Thao Teresa

Hai mươi, ba mươi, bốn mươi, hay thậm chí tám mươi năm có thể dường như là một khoảng thời gian rộng lớn khi chúng ta nhìn về phía trước, nhưng trên hành trình cuộc đời, chúng ta lại tự hỏi làm sao những năm tháng ấy trôi qua nhanh chóng như cát lọt qua kẽ tay. Những ngày sinh nhật là những khoảnh khắc vui mừng và kỷ niệm, là những cột mốc đánh dấu hành trình của chúng ta qua thời gian. Nhưng đằng sau những buổi lễ tưng bừng và những ngọn nến được thổi tắt trong sự mong chờ háo hức, có một thực tế sâu sắc hơn, đau đớn hơn. Mỗi ngày sinh nhật không chỉ là dịp kỷ niệm chúng ta đã đi bao xa, mà còn nhắc nhở chúng ta rằng cái chết đang đến gần hơn. Nhà thơ Blake từng viết: “Hãy nhìn thấy một thế giới trong hạt cát, và một thiên đường trong đóa hoa dại; giữ cả vô tận trong lòng bàn tay và cả cõi vĩnh hằng trong một giờ đồng hồ.” Những lời này nhắc nhở chúng ta rằng trong sự bao la của thời gian, từng khoảnh khắc của đời người đều hữu hạn và vô cùng quý giá. Mỗi ngày, mỗi giờ, mỗi phút đều là một món quà, một cơ hội để sống trọn vẹn, yêu thương hết mình và để lại dấu ấn của chúng ta trên thế giới này.

Sự ngắn ngủi của cuộc đời dạy chúng ta phải biết trân trọng hiện tại. Quá thường xuyên, chúng ta bị cuốn vào những bận rộn của cuộc sống hàng ngày, trì hoãn những giấc mơ của mình, và để lại sau lưng những lời yêu thương, cảm tạ chưa được thốt ra. Chúng ta tự nhủ rằng sẽ có thời gian—thời gian để hàn gắn những mối quan hệ đã rạn nứt, thời gian để theo đuổi đam mê, thời gian để nói những điều quan trọng nhất. Nhưng tương lai thì bất định, và điều duy nhất chúng ta có thể nắm chắc là khoảnh khắc hiện tại.

Hãy suy ngẫm về lời của Thánh Vịnh: “Lạy Chúa, xin dạy chúng con đếm từng ngày mình sống, ngõ hầu tâm trí được khôn ngoan” (Tv 90:12). Sự khôn ngoan nằm ở việc nhận ra sự vô thường của cuộc sống và dùng nhận thức đó để sống có ý nghĩa hơn. Nó mời gọi chúng ta ưu tiên những điều thực sự quan trọng, tìm kiếm ý nghĩa và mục đích trong từng hành động, và để lại một di sản yêu thương và lòng nhân ái. Hãy nghĩ về những khoảnh khắc khiến bạn nghẹn ngào, những bước đi đầu tiên của một đứa trẻ, vòng tay ấm áp của người thân, vẻ đẹp của một hoàng hôn. Đó là những khoảnh khắc định hình cuộc đời chúng ta, những khoảnh khắc mà chúng ta sẽ nhìn lại với nụ cười. Chúng nhắc nhở chúng ta rằng giá trị của cuộc sống không nằm ở số năm chúng ta sống, mà nằm ở chất lượng của những trải nghiệm chúng ta đón nhận và những mối liên kết mà chúng ta xây dựng.

Steve Jobs, trong bài diễn văn nổi tiếng của ông tại Đại học Stanford, đã nói: “Nhớ rằng bạn sẽ chết là cách tốt nhất mà tôi biết để tránh bẫy suy nghĩ rằng bạn có điều gì đó để mất. Bạn đã trần trụi rồi. Không có lý do gì để không theo đuổi trái tim mình.” Khi bạn điều hướng dòng chảy nhanh chóng của thời gian, hãy cam kết sống với sự chủ ý và mục đích. Hãy kỷ niệm những ngày sinh nhật của bạn không chỉ là những dấu mốc của sự tồn tại, mà còn là lời nhắc nhở về sự ngắn ngủi của cuộc đời. Hãy trân trọng từng khoảnh khắc, vì nó là món quà không thể quay lại lần thứ hai.

Bản dịch của Thầy Duc Trung Vu

(Lm. Minh Anh, Tgp. Huế)

“Tội của chị đã được tha rồi!”.

“Vì người phụ nữ này – khi thấy những vết nhơ của sự xấu hổ – đã chạy đến rửa chúng tại nguồn nước thương xót, và không đỏ mặt khi nhìn thấy thực khách!” – Grêgôriô Cả.

Kính thưa Anh Chị em,

Lời Chúa hôm nay nói đến một phụ nữ ‘đầy tội’ nhưng không đỏ mặt. Cô đến với Chúa Giêsu, một người ‘đầy tình’. Ở đâu có tội, ở đó cần tình; ở đâu có tình, tội được giảm khinh! Biệt phái Simon nhìn cô như kẻ ‘có tội’; Chúa Giêsu nhìn cô như người ‘cần tình’.

Tin Mừng tường thuật những gì xảy ra tại nhà một biệt phái. Biết Chúa Giêsu dùng bữa ở đó, một phụ nữ đến, mang theo một bình dầu thơm, quỳ dưới chân Ngài, khóc nức nở; nước mắt cô ướt đẫm chân Ngài. Cô lấy tóc lau, xức dầu và hôn chân Chúa Giêsu. Simon tự nhủ, “Nếu quả ông này là ngôn sứ, thì hẳn phải biết người phụ nữ đang đụng vào mình là ai, là thứ người nào: một người tội lỗi”. Là Ngôn Sứ của các ngôn sứ, Chúa Giêsu biết ai chạm vào Ngài, một người ‘đầy tội’, Ngài biết ở một mức độ lớn hơn nhiều so với những gì Simon biết. Vì lý do đó, Ngài đã đối xử với cô một cách ‘đầy tình’.

Simon không thể nhìn quá bề mặt, ông nhìn cô như một người ‘đầy tội’ và trách Chúa Giêsu sẽ ‘nhiễm uế’ vì cô ấy. Để mình ‘nhiễm uế’, Chúa Giêsu tiết lộ cho Simon một bài học. Đó là sự khác biệt giữa tội lỗi với người có tội. Ngài không chấp nhận tội lỗi, nhưng đón nhận tội nhân; không đồng tình với tội lỗi, nhưng xót thương tội nhân; không khoan nhượng với tội lỗi, nhưng khoan dung với tội nhân.

Vậy tại sao người phụ nữ ‘đầy tội’ này lại dám tỏ tình cách công khai với Chúa Giêsu giữa một thế giới của các đấng mày râu, điều mà truyền thống Do Thái không cho phép? Phải chăng cô đã khám phá một điều gì đó trong trái tim ‘đầy tình’ của con người này? Phải chăng con tim khô héo cần tình của cô nay đang ngụp lặn trong suối nguồn tươi mát từ trái tim ‘đầy tình’ của Ngài, và điều này khiến cô không đỏ mặt hay sợ hãi?

Khá trùng hợp, bài đọc Côrintô hôm nay tiết lộ, Phaolô tự coi mình là một người ‘đầy tội’, “Tôi đã ngược đãi Hội Thánh”; coi Chúa Giêsu là người ‘đầy tình’, “Đức Kitô đã chết vì tội lỗi chúng ta”. Ngài đã biến đổi Phaolô thành sứ giả của một Thiên Chúa Xót Thương. Thánh Vịnh đáp ca trào tràn niềm vui, “Hãy tạ ơn Chúa, vì Chúa nhân từ!”.

Anh Chị em,

“Tội của chị đã được tha rồi!”. Đức Phanxicô nói, “Lời tha thứ của Chúa Giêsu thúc giục mỗi người chúng ta không bao giờ dừng lại ở bề mặt của sự việc, đặc biệt là khi có một người trước mặt. Chúng ta được mời gọi nhìn xa hơn, tập trung vào trái tim để thấy ‘mức độ rộng lượng’ mà mọi người có thể có. Không ai bị loại khỏi lòng thương xót của Chúa. Với tình yêu bao la, Ngài chữa lành trái tim ‘đầy tội’ của chúng ta! Tội lỗi của chúng ta không bao giờ làm Ngài sợ hãi!”. Hãy để Ngài đi vào những giờ cầu nguyện của mình, Ngài sẽ tiết lộ tội lỗi và sự yếu đuối của mỗi người. Ngài sẽ làm điều đó với sự dịu dàng, xót thương, ‘đầy tình’, và nhen lên ở đó ngọn lửa thống hối. Và nếu biết đáp ứng, bạn và tôi cũng sẽ được Ngài chào đón như Ngài đã chào đón người phụ nữ.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, con ‘đầy tội’, Chúa ‘đầy tình’. Đừng để con rơi vào cạm bẫy xét đoán, giúp con đối xử ‘thâm tình’ với anh em con như Chúa đã đối xử ‘thắm tình’ với con!”, Amen.

 (Lm. Minh Anh, Tgp. Huế)

From: KimBang Nguyen

**************************************

 Thứ Năm Tuần XXIV, Mùa Thường Niên, Năm Chẵn

✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Lu-ca.

36 Khi ấy, có người thuộc nhóm Pha-ri-sêu mời Đức Giê-su dùng bữa với mình. Đức Giê-su đến nhà người Pha-ri-sêu ấy và vào bàn ăn. 37 Bỗng một phụ nữ vốn là người tội lỗi trong thành, biết được Người đang dùng bữa tại nhà ông Pha-ri-sêu, liền đem theo một bình bạch ngọc đựng dầu thơm. 38 Chị đứng đằng sau, sát chân Người mà khóc, lấy nước mắt mà tưới ướt chân Người. Chị lấy tóc mình mà lau, rồi hôn chân Người và lấy dầu thơm mà đổ lên.

39 Thấy vậy, ông Pha-ri-sêu đã mời Người liền nghĩ bụng rằng: “Nếu quả thật ông này là ngôn sứ, thì hẳn phải biết người đàn bà đang đụng vào mình là ai, là thứ người nào: một người tội lỗi!” 40 Đức Giê-su lên tiếng bảo ông: “Này ông Si-môn, tôi có điều muốn nói với ông!” Ông ấy thưa: “Dạ, xin Thầy cứ nói.” 41 Đức Giê-su nói: “Một chủ nợ kia có hai con nợ: một người nợ năm trăm quan tiền, một người năm chục. 42 Vì họ không có gì để trả, nên chủ nợ đã thương tình tha cho cả hai. Vậy trong hai người đó, ai mến chủ nợ hơn?” 43 Ông Si-môn đáp: “Tôi thiết tưởng là người đã được tha nhiều hơn.” Đức Giê-su bảo: “Ông xét đúng lắm.”

44 Rồi quay lại phía người phụ nữ, Người nói với ông Si-môn: “Ông thấy người phụ nữ này chứ? Tôi vào nhà ông: nước lã, ông cũng không đổ lên chân tôi, còn chị ấy đã lấy nước mắt tưới ướt chân tôi, rồi lấy tóc mình mà lau. 45 Ông đã chẳng hôn tôi một cái, còn chị ấy từ lúc vào đây, đã không ngừng hôn chân tôi. 46 Dầu ô-liu, ông cũng không đổ lên đầu tôi, còn chị ấy thì lấy dầu thơm mà đổ lên chân tôi. 47 Vì thế, tôi nói cho ông hay: tội của chị rất nhiều, nhưng đã được tha, bằng cớ là chị đã yêu mến nhiều. Còn ai được tha ít thì yêu mến ít.” 48 Rồi Đức Giê-su nói với người phụ nữ: “Tội của chị đã được tha rồi.” 49 Bấy giờ những người đồng bàn liền nghĩ bụng: “Ông này là ai mà lại tha được tội?” 50 Nhưng Đức Giê-su nói với người phụ nữ: “Lòng tin của chị đã cứu chị. Chị hãy đi bình an.” 

Bài Học Của Ba

12/06/2023

• Kim Loan

Tác giả tên thật là Nguyễn Thị Kim Loan, sinh năm 1966, là cô giáo tiểu học khi còn ở Việt Nam. Vượt biên và sống ở trại tỵ nạn Thailand từ 1989-1993. Định cư tại Canada từ 1994 đến nay. Tác giả nhận giải đặc biệt VVNM 2021. Sau đây là bài viết mới nhất của Cô, viết về người cha, theo lời kể của một người hàng xóm cũ, hiện đang định cư ở Dallas, Texas.

********

Chồng tôi gọi đến chỗ làm của tôi, báo tin:

– Ba vừa bị một stroke ở nhà bác Hai, xe ambulance đang đưa ba đến bệnh viện downtown. Anh sẽ đi đón Tí thay em rồi đến bệnh viện sau, còn em cứ đến thẳng đó ngay nhé.

Tôi cúp máy, tâm trí lộn xộn vì tin dữ bất ngờ, chiều qua tôi còn lái xe đưa ba đến nhà bác Hai ở chơi vài ngày, hai ba con còn nói chuyện vui vẻ mà bây giờ ba lại bị vậy sao? Dẫu biết rằng ba đã 76 tuổi, bệnh hoạn là điều sẽ xảy ra, nhưng tôi vẫn không thể chấp nhận, suốt con đường đi bộ từ văn phòng ra parking lot mà tay chân bồn chồn, không yên.

Ba không phải là ba ruột của tôi.

Ba và má làm đám cưới trong mấy ngày ba nghỉ phép ngắn ngủi trước khi phải trở lại đơn vị y chang trong bài thơ của Hữu Loan: “cưới vừa xong, là tôi đi …”. Rồi chỉ vài tháng sau, má nhận tin ba mất tích trong mặt trận Đồng Hới, Quảng Bình. Ngày đất nước đổi chủ, khi các sỹ quan của chính quyền VNCH lần lượt bị đưa vào các trại “cải tạo” tập trung, má vẫn nuôi hy vọng ba đang ở trong nhà tù nào đó ở miền Bắc nhưng vẫn chẳng có tin tức gì.

Ở lứa tuổi 25, thiếu phụ trẻ còn chưa hết ngỡ ngàng trước sự đổi thay của thời cuộc, má bơ vơ giữa thế sự nhiễu nhương mà tin của chồng, dù sống hay chết, vẫn mịt mờ xa xăm. Trong khi nhiều người bị ép đi xây dựng vùng kinh tế mới, má  may mắn thoát được vì có mẹ già yếu bệnh, nhưng với lý lịch có chồng “nợ máu nhân dân” má không xin được việc làm ở bất cứ tổ hợp hay hợp tác xã nào dù với đồng lương chết đói.

Thế là đồ đạc của cải trong nhà lần lượt đội nón ra đi, má theo các anh chị em họ hàng và chòm xóm buôn bán đủ nghề lặt vặt cho qua ngày, bữa no bữa đói, khoai sắn, bo bo, mì sợi, cuộc sống bế tắc không có lối thoát nào sáng sủa hơn.

Vài năm sau, ông phó chủ tịch phường trẻ tuổi mới được chuyển về, hay lui tới kiểm tra tình hình hộ khẩu nhân sự trong các tổ dân phố, thấy cảnh thiếu phụ miền Nam chờ chồng của má, ông động lòng thương, hứa sẽ giúp má vào làm trong tổ hợp sản xuất mì sợi của phường. Má trẻ người non dạ, yếu đuối cô đơn, lại mang tâm trạng chịu ơn ông phó chủ tịch, nên trong một phút giây yếu lòng, đã lỡ trao thân cho ông.  Khi biết tin má mang thai, ông phó chủ tịch bị cấp trên phê bình, kiểm điểm, kết tội gian díu với vợ “ngụy quân ngụy quyền”, chịu hình thức kỷ luật về lại quê cũ ngoài Bắc, và từ đó ông đi biệt tăm, không một lời hỏi thăm hay giúp đỡ má trong cơn hoạn nạn.

Má sinh ra tôi trong âm thầm đắng cay (đi biển mồ côi một mình), thiên hạ cười chê đàm tiếu, cuộc sống vốn vất vả lại càng thêm chật vật, nhưng rồi cũng trôi qua khi mọi người xung quanh còn biết bao điều âu lo đối phó với chế độ mới, chính quyền mới. Hàng xóm cũng quen dần, chẳng ai còn dị nghị sự có mặt của tôi trên cõi đời bởi họ còn bận rộn với cơm áo gạo tiền.

Tưởng đâu chuyện của tôi sẽ êm xuôi theo dòng chảy cuộc đời, nào ngờ khi tôi lên 4 tuổi, bà ngoại vừa qua đời không bao lâu, má bỗng nhận được thư ba từ nhà tù Hoả Lò, báo tin sẽ trở về nhà với gia đình. Má sững sờ, hoang mang, xen lẫn niềm sung sướng hạnh phúc đến muốn khóc vì “tưởng người chết đi nhưng nay anh lại về, từ ngục tối hay mộ sâu” như trong một bài hát của Trần Thiện Thanh.

Khi ba vừa xuống xe xích lô ngoài đầu ngõ, đám đông vây quanh đón chào, chúc mừng ba đã hồi sinh từ cõi chết, và nối đuôi đi theo ba đến tận cửa nhà. Trước tiên, họ vui mừng cho ba má tôi đoàn tụ sau bao năm tháng mỏi mòn, tưởng như không còn hy vọng, dù là mong manh. Nhưng họ cũng hiếu kỳ, tò mò chờ xem phản ứng của ba khi nhìn thấy “cục nợ đời” từ trên trời rơi xuống là tôi. Má như đã chuẩn bị sẵn, dẫn tôi ra trước mặt ba, nói nhỏ: “Chào ba đi con!”. Trái với sự tưởng tượng của chòm xóm, ba không biểu lộ gì, mà còn đưa tay ra, mỉm cười, chờ đợi. Tôi ngây thơ bé bỏng nào có biết gì, vội sà vào lòng ba, ôm cổ ba, ríu rít gọi “ba” và đùa nghịch mái tóc khô cứng còn vương bụi đường của ba.

Một hai tuần lễ sau, rồi cả tháng sau, hàng xóm vẫn thắc mắc vì chưa thấy “chiến tranh” nổ ra trong nhà tôi. Họ thì thầm, bàn tán: “Ông ấy là lính tâm lý chiến, đâu phải dạng vừa. Cứ chờ xem ông ấy sẽ có cách xử vợ”, thậm chí có người còn tỏ ra hiểu đời, tuyên bố: “Ối, quân tử trả thù ba năm vẫn chưa muộn!”.

Thể lực yếu và mắt kém, ba còn trong sự quản chế của địa phương, nên ba được người quen đưa vào làm việc trong hãng nước đá phụ việc giao nước đá cho các quán giải khát quanh vùng. Thuở ấy, nghề làm nước đá thịnh hành nên ba cũng phụ má chút đỉnh chuyện chi tiêu hàng ngày. Những buổi chiều cuối tuần, người ta lại thấy ba dẫn tôi đi dạo, lên tận khu cổng xe lửa, ở đó ba ngồi bên vệ đường, vừa hút thuốc vừa ngắm xe cộ qua lại, trong khi tôi vui thích leo lên cây trứng cá, hái những trái chín màu đỏ nhỏ xíu, rồi bỏ vào miệng ăn ngon lành vị ngọt đậm đà lạ kỳ của chúng. Trên đường trở về nhà, thỉnh thoảng ba còn mua một ổ bánh mì thịt, chia cho tôi một nửa, còn nửa kia dành cho má, tôi vừa bước chân sáo bên cạnh ba, vừa gặm bánh mì hồn nhiên trong ánh mắt yêu thương trìu mến của ba.

Có đôi lúc tôi bị mấy bà hàng xóm nhiều chuyện, thì thầm nhỏ to với tôi, kiểu nửa đùa nửa thật: “Mày không phải con của ba mày đâu, về nhà mà soi gương thử xem, mày chả giống ai trong nhà, mà giống ông Năm Lạc ở ngoài Bắc ấy”. Tôi chạy về méc má, má ký đầu kêu tôi đi tắm rửa, sau đó ba ôm tôi vào lòng và xoa đầu tôi: “Con là con gái của ba chớ của ai? Mấy bác chỉ nói đùa thôi mà!”

Đến lúc có chương trình đi định cư theo diện H. O do chính phủ Mỹ đề xướng, cả gia đình tôi lên đường đến Dallas làm lại cuộc đời mới, tươi sáng hơn nhiều so với dưới bầu trời u ám của Việt Nam do “bên thắng cuộc” gây nên.

Nơi đây, cũng như bao gia đình H.O khác, ba má tôi không ngại gian khó, hy sinh làm việc chăm chỉ cho tôi được yên vui học hành và tương lai trên quê hương thứ hai. Qua đây rồi, chẳng còn ai dòm ngó nói ra nói vào chuyện của tôi, cuộc sống gia đình tôi cứ trôi đi êm ả theo dòng thời gian, thế mà lại có ngày chính má lại nói ra sự thật với tôi trong một lần trên giường bệnh sau một thời gian đuối sức sau cả mổ tim vì “heart attack”.

Dù ba hết sức ngăn cản, má vẫn cố gắng nói, để xin lỗi tôi vì đã nói dối, rằng má mang thai tôi trong một lần đi tìm thăm ba và được ở lại qua đêm với ba trong trại “cải tạo”. Má cũng ngỏ lời tạ ơn ba vì tấm lòng bao dung độ lượng của ba, vì đã yêu thương hai má con mà má nguyện một đời ghi nhớ, xin mang theo cả vào kiếp sau. Tôi nhớ rất rõ khuôn mặt ba lúc đó, khóe mắt ướt lệ, nói với má rằng má không có lỗi, vì ba mất tích biệt tăm chẳng biết sống chết ra sao, chính ba mới là người cám ơn má, vì hậu quả những ngày trong tù, ba không còn khả năng sinh con, má đã cho ba món quà quý giá là tôi, để ba được làm ba, được biết cảm xúc ngọt ngào của tình phụ tử.

Má qua đời, để lại cho hai ba con sự trống vắng, hụt hẫng não lòng, nhưng đớn đau và hoang mang nhất vẫn là tôi. Dù biết rằng ai cũng cần biết sự thật của đời mình, nhưng có lúc tôi thà rằng má cứ để quá khứ ngủ yên, để tôi chỉ biết có một người ba kính yêu trên đời, để tôi khỏi phải phân vân về một người bố đã tạo cho tôi hình hài nhưng đã bỏ má con tôi biền biệt không chút xót thương, và ông vẫn hiện hữu đâu đó trên cõi đời này.

Nhưng cũng nhờ sự thật này, tôi mới nhớ lại cả quãng đời đã qua, ba chưa làm điều gì cho tôi một chút nghi ngờ tôi không phải là con ba. Nhớ khi lên bảy lên tám, trong một buổi tối mùa hè mải chơi với lũ bạn ở sân Chùa gần nhà, trời đổ cơn mưa lớn ào ào, kéo dài gần một tiếng đồng hồ, và khi cơn mưa vừa nhẹ hạt, tôi đã thấy ba đang bì bõm lội nước, quần ống thấp ống cao, tay cầm chiếc áo mưa, đến bên tôi đang đứng đợi, cẩn thận mặc áo mưa cho tôi, rồi cõng tôi trên lưng, đưa tôi về nhà an toàn ấm áp xiết bao. Qua bên Mỹ này, hễ khi đi xa nhà (thường là đi thăm họ hàng, người thân khi có việc cần) ba luôn mang quà về cho tôi. Ba luôn thưởng quà cho tôi khi tôi học giỏi, xứng đáng là “con gái rựơu” của ba.

Nhớ ngày tôi được trường Đại Học ở Austin kêu phỏng vấn trước khi nhập học, buổi sáng ngày đó, ba dậy thật sớm vẽ bản đồ đường đi (thuở đó chưa có GPS, Google Map), hai ba con ghé McDonalds uống cafe ăn sáng rồi lên đường. Ba chưa có kinh nghiệm tìm đường nơi thành phố lạ nên bị lạc đường, loay hoay mãi vẫn chưa tìm ra đúng hướng, sợ tôi bị trễ giờ, ba liền gọi taxi đưa tôi đến trường kịp trước giờ hẹn phỏng vấn. Chưa hết, biết tôi thích ăn bánh mì thịt Việt Nam, nên tranh thủ lúc tôi đang còn trong phòng phỏng vấn, ba tìm đường xuống phố Việt mua bánh mì cho tôi, thế là lại bị lạc đường một lần nữa, kết quả là cuộc phỏng vấn chỉ một tiếng đồng hồ, nhưng tôi phải ngồi chờ ba thêm một giờ nữa, hai ba con ăn vội miếng bánh mì trên xe trên đường trở về nhà trước khi trời về chiều để má khỏi sốt ruột.

Biết ba cô đơn nên khi tôi lấy chồng, chúng tôi vẫn ở chung với ba, chăm sóc vui vầy cùng ba theo những thăng trầm của cuộc đời. Để khuây khỏa với tuổi hưu, thỉnh thoảng ba đi gặp gỡ bạn bè cũ, hoặc đến nhà chú bác họ hàng ở chung thành phố, ở lại chơi vài ngày, ba thực sự an vui với tuổi già xế bóng.

Mấy tháng trước, tôi bỗng nhận được một lá thư từ Việt Nam, người gửi là Nguyễn Năm Lạc ở huyện Kim Bảng tỉnh Hà Nam. Bên trong có hai tờ thư, một tờ của bố tôi, Năm Lạc, ông cho biết đã tình cờ may mắn có được địa chỉ của tôi, đã biết má tôi không còn, ông chỉ mong tôi tha thứ vì xưa kia do hoàn cảnh bắt buộc ông phải bỏ rơi má con tôi. Tờ thư thứ hai của người em cùng cha khác mẹ của tôi, kể về những người em khác trong gia đình, về sự vui mừng khi biết có tôi là máu mủ đang ở Mỹ, rồi kể cho tôi nghe cuộc sống khó khăn ở miền quê xa xôi nơi đất Bắc, kèm theo tấm hình đại gia đình cho tôi biết mặt.

Kể từ khi biết được sự thật đời mình, tôi chưa hề mảy may nghĩ đến việc tìm gặp bố, chứ đừng nói đến chuyện liên lạc thư từ. Tôi đọc thư, xem hình mà dửng dưng xa lạ, bởi thời gian đã quá lâu, gần 40 năm rồi còn gì, sao bây giờ họ lại chạm vào vết thương quá khứ đời tôi? Tôi đưa cho ba xem tất cả, không ngờ ba lại khuyên tôi nên viết thư hồi âm và bỏ qua chuyện cũ. Tôi im lặng, xin ba cho tôi một thời gian suy nghĩ để hỏi lại lòng mình.

Tôi nhớ có đôi lần ba kể về khoảng thời gian mười năm ba bị giam trong ngục tối Hỏa Lò ngoài Hà Nội, ba bị đánh đập tra khảo thường xuyên, cho đến ngày được trả tự do, ba vừa bước lên khỏi hầm tối, người ba té nhào bởi đôi mắt hàng chục năm sống dưới bóng tối, nay bị ánh sáng mặt trời chiếu lòa quá mạnh, làm ba bị ngất. Lúc về nhà, nhờ có người thân bên Mỹ gửi thuốc cho ba chữa trị kết hợp đông y, đã cứu đôi mắt ba khỏi mù nhưng thị lực còn rất kém. Tôi đã từng hỏi:
–       Ba có căm thù những người đã đánh đập, hành hạ ba không?

Ba đã trả lời ngay, không cần suy nghĩ, từ tốn nhẹ nhàng:
–       Ba căm ghét chế độ Cộng Sản, còn những con người đánh đập ba, họ cũng chỉ là nạn nhân của chế độ đó mà thôi, ba không oán hận họ, ba đã tha thứ cho họ từ lâu rồi.

Mải mê suy nghĩ, tôi cũng đã đến bệnh viện kịp thời, bác sĩ cho biết ba chỉ bị stroke nhẹ, không nguy hiểm nhưng cần ở lại thêm vài ngày để theo dõi. Ba nằm đó, tuy hơi mệt mỏi nhưng mỉm cười khi thấy tôi, rồi nắm tay tôi:

–       Ba bị nhẹ nhưng có thể sẽ bị nữa, nên nhân dịp này ba muốn nhắn nhủ con một điều…

–       Dạ ba nói đi, con nghe, nhưng chắc chắn là ba sẽ khỏe lại, ba đừng lo nghĩ nhiều.

–       Thì ba vẫn cứ muốn dặn con mà: con hãy viết thư cho bố con, nói lời tha thứ, để lương tâm ông ấy khỏi ray rứt, và nhớ liên lạc giúp đỡ các em con ngoài đó. Hàng năm vợ chồng con đều gửi tiền về Việt Nam giúp người nghèo khó bệnh tật, huống gì đây là những người em cùng cha khác mẹ, cũng là máu mủ của con, một giọt máu đào hơn ao nước lã, con à! Ba đã qua hết những thăng trầm đời người, thấm hiểu những phù du cuộc đời, càng thấm thía hơn hai chữ thứ tha, bởi mang oán hận chỉ làm nặng trĩu con tim, chi bằng tình yêu thương để lòng ta thanh thản, bình an. Con hứa với ba không?

Tôi nhìn ba, xúc động dâng tràn. Ba đã bỏ qua lỗi lầm của má, ba đã bao dung yêu thương tôi như con ruột, ba cũng đã tha thứ cho những con người từng đánh đập hành hạ ba trong tù, và bây giờ ba muốn tôi mở lòng với người bố và nối kết tình thương với những đứa em mà tôi chưa hề gặp mặt. Ba ơi, con thật hạnh phúc khi có ba trong cuộc đời này. Con sẽ làm theo lời ba, cám ơn ba đã làm ba của con và cho con bài học yêu thương, tha thứ.

Edmonton, tháng 6/2023

KIMLOAN