Việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong sáng tạo âm nhạc vẫn là một chủ đề gây tranh cãi và những số liệu gần đây xác nhận rằng sự bùng nổ của các bản nhạc được tạo ra bằng AI không hề giảm bớt. Tệ hơn nữa, một số nghệ sĩ đang ngày càng cởi mở hơn về việc sử dụng công nghệ gây tranh cãi này.
Đây là một tin chắc chắn sẽ khiến nhiều người rơi nước mắt: Khi âm nhạc do AI tạo ra tiếp tục tràn ngập các nền tảng phát trực tuyến, một nghiên cứu mới đã tiết lộ rằng gần 40% âm nhạc mới được phát hành trên toàn cầu vào tháng 7 năm 2026 đã sử dụng AI trong quá trình sáng tạo.
Con số đáng báo động đó đến từ một cuộc khảo sát mới của SubmitHub , một nền tảng trực tuyến cho phép người dùng gửi nhạc vào danh sách phát và blog. Họ đã phân tích hơn một triệu bản nhạc và sử dụng công cụ phát hiện AI riêng của mình, SH Labs, để tìm ra rằng 23,2% trong số đó hoàn toàn do AI tạo ra.
Ngoài ra, người ta phát hiện ra rằng 15,3% số nhạc được phát hành tháng trước đã sử dụng các yếu tố âm thanh do AI tạo ra nhưng đã được con người “chỉnh sửa hoặc xử lý”. Điều này có nghĩa là tổng cộng 38,5% số nhạc được phát hành tháng trước có sự tham gia của AI.
SubmitHub được SH Labs ra mắt vào đầu mùa hè năm nay nhằm mục đích làm nổi bật “vấn đề tiết lộ thông tin ngày càng gia tăng” liên quan đến trí tuệ nhân tạo trong âm nhạc. Công cụ phát hiện AI của họ đang được Bandcamp và Traxsource sử dụng để phát hiện việc sử dụng AI trong âm nhạc, cũng như GEMA, tổ chức bản quyền biểu diễn vừa thắng một vụ kiện mang tính bước ngoặt chống lại nền tảng tạo nhạc bằng AI Suno .
Trong một tuyên bố, người sáng lập SubmitHub, Jason Grishkoff, cho biết: “Tôi nghĩ con đường phía trước cho âm nhạc do AI tạo ra là sự minh bạch. Mọi người nên được tự quyết định xem họ có muốn tương tác với âm nhạc do AI tạo ra hay không.”
Ông nói thêm: “Nhiệm vụ của chúng tôi là cung cấp cho họ đủ thông tin để họ đưa ra lựa chọn đó.”
Những số liệu gần đây được cập nhật sau thống kê mới từ Deezer , cho thấy các bản nhạc do AI tạo ra chiếm hơn một nửa tổng số lượt tải lên mới mỗi ngày trong tháng Sáu. Chúng cũng phù hợp với một nghiên cứu năm 2025 cho thấy 97% người dùng “không thể phân biệt được giữa nhạc thật và nhạc do AI tạo ra” .
Một số tổ chức cuối cùng cũng bắt đầu nhận ra những lo ngại của các nghệ sĩ và người yêu nhạc thực thụ về chất lượng âm thanh AI kém cỏi được cung cấp trên các nền tảng phát trực tuyến.
Ví dụ, Bandcamp đã cấm tất cả nhạc do AI tạo ra vào đầu năm 2026, tuyên bố rằng họ “có quyền xóa bất kỳ bản nhạc nào nếu nghi ngờ được tạo ra bằng AI”, trong khi gã khổng lồ phát trực tuyến Spotify gần đây đã thông báo rằng họ sẽ bắt đầu thêm huy hiệu “AI Persona” vào một số hồ sơ nghệ sĩ , giúp người nghe nhận biết khi nào nhạc của một nghệ sĩ có thể được tạo ra bằng trí tuệ nhân tạo. Sáng kiến này sẽ bắt đầu vào tháng 9.
Trong khi các nghệ sĩ từ Kate Bush đến Brian May của Queen đã lên tiếng về cuộc khủng hoảng hiện sinh mà AI gây ra cho giới sáng tạo, khẳng định rằng “việc sử dụng trái phép các tác phẩm sáng tạo để huấn luyện AI tạo sinh là một mối đe dọa lớn và bất công đối với sinh kế của những người đứng sau các tác phẩm đó”, thì cũng có một số người sáng tạo đã có cách tiếp cận đơn giản hơn đối với việc sử dụng công nghệ gây tranh cãi này.
Luke Steele của ban nhạc Empire Of The Sun gần đây thừa nhận anh sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để sáng tác nhạc; Boy George cho biết anh đã sử dụng AI để viết ca khúc reggae ủng hộ Israel đầy gay gắt “We Will Dance Again” (điều này cuối cùng dẫn đến việc ca khúc bị xóa khỏi Bandcamp vì vi phạm quy tắc về AI); và một nghệ sĩ gần đây gây ra sự phẫn nộ trong giới nghệ sĩ là rapper người Mỹ Tyga.
Nam rapper thừa nhận anh đã sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) như một “công cụ” trong album mới (và bị giới phê bình chê bai) của mình, ‘$tarface’. Tyga đã sử dụng AI để tạo ra âm thanh synth mang hơi hướng cổ điển trong album của mình, và coi nó như một “công cụ” “không khác gì so với khi Auto-Tune mới ra đời”.
Tuy nhiên, album này đã bị giới phê bình chỉ trích dữ dội, với Pitchfork chấm điểm thấp nhất là 0/10, mô tả ‘$tarface’ là “tự mãn, tự phụ và u ám” và “sự tồn tại của nó đã khiến thế giới trở nên tồi tệ hơn.”
Nhiều nghệ sĩ đã lên tiếng chỉ trích Tyga – trong đó có Doja Cat, người đã nói thay cho nhiều người yêu nhạc khi gọi anh ta là “thằng khốn nạn vì làm ra album về trí tuệ nhân tạo”.
Đối với một số người, đó là một công cụ cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng; đối với những người khác, đó là một trò lừa đảo hoàn toàn.
Một dấu hiệu nữa cho thấy một số nhà sáng tạo nội dung đang ngày càng thoải mái/trơ tráo hơn trong việc chấp nhận những thứ “lố bịch” từ AI là việc nhà sản xuất âm nhạc kiêm rapper người Mỹ Timbaland đã ra mắt một dự án “A-Pop” có tên Stage Zero và ký hợp đồng với nghệ sĩ đầu tiên, TaTa, người mà anh mô tả là “một nghệ sĩ âm nhạc sống động, biết học hỏi và tự chủ được xây dựng bằng AI.”
Những ví dụ này và các số liệu gần đây, cùng với “âm nhạc” đáng sợ do các sản phẩm trí tuệ nhân tạo như Tilly Norwood , Velvet Sundown và Breaking Rust tạo ra – những sản phẩm cạnh tranh với các nghệ sĩ thực thụ về thời gian nghe cũng như tiền bản quyền – cho thấy một điều rõ ràng. Chúng ta vẫn chưa thoát khỏi “rừng rậm” của âm nhạc nhân tạo.
From: taberd & NguyenNThu