Category: SƯU TẦM

Đầu năm mời đọc tin lành.

                                                   

           Thân ái.

                                                      Nguyễn Tấn Thuận.

Thế giới không trở nên tồi tệ hơn mà đang trở nên tốt đẹp hơn: 35 tin vui để bắt đầu năm 2024 với sự lạc quan.

Chuyên gia dữ liệu EL PAÍS Kiko Llaneras đã đưa ra một danh sách các điểm dữ liệu cho thấy rằng – trái ngược với những gì chúng ta có thể tin – chúng ta đang đạt được tiến bộ trong một số lĩnh vực quan trọng.

Hình minh họa cổ điển của Areso

DIEGO ARESO (EL PAÍS)

KIKO LLANERA     

  Để kết thúc năm, tôi đã tập hợp một danh sách các điểm dữ liệu – không đầy đủ cũng không khách quan – chỉ liên quan đến tin tốt.

Tôi làm điều này để chống lại một nghịch lý: hầu hết mọi người tin rằng thế giới đang đi lùi và chúng ta đang hướng tới sự hỗn loạn, mặc dù dữ liệu cho thấy rõ rằng nhận thức này là sai. Thế giới không trở nên tồi tệ hơn mà đang trở nên tốt đẹp hơn. Điều này không có nghĩa đó là một nơi hoàn hảo, thậm chí không phải là một nơi tốt. Chúng ta đang đau khổ vì chiến tranh, bất công, đói khát và bệnh tật. Một thiểu số dân chúng sở hữu phần lớn tài sản, trong khi 8,4% sống sót với mức dưới 2 USD một ngày. Nghèo đói là chuyện thường tình. Nhưng trong tất cả các kịch bản toàn cầu mà chúng ta đã biết (không phải tưởng tượng hay mong muốn, nhưng đã biết), đây là kịch bản tốt nhất.

 Việc nhận ra rằng chúng ta đang tiến bộ khiến nhiều người lo lắng vì họ sợ rằng điều đó sẽ khiến chúng ta trở nên tuân thủ. Nhưng tôi nghĩ ngược lại: tiếp tục bước đi, sẽ rất hữu ích nếu bạn có cảm giác như mình đang tiến về phía trước.

CHÚC MỪNG NĂM MỚI,

Kiko

Tin tốt

❤️ 1. Cuộc sống lại được kéo dài hơn. Sau thời gian gián đoạn vì đại dịch, tuổi thọ toàn cầu tăng trưởng trở lại vào năm 2023: ngày nay là 73 tuổi, tăng tới 12 năm so với năm 1980. | liên Hiệp Quốc

2. Nhiều người tin rằng thành phố của họ là “nơi tốt” cho người đồng tính nam hoặc đồng tính nữ sinh sống. Năm 2005, chỉ có 20% dân số thế giới nghĩ như vậy và hiện nay con số này là 50%. Ví dụ, ở Mexico, con số này đã tăng từ 39% lên 64%. | Gallup

3. Đại dịch khiến chúng ta trở nên vị tha hơn. Tỷ lệ người “giúp đỡ người lạ” tăng 10% vào năm 2021 và 2022. | Báo cáo hạnh phúc

4. Vắc-xin sốt rét đã về. Vắc xin đầu tiên đã được chứng minh là có hiệu quả trên thực tế: tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh (do bất kỳ nguyên nhân nào) giảm 13% sau khi tiêm vắc xin. Ngoài ra, loại vắc xin thứ hai rẻ hơn đã được phê duyệt. | EL PAÍS

 5. Liệu pháp CRISPR đầu tiên để chỉnh sửa DNA cũng được bật đèn xanh. Nó vẫn là một công cụ thô sơ nhưng có một tương lai đầy hứa hẹn: có hàng tá thử nghiệm đang được tiến hành. | EL PAÍS

6. Trốn thuế giảm (rất nhiều). Làm sao? Nhờ hệ thống trao đổi thông tin ngân hàng. Năm 2013, tài sản tiềm ẩn trị giá 10% GDP toàn cầu, hầu hết nằm trong tay người giàu, đều ở thiên đường thuế và chưa được kê khai với cơ quan thuế nước nào, nhưng trong 10 năm, con số đó đã giảm xuống còn 3 %. | Đài quan sát thuế

7. GDP bình quân đầu người trên thế giới đã tăng gần gấp đôi trong thế kỷ này. Nó đã tăng từ 10.000 USD năm 1997 lên 17.500 USD vào năm 2022, được điều chỉnh theo lạm phát và chi phí sinh hoạt. GDP bình quân đầu người tăng ở tất cả các châu lục. | Ngân hàng thế giới

⚖️ 8. Và sự bất bình đẳng cũng giảm đi. 10% người có thu nhập cao nhất chiếm 55% tổng thu nhập, con số này rất nhiều nhưng ít hơn so với năm 2000. | WID

9. 68% người Úc về hưu chơi trò chơi điện tử . Hầu hết con số này được tạo nên bởi những phụ nữ muốn “có một khoảng thời gian vui vẻ”, “đối mặt với thử thách” và “cải thiện sức khỏe tâm thần”. | IGEA

10. Trường hợp sa sút trí tuệ giảm. Tỷ lệ mắc bệnh Alzheimer và các bệnh tương tự đã giảm 30% sau 15 năm. Sự sụt giảm không phải do thuốc – mặc dù có những loại thuốc đầy hứa hẹn – mà là do trình độ học vấn cao hơn của thế hệ mới, giúp bảo vệ tâm trí của họ khỏi bị sa sút. | EL PAÍS

‍ 11. Số sinh viên đại học đã tăng gấp đôi sau 20 năm. Khoảng 39% nam và 45% nữ trong độ tuổi đi học được ghi danh vào giáo dục đại học. | Ngân hàng thế giới

 12. Biểu tượng cảm xúc mới đã được phát hành. Món tôi thích nhất là con sứa và cái đầu lắc.

‍ 13. Có nhiều phụ nữ hơn trong Quốc hội. Phụ nữ chiếm 27% số ghế, gấp đôi số lượng vào năm 1990. | I PU

‍ 14. Kỷ lục về số người trong không gian đã bị phá vỡ. Vào tháng 5, 17 người đã ở trên quỹ đạo cùng lúc. | Hành tinh4589

15. Ấn Độ trở thành quốc gia thứ 4 đổ bộ lên Mặt Trăng (nhẹ nhàng). Tàu thăm dò Chandrayaan-3 đáp xuống Mặt Trăng vào ngày 23/8, một kỳ tích mà chỉ Liên Xô (1966), Mỹ (1966) và Trung Quốc (2013) mới đạt được. | Thiên nhiên

16. Trí tuệ nhân tạo sáng tạo tiếp tục những tiến bộ đáng kinh ngạc của nó. Nó trở nên tốt hơn trong nhiều nhiệm vụ mà chúng tôi cảm thấy là không thể đối với một thuật toán: nó viết, nó vẽ, nó hoạt hình, nó hiểu hình ảnh, nó lý luận (theo một nghĩa nào đó) và nó có tính sáng tạo (theo một nghĩa nào đó). Nó chắc chắn làm cho bạn suy nghĩ. | EL PAÍS

️ 17. Một chương trình AI hoạt động tốt hơn các mô hình dự báo thời tiết thông thường . Đó là một sự thay đổi mô hình: các mô hình tính toán số hiện tại, dựa trên việc mô phỏng các phương trình đã biết, giờ đây sẽ được kết hợp với các mô hình hộp đen tự học từ dữ liệu. | FT

18. Bộ cấy ghép não mới đã mang lại giọng nói cho những người không thể nói được. Ý tưởng là đo các tín hiệu điện của não và sử dụng AI có khả năng phân biệt các mẫu liên quan đến từng âm vị. | FT

19. Chúng tôi có loại thuốc chống béo phì mang tính cách mạng. Chúng ta đã biết rằng Ozempic và Wegovy điều chỉnh cảm giác no và giảm cân đáng kể. Bây giờ chúng cũng đã được chứng minh là làm giảm nguy cơ suy tim và đột quỵ. | Khoa học

 20. Thuốc HIV đã ngăn ngừa 21 triệu ca tử vong kể từ năm 1996. Số ca tử vong đã giảm 1/3. | UNAIDS

21. Katalin Karikó đã giành được giải Nobel và thể hiện lời hứa về sự tiến bộ của chúng ta. Karikó lớn lên ở Hungary vào những năm 1960, không có nước nóng, không tivi hay tủ lạnh, chia sẻ căn phòng ấm áp duy nhất với gia đình. Cô gieo hạt giống trong vườn, yêu thích trường học và là người đầu tiên trong gia đình vào đại học. Năm 1985, bà di cư sang Mỹ, giấu một ít tiền trong con thú nhồi bông của cô con gái hai tuổi. Sau đó, trong hai thập kỷ, cô là nhà nghiên cứu có nguồn lực hạn chế tại Đại học Pennsylvania. Cô ấy chưa bao giờ được phong làm giáo sư. Cô là một chuyên gia về RNA khi mối quan tâm đến phân tử đó không còn nữa, nhưng Karikó vẫn không bỏ cuộc. Vào năm 1997, chán nản khi xếp hàng ở máy in, cô bắt chuyện với nhà miễn dịch học Drew Weissman, và thế là bắt đầu hợp tác mà cuối cùng đã mang lại thành quả, nửa do quyết tâm và nửa do tình cờ, với một công nghệ sẽ đi vào sử sách: vắc xin ARN. | Joe Walker Podcast

22. Thả muỗi hiếm đã ngăn chặn bệnh sốt xuất huyết ở ba thành phố của Colombia. Làm sao? Chúng bị cố tình nhiễm vi khuẩn Wolbachia để ngăn chúng truyền bệnh này. | Saloni Dattani

23. Linh miêu Iberia tiếp tục phục hồi trở lại. Năm 2002, chỉ còn lại 94 mẫu vật và hiện nay đã có 1.600 mẫu. | EL PAÍS

24. Nhiều thú cưng đã được chữa lành. Một độc giả đã viết thư cho tôi để nói với tôi rằng con chó Canela của anh ấy đã sống sót sau năm lần nhập viện thú y trong năm nay (điều này không hề tốt): “Bây giờ cô ấy đang ở đây, hạnh phúc, mãn nguyện và mạnh mẽ như một cây sồi.”

️ 25. Trên thế giới có ít vụ tự tử hơn. Tỷ lệ tự tử trên 100.000 người đã giảm 35% sau 25 năm. | AI

26. Tử vong do đuối nước (trong nước) đã giảm một nửa kể từ năm 1990. Hàng nghìn, hàng nghìn trẻ em đã được cứu. | Cuộc khủng hoảng tương lai

☀️ 27. Trung Quốc đã tăng gấp ba lần năng lượng tái tạo. Năm 2007, nó chiếm 6% tổng năng lượng và hiện nay con số đó là 18%. | OWiD

️ 28. Chile là quốc gia khai thác được nhiều năng lượng nhất từ mặt trời. Tiếp theo là Úc, Israel, Hy Lạp và Tây Ban Nha. | OWiD

29. Năng lượng mặt trời đang tăng trưởng theo cấp số nhân. Thế giới đã tăng gấp đôi công suất lắp đặt trong bốn năm. | BloombergNEF

30. Chúng tôi phát hiện ra rằng trò chuyện khiến chúng tôi vui vẻ. Nếu chúng ta đánh giá mức độ hạnh phúc của mình là 6/10 thì sau khi trò chuyện với một người lạ thân thiện, con số đó tăng lên 7. | Khoa học

⛽ 31. Năng lượng toàn cầu đến từ việc đốt nhiên liệu hóa thạch đã giảm từ 90% xuống 82% kể từ năm 1980. Và tốc độ này hứa hẹn sẽ tăng tốc để đạt mức phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. | EL PAÍS

☢️ 32. Lượng khí thải SO₂ đã giảm một phần ba kể từ năm 1980. Điều này đã hạn chế mưa axit gây tổn hại đến hệ sinh thái hồ và suối. | Công việc đang tiến hành

33. Và tầng ozone sẽ phục hồi hoàn toàn. Ba mươi lăm năm trước, Nghị định thư Montreal đã ra quyết định loại bỏ 96 chất hóa học (bình xịt và chất làm lạnh) đang tạo ra một lỗ hổng trên hàng rào bảo vệ chúng ta khỏi bức xạ cực tím. Đó đã là một thành công. | EL PAÍS

 34. Tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh đã giảm nhiều hơn mức chúng ta có thể tưởng tượng. Trong nhiều thiên niên kỷ, một nửa số trẻ em đã chết trước khi trưởng thành. Cuối năm 1950 – cách đây chưa đầy 75 năm – cứ bốn trẻ em thì có một trẻ chết trước khi trưởng thành. Ngày nay, 96% trẻ sơ sinh trên thế giới lớn lên khỏe mạnh, cường tráng và thông minh.

Tôi đã biết thống kê này từ lâu, nhưng vào năm 2023, tôi đã tận mắt cảm nhận được nó. Chúng tôi đã có một đứa con khỏe mạnh, lớn lên hạnh phúc và không có biến chứng. Nhưng liệu tôi có thể nói điều tương tự cách đây 100 năm không? Luna hơi xoay người, và sau 20 giờ chuyển dạ (theo nhịp tim được theo dõi của trái tim nhỏ bé của cô), ba bác sĩ nhi khoa đánh giá rằng việc sinh mổ sẽ an toàn hơn cho cô bé bằng phương pháp sinh mổ, một ca phẫu thuật thông thường có thể đã cứu sống cô bé. Chúng tôi đã tiêm chủng cho cô ấy chống lại những căn bệnh mà tôi không thể nhớ tên, và thậm chí chống lại bệnh viêm tiểu phế quản, bằng một loại vắc-xin (không) không tồn tại vào năm ngoái. Luna đã vượt qua mùa hè nóng nực mà không hề hay biết, và khi mùa đông đến, cô luôn có một chiếc chăn ấm, một chiếc nôi bông và một căn phòng ấm áp giả tạo. Chúng tôi thậm chí còn đảm bảo rằng cô ấy ngủ nằm ngửa vì nó đã được chứng minh là an toàn hơn và mặc dù có lẽ sẽ không có chuyện gì xảy ra nếu cô ấy ngủ úp mặt nhưng kiến thức đó sẽ cứu sống trẻ sơ sinh mỗi ngày.

Chúng ta tận hưởng những điều kỳ diệu hàng ngày – dưới dạng công nghệ, thể chế và trí tuệ – sự thành công của chúng không được chúng ta chú ý đến, bởi vì những bất hạnh mà chúng ta né tránh chính là những viên đạn vô hình.

35. Sống để khám phá những điều tuyệt vời là một kho báu, chẳng hạn như những đứa trẻ sinh ra đã có khả năng phán đoán thời trang. Một ví dụ thú vị được Alok Morarka kể: “Con gái 20 tháng tuổi của tôi, Siya, đã khóc và rên rỉ sau một ngày dài ở nhà trẻ. Đến lúc thay quần áo, cô ấy vẫn nhất quyết nói: ‘Áo xanh! Áo sơ mi xanh!’ Tôi lôi ra ba bộ áo liền quần màu xanh khác nhau, cô ấy đẩy chúng ra, gần như ghê tởm. Siya liên tục chỉ vào tôi. Cuối cùng tôi đã hiểu: Tôi đang mặc chiếc áo sơ mi sọc xanh. “Em có thể mặc cái này được không,” tôi hỏi, giơ bộ áo liền quần sọc xanh của cô ấy lên. ‘Có có có có!’ cô ấy hét lên. Cô ấy muốn sánh đôi với bố mình.”

CHÚC SỨC KHỎE.

From: taberd-6 & NguyenNThu

---

 

Nửa đời về sau, hãy học được cách trầm tĩnh

Có đôi khi bị người khác hiểu lầm, đừng tranh luận.Trong cuộc sống, có rất nhiều chuyện đúng sai khó có thể nói rõ ràng, thậm chí căn bản là không có hoàn toàn đúng hay hoàn toàn sai..

Nửa đời về sau, hãy trở nên bình thản

Con người đến độ tuổi nào đó, tự nhiên không còn thích những gì ồn ào náo nhiệt, tâm thái bình thản giúp cho cơ thể khỏe mạnh, kéo dài tuổi thọ.Mặc kệ là đời sống vật chất dư dả hay bần cùng, chỉ cần nội tâm bình thản, chính là sống một cuộc đời hạnh phúc.

Nửa đời về sau, hãy học cách cúi mình

Bạn bất đồng ý kiến với với con cái, nói chuyện mâu thuẫn với bạn bè, những điều này cũng không sao cả.

Lúc này bạn cũng có thể về lau nhà… Trong lúc lao động, bạn sẽ nhận ra tâm trạng và suy nghĩ của mình dần lắng xuống.

Nửa đời về sau, hãy đừng cảm thấy hối hận

Cuộc đời là một con đường dài với vô số ngã rẽ, và ta luôn phải lựa chọn không ngừng.. Không có cơ hội nào lặp lại, lựa chọn rồi thì đừng hối hận, cũng đừng nói câu muốn làm lại từ đầu .

Nửa đời về sau, hãy tiếp tục học tập

Đọc sách xem báo, hội họa, ca hát ,nghe nhạc…đều có thể đem đến cho cuộc sống niềm vui, khiến cho tâm tình khoan khoái dễ chịu.

Nửa đời về sau, hãy giữ gìn sự đơn thuần

Suy nghĩ quá nhiều, ngược lại càng làm cuộc sống thêm phức tạp, “đơn thuần” thật ra chính là một ân huệ mà trời cao ban cho chúng ta. Cảm nhận mùi thơm của đồ ăn, nhận ra niềm vui của vận động, cùng bạn bè nói chuyện không đâu…

Nửa đời về sau, hãy thỉnh thoảng buông thả bản thân

Mỗi ngày ăn trái cây rau quả, thực phẩm lành mạnh, có phải là có lúc cũng thèm thịt cá? Vậy thì cứ ăn đi !

Cuộc đời không nên gò ép bản thân mình quá, ngẫu nhiên phóng túng thì càng bình dị, gần gũi.

Nửa đời về sau, hãy luôn ăn mặc đẹp

Yêu cái đẹp nên là điều mà chúng ta theo đuổi cả đời, tuyệt đối đừng vì suy nghĩ mình lớn tuổi mà không muốn trưng diện nữa..

Hãy nhân lúc lưng còn thẳng, chân còn khỏe, hãy mặc thật xinh đẹp…

Nửa đời về sau, đôi lúc hãy ngờ nghệch một chút

Có những chuyện, cần hờ hững thì hờ hững, điều gì không làm rõ được thì không cần làm rõ, người nào cần lướt qua thì cứ lướt qua.Nếu như chỉ biết nhớ không biết quên, chỉ biết tính toán mà không biết cho qua, chỉ biết khôn khéo mà lại không biết vụng về… sẽ chỉ làm cuộc sống của chúng ta luôn nặng nề, phiền não.

Nửa đời về sau, hãy thường xuyên chúc phúc cho người khác

Chúng ta đối đãi với người khác thế nào, họ cũng sẽ đối đãi với ta như vậy. Cho nên, hãy thường xuyên khen ngợi bạn bè, con cháu của mình, thậm chí cả người xa lạ cũng đừng tiếc một lời chúc phúc ! Khi bạn làm cho người khác vui vẻ, bạn sẽ nhận ra rằng mình còn được nhân lên.. niềm vui..

From: Tu-Phung

---

 

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

“Hãy nên thánh, vì Ta là Đấng Thánh!”.

“Hải đăng không bao giờ hụ còi, chúng chỉ toả sáng! Các Kitô hữu thánh thiện thường ít nói, họ chỉ làm; nơi họ, lòng bác ái – ‘động lực thực sự’ – là linh hồn của sự thánh thiện!” – Moody.

Kính thưa Anh Chị em,

Đồng tình với Moody, Lời Chúa hôm nay tiết lộ, sự thánh thiện cũng có một linh hồn, nó có tên là “Bác Ái”. Nói cách khác, bác ái là ‘động lực thực sự’, là linh hồn của thánh thiện!

Vậy mà, sự thánh thiện đích thực chỉ phát xuất từ Thiên Chúa, Đấng Chí Thánh, “Các ngươi hãy nên thánh, vì Ta là Đấng Thánh!” – bài đọc Lêvi. Về căn bản, sự thánh thiện là tìm kiếm điều tốt cho người khác! Têrêxa Hài Đồng Giêsu nói, “Nếu Hội Thánh là thân thể gồm những bộ phận khác nhau, nó không thể thiếu một trái tim, bộ phận cao quý nhất trong tất cả các bộ phận. Đúng thế! Hội Thánh phải có một trái tim cháy bỏng tình yêu. Và tôi nhận ra rằng, chỉ tình yêu này mới là ‘động lực thực sự’ giúp các thành viên của Hội Thánh hành động; nếu không có động lực này, các tông đồ sẽ quên rao giảng Phúc Âm, các vị tử đạo sẽ từ chối đổ máu!”.

Trong Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu hứa ân thưởng Nước Trời cho “chiên đứng bên phải”, những ai đã làm điều tốt cho người khác; Ngài cũng gửi đến lời nguyền vĩnh viễn cho “dê đứng bên trái”, những ai đã không làm gì để giúp đỡ tha nhân. Họ là ai? Là tất cả những người chúng ta phục vụ; người tội lỗi, yếu đuối, bệnh tật; những người mất khả năng lao động, người đói và vô gia cư. Cũng không loại trừ, họ là những người trong gia đình, trong cộng đoàn, những người không làm ra tiền, không thể tự phục vụ… kề cận chúng ta. Họ là con cái Chúa, vốn có một phẩm giá cao quý mà chúng ta phải triệt để tôn trọng với lòng bác ái, ‘động lực thực sự’, một cách sâu sắc nhất.

‘Động lực thực sự’ đó phải được thể hiện một cách cụ thể, “Ngươi không được bóc lột người đồng loại, không được cướp của; tiền công người làm thuê, ngươi không được giữ lại qua đêm cho đến sáng!”; “Ngươi phải yêu đồng loại như chính mình!” – bài đọc một. Được như thế, chúng ta trở nên con cái Chúa, Đấng cho biết, không sự thánh thiện đích thực nào ngoài sự triệt để hướng đến lợi ích tinh thần và vật chất cho tha nhân. Nói cách khác, đường dẫn đến sự thánh thiện là đường bác ái, linh hồn của nó vậy!

Anh Chị em,

“Hãy nên thánh, vì Ta là Đấng Thánh!”. Đây không chỉ là một đề nghị; nhưng còn là một mệnh lệnh định hướng đời sống người môn đệ Giêsu mọi thời. Và như thế, sự thánh thiện không phải là nên làm, hay không được làm điều này, điều kia; nhưng là tình yêu dành cho Thiên Chúa, Đấng vì quá yêu thương, hoá nên tội nhân để có thể cứu mọi tội nhân! Thiên Chúa là Tình Yêu, là ‘động lực thực sự’ của mọi hành vi yêu thương! Những ngày Mùa Chay, bạn và tôi lắng nghe và sống Lời Chúa, vì “Lời Chúa là thần khí và là sự sống” – Thánh Vịnh đáp ca – đồng thời, làm tất cả những gì có thể – kể cả việc trao tặng Lời Chúa – cho anh chị em mình. Chúng ta sẽ là những ngọn hải đăng “không bao giờ hụ còi nhưng chỉ toả sáng” với ‘động lực thực sự’ là tình yêu của Thiên Chúa!

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, đừng để một việc bác ái nào của con khởi đi từ một ‘động lực thế gian’, cho dù nó được tô vẽ mỹ miều đến mấy dưới những lớp ‘vỏ đạo đức!’”, Amen.

(Lm. Minh Anh, Tgp. Huế)

From: Kim Bang Nguyen

---

 

Đi phỏng vấn cô Kim Cương, được nghe nhiều về cô Năm Phỉ và được nhìn thấy bức ảnh thật đặc biệt này. Một tờ báo lớn của Pháp đưa một người phụ nữ Việt Nam nhỏ bé lên trang nhất trong một số báo năm năm 1931, ngay khi Việt Nam còn là thuộc địa của họ. Nay ghi lại vài dòng kẻo trôi mất cái cảm xúc hôm nay.

Người trong ảnh, đang đứng trên chiếc máy bay là cô Năm Phỉ (1908-1954) là người con thứ tư trong một gia đình có 11 người con. Thân phụ của cô tên Công, vốn là một kỹ sư, nhất định phải có đủ 10 người con mới thôi. Nên các con của ông lần lượt có tên để ghép với tên ông thành “Công Thành Danh Toại Phỉ Chí Nam Nhi Bia Truyền Tạc Để”. Hai Thành, Ba Danh, Tư Toại, tới cô là Năm Phỉ. Người thứ Bảy tuy là nữ, nhưng vẫn mang tên Nam. Đó chính là NSND Bảy Nam, về sau sẽ trở thành thân mẫu của cô Kim Cương.

Nhìn cách đặt tên của ông kỹ sư tên Công, ta biết ông là người nguyên tắc đến thế nào. Đời ông ghét nhất là con hát. Nên khi cô Năm Phỉ bày tỏ sự yêu thích dành cho cải lương, loại hình nghệ thuật hãy còn ở giai đoạn sơ khai, ông bắt cô chọn: một là bỏ hát, hai là ra khỏi nhà đừng bao giờ trở lại.

Cô bé mới mười mấy tuổi đầu chọn hát, bước chân vào con đường rày đây mai đó, ngủ trên ghe trong đình. Sau này, cha cô cấm tiệt người thân trong nhà nhắc đến cái tên Năm Phỉ trước mặt ông. Phải đến khi ông mất, cô mới được về nhà. Cô quỳ bên linh cữu, nói lời xin lỗi muộn màng.
Xin lỗi, nhưng… không hối hận. Vì số phận đã lựa chọn cô làm một ngôi sao, là nghệ sĩ tiền phong vĩ đại của cải lương. Ở Mỹ Tho có ông Hai Cu mê hát. Ông cho con trai là Hai Giỏi đi học hát cải lương để làm nghệ sĩ. Thấy con trai và cô Năm Phỉ hát cặp với nhau quá hợp, ông bán hết gia sản lập gánh hát. Hai nghệ sĩ yêu nhau từ trên sân khấu tới ngoài đời. Trong một đêm diễn, Hai Giỏi đột quỵ, chết trên sân khấu khi mới hơn 20 tuổi.

Góa bụa từ sớm, cô Năm Phỉ tiếp tục cuộc đời lang bạt qua các gánh hát cho tới khi tìm thấy bến đỗ nơi đoàn Phước Cương. Ông Phước Cương là dân tây học, sinh viên y khoa học tới năm hai thì bỏ vì tin nghệ thuật chữa được nhiều bệnh hơn y học. Ông mang Năm Phỉ và các nghệ sĩ sang dự Hội Chợ Thuộc Địa Paris 1931 tổ chức tại Bois de Vincennes, Paris, Pháp. Cô Năm Phỉ với vai diễn “Xử án Bàng Quý Phi” làm dân Pháp say mê. Cô nhận được bốn huy chương, được thưởng cả ngàn lượng vàng, được một hãng máy bay nhờ chụp hình (ngày nay ta gọi là… đại sứ thương hiệu) và tấm hình đó lên trang nhất của một tờ báo ảnh nổi tiếng. Cô Kim Cương nói: “cô Năm Phỉ hát tiếng Việt, tây không hiểu gì, nhưng vẫn… khóc như mưa”.

Nhiều bài báo thời đó kể cô Năm Phỉ diễn hay tới mức dù nhân vật đang bị xử trảm, nhiều khán giả vẫn thương và la lớn… xin tha cho cô.

Cô hát tiếng Việt thần sầu nhưng… không biết chữ Việt. Khi qua đời ở tuổi 48, cô vẫn là một người mù chữ. Nhưng chỉ cần người ta đọc tuồng một lần, cô liền ghi nhớ. Và cánh gà sân khấu giống như một cánh cổng thần kỳ giữa hai thế giới. Bước sang cánh cổng ấy, Năm Phỉ biến mất, chỉ còn lại nhân vật. Cô Kim Cương kể: “Má Năm làm công chúa ra công chúa, tướng cướp ra tướng cướp, thục nữ ra thục nữ mà điếm đàng ra điếm đàng”. Sau này, khi hỏi NSND Bảy Nam, mẹ của Kim Cương, ai là thần tượng trong đời làm nghệ thuật của bà, bà đáp ngay: “Năm Phỉ”.

Từ Paris về, ít lâu sau, cô Năm Phỉ và ông Phước Cương chia tay nhau. Vài năm sau, ông Phước Cương đi bước nữa với Bảy Nam, em ruột của cô. Nghe báo, cô cũng tan nát, nhưng sau khi em gái mình hạ sinh người con gái Kim Cương, cô Năm Phỉ thương như con ruột, một tay tận tình giảng dạy chỉ bảo. Biệt danh “kỳ nữ” Kim Cương chính là từ nghệ thuật cải lương mà ra, không phải từ kịch nói sau này. Chính cô Kim Cương xác nhận hôm nay.

Đang phong độ chín muồi, cô Năm Phỉ đột ngột qua đời ở tuổi 48 vì tai biến mạch máu não. Như người chồng đầu, cô chết tại rạp. Người sống trên sân khấu, thác cũng trên sân khấu. Ngày cô chết, cả miền nam bàng hoàng. Đám tang của cô, một người đàn ông vừa đờn vừa khóc bên linh cữu. Đó là nhạc sĩ Chín Trích, người đã đờn cho cô hát suốt hai chục năm. Đến ngày đem chôn, ông Chín Trích đập bể cây đờn, tuyên bố Năm Phỉ chết rồi ông không muốn đờn cho ai cả nữa. Người nhà cô Năm Phỉ khi hạ huyệt thì chôn luôn cây đờn gãy xuống mộ.

Khi đi phỏng vấn, cô Kim Cương lấy luôn hình cô Năm Phỉ trên bàn thờ mang theo. Cầm di ảnh của cô Năm Phỉ, tôi rưng rưng xúc động. Mong là mình sẽ có đủ năng lực để có thể kể lại những câu chuyện thật đẹp, thật đời và cũng thật buồn của Trăm Năm Sân Khấu. Vì đó cũng là trăm năm trong cõi người

Sưu tầm

From: taberd-6 & NguyenNThu

---

 

 Báo Nguoi-Viet

February 18, 2024

WASHINGTON, DC (NV) – Tin về cái chết của nhà bất đồng chính kiến Alexey Navalny tại Nga vào hôm Thứ Sáu đã làm sáng tỏ khác biệt giữa Tổng Thống Joe Biden và cựu Tổng Thống Trump về cách thế đối phó với Tổng Thống Nga Vladimir Putin, Đài CNN loan tin hôm Thứ Bảy, 17 Tháng Hai.

Cái chết của ông Navalny bên Nga là dịp để người ta có thể thấy rõ sự khác biệt của hai nhà lãnh đạo mới và cũ của nước Mỹ thông qua phản ứng khác biệt của họ đối với một biến cố có tầm vóc quốc tế như vậy.

“Xin chớ có để mình bị gạt: Putin phải chịu trách nhiệm về cái chết của Navalny. Putin phải nhận lấy trách nhiệm. Những gì xảy ra cho Navalny chỉ đưa thêm bằng chứng về sự tàn bạo của Putin. Đừng ai để mình bị đánh lừa cả,” Tổng Thống Biden tuyên bố từ Phòng Roosevelt tại Tòa Bạch Ốc vào hôm Thứ Sáu, mạnh mẽ trút mọi tội lỗi lên đầu “Putin và quân ác ôn dưới tay ông.”

Người biểu tình giăng biểu ngữ bên ngoài Tòa Đại Sứ Nga tại Washington, DC, hôm 16 Tháng Hai, 2024 sau khi nghe tin lãnh tụ đối lập Alexei Navalny chết trong tù (Hình: DANIEL SLIM/AFP/Getty Images)

Trong khi đó, cựu Tổng Thống Trump lại chẳng nói gì về số phận của lãnh tụ phe đối lập tại Nga trong một bài đăng về phản ứng chính thức của ông đối với cái chết của ông Navalny. Thay vào đó, ông Trump lại dùng cả buổi sáng hôm đó để đưa ý kiến của mình lên trang mạng Truth Social đến hơn 20 lần, liên quan tới các vụ án hình sự của ông, tới tỷ lệ ông được bao nhiêu cử tri ưa chuộng, tới vấn đề di dân tại Hoa Kỳ, tới chuyện ứng cử viên tổng thống Nikki Haley đang kình chống ông, tới nghiệp đoàn lao động Teamster, và tới lời chứng của Biện Lý Khu Vực Quận Fulton Fani Willis tại Georgia.

Đối với phe Dân Chủ tại Mỹ và một số ít các đảng viên Cộng Hòa, những kẻ luôn luôn chủ trương phải có sự hiện diện mạnh mẽ của Hoa Kỳ tại Âu Châu trong khuôn khổ Liên Minh Phòng Thủ NATO, cái chết của Navalny khơi gợi nỗi ám ảnh về sự tàn bạo của ông Putin và sự cần thiết phải có một nỗ lực chung do Hoa Kỳ cầm đầu để cô lập hóa Moscow trên trường quốc tế.

Nhưng đối với những kẻ mang tư tưởng hoài nghi bên trong phe cánh của ông Trump thì ngay cả cái chết trong trại trừng giới của nhà đối lập hàng đầu của ông Putin cũng không thể nào làm thay đổi được quan điểm cứng nhắc rằng cuộc xâm lược của Nga vào Ukraine không cần phải được Tây Phương đáp trả mạnh mẽ đến thế, và rằng tổ chức minh ước phòng thủ đã có từ gần 80 năm qua tại Âu Châu do Hoa Kỳ cầm đầu thì tới nay coi như đã lỗi thời rồi. (TTHN)

---

 

Kimtrong Lam  Lương Văn Can 75.

Được ăn ngon, được mặc đẹp chính là một người có phước. Thấy ai mà xinh đẹp là biết người ta có phước. Ai đang sống giàu có, hạnh phúc là người đó có phước. Ai đang có chức quyền, người đó cũng có phước. Ai con cháu giỏi giang thành đạt cũng do có phước. Ai đang được cung phụng ăn ngon mặc đẹp xe sang cũng do có phước.

Nhưng cũng đừng hưởng thụ hoang phước phí, còn để lại phước cho ngày mai ngày kia nữa.

Chơi bời thâu đêm suốt sáng, dát vàng ngọc lên người quá mức là hình thức đem phúc đức trong tài khoản ra xài một cách vô tội vạ, mà không giúp được gì cho bản thân.

Phước mà hưởng hết còn ghê hơn là tiền trong tài khoản hết.

Phước hết thì hoạ sinh. Bệnh tật, tai ương, xui xẻo kéo đến.

Không phải độc ác hay hại người mới tổn phước. Chỉ cần hưởng thụ quá mức, vô ơn, không biết ơn người cho bạn sự hưởng thụ đó mà cứ sống như đó là sự hiển nhiên mình được thì cũng sẽ không có hậu về sau.

PHƯỚC TUY VÔ HÌNH NHƯNG LUÔN CHE CHỞ KHI GẶP HOẠN NẠN !!!

– Phước cũng giống như tiền tiết kiệm, để dành hàng ngày vậy. Khi gặp tai nạn hoặc lâm nguy, bạn luôn có sẵn để dùng.

– Hồi hướng công đức phước báu mỗi khi làm các thiện sự.

– Phước phải do chính mình tạo nên chứ không thể cầu mà có. Làm phước thì được phước, cầu phước thì không có phước.

– Nếu bình thường bạn không biết tạo phước (Cho người nghèo khổ, giúp người hoạn nạn, phóng sanh cứu vật, cúng dường Tam Bảo , hiếu thảo với cha mẹ 2 bên ..). Không biết tiếc phước (Tiêu dùng, mua sắm lãng phí, ăn uống vô độ, không phụng dưỡng tứ thân phụ mẫu cha mẹ 2 bên, sân si thù hận, …), thì khi gặp nạn tai, lại cầu xin van vái khắp nơi. Chính vì vậy, đừng coi thường việc gieo phước hàng ngày.

Tuệ Lâm .

---