Lm. Minh Anh, Tgp. Huế
“Họ vấp ngã vì Người”.
“Tại sao những người Nazareth lại từ ngạc nhiên chuyển sang hoài nghi? Vì ân sủng của Thiên Chúa thường biểu hiện theo những cách đáng ngạc nhiên, không trùng khớp với sự mong đợi của chúng ta!” – Phanxicô.
Kính thưa Anh Chị em,
Nói rằng “không trùng khớp với sự mong đợi” khác nào nói ‘sai kịch bản’ chúng ta mong đợi! Đó là những gì Tin Mừng hôm nay cho thấy khi Chúa Giêsu trở về quê nhà.
Phản ứng của người Nazareth không chỉ là một phản ứng tâm lý; mà là một va chạm giữa mặc khải và “hệ hình tôn giáo” họ dựng nên. Họ không thiếu hiểu biết về Chúa Giêsu; họ “biết” gia đình, nghề nghiệp, nguồn gốc của Ngài – nhưng cái biết ấy đã trở thành rào cản! Khi Thiên Chúa tự tỏ mình trong dáng vẻ quen thuộc, chúng ta cảm thấy bị đe doạ. Bởi lẽ, một Thiên Chúa ở xa – uy nghi, khác biệt – dễ chấp nhận hơn một Thiên Chúa ở gần, chia sẻ thân phận và phá vỡ những an toàn. Nhập Thể không làm Thiên Chúa bớt cao cả; nhưng làm chúng ta phải xét lại cách hiểu về quyền năng Ngài. “Đức Giêsu đã làm cho sự hiện diện của Thiên Chúa trở nên gần kề đến mức gây sốc cho bất cứ ai muốn!” – John Ortberg.
Ở đây lộ ra nghịch lý cốt lõi của đức tin: Thiên Chúa cứu độ bằng tự hạ! Quyền năng Ngài không áp đảo tự do; ân sủng Ngài không phá vỡ điều tự nhiên. Chính vì thế, mặc khải luôn có thể bị từ chối! Khi Thiên Chúa hành động không theo những tiêu chuẩn quen thuộc, chúng ta dễ kết luận Ngài ‘sai kịch bản!’. Thực ra, điều hỏng hóc không phải là kế hoạch của Thiên Chúa, mà là hình ảnh chúng ta giam giữ về Ngài.
“Họ vấp ngã vì Người”. “Vấp ngã” ở đây không đơn thuần là thất vọng; đó là scandal – tảng đá chướng ngại. Ngài trở thành tảng đá ấy vì không đáp ứng các mong đợi về một Đấng Cứu Thế quyền lực, hiển hách. Thiên Chúa chọn con đường nhỏ bé, lớn lên trong âm thầm, nói lời khôn ngoan từ môi miệng của một anh thợ mộc. Sự gần gũi ấy đòi chúng ta hoán cải cái nhìn, chứ không chỉ thay đổi cảm xúc. “Nhập Thể có nghĩa là Thiên Chúa bước vào chính cấu trúc của đời sống bình thường!” – Dorothy Day.
Anh Chị em,
Thập giá sẽ là đỉnh cao của nghịch lý ấy. Một Đấng Cứu Thế chịu treo trên cây gỗ xem ra thất bại hoàn toàn; nhưng chính nơi yếu đuối ấy, tình yêu tự hiến được tỏ lộ trọn vẹn. Nếu chỉ tìm một Thiên Chúa xác nhận dự tính của mình, chúng ta sẽ vấp ngã; khi để Ngài là Thiên Chúa, chúng ta bắt đầu tin và nhận ra ơn cứu độ đi bằng con đường tự hiến! Đừng để Thiên Chúa bước vào câu chuyện đời đã viết sẵn của chúng ta như nhân vật phụ; Ngài là Đấng viết lại nó từ bên trong. Và chỉ khi thôi đòi Ngài đừng ‘sai kịch bản’, chúng ta mới không còn “vấp ngã”, nhưng nhận biết Ngài là Đấng Cứu Độ. “Ai muốn theo Đức Kitô phải từ bỏ việc bắt Ngài theo mình!” – Dietrich Bonhoeffer.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, khi con giam Ngài trong định kiến, xin mở trí; khi mầu nhiệm làm con choáng ngợp, xin làm con vững tin; khi thực tế vượt quá hiểu biết, xin kéo con sấp mình thờ lạy!” Amen.
Lm. Minh Anh, Tgp. Huế
*****************************************************
Lời Chúa Thứ Tư, Tuần IV Thường Niên
Ngôn sứ có bị rẻ rúng, thì cũng chỉ là ở chính quê hương mình.
✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mác-cô. Mc 6,1-6
1 Khi ấy, Đức Giê-su trở về quê quán của Người, có các môn đệ đi theo. 2 Đến ngày sa-bát, Người bắt đầu giảng dạy trong hội đường. Nhiều người nghe rất đỗi ngạc nhiên. Họ nói : “Bởi đâu ông ta được như thế ? Ông ta được khôn ngoan như vậy, nghĩa là làm sao ? Ông ta làm được những phép lạ như thế, nghĩa là gì ? 3 Ông ta không phải là bác thợ, con bà Ma-ri-a và là anh em của các ông Gia-cô-bê, Giô-xết, Giu-đa và Si-môn sao ? Chị em của ông không phải là bà con lối xóm với chúng ta sao ?” Và họ vấp ngã vì Người. 4 Đức Giê-su bảo họ : “Ngôn sứ có bị rẻ rúng, thì cũng chỉ là ở chính quê hương mình, hay giữa đám bà con thân thuộc, và trong gia đình mình mà thôi.” 5 Người đã không thể làm được phép lạ nào tại đó ; Người chỉ đặt tay trên một vài bệnh nhân và chữa lành họ. 6 Người lấy làm lạ vì họ không tin. Rồi Người đi các làng chung quanh mà giảng dạy.