng lực hay niềm vui sướng xa xỉ nào để tuôn tràn lên bất cứ riêng ai trong chúng tôi, dù không ai trong chúng tôi nghĩ rằng bà thương mình như đứa con độc nhất. Tuy vậy, tất cả chúng tôi đều thấy các giới hạn của bà và sống với hệ quả của chúng cho tới hôm nay.
Nhưng các nỗ lực quá mức thường xuyên của bà cũng là một năng khiếu đặc biệt của bà: Giống như Chúa Giê-su, bà nhân bánh mì và cá lên gấp bội lần. Cách nào đó bà luôn luôn tìm được đủ mọi thứ, thức ăn, áo quần, sách vở, thêm một cái bánh, một dây ruy-băng, hay bất cứ cái gì cho một dịp đặc biệt. Cách nào đó chúng tôi luôn luôn có những thứ chúng tôi cần, cũng giống như cách nào đó bà đã làm cho cái bàn ăn gia đình dài thêm đủ để mọi người cùng ngồi – hàng xóm, giáo viên, linh mục, người bán hàng, hoặc một ông chú sa cơ lỡ vận – người mà cứ tình cờ đến chơi nhà khi gần bữa ăn. Bà tin tưởng rằng rồi lúc nào cũng sẽ đủ, và đúng vậy thật.
Và bà là một bổ sung hoàn hảo cho cha tôi. Phim trường Hollywood hay dịch vụ hẹn hò Công giáo không thể nào sắp xếp được một cuộc hôn nhân tốt đẹp hơn thế. Họ đã tìm thấy nhau, hai người tri âm tri kỷ, tại một cuộc đi chơi ngoài trời của giáo xứ, tình thương yêu và tôn trọng lẫn nhau của họ là điều mà, có lẽ hơn bất kỳ điều gì khác, đã đem lại cho chúng tôi, những người con của họ, một cảm thức mạnh nhất về sự an toàn, vững chãi, và đức tin. Cha tôi là kim chỉ nam về đạo đức, bà là trái tim; nhưng họ có thể hoán đổi vai trò này cho nhau và bà có thể đưa ra những thách thức về luân lý còn ông đem đến sự nhạy cảm. Dù cách nào đi nữa, họ đều làm cùng nhau, và khi họ chết, họ để lại đằng sau một gia đình còn quá non trẻ để có thể tự xoay xở một mình, họ đã cho chúng tôi những gì họ cần phải cho, tất cả những công cụ cơ bản để xây dựng cuộc sống của riêng mình và sống một cách sôi nổi, vui vẻ.
Bà chết vì căn bệnh viêm tụy tạng và đau tim, chỉ ba tháng sau khi bà đã chăm sóc cha tôi trong trận quyết chiến cả năm trời nhưng thất bại với căn bệnh ung thư. Khi cha tôi sắp chết, một người em của tôi và tôi đưa bà ra hiệu để mua một bộ áo mặc cho dịp tang lễ. Bà đã quyết định vung tay mua bộ áo đắt tiền nhất bà chưa từng mua. Khi mặc thử bộ áo, người bán hàng nói: “Bà mặc áo này trông thật tuyệt! Tôi hy vọng bà thích mặc nó!” Mẹ tôi chỉ mặc nó có hai lần, một lần trong đám tang ba tôi, và một lần trong đám tang của bà. Nhận xét trớ trêu của người bán hàng vậy mà đúng.
Không biết lý do gì, mẹ tôi không thích tên Mathida của mình. Các bà bạn gọi ngắn là Tilly lại càng làm bà không thích! Tôi không biết khi thân mật, ba tôi gọi bà tên gì nhưng tôi nghi là chẳng phải tên nào trong số hai tên này.
Các nhà nhân chủng học cho rằng mẹ của mình là mối dây cộng sinh của chúng ta với cuộc sống. Các bà mẹ phải cho chúng ta biết rằng vũ trụ này muốn có chúng ta, và chúng ta đáng yêu chỉ đơn giản chúng ta là chúng ta, rằng tình yêu thương là không cần gắng gỗ mới có được. Mẹ tôi đôi khi quá bận rộn nên không thể nuôi nấng riêng từng đứa một với cảm giác rằng chúng tôi là duy nhất, là xinh đẹp, là quý giá; nhưng bà đã làm mẹ chúng tôi theo một cách mà chính cuộc sống và vị Chúa tạo dựng cuộc sống đó đã đem lại cho chúng tôi món quà quý giá đó.
Rev. Ron Rolheiser, OMI
ĐẰNG SAU MỘT BẢN ÁN TỬ
(Bùi Chí Vinh)
Đằng sau bản án tử của Hồ Duy Hải là sự an toàn của một sát-thủ-thiếu-gia
Đằng sau sự an toàn của một sát thủ thiếu gia là sự bất khả xâm phạm của một đại-gia-chính-trị
Đằng sau sự bất khả xâm phạm của đại gia chính trị là sự điều hành của tập đoàn ma quỷ
Không chốn nương thân cho những sinh vật gọi là người
Đằng sau bản án tử của Hồ Duy Hải là cái chết được nhân đôi
Nhân đôi cho suối lệ bà mẹ cạn khô 12 năm và nhân đôi cho cô gái tuổi 30 còn thiếu nữ
Đằng sau một gia đình nước mất nhà tan là cả một quê hương trong vòng vây quân dữ
Mỗi tiếng ho tiếng sủa từ Bắc Kinh là 1000 năm nô lệ phải giật mình
Đằng sau bản án tử của Hồ Duy Hải là sự mục nát của triều đình
Đằng sau sự mục nát của triều đình là sự tái lập vòng quay lịch sử
Bọn phản quốc, bọn hôn quân vô đạo phải chết đi thì Đinh, Lê, Lý, Trần mới thấy được nhân dân làm chủ
Mới thấy được hào khí đại đế Quang Trung trên đất Thăng Long thành
Đằng sau bản án của bóng đêm, đất sẽ nứt chồi xanh..
8-5-2020
—-
Tôi ám ảnh với một comment rằng; nếu biết/cảm nhận con mình là kẻ có tội không người mẹ nào bán cả gia sản, ròng rã 12 năm trời đi kêu oan cho con…
Như vụ việc mới xảy ra ở HN; mẹ và bố dượng hành hạ cháu bé 3t đến chết đó. Bà ngoại cháu bé khóc bên bàn thờ cháu, nói; tội của nó (con gái bà) phải tử hình, tôi chỉ xin khi tử hình nó, cho tôi chứng kiến.

Nguyễn Nam
Nói luôn về lý do cần vỗ tay khen ngợi sự sáng suốt của cả 17 vị trong hội đồng thẩm phán tòa án nhân dân tối cao ở lần làm án giám đốc này, đó là vì Việt Nam nhiều lần khẳng định không áp dụng cơ chế tam quyền phân lập; bởi vậy, phân tích diễn biến xét xử, và quy kết trách nhiệm không nên qua lăng kính pháp quyền thông thường, mà phải đặt vào bối cảnh chính trị đặc thù của Việt Nam. là “Đảng lãnh đạo tuyệt đối, toàn diện”.
Từ góc quan sát đó, thiết nghĩ một vị đảng viên được sự tín nhiệm của Đảng để giữ vị trí Bí thư Trung ương Đảng, thì ắt hẳn ông phải là người cực kỳ sáng suốt, mẫn tiệp và luôn hiểu cần phải làm gì để phụng sự tốt nhất cho Đảng của ông.
Trong Bộ Chính trị, vị trí của những người giữ chức Bí thư Trung ương Đảng chỉ ‘lép vế’ mỗi Tổng bí thư. Nói thêm, tiền nhiệm Bí thư Trung ương Đảng trước đó cũng tên Bình – Trương Hòa Bình, người đang giữ chức phó thủ tướng thường trực.
Ông Nguyễn Hòa Bình với vai trò Bí thư Trung ương Đảng, tin rằng ông chẳng dại dột gì khiến dân chúng thêm hố sâu bất mãn với Đảng, chỉ vì đã đưa ra quyết định kẻ thủ ác vẫn là tử tù Hồ Duy Hải.
Đúng là diễn biến phiên giám đốc cho thấy có dấu hiệu vi phạm tố tụng rõ rệt trong thu thập vật chứng, việc cán bộ điều tra đã ngụy tạo hung khí được cho là gây án, cố tình bỏ lọt nghi phạm…, song với bản lĩnh chính trị của một Bí thư Trung ương Đảng; đồng thời từng là phó Thủ trưởng cơ quan điều tra của Bộ Công an, cũng như từng là người kế nhiệm ông Trần Quốc Vượng chức danh Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, chắc chắn ông Nguyễn Hòa Bình hiểu rất rõ đến từng câu chữ, khi quyết định bác kháng án từ những cựu đồng nghiệp kiểm sát trong huyết án ở Bưu cục Cầu Voi, tỉnh Long An, tháng 1-2008.
Theo tôi, một khi Bí thư Trung ương Đảng ngồi ghế chủ tọa phiên giám đốc thẩm và tuyên ‘có tội’, thì người đó dứt khoát không thể vô tội.
Có thể củng cố niềm tin đó vì vào sáng ngày 3-2-2020 tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Hà Nội, Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ, Ủy ban Trung ương Mặt trận tổ quốc Việt Nam và thành phố Hà Nội tổ chức trọng thể Lễ kỷ niệm 90 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930 – 3/2/2020) – tại buổi lễ này, Tổng Bí thư – Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng đã có diễn văn phát biểu, trong đó có đoạn khẳng định cho một cảnh báo:
“Các thế lực thù địch vẫn đang tìm mọi cách phá hoại sự nghiệp cách mạng của nhân dân ta; chúng ra sức xuyên tạc, vu cáo Đảng ta, Nhà nước ta, đánh thẳng vào hệ tư tưởng, Cương lĩnh, đường lối chính trị của Đảng, kích động, chia rẽ nội bộ Đảng, chia rẽ Đảng, Nhà nước với nhân dân, hòng làm tan rã Đảng ta, chế độ ta từ gốc, từ bên trong, hết sức thâm độc và nguy hiểm”. (*)
Từng là một tướng công an, ông Nguyễn Hòa Bình tất luôn ý thức cảnh giác trước “chia rẽ nội bộ Đảng, chia rẽ Đảng, Nhà nước với nhân dân, hòng làm tan rã Đảng ta, chế độ ta từ gốc, từ bên trong, hết sức thâm độc và nguy hiểm”, nếu như ông có sai sót gì đó khi ‘dũng cảm’ ngồi vào ghế chủ tọa phiên giám đốc thẩm ở vụ án mà giới luật sư từ Bắc đến Nam, đều chung quan điểm là quá nhiều vi phạm tố tụng – Sở dĩ gọi là ‘dũng cảm’ vì ông Nguyễn Hòa Bình chưa là thẩm phán chuyên nghiệp!.
Khi tuyên ‘bác kháng nghị’, có nghĩa ‘y án’, cho thấy chắc hẳn vị Bí thư Trung ương Đảng lường được việc gạch đá công luận, song ông vẫn chẳng nao núng, thì rất có thể đây là một sáng suốt chuyện hậu trường mà chỉ ở tầm trong Bộ Chính trị mới thấu rõ – “Đảng ta đó, trăm tay nghìn mắt”, thi sĩ Tố Hữu từng ví von như thế trong “Ba mươi năm đời ta có Đảng”, huống hồ là bây giờ vừa ‘sinh nhật’ tuổi 90 xong.

BẢN ÁN GĐT VỤ HỒ DUY HẢI DZÙ HUỶ ÁN HAY Y ÁN…THÌ ĐỀU VI PHẠM PHÁP LUẬT.
Thẩm phán, Kiểm sát viên, Điều tra viên, luật sư,…mấy ai không nắm được quy định tại Bộ luật Tố tụng hình sự:
– Nếu bản án sơ thẩm, phúc thẩm, giám đốc thẩm, tái thẩm,…mà bị bản án có hiệu lực cao hơn tuyên huỷ; thì Hội đồng xét xử của bản án bị tuyên huỷ không được tham gia Hội đồng xét xử lại vụ án đó.
– Nếu có bằng chứng chứng minh ĐTV, KSV, Thẩm phán không vô tư khách quan khi tiến hành tố tụng của vụ án thì phải bị thay thế.
Như vậy, ông Nguyễn Hoà Bình khi đương nhiệm là Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao đã khẳng định và có văn bản không chấp nhận kháng nghị đối với vụ án Hồ Duy Hải. Nhưng hiện tại, ông Nguyễn Hoà Bình, với tư cách thẩm phán, thành viên Hội đồng thẩm phán, Chánh án TANDTC làm Chủ toạ phiên toà Giám đốc thẩm vụ án Hồ Duy Hải do có kháng nghị của Viện trưởng VKSND tối cao, sẽ không vô tư khách quan, không được tham gia Hội đồng xét xử vụ án này, đó là việc vi phạm nghiêm trọng pháp luật.
Điều tối thiểu như vậy mà còn không hiểu, tôi định nêu vấn đề này sau khi bản án Giám đốc thẩm được tuyên, nhưng nếu như vậy thì buồn và tốn kém cho nhà nước, mất thời gian và dư luận sẽ như thế nào về Hội đồng TPTANDTC?. Vì vậy, tôi cân nhắc và nêu lên vấn đề này để Hội đồng thẩm phán (17 vị) đang ngồi xét xử vụ án này kịp thời điều chỉnh để nhân dân còn chút tin tưởng vào Toà án NDTC.
Tôi là luật sư và nếu được tham gia phiên toà này, thì lời đầu tiên tôi sẽ đề nghị là mời ông Nguyễn Hoà Bình ra khỏi thành phần Hội đồng xét xử vì lý do nêu trên.
(Ts,Ls. Trần Đình Triển)”


Cũng cờ, cũng biển cũng cân đai
Cũng gọi ông toà có kém ai
Mảnh giấy làm nên thân thẩm phán
Nét son điểm rõ mặt tôi đòi
Tấm thân xiêm áo sao mà nhẹ
Cái giá hư danh ấy mới hời
Áo đỏ, ghế cao ngồi bảnh choẹ
Tưởng rằng đồ thực hoá đồ chơi
( nhại thơ Nguyễn Khuyến (1835-1909). Tiến sĩ giấy)
Tâm sự ông toà:
https://www.tuthuc-paris-blog.com/post/tâm-sự-quan-tòa-1
