Một người thợ đóng giày đã hy sinh tất cả những gì ít ỏi mình có vì một cậu bé đi chân trần… Không ai ngờ chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo.
Mỗi sáng, ông Ernesto đều thấy cậu bé ấy dừng lại trước cửa tiệm giày của mình.
Cậu bé khoảng chín tuổi, mặc một chiếc áo sơ mi rộng thùng thình, tóc tai bù xù vì đi bộ nhiều.
Nhưng điều thu hút sự chú ý của người thợ đóng giày già nhất chính là đôi chân của cậu.
Mateo đi chân trần.
Lòng bàn chân cậu chai cứng vì bụi bẩn, và quanh các ngón chân có những vết thương nhỏ. Dù vậy, cậu vẫn đi bộ vài cây số mỗi ngày để đến trường.
Một buổi sáng nọ, ông Ernesto mở cửa.
“Này cậu bé, giày của cháu đâu?”
Mateo cúi đầu xuống.
“Chúng bị hỏng rồi.”
Chỉ vậy thôi.
Ông Ernesto phát hiện ra rằng cậu bé sống với mẹ, bà Rosa, một người phụ nữ giặt quần áo thuê từ sáng sớm để kiếm tiền mua thức ăn, củi và tiền thuê nhà.
Mua giày mới đơn giản là điều họ không đủ khả năng chi trả.
“Cháu quen rồi,” Mateo nói.
Những lời đó cứ văng vẳng bên tai ông Ernesto cả ngày.
Tình cảnh của ông cũng chẳng khá hơn là mấy.
Ông đã làm việc trong cửa hàng giày nhỏ đó hơn ba mươi năm, nhưng khách hàng ngày càng ít đi, và một số khoản nợ đã quá hạn.
Ngay lúc đó, ông nhận được một đơn đặt hàng quan trọng.
Một người đàn ông giàu có muốn đặt làm giày riêng và sẵn sàng trả giá rất cao.
Để làm chúng, ông Ernesto đã dùng số tiền tiết kiệm cuối cùng của mình để mua một miếng da thuộc loại hảo hạng.
Công việc này có thể cứu vãn cửa hàng.
Nhưng chiều hôm đó trời bắt đầu mưa.
Ông Ernesto thấy Mateo đang trú dưới mái hiên cửa hàng.
Cậu bé ướt sũng.
Chân cậu lấm lem bùn đất, và một vết thương của cậu đã bị hở ra.
“Vào trong đi.”
Mateo lắc đầu.
“Cháu sẽ làm bẩn sàn nhà của ông đấy.”
Ông Ernesto cảm thấy nghẹn ở cổ họng.
Ông cho cậu bé vào nhà, đun nước nóng và rửa chân cho cậu.
Rồi ông nhận ra cậu bé đã đi lại như vậy suốt nhiều tuần.
“Sao cháu không bỏ học?”
Mateo chỉ đơn giản trả lời:
“Vì cháu muốn học.”
Sau khi cậu bé rời đi, ông Ernesto lục lọi đống da vụn trong xưởng.
Không có mảnh nào dùng được cả.
Ông cần da thuộc chắc chắn.
Ông nhìn lên kệ.
Có một mảnh tốt nhất ông có.
Mảnh da dành riêng cho vị khách hàng có thể cứu cửa hàng giày của ông.
Ông Ernesto đặt miếng da, vừa với bàn chân nhỏ của Mateo, lên trên.
Một lúc lâu, ông không làm gì cả.
Rồi ông nhớ lại cậu bé từng phải bước trên đá để đến trường.
Ông cầm kéo lên.
Và ông cắt.
Ông làm việc suốt đêm.
Lúc rạng sáng, trên bàn làm việc, có một đôi giày màu nâu, đơn giản nhưng chắc chắn.
Khi Mateo đi ngang qua xưởng, ông Ernesto gọi cậu lại.
Cậu bé nhìn thấy đôi giày và gần như không nói nên lời.
“Chúng giá bao nhiêu?”
“Quà tặng miễn phí.”
“Nhưng… ai đã trả tiền cho chúng?”
Ông Ernesto cúi xuống trước mặt cậu.
“Một ngày nào đó, khi con có thể, hãy giúp đỡ người nghèo. Điều đó như đã trả tiền rồi.”
Mateo xỏ giày vào.
Chúng vừa vặn hoàn hảo.
Cậu đi vòng quanh xưởng vài lần với nụ cười mà ông Ernesto sẽ không bao giờ quên.
Điều Mateo không biết là đôi giày đó có giá của nó.
Ông Ernesto không còn đủ da để hoàn thành đơn đặt hàng quan trọng.
Ông mất khách hàng.
Ông mất tiền.
Và trong nhiều tuần, ông đã đứng trước nguy cơ phải đóng cửa cửa hàng.
Một số chủ cửa hàng đã chế giễu ông.
“Một người thợ đóng giày mà cho đi loại da tốt nhất của mình thì cuối cùng sẽ không còn cửa hàng giày nữa.”
Ông Ernesto không bao giờ trả lời.
Mỗi sáng, ông đều thấy Mateo đi học mà không hề đau đớn.
Thế là đủ đối với ông.
Thời gian trôi qua, cậu bé bắt đầu dành cả buổi chiều ở xưởng.
Cậu quét dọn sàn nhà.
Cậu sắp xếp dụng cụ.
Cậu quan sát ông Ernesto may vá và sửa chữa giày dép.
Cho đến một ngày, Mateo mang đôi giày nhỏ đến.
Mẹ cậu đã tìm được việc làm ở một thị trấn khác.
Họ phải đi.
Đôi giày đã cũ và bắt đầu chật.
Mateo muốn trả lại chúng.
Ông Ernesto từ chối.
“Cứ giữ lấy chúng. Để cháu không bao giờ quên quãng đường cháu đã đi với chúng.”
Cậu bé ôm chặt chúng vào ngực.
“Cháu sẽ quay lại, ông Ernesto.”
Người thợ đóng giày mỉm cười.
Ông nghĩ đó chỉ là lời hứa tạm biệt.
Mateo rời đi.
Nhiều năm trôi qua.
Ông Ernesto già đi sau chính quầy hàng đó.
Hai mươi năm sau, khi ông đã bảy mươi hai tuổi và quyết định đóng cửa tiệm giày vĩnh viễn vì hầu như chẳng còn khách hàng nào, ông nghe thấy tiếng cửa mở lần cuối.
Một chàng trai trẻ, ăn mặc lịch sự, bước vào.
Anh ta mang theo một chiếc hộp gỗ nhỏ.
Anh ta đặt nó lên quầy.
Anh ta mở nó ra.
Và ông Ernesto đứng bất động.
Bên trong là một đôi giày trẻ em, cũ kỹ và sờn rách, với những đường khâu mà ông có thể nhận ra giữa hàng ngàn đôi giày khác.
– Cang Huỳnh lược dịch từ La vie est Belle