Những đứa trẻ khó bỏ bú?

Báo Tiếng Dân

Chu Mộng Long

2-3-2023

Việc nhân viên ngành đăng kiểm đồng loạt không đi làm việc, các bênh viện đồng loạt không chịu nhập thiết bị y tế mà báo chí đăng tin như một báo động sau các vụ Bộ Công an khởi tố điều tra cả hệ thống đăng kiểm và hệ thống tiêu thụ test kit Việt Á.

Bài trước, tôi nói, rằng dễ có cảm giác như một sự đình công tập thể để phản kháng công vụ của Bộ Công an. Bởi các quan chức hai ngành trên nại lý do:

1) cán bộ đăng kiểm lo sợ đi làm sẽ bị bắt;

2) bệnh viện không dám nhập thiết bị vì sợ vu phạm thủ tục đấu thầu. Rõ ràng hai lý do này đều liên quan đến các tội trạng mà Bộ Công an đang khởi tố điều tra.

Dự luận cho rằng, nếu không có sai phạm thì việc gì phải lo sợ như vậy? Nếu cho rằng, trong một ngành nào đó bị điều tra sẽ gây hoang mang cho cả ngành, và hậu quả là không ai còn dám làm việc, tức toàn ngành bị đình trệ, vậy thì công an còn dám khởi tố điều tra ai nữa? Cách phản ứng đó, nếu Bộ Công an sợ thật, khác nào tháo cửa sổ lồng cho tội phạm?

Ngành giáo dục cũng đang bị điều tra về xuất bản sách, về thiết bị trường học, không chừng cũng bắt chước hai ngành trên? Rằng sẽ không xuất bản sách, không đầu tư trang thiết bị cho trường học nữa?

Hậu quả là, chết ai nấy chịu, từ tai nạn giao thông trên đường đến bệnh nhân đang lây lất ở các bệnh viện. Nguy cơ trường học cũng đóng cửa nếu ngành giáo dục cũng hô hoán lên như hai ngành trên?

Nếu làm được như vậy thì tôi mong điều này hơn. Hiện nhiều cán bộ cao cấp bị khởi tố hình sự, các quan cứ hô hoán lên rằng, ai cũng sợ làm quan vì sợ đi tù, và sẵn sàng từ quan đi? Có dám không? Lẽ nào Đảng và Nhà nước không thể tìm người có năng lực và trong sạch để thay thế?

Nếu không phải có ý thức phản kháng hay đình công thì nghe chừng đó là cái tâm lý giận dỗi của em bé trong giai đoạn bỏ bú?

Trong Phân tâm học có phân tích tâm lý em bé trong giai đoạn bỏ bú. Đây là giai đoạn khủng hoảng tâm lý sâu sắc nhất của em bé khi dục tính của nó bị hụt hẫng. Bởi em bé bú không chỉ vì sữa mà còn tham hơn, miệng ngậm vú bên này tay sờ vú bên kia, chưa đủ, đứa bé còn đòi nằm trên bụng mẹ. Đó là lý do, mẹ hết sữa nó vẫn khư khư giữ lấy bầu vú của mẹ. Tách ra khỏi mẹ, tất nhiên, vẫn không để nó đói, thay vì bú là ăn bột hay ăn cháo, nhưng thói quen miệng ngậm, tay sờ vú vẫn khó cắt được. Nó phản kháng bằng trò giận dỗi, khóc lóc, ứ thèm luôn cả bột và cháo! Tức nó viện lý do để đình công, dù hoạt động của nó đơn thuần chỉ là ăn và chơi.

Cán bộ đăng kiểm, cán bộ y tế, kể cả giáo dục và các ngành đều ăn lương nhà nước, tức từ thuế của dân. Hình như chưa đủ. Xem chừng họ có thói quen miệng ngậm lương bên này, tay vẫn sờ đến thu nhập từ phía khác. Như lãnh đạo ngành đăng kiểm thì ngoài lương và phụ cấp, họ còn phải nhận thêm tiền đút lót. Như lãnh đạo ngành y tế, ngoài lương và phụ cấp họ còn phải ăn thêm hoa hồng thiết bị. Như lãnh đạo ngành giáo dục, ngoài lương và phụ cấp, họ còn đòi ăn thêm hoa hồng sách, thiết bị và những thứ khác nữa. Bây giờ khởi tố điều tra tội hối lộ, tội nâng khống giá sách, trang thiết bị… chẳng khác nào bắt họ phải cai nghiện tiền đút lót, tiền hoa hồng, họ bị khủng hoảng tâm lý như thể em bé bị cai sữa vậy?

Tản Đà nói: “Dân hai mươi triệu ai người lớn/ Đất bốn ngàn năm vẫn trẻ con”. Là Tản Đà nói dân Việt trước cách mạng tháng Tám. Lẽ nào bây giờ lại vận vào quan, bậc cha mẹ của dân?

Thưa các quan, đến lúc phải cai sữa được rồi! Bộ Công an làm ráo riết là để báo động các quan phải đến lúc cai sữa đấy. Răng mọc đầy hàm, vú nào của nhân dân chịu nổi?

Chuyện quan chức các ngành đang hô hoán lên nỗi sợ hãi đến làm tê liệt hoạt động của ngành mình, và hiển nhiên làm rúng động đến toàn dân như vậy, tôi so sánh với chuyện khủng hoảng tâm lý của em bé vào giai đoạn bỏ bú, có khập khễnh không? Đúng nhận, sai cãi!

Đảng Cộng sản Việt Nam đề cử Võ Văn Thưởng làm chủ tịch nước mới theo nguồn tin của Reuters

Bài viết của Reuters • 4:00 AM EST

HÀ NỘI (Reuters) – Đảng Cộng sản Việt Nam đã đề cử ông Võ Văn Thưởng làm tân Chủ tịch nước, hai nguồn tin của đảng cho biết hôm thứ Tư, sau khi người tiền nhiệm của ông đột ngột bị buộc phải từ chức vào tháng Giêng như một phần của chiến dịch chống tham nhũng sâu rộng.

Phó Bí thư Thường trực Thành ủy TP.HCM Võ Văn Thưởng, hình của © Thomson Reuters

Ông Thưởng, 52 tuổi, là thành viên trẻ nhất của Bộ Chính trị đảng, cơ quan ra quyết định hàng đầu của đất nước, và được nhiều người coi là thân cận với Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, nhân vật quyền lực nhất của Việt Nam.

Trọng là kiến trúc sư chính của chiến dịch trừng trị tham nhũng “đốt lò” của đảng, theo đó hàng trăm quan chức đã bị điều tra và nhiều người bị buộc thôi việc, trong đó có cựu chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc và hai phó thủ tướng.

Việc Ban Chấp hành Trung ương đảng đề cử ông Thưởng tuân theo quyết định trước đó của Bộ Chính trị, và sẽ cần được Quốc hội thông qua, dự kiến sẽ tổ chức một phiên họp bất thường vào thứ Năm và phiên họp chính thức vào tháng Năm.

Hôm thứ Tư, cả hai thành phần, Chính phủ và Đảng Cộng sản đều cho biết Ủy ban Trung ương của đảng đã đồng ý về một đề cử cho vị trí chủ tịch nước mà không nêu tên ứng cử viên.

Chủ tịch nước ở Việt Nam giữ vai trò chủ yếu mang tính nghi lễ, nhưng là một trong bốn nhân vật chính trị hàng đầu của đất nước, cùng với tổng bí thư đảng, thủ tướng và chủ tịch quốc hội.

Thế hệ lãnh đạo mới

Carl Thayer, một chuyên gia về chính trị Việt Nam tại Học viện Lực lượng Quốc phòng Úc ở Canberra, cho biết: “Từng là trưởng ban tuyên giáo, “Ông Thương là một nhân vật có thâm niên trong bộ máy đảng và là một thành viên thân cận đáng tin cậy của Tổng Bí thư Trọng.”

Ông hiện là một trong 16 ủy viên Bộ Chính trị và giữ chức Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng, một trong những chức vụ cao cấp nhất của đất nước.

Phát biểu tại một cuộc họp đảng vào tháng trước, Thưởng nói: “Lợi ích hợp pháp và chính đáng của nhân dân phải là điểm khởi đầu quan trọng của mọi chủ trương và chính sách của Đảng”.

Các nhà ngoại giao ở Hà Nội nói với Reuters rằng họ thấy quyết định của đảng bổ nhiệm ông Thưởng làm chủ tịch nước là một nỗ lực nhằm thăng tiến một thế hệ lãnh đạo mới và củng cố quyền lực trong trường hợp tổng bí thư 78 tuổi Trọng quyết định từ chức trước khi kết thúc nhiệm kỳ. kỳ thứ ba vào năm 2026.

Một nhà ngoại giao cho biết tổng bí thư thường được chọn trong số một trong những nhà lãnh đạo hàng đầu và ông Trọng, người được tái bổ nhiệm nhiệm kỳ thứ ba vào năm 2021, “đang đảm bảo rằng ông ấy có một người kế vị phù hợp trong số đó”.

https://youtu.be/R1E22R_FG9o

Phan Sinh Trần

Điều luật hình sự 331 không chừa một ai! Luật pháp

 Điều luật hình sự 331 không chừa một ai! Luật pháp

Bauxite Việt Nam

Hoài Nguuyễn

(VNTB) – Dùng Điều 331 Bộ luật Hình sự để trừng phạt một người bịa chuyện nói xấu người khác.

Nhà báo Đặng Thị Hàn Ni đã bị bắt với cáo buộc tội danh theo điều luật Hình sự 331 “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”.

Quyền tự do dân chủ ở Việt Nam là một quyền được hiểu ra sao mà đã có khá nhiều công dân xứ này bị vi phạm hình sự thay cho điều chỉnh bằng pháp luật dân sự?

Thời gian qua, bà Đặng Thị Hàn Ni vướng nhiều lùm xùm liên quan đến bà Nguyễn Phương Hằng (tổng giám đốc Công ty cổ phần Đại Nam) và bị bà Hằng từng có đơn đề nghị làm rõ hành vi vi phạm pháp luật của bà Đặng Thị Hàn Ni liên quan đến hoạt động của quỹ Hằng Hữu.

Được cho là liên quan, luật sư Trần Văn Sỹ cũng bị tạm giam để điều tra theo đơn tố cáo của bà Nguyễn Phương Hằng và ông Huỳnh Uy Dũng. Luật sư Trần Văn Sỹ từng là Chủ nhiệm Đoàn luật sư tỉnh Vĩnh Long.

Có ý kiến, rằng trong chuyện đôi co của một số cá nhân trên mạng xã hội cuối cùng biến thành án hình sự với nhiều người bị bắt. Người dân – tức những người đóng thuế, coi như phải nuôi cơm tù cho họ một cách vô lý.

Điều 331 “Tội lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”, có nội dung như sau:

Mức hình phạt tại Khoản 1 Điều 331 Bộ luật Hình sự, thì người nào lợi dụng các quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do tín ngưỡng, tôn giáo, tự do hội họp, lập hội và các quyền tự do dân chủ khác xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.

Người nào phạm tội lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm.

Cái đáng bàn ở đây trong cụ thể vụ án bà Nguyễn Phương Hằng, là vì sao các cơ quan bảo vệ pháp luật đã không xử trí ngay từ đầu khi chớm “dấu hiệu lợi dụng các quyền tự do dân chủ”, mà để nó kéo thời gian rất dài, tạo nhiều hệ lụy có thể đưa đến “gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội”?

Lưu ý, trong các vụ án liên quan điều luật Hình sự 331, lâu nay phía cơ quan tố tụng thường bảo thủ với việc hễ ai đó chỉ cần có bất cứ hành vi nào mà “bề trên” cho rằng có “dấu hiệu lợi dụng các quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do tín ngưỡng, tôn giáo, tự do hội họp, lập hội và các quyền tự do dân chủ khác xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”, thì vụ án được lập và người phạm tội đã có thể phải chịu hình phạt nghiêm khắc của pháp luật.

“Bề trên” ở đây có thể là quan chức đầu ngành nào đó, hay đại diện cho quyền lực nhóm trong bộ máy chính quyền mà dân gian có lúc ví von rằng “trâu bò đánh nhau, ruồi muỗi chết”.

Trong vụ án bà Nguyễn Phương Hằng, ngay từ lúc ban đầu nhiều người đã hoài nghi cho rằng những mạnh miệng tố cáo hết người này đến người khác của bà chủ thành Đại Nam là do có thế lực chống lưng, với tên tuổi cụ thể luôn đó là một cựu thủ tướng khi ấy đang chuyển sang làm chủ tịch nước.

Nhà báo Đặng Thị Hàn Ni của báo Sài Gòn Giải phóng được biết đến qua loạt bài về quán phở – cà phê Xin Chào ở trước cổng công an huyện Bình Chánh, TP.HCM. Thời điểm đó, những đồng nghiệp của bà Hàn Ni biết rằng bà có mối quan hệ thân tình với người đang giữ chức thủ tướng, và cả bí thư Thành ủy khi ấy là ông Đinh La Thăng.

Rất nhanh sau đó, cơ quan tuyên giáo đảng đã “đẩy” nhà báo Đặng Thị Hàn Ni lên như một cá nhân tiêu biểu chống tiêu cực với những “danh hiệu” như Bông hồng thép, Người truyền lửa truyền thông, Người dũng cảm đi tìm công lý, Người hùng trong làng báo, Hiệp sỹ công luận…

Nay thì hậu trường chính trị liên tục xáo trộn, và rất có thể để tạo làn sóng tin tức trước lần hội nghị trung ương sắp tới, vậy là “tìm con chốt thí” kiểu đưa ra lệnh trừng phạt một người vì bịa chuyện nói xấu một người khác, họ có thể dùng Điều 331, và như vậy vô hình trung vô hiệu hóa một điều luật sẵn có là tội vu khống.

Điều này tương tự muốn trừng phạt những người biểu tình bên ngoài các khu vực cho phép, gây tắc nghẽn giao thông, họ cũng có thể dùng Điều 331, và phớt lờ một tội danh sẵn có là tội gây rối trật tự công cộng.

H.N.

VNTB gửi BVN

80% dân chúng Việt Nam đều có thể có hành vi vi phạm điều 331 BLHS

Báo Tiếng Dân

Trương Nhân Tuấn

28-2-2023

Khi mà hàng loạt luật sư được cho là có hành vi vi phạm một điều luật 331 BLHS thì chuyện cần thiết (của người làm luật và người áp dụng luật) là phải rà soát lại nội dung và phạm vi áp dụng của điều luật đó.

Ý kiến của tôi, nếu truy xét “đại trà” 80% dân chúng Việt Nam đều có thể có hành vi vi phạm điều 331 BLHS. Con số 80% là vì có thống kê cho biết khoảng 80% dân Việt Nam sử dụng một phương tiện (YouTube, Facebook, v.v…)

Theo tôi, cái cách sử dụng quyền tự do ngôn luận ở Việt Nam trong thời kỳ bùng nổ internet tương tự như cái cách sử dụng phương tiện lưu thông hiện nay ở Hà nội.

Dân Việt Nam vốn khép kín trong một thời gian rất dài. Việc tiếp xúc với thế giới tư bản mang tính đột ngột, thiếu chuẩn bị trên mọi phương diện. Phương tiện giao thông bùng nổ. Người nào, nhà nào cũng có xe gắn máy, bây giờ là xe ô tô. Hầu hết người sử dụng phương tiện giao thông đều thiếu kiến thức cơ bản về luật lệ giao thông. Chỉ cần 1/10 người sử dụng phương tiện giao thông không tôn trọng luật lệ thì hệ quả lây lan có thể khiến cho việc giao thông trở thành hỗn loạn, không ai tôn trọng luật lệ nữa.

Một vụ tại nạn giao thông ở Việt Nam. Ảnh trên mạng

Về ngôn luận, thời xa xưa cách biểu đạt quyền tự do ngôn luận (ở các quốc gia Tây phương) chỉ giới hạn qua các cuộc “diễn thuyết” ở công viên. Báo chí các quốc gia phương Tây thực sự trở thành đại chúng sau Thế chiến II. Quyền “tự do ngôn luận” vì vậy chỉ dành cho một số người giới hạn gọi là “trí thức”. Luật lệ nhằm điều chỉnh, hay giới hạn, quyền tự do ngôn luận cho dầu phức tạp đến đâu cũng không làm khó khăn những người cầm bút. Đa số lớp người cầm bút là “có học”, có một trình độ hiểu biết về luật đủ để thấy các giới hạn về quyền tự do ngôn luận của cá nhân.

Trên phương diện giao thông cũng vậy. Phương tiện xe cộ luôn tương ứng với hệ thống hạ tầng cơ sở. Luật lệ về giao thông cũng tương thích với kỹ thuật xe cộ và hệ thống đường xá.

Người Việt xưa nay không có cái may mắn trong việc sử dụng các quyền về tự do cá nhân, nhứt là quyền tự do ngôn luận.

Luật lệ về giao thông, sử dụng hàng ngày mà giao thông hỗn loạn. Luật về “tự do ngôn luận” dĩ nhiên vô cùng xa lạ với họ.

Trong khi phương tiện internet như youtube, facebook… giúp mọi người có thể phát biểu tư tưởng, ý kiến của mình một cách dễ dàng.

Luật lệ làm sao “chạy” cho kịp với sự bùng nổ kỳ thuật?

Một người “biết luật”, kiểu luật sư, phải đào tạo ít ra 5 năm đại học. Không lẽ họ còn vi phạm luật?

Người làm luật chưa chắc đã “chạy” kịp theo sự bùng nổ internet. Nói chi tới người “áp dụng luật”, tức công an. Tư cách gì họ để diễn giải luật? chưa nói tới việc áp dụng luật!

Điều 331 BLHS nếu tách bạch nội dung ta thấy vô số điều “bất cập”. Trầm trọng hơn cả là nội dung điều luật mang tính “flottant”, không chính xác. Giải thích sao cũng được.

Tập quán quốc tế, nếu một điều luật “diễn giải sao cũng được” thì nó không phải là luật. Nếu luật này áp dụng thì phải áp dụng ở mức độ nhẹ nhứt.

Từ chuyện y tế: Nhân sự theo quy trình; và khốn khổ, chết đúng… quy trình! (Phần 1)

Báo Tiếng Dân

Blog VOA

Trân Văn

27-2-2023

Xây dựng bệnh viện cho dân chúng trong tỉnh nhưng ngay cả Bí thư tỉnh cũng phải dựa vào vài người như bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn (Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc AIC) để “xin vốn Trung ương”. Nguồn: Báo TN

Xây dựng bệnh viện cho dân chúng trong tỉnh nhưng ngay cả Bí thư tỉnh cũng phải dựa vào vài người như bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn (Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc AIC) để “xin vốn Trung ương”.

Gần như hoạt động của toàn bộ các bệnh viện lớn nhất tại Việt Nam đều đã chuyển từ trạng thái bình thường sang cầm chừng. Tuy tất cả các cơ sở y tế bất kể quy mô đều thiếu đủ thứ (dược phẩm, hóa chất, trang bị, thiết bị,…) để có thể khám bệnh, chữa bệnh là hết sức bất thường (1) nhưng việc các điểm tựa cuối cùng cho sức khỏe, tính mạng của những người đang “thập tử, nhất sinh” như Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội), Bệnh viện Việt Đức (Hà Nội), Bệnh viện Chợ Rẫy (TP.HCM),… cũng thiếu đủ thứ khiến bệnh nhân và thân nhân nếu không muốn chết mòn thì phải tự di chuyển nhiều nơi để tìm mua thuốc, tìm mua vật dụng y tế, hoặc làm các xét nghiệm,… rồi giao lại cho bác sĩ của họ chẩn đoán, xác định cách thức điều trị (2)… rõ ràng là không thể tưởng tượng được!

27 tháng 2 hàng năm là Ngày Thấy thuốc Việt Nam và năm nay, vào dịp này, các nhân viên y tế, lãnh đạo các cơ sở y tế chỉ đề cập đến một chuyện, không chỉ ngành y tế mà những người Việt cần được khám bệnh, chữa bệnh đều đang ngắc ngoải. Hôm 23/2/2023, Cổng Thông tin điện tử của chính phủ Việt Nam tổ chức một cuộc tọa đàm nhân dịp 27 tháng 2 nhưng chủ đề lại là “Ngành y vượt khó”. Ở cuộc tọa đàm ấy, Bác sĩ Trần Bình Giang – Giám đốc Bệnh việt Việt Đức – cảnh báo: Tại các bệnh viện lớn trên toàn quốc, vật tư y tế để chăm sóc người bệnh gần như đã hết, các hóa chất xét nghiệm để phục vụ chẩn đoán, điều trị cho người bệnh cũng gần như đã hếtChúng ta chỉ còn khoảng thời gian từ một tuần tới hai tuần nữa. Nếu như chúng ta không tháo gỡ được các vướng mắc liên quan đến mua sắm y tế, các bệnh viện hầu như sẽ không hoạt động được nữa!

Tương tự, khi đón ông Nguyễn Trọng Nghĩa – Bí thư BCH TƯ đảng kiêm Trưởng ban Tuyên giáo của BCH TƯ đảng đến tặng hoa, chúc mừng nhân Ngày Thấy thuốc Việt Nam, giống như các đồng nghiệp trên toàn quốc, Bác sĩ Nguyễn Tri Thức – Giám đốc Bệnh viện Chợ Rẫy – dành phần lớn thời gian để trình bày về những bất cập của qui định hiện hành: Muốn mua sắm thì phải tổ chức đấu thầu. Muốn xét chọn thầu thì phải có ba bảng chào giá nhưng trên thực tế, tỉ lệ gói thầu có đủ ba bảng chào giá chỉ chừng 30% đến 40%. Có thể vì biết yêu cầu đó khó khả thi nên Bộ Tài chính hướng dẫn thêm rằng nếu không đủ ba bảng chào giá thì có thể thẩm định giá kê khai nhưng trên thực tế, không có cơ quan hữu trách nào thẩm định giá kê khai có đúng hay không… Do vậy mua sắm trong ngành y tế rất nhiều rủi ro vì rất dễ trở thành “cố ý làm trái” (3)…

Thiết bị kỹ thuật cao rất đa dạng. Chẳng hạn máy chụp cắt lớp (Computed tomography – CT) có hàng trăm loại, mỗi loại có độ phân giải, chức năng khác nhau. Do đặc điểm, các bệnh viện cấp tỉnh có thể chỉ cần mua máy CT 64 lát cắt nhưng những bệnh viện “tuyến cuối” cần phải loại 258 hay 512 lát cắt… Do đó, cũng là máy CT nhưng giá rất khác nhau và rất dễ bị buộc phải giải trình, dễ gặp rắc rối. Theo Bác sĩ Thức, Bệnh viện Chợ Rẫy cần thiết bị đặt stent mạch vành nhưng không đủ ba bảng chào giá cho gói thầu này nên có thể chỉ tiến hành đặt stent với bệnh nhân cấp cứu, những trường hợp khác sẽ phải chờ… Vào lúc này, 3/5 máy CT của Bệnh viện Chợ Rẫy bị hư nhưng thiếu ba bảng chào giá nên không thể sửa chữa hay mua máy mới để thay thế. Tình trạng tương tự là máy siêu âm, 10/35 máy đã hư…

Thiếu trang bị, thiết bị, nhân viên y tế phải làm thêm giờ (có khoa như Xạ trị phải làm từ 6 giờ sáng hôm nay đến rạng sáng hôm sau), căng thẳng hơn, cực nhọc hơn nhưng đó vẫn chưa phải là điều đáng ngại nhất. Điều đáng ngại nhất là bệnh nhân lãnh đủ. Rất nhiều bệnh nhân có nhu cầu phải đi nơi khác để được chụp, chiếu rồi mang kết quả về Bệnh viện Chợ Rẫy cho bác sĩ chẩn đoán. Trước, mỗi ngày Bệnh viện Chợ Rẫy khám – điều trị cho khoảng 6.000 bệnh nhân ngoại trú, nay – con số này chỉ còn… 2.000! Báo điện tử VietNamNet mới giới thiệu một phóng sự ảnh về Bệnh viện Chợ Rẫy và gọi đó là… “cảnh tượng chưa từng thấy” (4): Hàng loạt thiết bị kỹ thuật cao hư hỏng, bất khiển dụng nhưng không thể mua sắm, sửa chữa nên bệnh viện “tuyến cuối” cho cả khu vực Tây Nam, Đông Nam của miền Nam vốn nổi tiếng đông đúc, giờ thưa vắng khác thường.

***

Giống như nhiều lĩnh vực khác, lĩnh vực y tế tại Việt Nam cũng có đủ loại scandal liên quan đến đầu tư hạ tầng, mua sắm dược phẩm, trang bị, thiết bị,… Giống như nhiều lĩnh vực khác, tham nhũng trong lĩnh vực y tế tại Việt Nam cũng là vấn nạn trầm kha đã vài thập niên. Nỗ lực chấn chỉnh bằng việc đặt ra đủ loại quy định, soạn lập quy trình, rồi thanh tra, điều tra truy cứu trách nhiệm hình sự như đã thấy trong vài năm gần đây đối với lĩnh vực y tế nói riêng và các lĩnh vực khác nói chung không những không khả quan mà còn cho thấy hệ thống chính trị, hệ thống công quyền tại Việt Nam đã mục ruỗng đến mức vô phương cứu vãn! Dựa trên những gì đã biết, không thể chỉ xem yêu cầu ba bảng chào giá đang gieo vạ cho cả y giới lẫn dân chúng là biểu hiện của bất trí, trong nhiều trường hợp, sự vô lý đến mức không thể lý giải vì sao chính là đặt bẫy để kiếm lợi…

Đầu tháng trước, Tòa án thành phố Hà Nội công bố hình phạt đối với 36 bị cáo dính líu tới vụ giao cho Công ty Tiến bộ Quốc tế (AIC) 16 gói thầu trong Dự án xây dựng Bệnh viện Đa khoa Đồng Nai từ 2010 đến 2015 gây thiệt hại cho công quỹ 148 tỉ (5). Diễn biến của phiên xử kéo dài gần hai tuần này bộc lộ một điều mà không cá nhân hay cơ quan hữu trách nào ở Việt Nam chịu thừa nhận: Chính qui định, quy trình là bà đỡ vụ án này. Xây dựng bệnh viện cho dân chúng trong tỉnh nhưng ngay cả Bí thư tỉnh cũng phải dựa vào vài người như bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn (Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc AIC) để “xin vốn Trung ương”. Năm 2016, Trung ương chỉ đồng ý cấp cho Đồng Nai 889 tỉ để làm “vỏ” Bệnh viện Đa khoa Đồng Nai. Sau khi lãnh đạo Đồng Nai nhờ bà Nhàn, Trung ương cấp thêm 754 tỉ để nhồi “ruột” (mua sắm các thiết bị y tế).

Do bà Nhàn có công, lãnh đạo tỉnh Đồng Nai mới chỉ đạo lãnh đạo Bệnh viện Đa khoa Đồng Nai sắp đặt để bà Nhàn thắng hết các gói thầu với giá cao hơn nhiều so với giá trị thật và cùng nhau nhận tiền… “tạ ơn”. Trước tòa, ông Trần Đình Thành – cựu Bí thư Đồng Nai – khai, chính ông điện thoại cho bà Nhàn để kể về dự án xây bệnh viện đa khoa cho tỉnh bị thiếu vốn và nhờ bà Nhàn “góp cho tỉnh Đồng Nai một tiếng nói”, bởi “Nguyễn Thị Thanh Nhàn có thể thuyết phục bộ, ngành Trung ương ủng hộ vốn cho các địa phương. Còn bộ, ngành nào thì tôi không biết” (6). Hệ thống tư pháp (công an, kiểm sát, tòa án) chỉ ghi nhận – đúng là hồi đầu (2006), Trung ương chỉ cho Đồng Nai 899 tỉ để xây bệnh viện đa khoa chứ không cấp tiền sắm thiết bị y tế, mãi đến năm 2010, Trung ương mới phê duyệt, cho thêm 754 tỉ để mua thiết bị – nhưng… không nói gì thêm!

(Còn tiếp)

Chú thích

(1) http://daidoanket.vn/khong-the-tram-dau-do-dau-nguoi-benh-5710713.html

(2) https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/cap-cuu-cua-cap-cuu-hoa-chat-vat-tu-y-te-can-kiet-chi-1-2-tuan-nua-cac-benh-vien-lon-se-khong-the-hoat-dong-119230223140229899.htm

(3) https://vietnamnet.vn/nguy-co-benh-vien-cho-ray-chi-dat-stent-cho-ca-cap-cuu-vi-vuong-gia-goi-thau-2114148.html

(4) https://vietnamnet.vn/canh-tuong-chua-tung-thay-o-benh-vien-cho-ray-2113981.html

(5) https://thanhnien.vn/nhan-hoi-lo-cuu-bi-thu-tinh-uy-dong-nai-tran-dinh-thanh-lanh-11-nam-tu-1851538705.htm

(6) https://cand.com.vn/phap-luat/lanh-dao-tinh-dong-nai-moc-noi-voi-ai-de-xin-duoc-von-tu-trung-uong–i678668/

“Hết rau rồi anh có lấy măng không?”

Báo Tiếng Dân

Mai Bá Kiếm

26-2-2023

Trong 34 doanh nghiệp bất động sản, xây dựng xin khất nợ trái phiếu, có nhiều tập đoàn lớn: như Novaland, Hải Phát, Sacomreal, Nam Land, Đầu tư LGD, Danh Khôi, Gotec Land, Bất động sản Hà An, Apec Land Huế, Đất Xanh miền Nam, Nam Land, Sunny World, Gotec Land.

Novaland đề xuất gia hạn thanh toán hoặc hoán đổi tiền gốc lấy các sản phẩm bất động sản, tức hát bài Trường Sơn Đông – Trường Sơn Tây: “Hết rau rồi anh có lấy măng không?”. Hỏi cho có hỏi vậy, chớ em chưa có măng, vì em mới trồng tre mà!

Cách đây 3 năm, vào ngày mùng một Tết năm 2020 (25/1/2020), đại gia Bùi Thành Nhơn viết “Đơn kêu cứu khẩn cấp” gửi cựu bộ trưởng Bộ Xây dựng Phạm Hồng Hà rằng “Novaland đã kiệt sức, cần Đảng và Nhà nước hỗ trợ, vì đang mất tính thanh khoản. Khẩn cầu Bộ trưởng Bộ Xây dựng cho Cty Phát triển Quốc tế Thế kỷ 21 (Cty thànhviên của Novaland, do Novaland chuyển nhượng lại cổ phần) được tiếp tục phát triển Dự án Khu dân cư tại khu đất 30,224 ha tại phường Bình Khánh, Q.2, TPHCM, vì đây là dự án đã đủ điều kiện bán hàng và Novaland đã bỏ vào dự án hơn 6.000 tỷ đồng.

Novaland cam kết chấp hành mọi quyết định của Chính phủ. Việc cho Novaland tiếp tục phát triển dự án, ngoài việc giúp Novaland có nguồn thu, còn giúp cho hơn 200 nhà đầu tư nước ngoài đang đầu tư vào Novaland yên tâm tiếp tục bỏ vốn Novaland để tiếp tục phát triển các dự án đang dang dở”.

Đang khóc khẩn cầu, bỗng dưng Bùi Thành Nhơn trở giọng hăm dọa: “Để tránh hệ lụy xấu không thể nào cứu vãn được, nếu cổ phiếu của Novaland mất tính thanh khoản như: Gây nợ xấu gần 50.000 tỷ đồng cho hệ thống ngân hàng, gần 250.000 người biểu tình đòi trả nhà, đòi lấy tiền, mất an ninh trật tự Thành phố; gây kiện tụng quốc tế dây chuyền phức tạp; mất công ăn việc làm cho hàng chục gia đình (Novaland và các đối tác); giảm niềm tin của doanh nhân và doanh nghiệp trọng và ngoài nước; ảnh hưởng xấu đến môi trường đầu tư… Novaland khẩn cầu Bộ trưởng Bộ Xây dựng khẩn cấp giúp Novaland vượt qua khó khăn, cho phép Novaland tiếp tục thực hiện dự án 30,224 ha P. Bình Khánh, Q.2 đã bị tạm dừng gần 2 năm”.

Bộ trưởng Phạm Hồng Hà có bút phê trên đơn kêu cứu “TT Sinh chỉ đạo, b/c bộ trưởng”!

Khi con nợ quá to, nó đách sợ chủ nợ! Nhà nước nó còn dám dọa mà!

Cuộc Đầu Độc Vĩ Đại Ở Việt Nam (Thạch Thảo)

Khắp Việt Nam, người dân đang sống với thực phẩm bẩn và thực phẩm tẩm thuốc độc hàng ngày! (Tiền Phong)

Từ bao nhiêu năm nay rồi, quê tôi có những chuyến xe đêm đi thành phố khởi hành lúc một giờ sáng, đến Sài Gòn lúc năm giờ. Có hai loại hành khách thường phải đi xe khuya như vậy: Một là người đi làm thuê và hai là người đi khám bệnh. Đến Sài Gòn lúc năm giờ sáng, người làm thuê kịp giờ đến xí nghiệp và người đi khám kịp vào bệnh viện “bắt số” để xếp hàng. Hành khách đi khám bệnh thường quen nhà xe và quen biết nhau vì họ đi lên đi xuống Sài Gòn tái khám từ năm này qua tháng nọ.

Trên xe, họ trò chuyện thân thiết, hiểu rõ hoàn cảnh gia đình cũng như bệnh tình của nhau, và thường nhắc đến những người bệnh vắng mặt. Cứ dăm ba chuyến xe không gặp thì hiểu là người ấy đã “về nhà” rồi, có nghĩa là về trên chuyến xe chở xác của bệnh viện. Đa số người bệnh trên những chuyến xe khuya ấy đều bệnh ung thư. Quê tôi bệnh ung thư nhiều vô số, đến nỗi có ai đó bị bệnh phải đi Sài Gòn khám là mọi người nói như mặc định “lại ung thư rồi”.

Một trong những địa chỉ quen thuộc ở Việt Nam, nơi mỗi năm có hơn 200,000 ca mắc mới; và khoảng 82,000 ca tử vong (NLĐ)

Ở cửa ngõ Sài Gòn hướng miền Tây có Bệnh viện Triều An, gần như đó là bệnh viện dành cho người miền Tây và dành cho bệnh nhân ung thư. Lúc ông Trầm Bê còn đương thời, ông đã dành một khoản từ thiện tài trợ cho bệnh nhân ung thư, bệnh nhân nghèo bệnh nặng được miễn giảm viện phí ở Triều An.

Con sông quê đã hết hiền hòa

Đa số bệnh nhân ung thư ở quê tôi là nông dân. Trong văn chương nghệ thuật, hình ảnh con sông quê luôn đẹp đẽ hiền hòa. Giờ khác rồi, những con sông quê miền Tây vẫn đẹp mà không hiền chút nào. Tất cả ô nhiễm tới nỗi không ai dám tắm sông nữa. Hình ảnh trẻ con bơi đùa trên sông là xưa rồi. Chúng biết sông rất dơ, hễ xuống sông tắm là sẽ bị ngứa, ghẻ lở, nhiễm độc.

Thành phố có công ty vệ sinh đô thị thu gom rác, chứ nông thôn làm gì có, bao nhiêu rác người dân đều thải xuống sông. Cống rãnh đều dẫn ra sông mà không bao giờ và không ai nghĩ đến chuyện xử lý nước thải. Chợ nông thôn hầu hết đều ở ven sông, tan buổi chợ là tất cả rác rến lùa hết xuống sông. Cách đây mươi năm, hầu hết người dân nông thôn đều đi vệ sinh trên cầu cá, tức là đào cái ao nuôi cá tra, phía trên làm cầu tiêu để lấy phân nuôi cá. Tất nhiên là cái ao có đường cống thông ra sông rạch, có nước ra vô. Sau khi cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt ra Chỉ thị 100 cấm cầu cá thì đỡ hơn, nhưng đây đó vùng quê vẫn còn.

Sông ngòi miền Tây ô nhiễm kinh hoàng! (RFA)

Dù sao thì rác hữu cơ có dơ chút mà không độc. Những dòng sông quê nhiễm độc là bởi phân hóa học, thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ, những loại thuốc bảo vệ thực vật cực kỳ độc hại bón trên ruộng lúa, xong rồi xả hết ra sông. Miền Tây trồng lúa ba vụ một năm, đất không có thời gian hồi phục nên phải xài phân thuốc thật nhiều thì lúa mới trúng. Cứ nhìn những doanh nghiệp kinh doanh phân bón, thuốc nông nghiệp giàu lên như thế nào thì đủ biết người nông dân sản xuất lúa toàn bằng phân thuốc.

Khi được sử dụng xong, các chai thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ bỏ lăn lóc bên bờ ruộng hoặc liệng hết xuống sông, hầu như không ai xử lý đúng cách cả. Chúng ta biết là thuốc sâu độc hại ra sao, thuốc diệt cỏ còn hơn vậy. Những người tự tử bằng thuốc sâu thì còn cứu được, chứ uống thuốc cỏ là bó tay luôn. Nông dân biết hết, nhưng họ tỉnh bơ, họ vẫn trữ thuốc độc trong nhà, trong nhà bếp, pha thuốc vào bình xịt xong vứt chai thuốc lăn lóc sau hè. Thậm chí mấy quán tạp hóa ở quê bán thuốc sâu, phân bón chung với thực phẩm luôn.

Mấy anh nông dân than với tôi là mỗi khi đi xịt thuốc về, họ “mắc bịnh” cả tuần chưa hết: Nhức đầu, mệt mỏi, nóng sốt, bải hoải chân tay… Đó chính là tình trạng nhiễm độc thuốc trừ sâu, nhưng họ “quen” rồi, nếu khuyên họ mặc đồ bảo hộ lao động, đeo khẩu trang và kính bảo vệ thì họ không bao giờ nghe, vì “vướng víu khó làm việc”, họ bảo vậy. Những bệnh nhân ung thư tương lai là đây chứ đâu.

Người nông dân đã hết thật thà

Đến nhà nông dân, bạn sẽ thấy họ trồng riêng một mảnh ruộng, một mảnh vườn “đồ nhà”, tức là không bón phân xịt thuốc, để dành riêng nhà họ ăn. Họ biết rõ bón phân xài thuốc là rất độc nhưng họ vẫn làm – để lúa có năng suất cao, rau cải xanh tốt – để bán cho người khác ăn. Riêng gia đình họ khôn hơn, chỉ ăn đồ nhà. Chưa hết, nếu ngày xưa mua gạo về để lâu trong khạp, bạn thấy có mọt. Giờ kiếm không ra con mọt nào đâu, gạo đều đã được xử lý chất bảo quản, để bao lâu cũng không mọt, không mốc. Còn rau cải, người đi chợ có xu hướng tìm rau cải có sâu để bảo đảm không bị xịt phân thuốc, nhưng làm gì tìm ra được. Rau xanh mướt, nhưng đem về nhà để tới chiều là bấy nhầy ra, ủng thối.

Nhà nông bây giờ khỏe re, nuôi heo không còn lo cám gạo rau muống và xắt chuối cây như ngày xưa. Tất cả heo gà vịt cá tôm đều nuôi bằng thức ăn công nghiệp có chất tăng trọng. Đôi khi tôi nghĩ có phải vì thế mà con người cũng béo phì hơn xưa không, ăn thịt toàn chất tăng trọng cơ mà. Tôi có người bạn, con gái làm trang trại nuôi gà công nghiệp. Bạn nói, nó cho gà ăn toàn thuốc và thực phẩm công nghiệp nhập khẩu Trung Quốc, mở đèn, mở máy lạnh cho gà ăn suốt ngày đêm.

Chỉ 3 tuần lễ là con gà to 3-4 kg. Gà không thể đứng nổi, phải nằm ăn, vì xương không phát triển kịp đủ để nâng đỡ trọng lượng. “Bắt con gà lên sẽ thấy nó nặng trịch và thịt cứng ngắc, rất sợ” – bà bạn cho biết vậy. Gà nuôi bằng thuốc rất yếu, dễ chết, chỉ cần cúp điện tắt máy lạnh chừng vài mươi phút là gà ngã ra chết hết luôn. Họ còn nuôi thuốc cho gà đẻ trứng sai, trứng to và đẻ trứng hai tròng đỏ; nhưng con gà đẻ chỉ một, hai lứa là chết vì kiệt sức. Nếu như ở quê tôi không mấy ai ăn thịt gà công nghiệp thì cả Sài Gòn này đều ăn, nhất là các quán cơm gà bình dân bán cho công nhân và sinh viên. Gà vườn giá hai trăm ngàn trong khi gà công nghiệp chỉ khoảng bảy chục ngàn một ký, Người nghèo ăn đồ độc hại là điều đương nhiên rồi.

Người bán thực phẩm, những mụ phù thủy độc ác

Có lần tôi ra cảng cá, thấy cá từ tàu mang lên ướp nước đá nhão nhoét, tôi thắc mắc “Cá như này sao bán được?” Chủ vựa trả lời: Đây mới là cá tươi, bạn hàng mang cá về nhà sẽ “muối” hàn the và ure, hôm sau mang ra chợ thấy cứng sảng, tươi chong chớ mà ăn độc lắm á em.

Hàn the là chất cấm sử dụng trong thực phẩm, là chất độc và lưu trữ vĩnh viễn trong cơ thể mà không bị đào thải qua bài tiết, nhưng người dân quê vẫn sử dụng để bảo quản thực phẩm, làm cho thức ăn tươi lâu, cứng giòn và dai. Chả lụa ướp hàn the sẽ dai ngon và để ngoài nhiệt độ thường hàng tuần lễ không bị hư. Hàn the ướp dưa chuột, dưa kiệu cho giòn, hàn the hay formol dùng trong sản xuất bún, bánh phở cho dai và để được lâu. Người ta còn dùng Tynopal là chất tẩy trắng trong công nghiệp giấy để làm cho bún trắng sáng. Chập tối đi chợ chiều, tôi từng bắt gặp người bán rải từng vốc hàn the lên thớt thịt để giữ thịt có màu đỏ tươi; sáng mai đem ra bán lại, bán hết thịt cũ mới bán tới thịt tươi, trong khi người nội trợ cứ nghĩ đi chợ sớm sẽ mua được thịt tươi ngon, tội nghiệp biết bao!

Ngâm thịt thối để biến thành thịt tươi! (NLĐ)

Đi về vùng biển, tôi được bà con ngư dân chia sẻ một bí mật trong cách làm tôm khô. Tôm biển từ tàu đánh bắt xa bờ (đi ít nhất nửa tháng mới về) thì phải ướp để bảo quản. Cá có thể ướp nước đá, nhưng tôm tép thì không bởi tôm ướp nước đá sẽ bị đen đầu. Do đó, ngư dân phải muối tôm bằng hàn the để giữ được con tôm có màu tươi. Vậy là tôm khô biển rất độc hại, bạn chỉ nên ăn tôm biển từ những tàu đánh bắt gần bờ sáng đi chiều về mà thôi.

Cá khô cũng vậy. Bây giờ ra chợ hải sản khô người ta không thấy ruồi. Cả làng cá ven biển phơi cá lớp lớp trên giàn phơi bốc mùi tanh nồng cũng không thấy con ruồi nào đậu vào. Tại sao? Bạn bè miền biển cho tôi biết, gia đình họ tự phơi cá ăn chứ không bao giờ mua ở chợ, vì cá khô bây giờ đều được ngâm “thuốc ruồi”. Đó là một loại hóa chất diệt côn trùng mua từ bên kia biên giới Việt Nam – Campuchia, chỉ cần ngâm cá vào hóa chất, treo lên giàn một đêm là cá khô bán được, không cần phơi nắng, không bị ruồi bu sinh dòi, làm “cá một nắng” bằng cách ngâm thuốc sẽ bảo quản lâu mà không cần đông lạnh gì cả.

Người ta cũng phát hiện nhà kinh doanh hải sản nhuộm ruốc bằng phẩm màu công nghiệp, đó là chất Rhodamine B dùng nhuộm vải, có thể gây ngộ độc cấp tính và gây ung thư. Vàng Ô (Auramine O) là tên thương mại của chất diarylmethane. Đây là chất màu tổng hợp, chỉ được sử dụng trong công nghiệp để nhuộm và dùng để làm màu sơn quét tường. Thế nhưng người Việt dùng chất đó để nhuộm màu vàng cho măng và dưa cải! Và họ dùng oxyt đồng để nhuộm cho dưa chuột ngâm chua giữ được màu xanh tươi.

Ở Sài Gòn, dù thèm sầu riêng đến mấy tôi cũng không mua. Nhiều người giống như tôi vậy. Họ sợ sầu riêng ngâm thuốc. Con buôn đến từng vườn sầu riêng, bao mua hết vườn, trái non trái già gì họ cũng hái hết, rồi ngâm sầu riêng trong thùng hóa chất; vài hôm sau, sầu riêng chín đều, bán được hết. Những loại trái cây khác như táo, nhãn…, họ cũng ngâm hóa chất – gọi là thuốc phì, chỉ một đêm là táo nở to, trái trông rất ngon; long nhãn nở to đến nỗi nứt cả hạt ra.

Chợ Việt hàng Tàu

Khi tôi đi chợ mua rau củ, tôi chỉ mua hàng xấu, củ nhỏ đèo, màu ít tươi. Tôi nói KHÔNG với hàng Trung Quốc. Tất cả rau củ quả, gia vị như cà rốt, khoai tây, củ hành, tỏi, đường, bột ngọt… đều của Trung Quốc. Chợ Việt Nam toàn hàng Trung Quốc. Rau củ Trung Quốc củ to, màu tươi đẹp, bạn mua về để sáu tháng sau không hư hỏng. Và rất rẻ. Chính một chủ vựa hàng légume nói với tôi rằng, “hàng Trung Quốc vừa rẻ, vừa đẹp, để lâu không bị hư, thì chúng tôi (các nhà kinh doanh) tất nhiên là phải mua bán rồi”.

Tại chợ Kim Biên, Sài Gòn, muốn mua hóa chất “bảo quản” gì cũng có. Tất cả đều là hàng Trung Quốc (TN)

Khi đến cửa khẩu Tân Thanh, Lạng Sơn, tôi thấy bãi hoa quả Trung Quốc chuẩn bị đưa sang Việt Nam nồng nặc mùi hóa chất bảo quản. Mỗi thùng trái cây có một bịch hóa chất, bạn sẽ không bao giờ thấy nó bởi chủ vựa đã thủ tiêu mất trước khi bán cho người tiêu dùng. Vì vậy, trái cây Trung Quốc không cần bảo quản lạnh vẫn giữ tươi nguyên mấy tháng liền. Dân buôn bán vùng biên giới gọi đó là hàng nóng. Thật bất công khi hàng Việt Nam bán sang Trung Quốc phải là hàng lạnh, trái cây phải được bảo quản bằng xe container lạnh, trong khi hóa chất bảo quản của Trung Quốc bán sang Việt Nam đầy ắp ở chợ Kim Biên, Sài Gòn.

Trong khuôn khổ một bài viết, tôi không biết nói sao cho hết những nỗi khổ của người Việt Nam khi còng lưng làm lụng để rồi phải ăn toàn chất độc, sống trong môi trường nhiễm độc và chết sớm vì bệnh tật. Trung Quốc cung cấp thuốc độc và người Việt đầu độc lẫn nhau, một cuộc đầu độc vĩ đại có thể khiến đất nước và dân tộc này suy tàn, diệt vong.

From: Do Tan Hung & KimBang Nguyen

Nguyễn Chí Vịnh ‘quay xe,’ ám chỉ Putin ‘phát động chiến tranh’ thì phải kết thúc

Báo Nguoi-viet

February 24, 2023

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – “Để kết thúc cuộc xung đột này [cuộc chiến Ukraine], ai là người phát động chiến tranh cũng phải là người tính toán, tìm cách rút khỏi cuộc chiến.”

Đó là phát ngôn của ông Nguyễn Chí Vịnh, cựu thứ trưởng Quốc Phòng Việt Nam, trong đoạn video clip phát trên YouTube VTC Now hôm 23 Tháng Hai, nhân đánh dấu một năm Nga xâm lăng Ukraine.

Ông Nguyễn Chí Vịnh, cựu thứ trưởng Quốc Phòng Việt Nam, trong đoạn video clip phát trên YouTube VTC Now hôm 23 Tháng Hai. (Hình: Chụp qua màn hình)

Lời của ông Vịnh được hiểu là ám chỉ ông Vladimir Putin, tổng thống Nga, là người phải có trách nhiệm rút lui, kết thúc cuộc xâm lược.

Bên cạnh việc quy trách nhiệm cho ông Putin về việc kết thúc cuộc chiến, ông Vịnh còn mạnh miệng chê tổng thống Nga “đánh giá thấp tinh thần chiến đấu của người Ukraine.” Ông Vịnh cũng bình luận thêm rằng việc “dùng chiến tranh để kết thúc mâu thuẫn là vô nghĩa.”

“Dù anh có đúng hay sai, mà anh có đúng đi nữa. Dù anh có bị sức ép như thế nào đi chăng nữa, dù anh về tình cảm về lý trí có bị phản bội như thế nào đi nữa nhưng anh giải quyết vấn đề bằng chiến tranh đưa quân sang một nước khác là điều tối kỵ, điều không bao giờ được chấp nhận. Và kết cục của cái việc ấy sẽ là thất bại,” ông Vịnh nói trong đoạn clip.

Đề cập về giải pháp hòa bình cho Ukraine, ông Vịnh nói chung chung: “Năm 2023, tôi vẫn chờ đợi sẽ có một nhân tố nào đó đột phá để có kẽ hở cho hòa bình ở Ukraine.”

Ngoài ra, trong đoạn clip trả lời phỏng vấn của VTC Now, ông Nguyễn Chí Vịnh cũng lặp lại quan điểm của đảng là “không chọn bên, không dựa vào nước này để chống nước kia”…

Đến nay, các báo ở Việt Nam không dám chỉ đích danh Nga là “quân xâm lược” mà vẫn tuyên truyền rằng Moscow phát động “chiến dịch quân sự” tại Ukraine.

Do vậy, việc ông Vịnh dù “chỉ trích nhẹ nhàng” ông Putin được coi là bước “quay xe” của ông này sau nhiều phát ngôn tỏ ý bênh vực Nga và ông Putin khi cuộc xâm lược khởi sự từ 24 Tháng Hai năm ngoái.

Tuy vậy, công luận không rõ phát ngôn mới nhất của ông Vịnh có thể hiện quan điểm chính thức của Bộ Quốc Phòng Việt Nam hay không.

Trong một diễn biến khác, hãng AP ghi nhận, thêm một lần nữa, Việt Nam tiếp tục bỏ phiếu trắng cho nghị quyết của Liên Hiệp Quốc đòi Nga rút khỏi Ukraine trong cuộc bỏ phiếu hôm Thứ Năm, 23 Tháng Hai.

Trong số 193 quốc gia, có 141 quốc gia bỏ phiếu thuận, 32 quốc gia bỏ phiếu trắng, bảy quốc gia bỏ phiếu chống, và 13 quốc gia không bỏ phiếu.

Các đại sứ EU tại Việt Nam bày tỏ sự ủng hộ tại Đại Sứ Quán Ukraine ở Hà Nội hôm 24 Tháng Hai. (Hình: Facebook European Union in Vietnam)

Đây là lần thứ năm Việt Nam bỏ phiếu có lợi cho Nga, quốc gia đồng minh lâu đời và là nhà cung cấp vũ khí chính cho quốc gia Đông Nam Á này. Trong số các quốc gia bỏ phiếu trắng với Việt Nam có cả Trung Quốc và Ấn Độ, giống như mọi lần trước.

Hành động bỏ phiếu trắng khiến hàng trăm Facebooker người Việt vào trang Facebook Đại Sứ Quán Ukraine ở Hà Nội để lại bình luận “xin lỗi vì đảng không đại diện cho suy nghĩ của người dân Việt Nam.”

Ngày 24 Tháng Hai, 2022, ông Putin ra lệnh cho quân đội Nga xâm lăng Ukraine, mà ông gọi là “hành quân đặc biệt,” để tiêu diệt “Phát Xít” Ukraine, bảo vệ người nói tiếng Nga, và xóa tan âm mưu của Kiev định gia nhập khối NATO. (N.H.K)

Bắt Đặng Thị Hàn Ni, Đặng Anh Quân, liên quan vụ Nguyễn Phương Hằng

Báo Nguoi-viet

February 25, 2023

SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Bà Đặng Thị Hàn Ni, 46 tuổi, phóng viên báo Sài Gòn Giải Phóng và là thành viên Đoàn Luật Sư TP.HCM, bị bắt từ đơn tố cáo của bà Nguyễn Phương Hằng, báo Công An Nhân Dân hôm 24 Tháng Hai đưa tin.

Người bị bắt cùng lúc và cùng bị cáo buộc “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân” với bà Hàn Ni là ông Đặng Anh Quân, 45 tuổi, tiến sĩ, giảng viên trường Đại Học Luật TP.HCM.

Bà Đặng Thị Hàn Ni (trái) và ông Đặng Anh Quân nghe đọc lệnh khởi tố. (Hình: Thanh Tuyền/Thanh Niên)

Đáng nói, cả bà Hàn Ni và ông Anh Quân đều liên quan bà Nguyễn Phương Hằng, tổng giám đốc công ty Đại Nam, người bị bắt hồi Tháng Ba năm ngoái.

Tuy vậy, trong lúc ông Anh Quân được biết đến là người “sát cánh” cùng bà Hằng trong các buổi livestream với vai trò cố vấn pháp luật, thì bà Hàn Ni là người đối đầu trực diện với bà Hằng.

Theo báo Thanh Niên hôm 25 Tháng Hai, đối với bà Đặng Thị Hàn Ni, quá trình điều tra, xác minh, Cơ Quan Cảnh Sát Điều Tra Công An ở Sài Gòn xác định “đã cố ý đăng tải nhiều đoạn ghi hình trên YouTube, với các nội dung chưa được kiểm chứng, những thông tin thuộc bí mật cá nhân, bí mật gia đình và đời sống riêng tư. Các nội dung đăng tải trên đã thu hút hàng trăm ngàn lượt xem và bình luận; gây ảnh hưởng xấu đến ninh trật tự, gây hoang mang trong nhân dân, xâm phạm quyền cơ bản của công dân.”

Cũng theo báo Thanh Niên, đối với ông Đặng Anh Quân, công an nhận định “trong các buổi livestream, bị can Đặng Anh Quân đã nhiều lần phát ngôn, bình luận, cùng tương tác với bị can Nguyễn Phương Hằng về những nội dung xúc phạm nghiêm trọng danh dự, uy tín, nhân phẩm của nhiều cá nhân.”

Trước lúc lần lượt bị bắt, cả bà Hằng và bà Hàn Ni đều phát livestream bêu riếu và tố cáo lẫn nhau về việc mình bị người kia “xúc phạm, bịa đặt, vu khống.”

Bà Đặng Thị Hàn Ni (trái), phóng viên báo Sài Gòn Giải Phóng và là thành viên Đoàn Luật Sư TP.HCM, bị bắt tối 24 Tháng Hai. (Hình: Thanh Tuyền/Thanh Niên)

Báo Công An Nhân Dân cho biết: “Bà Hàn Ni được coi là nạn nhân, liên tục bị bà Phương Hằng nhắc tên, xúc phạm cùng một số người khác trong các buổi livestream. Thậm chí, bà Phương Hằng đã từng đến tận nhà bà Hàn Ni, kéo theo một đám đông hiếu kỳ gây mất trật tự, dù chưa gây ra xô xát. Chính bà Hàn Ni cũng là một trong số những nguyên đơn tố cáo bà Phương Hằng đến Công An thành phố và Công An Bình Dương.”

Điều bà Hàn Ni không thể ngờ là chính mình cũng bị bắt do bị bà Hằng tố cáo ngược lại, với cáo buộc “có phát ngôn không đúng sự thật, xúc phạm, làm ảnh hưởng đến vợ chồng Nguyễn Phương Hằng, công ty Đại Nam và quỹ từ thiện Hằng Hữu.”

Theo báo Zing hôm 25 Tháng Hai, sau buổi khám tư gia của bà Hàn Ni, Công An ở Sài Gòn niêm phong, thu giữ nhiều thùng hồ sơ.

Theo báo Thanh Niên, công an cũng đã thi hành lệnh khám xét nơi ở của ông Đặng Anh Quân và thu giữ các tài liệu liên quan để phục vụ công tác điều tra.

Ông Đặng Anh Quân (giữa), tiến sĩ, giảng viên trường Đại Học Luật TP.HCM, bị bắt tối 24 Tháng Hai. (Hình: Thanh Tuyền/Thanh Niên)

Liên quan sự việc, hiện bà Nguyễn Phương Hằng đã bị tạm giam gần một năm nhưng chưa rõ thời điểm mở phiên tòa xử bà này.

Đề cập chuyện bà Hàn Ni và bà Hằng cùng bị bắt về tội danh theo Điều 331 Bộ Luật Hình Sự Việt Nam, Luật Sư Ngô Anh Tuấn bình luận trên trang cá nhân: “… Sắp tới đây, chúng ta sẽ được chứng kiến những phiên tòa vô cùng hiếm gặp, đó là: Hai người tố cáo nhau với cùng một dạng hành vi và cả hai đều bị khởi tố bằng hai vụ án khác nhau với cùng một tội danh, người là bị hại của vụ án này đồng thời là bị cáo của vụ án kia, và ngược lại.” (N.H.K)

Coi chừng lại… “trao duyên nhầm tướng cướp”

Báo Tiếng Dân

RFA

Đồng Phụng Việt

25-2-2023

Ông Đinh Văn Nơi khi còn là đại tá, Giám đốc Công an tỉnh An Giang. Nguồn: Báo CAND

Chuyện Công an Quảng Ninh phát giác và bắt ông Đỗ Hữu Ca – Thiếu tướng, cựu Giám đốc Công an thành phố Hải Phòng – làm nhiều bà con mình nức lòng. Ông Ca trở thành một cái gai làm bà con mình ngứa ngáy, muốn nhổ từ hồi ổng tổ chức… “trận đánh đẹp” ở Tiên Lãng – thành phố Hải Phòng và muốn ghi… “trận đánh đẹp” ấy vào… “giáo trình”. Không may cho bà con mình là sau… “trận đánh đẹp” vào nhân tâm, dân ý ấy, ông Ca vẫn tiếp tục thăng tiến và hạ cánh an toàn…

Cũng vì vậy, việc ông Ca bị tạm giữ rồi chính thức bị tống giam do “lừa đảo chiếm đoạt tài sản” (nhận 35 tỉ đồng để chạy án cho một ông trùm chuyên mua bán hóa đơn, chứng từ nhưng nghe nói… không chịu chi ra đồng nào) khiến nhiều bà con mình phấn khích. Họ khẳng định đó là… “ác giả, ác báo”, là… “nhân quả báo ứng”…  Không khó để hiểu tại sao bà con mình hả hê khi có thể “tận mục sở thị” những cá nhân như ông Ca… “đền tội”. Ở xứ này có mấy người không bất bình khi phải thấy cái xấu, cái ác lộng hành, thậm chí còn là nạn nhân thường trực của cái xấu, cái ác nhưng vì nhiều lý do phải cúi đầu cam chịu, cắn răng nuốt giận mà sống. Cũng vì vậy, ông Đinh Văn Nơi – Thiếu tướng, tân Giám đốc Công an Quảng Ninh, nơi vừa bắt ông Ca quy án – tiếp tục nổi như cồn.

***

Ông Nơi – 47 tuổi – có sinh quán và trú quán ở Cần Thơ. Đủ tuổi vào đời là ông Nơi gia nhập lực lượng công an nhân dân và leo dần đến vị trí Phó Giám đốc Công an thành phố Cần Thơ. Giữa năm 2020, ông Nơi được điều động về An Giang làm Giám đốc Công an tỉnh này. Cũng kể từ đó, mấy cậu mần nhật trình bắt đầu tô vẽ ông Nơi như một… viên ngọc trong đá. Nào là ổng đột vô sòng bạc này, ổng phá tổ chức mua bán ma túy, tổ chức buôn lậu kia,… tới mức đám tội phạm quyết định chi 20 tỷ để điều ổng đi chỗ khác (1).

Thời buổi mà quan chức nói chung và công an nói riêng như ai cũng thấy, cũng biết thì tự nhiên một ông như ông Nơi trở thành… hiếm và quý. Thiệt tình là trong thời buổi nhiễu nhương, hỗn loạn, quan chức nói chung và công an nói riêng chỉ nghĩ tới chuyện ăn và “nén bạc” có thể “đâm toạc” mọi thứ “giấy” thì việc giữa đám bùn ấy đột nhiên mọc ra một ông tuyên bố khơi khơi: Tui lựa mấy người nào quen lớn tôi bắt trước (2) dễ làm bà con mình mát lòng, mát dạ, ít ai nghĩ tới chuyện chỉ du đãng mới dùng giọng đó, bảo vệ và thực thi pháp luật để bảo đảm công bằng, trật tự xã hội hổng cho phép “lựa” và cũng hổng cho phép bắt “trước” hay bắt “sau”. Sai là phải bắt, vậy thôi! Cũng vì vậy, ở mấy xứ văn minh đâu có ông nào dám tự đánh bóng bằng những tuyên bố kiểu như ông Nơi.

Tuy cũng mơ có ngày xứ mình sẽ an ổn, trộm cướp, côn đồ không còn lộng hành và sạch bóng tham quan ô lại như bà con nhưng tui hổng dám đặt gì vào “cửa” ông Nơi hết. Bà con nghĩ đi, nếu ông Nơi thiệt sự thẳng thắn, hết lòng, hết sức vì trật tự trị an, vì dân sao ổng hổng làm gì coi cho được hồi còn ở Cần Thơ? Hổng lẽ Cần Thơ hổng có gì để làm? Cứ như những gì xưa giờ bà con đã biết về công an xứ mình thì một người thẳng thắn, hết lòng, hết sức vì trật tự, trị an có “leo” được đến vị trí Giám đốc Công an một tỉnh không hay đã bị đá ra ngoài từ… vòng gửi xe? Giám đốc Công an một tỉnh mà “lựa” người để “bắt” thì chuyện “bắt” dẫu cho là “quen biết lớn” đó có phải là vì dân hay chỉ vì… tên tuổi của ai?

Có hai chuyện tuy nhỏ nhưng với tui là lớn và làm tui thấy rờn rợn mỗi khi nghĩ về hay nghe ai đó khen ông Nơi. Chuyện thứ nhất là ổng có học vị “Tiến sĩ ngành An ninh và trật tự xã hội” (3). Người thật sự tử tế và tự trọng thì tử tế và tự trọng trong mọi chuyện kể cả chuyện học, cứ như những gì đã biết về xứ mình thì “Tiến sĩ ngành An ninh và trật tự xã hội” có học hành tử tế và tự trọng hay không thì bà con cứ tự nghĩ và xác định câu trả lời cho riêng mình. Chuyện thứ hai là hồi xảy ra đại dịch, ông Nơi là người ra lệnh cho Công an An Giang cưỡng bức dân “ngoáy mũi”. Thậm chí ra lệnh khởi tố, đề nghị truy tố một cậu tên là Nguyễn Hoàng Suốt, 33 tuổi ở xã Khánh An, huyện An Phú để răn đe vì cậu này kháng cự chuyện cưỡng bức “ngoáy mũi” (4).

“Ngoáy mũi” là hay hay dở, nên hay không nên thì bà con mình biết rồi – biết ngay từ hồi nẩm. Nếu ngay từ đầu chịu nghe lời các chuyên gia đừng cưỡng bức “ngoáy mũi”, đừng săn lùng, cưỡng bức “cách ly tập trung” thì hậu quả không thê thảm như vậy. Tại sao cưỡng bức “ngoáy mũi” thì sau này bà con mình cũng biết luôn. Liệu một người xua quân đi cưỡng bức dân lành “ngoáy mũi” và “cách ly tập trung” để chứng tỏ sự mẫn cán của va thì va có đủ trí và tâm như mình mong muốn không?

***

Xã hội bất công nên từ già tới trẻ, từ đàn ông tới đàn bà ai cũng khát khao công lý. Rồi vì phải vật lộn, phải gánh chịu đủ thứ do xã hội đầy dẫy bất toàn, ai cũng mong có anh hùng “cứu nhân, độ thế”. Biết vậy nên lâu lâu, mấy anh mần nhật trình cho đảng, nhà nước lại giới thiệu một “anh hùng” để bà con mình bơm vào đó niềm tin, hy vọng. Chẳng lẽ mới đó mà bà con mình đã quên ông Đinh La Thăng “trảm tướng” (5), ông Nguyễn Bá Thanh “hốt liền” (6), ông Nguyễn Việt Thành mà bà con từng trầm trồ vì “ăn cơm tập thể, ngủ giường cá nhân” chỉ huy công an tấn công tội phạm có tổ chức và những “đồng đội bán mình” cũng rứa. Cảm kích, khen xong, mấy người biết ổng lạm quyền, chỉ đạo bắt doanh nhân để tống tiền, cưỡng đoạt tài sản, khiến gia đình, sự nghiệp của họ tiêu vong (7)…

Sự bất quá tam, đừng để mấy anh mần nhật trình cho đảng, nhà nước gạt thêm. Đừng trao niềm tin và hy vọng nhầm chỗ. Muốn biết ông Nơi tốt – xấu, thiệt – giả cứ thản nhiên ngồi coi như coi tuồng. Xét cho đến cùng, xưa giờ, chuyện mấy ổng mần đâu có khác gì diễn tuồng mà đã là tuồng thì cứ chờ hạ màn rồi hãy quyết định vỗ tay hay không, bình phẩm thế nào – đâu có muộn! Kẻ gian chỉ toan gạt người nếu thấy dễ gạt, đảng này, nhà nước này cũng vậy.

__________

Tham khảo:

(1) https://nld.com.vn/thoi-su/toan-canh-2-nam-2-thang-o-an-giang-cua-dai-ta-dinh-van-noi-20220902182027636.htm

(2) https://plo.vn/chuyen-ong-dinh-van-noi-tui-lua-may-nguoi-nao-quen-lon-toi-bat-truoc-post696421.html

(3) https://vi.wikipedia.org/wiki/Đinh_Văn_Nơi

(4) https://giaothong24h.vn/an-giang-luc-luong-cong-an-quyet-liet-tai-tam-dich-an-phu.html

(5) https://vov.vn/chinh-tri/ong-dinh-la-thang-va-nhung-lan-manh-tay-tram-tuong-477643.vov

(6) https://vietnamnet.vn/cho-hot-lien-khong-noi-nhieu-104754.html

(7) https://tienphong.vn/hau-chuyen-an-nam-cam-cac-dieu-tra-vien-lam-quyen-tuong-thanh-da-noi-gi-post1173237.tpo

 

Dấu hiệu nạn thất nghiệp có thể gia tăng tại Việt Nam

Báo Nguoi-viet

February 22, 2023

SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Một công ty ngoại quốc mới đây loan báo cắt bớt 6,000 nhân công vì thiếu đơn đặt hàng, báo hiệu nạn thất nghiệp có thể gia tăng ở Việt Nam.

Theo bản tin hãng thông tấn Reuters hôm Thứ Ba, 21 Tháng Hai, tập đoàn Pou Chen của Đài Loan thông báo cắt bớt 3,000 công nhân ngay trong tháng này. Đồng thời từ nay đến cuối năm sẽ không gia hạn hợp đồng với 3,000 công nhân nữa.

Công nhân hãng giày Pou Chen ở Sài Gòn. Hãng này thông báo cắt bớt 6,000 nhân công vì thiếu đơn đặt hàng. (Hình: Tiền Phong)

Lý do được nêu ra là viễn ảnh nhu cầu tiêu thụ xuống thấp. Pou Chen có một số cơ sở tại Việt Nam, là nhà thầu sản xuất giày dép cho một số nhãn hiệu nổi tiếng trên thế giới như Nike, Adidas. Riêng cơ sở của họ ở khu vực Sài Gòn thâu dụng tới hơn 50,000 nhân công.

Kỹ nghệ sản xuất giày dép và quần áo tại Việt Nam, cả các công ty ngoại quốc và nội địa, thu dụng nhiều triệu công nhân.

Việc Pou Chen loan báo cắt giảm nhân công trái ngược với những tháng cuối năm 2021 khi họ cũng như hàng loạt các công ty khác tới tấp tuyển mộ nhân công làm việc trở lại, tiếp tục sản xuất sau đợt đóng cửa chống đại dịch COVID-19.

Nhờ nỗ lực sản xuất của giới đầu tư ngoại quốc, cuối năm 2022, nhà cầm quyền CSVN khoe thành tích thương mại hai chiều cả năm vượt $700 tỷ, trong đó, hàng hóa của các công ty ngoại quốc chiếm ba phần tư trị giá hàng xuất cảng. Tuy nhiên, những dấu hiệu thị trường tiêu thụ trên thế giới đi xuống do hệ quả từ cuộc chiến tại Ukraine đã nhìn thấy từ giữa năm vừa qua.

Tháng Tám, 2022, hãng điện tử Samsung loan báo cắt giảm giờ làm của công nhân tại cơ sở của họ ở Việt Nam mà bình thường họ phải gia tăng sản xuất để cung cấp sản phẩm bán vào dịp lễ Tết cuối năm. Không riêng gì Samsung, tình hình sản xuất tại nhiều công ty ngoại quốc đầu tư tại Việt Nam từ giữa năm 2022 đến nay không có dấu hiệu cải thiện.

Cuối Tháng Giêng, Tổng Cục Thống Kê Việt Nam báo cáo trị giá hàng hóa xuất cảng vào tháng này đã giảm mất 26% so với cùng thời gian này của năm ngoái. Đồng thời, nhập cảng với phần lớn là nguyên liệu và bộ phận rời để sản xuất hàng hóa hoàn thiện, cũng giảm đến 24%. Tình trạng giảm cả xuất cảng và nhập cảng có thể báo hiệu khả năng xuất cảng sản phẩm tiêu dùng của Việt Nam xuống thấp hơn những tháng tới đây.

Công nhân thất nghiệp ở Bình Dương đi nhặt rác, kiếm đồ phế thải đem bán để có tiền sống. (Hình: VNExpress)

Ngày 10 Tháng Giêng, Tổng Cục Thống Kê họp báo cho biết, khoảng 1.8 triệu người thất nghiệp tại Việt Nam vào quý 4, 2022.

Với những dấu hiệu đang diễn ra, công nhân chỉ được trả lương tạm đủ chi dùng ở mức tối thiểu nên nếu chẳng may bị thất nghiệp, họ sẽ vô cùng khốn đốn. Báo chí tại Việt Nam gần đây có một số ký sự về dân lao động thất nghiệp phải đi lượm ve chai, nhặt rác.

“Trong thời gian tới, tình hình trong nước và thế giới tiếp tục có nhiều biến động khó lường. Tình hình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp còn gặp khó khăn, đơn hàng sẽ bị tiếp tục cắt giảm có thể hết quý 1, thậm chí quý 2, 2023, dẫn đến nhiều người lao động bị mất việc làm, ảnh hưởng nghiêm trọng đến thu nhập, đời sống,” bản báo cáo của Tổng Cục Thống Kê viết.

Công nhân trong các lãnh vực da giày, quần áo và đồ gỗ bị ảnh hưởng nhiều nhất, theo cơ quan này. (TN) 

Cảm nhận quê nhà (Phần 6): Những kẻ lội ngược dòng

Báo Tiếng Dân

Nguyễn Thọ

16-2-2023

Tiếp theo Phần 1 — Phần 2 — Phần 3 — Phần 4 và Phần 5

Gặp các anh chị trong Văn đoàn Độc lập, tết 2020. Ảnh: FB tác giả

Tôi từng gọi những người tìm cách lội ngược dòng ở Việt Nam là những con dã tràng. Khi đó phong trào biểu tình chống các hành động gây hấn của Trung Quốc ở biển Đông còn hừng hực, có những cuộc biểu tình lên đến vài ngàn người ở Hà Nội và Sài Gòn. Con sóng quét sạch những viên cát dã tràng không phải từ phía Trung Quốc bị phản đối, mà lại từ phía chính quyền Việt Nam đang được ủng hộ. Khi đó mặc áo có in chữ Hoàng Sa-Trường Sa là có tội.

Nhiều biểu tình viên nay nhìn lại cũng thấy đúng là công dã tràng. Họ nói: “Không hơi đâu làm như vậy nữa”. Không phải họ sợ, mà vì cảm thấy cô đơn trong đám đông thờ ơ quanh mình. Vài ngàn người biểu tình ở Hà Nội hay Sài Gòn tưởng là đông. Nhưng họ luôn chìm nghỉm giữa hàng trăm ngàn người cưỡi ô-tô, xe máy bình thản, vô cảm lướt qua. Nhiều người lắc đầu khó chịu vì giao thông gián đoạn, coi “bọn biểu tình” là đám rỗi hơi. Còn người biểu tình thì gặp rắc rối với công an, với địa phương, hàng xóm.

Hôm 17.2.2023 vừa qua anh Hoàng Hưng vẫn bị ngăn không cho ra khỏi nhà [1].

Hiện tại nhìn bề ngoài có vẻ lắng. Nhưng thật ra nhờ tiếp cận thông tin dễ hơn, số người quan tâm đến chính trị, có suy nghĩ độc lập với “Mainstream” ngày càng nhiều. Tôi có gặp một số bạn FB, người là cán bộ cấp vụ, người là cán bộ cao cấp của báo chí, xuất bản, là cựu đại sứ v.v… Chúng tôi đồng quan điểm về những bất cập của thể chế đang cản trở đất nước. Nhiều người đã công khai bày tỏ trên mạng XH.

Gặp Đặng Bích Phượng, tháng 12.2022. Ảnh: FB tác giả

Mạng xã hội đã không còn là chốn “nước đổ đầu vịt”, là chỗ để “bọn chống phá chửi đổng” nữa. Chính quyền đã coi đó là phong vũ biểu về phản ứng của dân. Nhiều vụ bê bối được bóc ra trên đó đã bị xử lý. Nhiều quy định vô lý đã được điều chỉnh. (Thậm chí giới chính trị cũng sử dụng nó làm kênh thông tin ngầm. Đa số tin đồn sau vài ngày thành tin chính xác là dò rỉ có chủ đích).

Một bước tiến không thể chối cãi là giới luật sư đang thông qua mạng xã hội giúp người dân nâng cao hiểu biết về pháp luật. So với thời kỳ không có luật sư trước đây thì nay người dân đã tự tin hơn trong tố tụng.

Tuy phần lớn luật sư bị coi là đám ăn tiền chạy án, nhưng ngày càng xuất hiện nhiều luật sư có lương tâm. Hoạt động của họ đang góp phần ép một xã hội được cai trị bởi các quy định duy ý chí, không coi luật pháp ra gì phải dần đi sang cách điều hành có luật pháp. Còn lâu Việt Nam mới thành một nhà nước pháp quyền, vì tam quyền phân lập vẫn không được chấp nhận. Giới luật sư biết điều này, nên họ đặt mục tiêu đấu tranh, tranh tụng theo hướng buộc phải triệt để thi hành những luật lệ đã có.

Nước lành mạnh là nước có cả dân chủ, nhà nước mạnh và luật pháp nghiêm minh. Có những nước không “lành” vì thiếu dân chủ, hạn chế quyền con người nhưng vẫn “mạnh”. Qatar là một ví dụ. Mặc dù người dân sống dưới sự cai trị của thần quyền phong kiến, nhưng xã hội ngăn nắp, phúc lợi toàn dân được đảm bảo và nhà nước đạt nhiều thành tựu. Singapore và vài nước vùng vịnh cũng tương tự.

Găp cháu Cao Vĩnh Thịnh, người chủ trương tái chế rác thải (Zero Waste). Ảnh: FB tác giả

Nhiều trí thức Việt Nam cũng chỉ mong nhà nước một đảng hiện nay đảm bảo các quyền tối thiểu của dân theo đúng hiến pháp do họ lập ra, xóa bỏ đặc quyền đặc lợi của giới đảng viên. Khi đó Việt Nam tuy độc đảng vẫn phát triển nhanh. Lượng đổi thành chất rồi đến lúc nào đó sẽ “lành mạnh” như Đài Loan, Nam Hàn.

Ở Việt Nam rất ít người có chính kiến độc lập. Đã vậy hễ có chính kiến là bị đẩy sang phía “Bất đồng chính kiến” và bị phá như dã tràng. Người có chính kiến nay không cam chịu làm con dã tràng mãi. Có người thậm chí sẵn sàng hợp tác với chính quyền để xây dựng một nhà nước kỹ trị, vì đây là con đường thực tế.

Nhưng kể cả mục tiêu này cũng không phải là dễ, vì lượng tri thức tích lũy trong xã hội còn quá thấp, lượng chuyên gia thực sự có thể giúp chuyển hóa được việc này còn quá ít. Điều quan trọng nhất để đưa Việt Nam ra khỏi tình trạng hiện nay là nâng cao hàm lượng tri thức trong xã hội.

Đó cũng là ý kiến của tiến sỹ Phạm Thanh Vân. Tôi quen Vân đã lâu, từ lúc cháu là nghiên cứu sinh ở Berlin. Cháu giúp biên tập ngoài giờ cho một trang web tiếng Việt mà tôi có gửi bài. Tôi khâm phục Vân ở tính khoa học và ngăn nắp trong công việc, ở sự thẳng thắn đôi khi đến mức khô khan và quý tấm lòng của cháu với quê hương.

Gặp Nguyễn Thanh Vân, Van Pham, tháng 12.2022. Ảnh: FB tác giả

Trở về nước, bên cạnh nghề chính là sinh học, Vân cùng bạn bè lập ra “Dự án đại sự ký Biển Đông” (https://dskbd.org/). Đây là bản tin Biển Đông độc lập, chuyên sâu và đa chiều đầu tiên ở Việt Nam. Tôi thường vào đọc và nhận được một nguồn tư liệu chất lượng cao, đáng tin cậy, nghiêm túc. Đối với các nhà hoạch định chính sách, giới nghiên cứu, truyền thông chắc chắn bản tin này sẽ giúp nâng cao hiểu biết về vấn đề Biển Đông. Nhiều học giả và nhà ngoại giao quốc tế cũng đăng ký vào đây tìm các thông tin độc lập từ Việt Nam. Một ví dụ là “Chương trình Sáng kiến Minh bạch Hàng hải” AMTI, một think tank hàng đầu ở Mỹ đã sử dụng bài viết của dự án [2].

Người đọc có thể tìm thấy bên cạnh các báo cáo về diễn biến trên biển những đề tài liên quan đến:

– Kinh tế Trung Quốc, cuộc chiến công nghệ và chuỗi cung ứng giữa TQ và các nước phương Tây, chính sách đối ngoại và quốc phòng của Việt Nam và ASEAN, Động thái của Việt Nam, ASEAN và Trung Quốc,

– Chuyển động quân sự, công nghiệp quốc phòng và an ninh mạng Các nghiên cứu giải pháp, tư vấn chính sách liên quan đến Biển Đông và an ninh hàng hải.

– Các vấn đề an ninh quốc tế có ảnh hưởng đến cục diện Biển Đông, như chiến tranh Ukraine chẳng hạn.

Để có được bản tin có tầm cỡ quốc tế như vậy, nhóm phải mỏi mắt tìm kiếm chuyên gia về các lĩnh vực: công pháp, luật biển, hàng hải, quân sự, kinh tế… Ở đây thật sự bộc lộ sự yếu kém của nền học thuật Việt Nam. Đúng là nhân tài trong lĩnh vực này như lá mùa thu, trong khi Trung Quốc có một đội ngũ học giả hùng hậu bảo vệ các quan điểm của họ. Tuy là nước tiền tuyến trong tranh chấp Biển Đông, nhưng Việt Nam có rất ít đóng góp giá trị cho các diễn đàn loại này. Tìm kiếm bài vở, cộng tác viên có chất lượng cho tạp chí là điều vô cùng khó khăn.

Về Cao Quảng tháng 12.2021. Ảnh: FB tác giả

Khó khăn hơn nữa là sự ủng hộ về tài chính và tinh thần.

Để đăng được những bài viết có giá trị ngay với cả học giả quốc tế thì cần tuyển cộng tác viên kiến thức cao. Thù lao cho mỗi cộng tác viên 4-5 triệu VNĐ tháng. Để có một bức ảnh vệ tinh độ phân giải cao phải mất tới cả trăm USD, điều mà dự án chỉ dám mơ. Riêng cho hệ thống dữ liệu nhận diện vệ tinh (AIS) mỗi năm dự án phải chi 91 triệu VND. Kể cả chi phí duy trì website và điều hành, dự án cần 250 triệu VND mỗi năm.

Một con số vô cùng khiêm tốn cho một dự án có hàm lượng tri thức cao, quan trọng như vậy đối với an ninh quốc gia. Nhưng chỉ một số ít nhà hảo tâm và người quan tâm hỗ trợ cho dư án, khiến sự tồn tại của nó luôn bị đe dọa. Không một doanh nghiệp lớn, không một tổ chức nhà nước nào đứng ra hỗ trợ. Cho năm 2023 này, Vân đang khẩn thiết kêu gọi thêm vài chục triệu VND nữa.

Thanh Vân và “Đại sự ký Biển Đông” chỉ là một ví dụ cho rất nhiều con người đang thầm lặng lội ngược dòng như vậy.

Họ không chỉ là trí thức, mà còn là những người nông dân ở Cao Quảng, Quảng Bình. Trong khi hàng triệu nông dân được khuyến khích trông cây keo để phủ rừng trọc, khiến cho đa dạng sinh học bị đe dọa, đất đai bị bạc màu, gây lũ lụt, hạn hán thì họ quyết tâm lội ngược dòng, trồng vườn rừng để cứu thiên nhiên. Họ chấp nhận những khó khăn ban đầu, và chúng tôi phải trách nhiệm hỗ trợ [3]. Những người như anh Nguyễn Sự, cháu Anh Viettien, cháu Huyền không thích nói về chính trị, nhưng trồng rừng bằng kiến thức, bằng lương tâm của người nông dân là thái độ chính trị cao quý nhất.

Nhiều người khác, từ những thanh niên tìm mọi cách tái sinh rác thải (zero waste), chống chặt cây xanh đô thị, đến những cây bút vận động cho một văn đoàn độc lập, tất cả họ đều chấp nhận lội ngược dòng. Nhưng không phải để chống phá ai, mà chỉ để làm cho đất nước văn minh hơn, cởi mở hơn.

_____

[1] https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=pfbid0bPHGJ3uu3ynkAeXwN5aYYwdqpmc8NuST3pLFytr6RkqMrcaMyu9iLX6V7LtPD3EQl&id=100081822515025

[2] https://amti.csis.org/what-lies-beneath-chinese-surveys-in-the-south-china-sea/

[3] https://www.facebook.com/tho.nguyen.9231/posts/pfbid033Hgc4vuHCW3jAiXmvXxbU7dsnHUkXqttj5GvSDeWA5Ytmtp9D4aoiadxGKeXswKBl