Jamie Raskin đã thắng trước khi phiên tòa luận tội bắt đầu

Jamie Raskin đã thắng trước khi phiên tòa luận tội bắt đầu

Bởi   AdminTD

Washington Post

Tác giả: Jennifer Rubin

Trúc Lam, chuyển ngữ

9-2-2021

“Chiến thắng” trong phiên tòa luận tội đồng nghĩa với việc xóa bỏ mọi nghi ngờ hợp lý trong tâm trí người Mỹ, rằng Tổng thống Donald Trump đã kích động bạo loạn, rằng ông để nó tiếp tục trong sự cố gắng tuyệt vọng để nắm quyền hành và đảng Cộng hòa đơn giản là không quan tâm. Những người điều hành việc luận tội ở Hạ viện đã làm một công việc xuất sắc về tất cả các điểm trong các lập luận mở đầu của họ hôm thứ Ba [ngày 9/2/2021].

Dân biểu Jamie B. Raskin (đảng Dân chủ từ bang Maryland), là người điều hành chính của Hạ viện, đã phá bỏ quan điểm cho rằng, các tổng thống được tự do phạm trọng tội trong những ngày cuối của các nhiệm kỳ của họ. Về mặt này, dân biểu Raskin giải thích, thật vô lý khi lập luận rằng “hành vi đó sẽ là tội nặng và tội nhẹ trong năm đầu tiên của bạn với tư cách là Tổng thống và năm thứ hai với tư cách là Tổng thống và năm thứ ba với tư cách là Tổng thống và hầu hết trong năm thứ tư với vai trò Tổng thống, bạn có thể đột nhiên thực hiện hành vi đó trong vài tuần lễ cuối cùng của nhiệm kỳ mà không phải đối mặt với bất kỳ trách nhiệm giải trình hiến pháp nào”, ông nói thêm rằng, đó sẽ là “cơn ác mộng tồi tệ nhất” của những người lập nên nước Mỹ.

Đừng quên rằng, lý do duy nhất mà bản luận tội được Hạ viện bỏ phiếu trước khi Trump rời nhiệm sở, đã không được đưa ra xét xử ngay lập tức là vì lãnh đạo khối đa số Thượng viện lúc đó là Mitch McConnell (đảng Cộng hòa, từ bang Kentucky) và các thành viên đảng Cộng hòa của ông đã ngăn chặn. Họ phá vỡ thước đo đạo đức giả bằng cách quay ngược lại và tuyên bố rằng, Thượng viện không thể xét xử Trump bây giờ.

Ngoài việc thiết lập tính hợp hiến của phiên tòa một cách rõ ràng, dân biểu Raskin đã làm sống lại những giờ phút kinh hoàng trong ngày 6 tháng Giêng, khi những kẻ nổi dậy bị kích động bởi cơn thịnh nộ của Trump, tấn công Điện Capitol.

Báo Washington Post đưa tin: “Hầu như mọi con mắt của thượng nghị sĩ trong phòng đều dán vào màn hình khi người điều hành chính của Hạ viện là dân biểu Jamie Raskin (đảng Dân chủ từ bang Maryland) cho chiếu một đoạn video dài 13 phút, mô tả các sự kiện xảy ra vào ngày 6/1 để giới thiệu vụ luận tội chống lại [cựu Tổng thống Donald Trump] — với một vài ngoại lệ đáng chú ý”. Rõ ràng là vì sao các Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Marco Rubio (Florida), Rick Scott (Florida) và Rand Paul (Kentucky) đã tránh ánh mắt nhìn của họ một cách hèn nhát vào những cảnh quay đáng lo ngại đến mức khiến việc bảo vệ cựu tổng thống của họ là một sự ghê tởm về mặt đạo đức.

Những tiếng nói của những kẻ bạo loạn lặp lại những lời nói kích động của Trump như vẹt, đã phá bỏ quan điểm cho rằng, những kẻ bạo loạn không phải do Trump thúc đẩy. “Nếu đó không phải là một hành vi phạm tội không thể chối cãi, thì sẽ không có hành vi nào có thể bị buộc tội”, Raskin kết luận sau khi chiếu video.

Trong khi những hình ảnh là một lời nhắc nhở mạnh mẽ, vẫn còn đau lòng về những thiệt hại mà cựu tổng thống và những người ủng hộ ông ta gây ra, Raskin bổ sung thêm kinh nghiệm cá nhân, trở thành cốt lõi của cuộc tấn công vào nền dân chủ của chúng ta. Ông mô tả trải nghiệm của những đứa con mình trốn trong văn phòng của ông, sợ hãi lo cho tính mạng của chúng:

00:00

Raskin, giọng nói bật khóc vì xúc động, buộc phải dừng lại, sau khi nói, đứa con gái của ông kinh hoàng nói rằng, không bao giờ muốn quay trở lại Điện Capitol. Ông nói, điều đó và cảnh một kẻ nổi dậy dùng cột cờ tấn công một sĩ quan cảnh sát, là những khoảnh khắc khó khăn nhất trong ngày [6/1] đối với ông.

Đồng nghiệp của Raskin, dân biểu Joe Neguse (đảng Dân chủ, từ bang Colorado), đã đưa ra trước Thượng viện một lập luận chặt chẽ, trích dẫn ngôn ngữ hiến pháp, lịch sử, tiền lệ và quan điểm của các học giả luật bảo thủ nổi tiếng để chứng minh lý do vì sao lập luận của phía bào chữa là phi lý.

Thêm vào đó là phần trình bày lộn xộn, gần như không mạch lạc từ Bruce Castor, luật sư của cựu tổng thống [Trump], và tiếng la hét mang tính đảng phái từ đồng nghiệp ông ta là David Schoen (là người dường như đe dọa bạo lực nếu Trump bị kết án khi ông ta nói: “Phiên tòa này sẽ xé nát đất nước này, có lẽ như chúng ta mới chỉ thấy một lần trong lịch sử của mình”), và dễ dàng nhận thấy không có sự phản đối hiến pháp thật sự về việc xét xử vụ án. (Người ta cho rằng, bạn đại diện pháp lý mà bạn được trả công; cựu tổng thống, rõ ràng với những luật sư bị ăn chặn, họ chẳng nhận được gì từ màn trình diễn này).

Rõ ràng, các đảng viên Cộng hòa không muốn xử vụ này, vì điều này buộc họ phải đối mặt với các nghĩa vụ hiến pháp của họ. Những người điều hành phía Hạ viện nói rõ rằng, không một thượng nghị sĩ có lương tâm nào nên để cựu tổng thống thoát khỏi trách nhiệm giải trình. Nói cách khác, họ cho thấy, những người có khuynh hướng tha bổng [Trump] là những người thiếu can đảm, sự đúng đắn và trí tuệ trung thực. Bất kể kết quả của phiên tòa là gì, phán quyết đã dành cho các thượng nghị sĩ, những người từ chối quy trách nhiệm xúi giục của Trump, về sự phản bội chức vụ lớn nhất bởi bất kỳ tổng thống nào.

 Cuộc sống khó tin của đôi vợ chồng 10 năm sống ẩn mình trong rừng sâu 

 Cuộc sống khó tin của đôi vợ chồng 10 năm sống ẩn mình trong rừng sâu 

Chót yêu cuộc sống hoang dã, Miriam Lancewood cùng chồng đã sinh sống trong rừng 10 năm nay, tự săn thú để làm thức ăn, đánh răng bằng tro và than, thậm chí dùng nước tiểu để gội đầu.

Nghe có vẻ đáng sợ nhưng tôi thấy cuộc sống hoang dã thoải mái như ở nhà”, Miriam Lancewood, tác giả cuốn hồi ký “Người phụ nữ nơi hoang dã” – một trong những cuốn sách bán chạy nhất ở New Zealand và châu Âu, chia sẻ. Cô cùng người chồng Peter Raine sinh sống trong rừng đã một thập kỷ qua.
Ý tưởng đặc biệt này đến với họ khi cả hai gặp nhau ở Ấn Độ cách đây 14 năm. Peter khi ấy là một nông dân chăn cừu, chuyên gia trồng rừng và giảng viên đại học, trong khi Miriam mới 22, là giáo viên thể dục và có khát khao khám phá thế giới. Cô gái quê Hà Lan và người đàn ông chênh nhau 30 tuổi nhanh chóng yêu nhau nhờ những quan điểm sống tương đồng. Hai người sau đó đã cùng đi du lịch trong suốt vài năm trước khi chuyển đến quê nhà của Peter ở New Zealand.

Năm 2010, họ bán hoặc cho đi phần lớn tài sản của mình, bắt đầu cuộc sống mới ở vùng nông thôn rộng lớn, hẻo lánh. Ban đầu hành trang của họ là hai túi nặng tổng cộng 85kg, có mọi thứ cần thiết từ yến mạch đến sữa bột, mật ong, gạo và rau. Họ dự tính chỉ sống kiểu này một năm, nhưng đến giờ đã 10 năm và họ chắc chắn sẽ không quay lại cuộc sống hiện đại. Trong thời gian này, cả hai cũng dành thời gian đi bộ khắp New Zealand và châu Âu.

Cặp vợ chồng đã tập làm quen cuộc sống trong rừng như khả năng chịu lạnh, tập nhìn trong bóng tối bằng cách đi bộ ban đêm, thiếu điện, nước và thiết bị công nghệ. “Chúng tôi muốn trở thành một phần của tự nhiên, thay vì chỉ quan sát nó”, Miriam nói.

Để chuẩn bị cho cuộc sống hoang dã, ngày nào Miriam cũng tập bắn cung trong suốt một năm trời. Cặp vợ chồng phân chia công việc: Miriam làm nhiệm vụ săn bắn và hái lượm, trong khi chồng cô đảm nhận việc nấu nướng. Họ ăn khi đói, ngủ khi màn đêm buông xuống và thức dậy khi tiếng chim hót đầu tiên cất lên.

Thời gian đầu, Miriam từng bị lạnh đến mức sụt cân và thường xuyên thức dậy với cái bụng đói cồn cào. Sau một thời gian dài, cả hai quyết định đi săn thú rừng. Thậm chí, họ phải ăn cả thịt hươu chết do thợ săn bỏ lại khi số lượng động vật quá ít, mặc dù khả năng bắn cung của Miriam khá tốt. Dần dần, tình hình được cải thiện. Miriam cũng chuyển sang sử dụng súng trường để đi săn.

Mùa đông đầu tiên ở rừng, tóc Miriam bị gàu và cô phải rất vật lộn để tìm cách khắc phục. “Chồng tôi bảo người Eskimo dùng nước tiểu vào sáng sớm để trị gàu. Tôi đã thử và cách này khá hiệu quả”, cô tiết lộ. Gội đầu bằng nước tiểu chỉ là một trong nhiều điều bất thường mà Miriam làm để duy trì vệ sinh cơ bản khi sống ngoài tự nhiên. Cô còn sử dụng than củi và tro để đánh răng.

 Bệnh tật là điều khiến cả hai lo lắng nhất. Không có điện thoại nên họ không thể gọi xe cứu thương, trong khi đi bộ đến làng gần nhất phải mất vài ngày. “Có lần Peter bị sốt rét. Không có bác sĩ và chúng tôi ở giữa rừng. Đó là khoảnh khắc rất đáng sợ. Thật may chúng tôi có một hộp cứu thương và thuốc điều trị sốt rét”, Miriam kể lại. 

Miriam cũng nhớ gia đình và bạn bè vì thường vài năm mới gặp họ một lần. Mỗi khi gặp thợ săn, cô sẽ nhờ họ gửi thư tới gia đình. Thỉnh thoảng, cả hai vẫn quay lại thế giới hiện đại để gửi email, mua đồ dùng hoặc viết sách. Dù vậy, Miriam sẽ không đánh đổi cuộc sống của mình để quay trở lại thành phố. Cô không chịu được căng thẳng khi đi làm hay lặp đi lặp lại một thói quen nhàm chán.

Cặp vợ chồng có tiền tiết kiệm nên họ không lo lắng về tài chính. Trung bình mỗi năm họ chỉ tiêu khoảng 3.600 USD chủ yếu cho thực phẩm.

“Chúng tôi sống không có khái niệm thời gian, không có đồng hồ, không có ngày tháng, không bao giờ có cảm giác nuối tiếc đêm chủ nhật. Chúng tôi thậm chí không có gương và sẽ chẳng phải nhìn ngắm mình. Không có suy nghĩ về tiền, bởi vì chẳng có nhu cầu để tiêu. Đó là một trạng thái rất tự do”, Miriam nói.

 Theo SCMP, The Guardian

From: TU-PHUNG

Từ ‘mọi có đuôi’ đến ‘Tây đen’

Từ ‘mọi có đuôi’ đến ‘Tây đen’

Feb 4, 2021 

Võ Ngọc Ánh

Một doanh nhân ở Sài Gòn nói với tôi, anh từ chối mức lương $80,000/năm ở Mỹ để về Việt Nam làm việc. Nhưng điều làm anh cảm thấy buồn, nhiều công ty nước ngoài có văn phòng, nhà máy ở Việt Nam đưa Tây đen sang để làm sếp, trong khi người Việt đâu có tệ.

Tân Tổng Thống Joe Biden (trái) chúc mừng tân Phó Tổng Thống Kamala Harris, phụ nữ đầu tiên, da màu, nắm chức vụ cao nhất từ trước tới nay. (Hình: AP Photo/Carolyn Kaster)

Suy nghĩ của doanh nhân kia tôi đọc được, Tây trắng thông minh, giỏi hơn, làm sếp dễ được người Việt chấp nhận.

Đây là câu chuyện của hăm năm về trước, nhưng sự phân biệt chủng tộc dường như chưa bao giờ kết thúc với người Việt.

Trong hơn một năm qua tôi đã chứng kiến sự phân biệt chủng tộc đầy cay cú.

Một số người Việt ủng hộ cựu Tổng Thống Donald Trump, gọi cựu Tổng Thống Barack Obama là “mọi đen.” Một vị mục sư ủng hộ tổng thống thứ 45 của Mỹ gọi ông Barack Obama một cách đầy phân biệt bởi vì màu da của ông là “tổng thống nhọ nồi.”

Khi bà Kamala Harris được chọn làm phó cho ông Joe Biden, người Ấn Độ vui mừng với việc một người gốc Ấn ở vị trí phó tổng thống Mỹ. Qua mạng xã hội Facebook tôi đã thấy có nhiều người Việt đưa ra cái gốc Ấn Độ-Phi Châu để như cách hạ nhục bà Harris dù chưa từng có người gốc Việt nào đảm nhận chức ở vị trí tương tự.

Khi đến Mỹ tôi nghe vô số những chuyện không tốt về người Mỹ gốc Phi Châu, từ chuyện cho tiền tip thấp, ít chịu học, bạo lực nhiều…

Mùa Hè năm ngoái, khi phong trào “Black Lives Matter” xuất hiện, đa số người Việt tôi có dịp tiếp xúc cố chứng minh người da đen lười biếng, thích ăn vạ, thiếu cầu tiến.

Vẫn còn đó những đồng hương dường như thiếu sự thông hiểu cho lịch sử đầy nước mắt của người da đen phải chịu trên đất Mỹ từ trước khi lập quốc đến nay. Không ít người thiếu sự biết ơn những thành quả để nước Mỹ có được nền dân chủ hàng đầu thế giới mà chính họ đang thụ hưởng nhờ máu, nước mắt của không ít nhà tranh đấu người Mỹ gốc Phi Châu như Rosa Park, Martin Luther King…

Người Việt không nhìn thấy cộng đồng da đen ở Mỹ bị đối xử bất công bởi vì lòng người, định kiến xã hội, sự phân biệt mà nhân văn, luật pháp, văn minh tình thương đang cố gắng để chữa lành.

Dòng giống Lạc Hồng cứ tiêm vào đầu nhau những “mũi thuốc” người da đen xấu xa, bị đối xử bất công như thế là xứng đáng, dù việc khinh miệt này chẳng làm đẳng cấp của người Việt cao hơn.

Chuyện người Việt tự tôn mình thuộc đẳng cấp cao hơn so với các dân tộc khác không phải quá lạ. Khi còn nhỏ, tôi hay nghe người lớn tuổi kể: Người thiểu số trên miền núi có đuôi. Mỗi lần họ xuống phố là giấu đuôi. Vì họ ăn bốc nên không thể văn mình bằng người Việt.

Lớn hơn một chút, tôi chứng kiến không ít người trong xã đi buôn trên miền núi. Những câu chuyện tôi nghe chính họ kể, thay vì cân đúng 1 kg, họ cân tám lạng, thêm một ít để lấy lòng. Cái đồng hồ đeo tay bị vô nước làm mờ mặt kính lại giải thích, sắp mưa nên mặt đồng hồ dự báo thời tiết để bán cho người dân tộc… Các việc này hiểu đúng phải là việc đi lừa người thiểu số để lấy tiền.

Sự văn minh của một số người ở đây chỉ là dùng sự khôn lỏi để lấy lòng tin trong sự thật thà của người miền núi.

Người Việt chúng ta chưa thật sự có gì nổi bật cho thế giới, nhân loại nhưng một số người vẫn khinh miệt các sắc dân khác, tiếp tay khoét thêm đau thương. [đ.d.]

 7 cách bố thí không tốn một đồng lại được may mắn cả đời

 7 cách bố thí không tốn một đồng lại được may mắn cả đời

Lão hòa thượng dạy 7 cách bố thí không tốn một đồng lại được may mắn cả đời

Có một câu chuyện kể về cuộc đối thoại giữa một vị lão hòa thượng và một người dân thường như thế này:

Một ngày nọ, có một người đàn ông chạy đến trước mặt vị lão hòa thượng. Anh ta vừa khóc vừa kể lể: “Thưa ngài, vì sao con làm việc gì cũng đều không thành công?”

Lão hòa thượng trả lời anh ta rằng: “Điều này là bởi vì ngươi không học được bố thí!” (Bố thí ở đây được hiểu là cho, quyên tặng, thực hành…)

Người đàn ông lại nói: “Nhưng con chỉ là một người nghèo đói thôi ạ!”

Lão hòa thượng nghe xong lại nói với anh ta rằng: “Cũng không phải là như vậy! Một người cho dù là không có tiền cũng vẫn có thể cho người khác 7 thứ:

Bố thí bằng vẻ mặt: Ngươi có thể cho người khác vẻ mặt tươi cười niềm nở.

Bố thí bằng lời nói: Ngươi có thể cho người khác những lời cổ vũ khích lệ, lời an ủi, lời khen ngợi, lời khiêm tốn và lời nói ấm áp.

Bố thí bằng tấm lòng: Hãy mở rộng tấm lòng và đối xử chân thành với người khác.

Bố thí bằng ánh mắt: Hãy dùng ánh mắt thiện ý để nhìn người khác.

Bố thí bằng hành động: Dùng hành động để đi giúp đỡ người khác.

Bố thí bằng chỗ ngồi: Khi đi xe hay thuyền, có thể đem chỗ ngồi của mình tặng cho người khác.

Bố thì bằng nơi ở: Đem phòng ở trống không sử dụng cho người khác nghỉ ngơi.”

Cuối cùng, lão hòa thượng lại nói: “Vô luận là ai, chỉ cần dưỡng thành 7 thói quen này thì vận may sẽ đến với người đó “như hình với bóng!”“

Lão hòa thượng khuyên bảo chúng ta rất nhiều cách để thực hành bố thí chỉ cần dùng tâm là có thể làm được. Ví như trong cuộc sống hàng ngày, mưu sinh kiếm tiền nuôi gia đình, kỳ thực đây cũng là một dạng “bố thí.”

Nếu như bạn đang ở trong mê, cảm thấy mình đang “làm trâu làm ngựa” kiếm tiền trả khoản nợ nào đó cho gia đình. Và vì thế mà trong lòng bạn ôm giữ một nỗi oán giận thì bạn sống sẽ rất khổ! Chỉ cần bạn thay đổi ý niệm, biết rằng nuôi gia đình chính là bạn đang bố thí cho người khác, bạn đang làm việc tốt nuôi dưỡng gia đình. Khi ấy trong lòng bạn sẽ cảm thấy rất nhẹ nhàng và vui vẻ!

Đừng tưởng rằng chỉ có đến chùa bỏ một chút tiền vào đó thì mới là bố thí. Kỳ thực nhiều người không hiểu rằng, trong cuộc sống hàng ngày, hết thảy việc bạn đang làm đều là bố thí, là nuôi dưỡng!

Đơn giản như, bạn sửa sang dọn dẹp lại nhà cửa sạch sẽ khiến cho gia đình sống được thoải mái thì đó cũng là bạn đang bố thí đối với mọi người trong gia đình. Hay bạn tận tâm tận lực làm việc ở sở làm thì cũng là một cách bố thí đối với công ty và nuôi dưỡng xã hội …

Nếu như bạn có thể khởi ý nghĩ này trong tâm thì bạn sẽ sống được tự tại. Hãy tin rằng cho dù những việc làm bố thí của bạn trước mắt không nhận được thù lao đi nữa thì trong tương lai bạn cũng nhận được sự hồi báo kỳ diệu!

Anh Trần Minh gởi

Khôn Lỏi – Nét Văn Hóa Tệ Hại Trong Cách Ứng Xử Của Người Việt

 

Khôn Lỏi – Nét Văn Hóa Tệ Hại Trong Cách Ứng Xử Của Người Việt

Văn hóa ứng xử trong xã hội văn minh hội nhập là cả một quãng đường dài cần phải học hỏi, tiếp thu và không ngại phá bỏ những tư tưởng lạc hậu, hẹp hòi, bảo thủ. “Chân thành là sự khôn ngoan cao cấp”, lời khuyên này có lẽ luôn thích hợp.

Trong cách ứng xử của người Việt, không khó để chúng ta nhận ra một nét văn hóa đặc thù, đó chính là khôn lỏi. Nó phản ánh trong mọi ngóc ngách của đời sống, và đang trở thành mối nguy hại trong xã hội ngày hôm nay.

Đứng xếp hàng ở quầy thanh toán siêu thị, có hai đứa trẻ đứng gần nhau. Người mẹ đứa trẻ đứng sau bảo nó chen lên tính tiền trước, nó không nghe lời và vẫn xếp hàng theo đúng thứ tự.

Khi ra ngoài, người mẹ ấy mắng con: “Mày ngu lắm, mua ít đồ thì giành tính trước cho nhanh. Chắc sau này ra đời toàn bị chúng nó ngồi trên đầu thôi!”. Đứa bé ngây thơ cúi gằm nhận lỗi.

Thái độ bực tức của bậc phụ huynh kia không phải là cá biệt. Xuất phát từ tâm lý lo sợ con mình bị thiệt thòi, con mình bị mất cơ hội tốt, nên một số cha mẹ Việt dạy con thói khôn lỏi, đi tắt, nhằm đạt được lợi ích một cách ngắn nhất, dễ dàng nhất mà không phải tốn nhiều công sức học hỏi, lao động.

Từ những câu tục ngữ xa xưa: “Khôn ăn người, dại người ăn”, “Ở bầu thì tròn, ở ống thì dài”, “Ông đưa chân giò, bà thò chai rượu”…

Đã phản ánh tư tưởng tiểu nông bao gồm những thói quen, tập quán, phong tục, hành vi và thái độ ứng xử của người Việt với phương thức sản xuất nhỏ và những điều kiện sinh hoạt phù hợp với bối cảnh nông nghiệp, nông thôn dẫn đến cách nghĩ của họ cũng hết sức vụn vặt, lẻ tẻ, không có tầm nhìn xa, không có tính chiến lược, thiếu khả năng khái quát tổng hợp.

Họ chỉ thấy lợi trước mắt, không thấy lợi lâu dài, chỉ thấy lợi ích cá nhân, không thấy lợi ích tập thể.

“Bè ai người nấy chống

Ruộng ai người ấy đắp bờ”.

Sống trong một làng quây quần vài chục, nhiều thì trên trăm nóc nhà, nhà ai có việc gì thì chỉ trong một khoảng thời gian rất ngắn, chuyện xảy ra ở đầu làng, cuối làng đã biết.

Dư luận tạo ra tiếng tăm, tai tiếng, điều tiếng. Điều này làm nảy sinh tâm lý sĩ diện cá nhân, sống phụ thuộc rất nhiều vào điều tiếng bên ngoài. Người ta sống theo dư luận và tự mình điều chỉnh ứng xử theo dư luận đó.

Khi giáo dục con trẻ, họ cũng dựa vào thói quen, dựa vào kinh nghiệm, lo sợ con em mình “khôn nhà dại chợ”. Do đó tâm lý khó tiếp thu cái mới, ngại thay đổi để an phận thủ thừa, quen nín nhịn, nín nhịn cả với điều chướng tai, gai mắt bởi “một điều nhịn chín điều lành”, vì cái lợi của bản thân mà làm ngơ trước sự bất công xảy ra quanh mình.

Tư duy của ông bà cha mẹ Việt vẫn còn ảnh hưởng không nhỏ đến nhân cách của lớp trẻ hôm nay. Và nguy hại là, khôn lỏi, láu cá đôi lúc còn bị đánh đồng với văn hóa ứng xử, được cho là cách thức giao tiếp khôn khéo, nhạy bén, thức thời.

Có lẽ rõ nhất vẫn là ở nơi chốn cơ quan, công sở. Thói luồn lách, nịnh bợ cấp trên, để đón thời cơ, để giành suất “đi tắt đón đầu” mau chóng thăng quan tiến chức. Đội trên tất phải đạp dưới, họ chia bè phái để thu nạp người thân, họ hàng, đệ tử. Mặt khác lại thanh trừng những người có chính kiến đối lập, những người không xu nịnh, trung thực và cầu tiến.

Nhưng khi ra ‘biển lớn, sóng to’, thói khôn lỏi, ranh vặt khó phát huy tác dụng, thậm chí còn khiến người Việt mất điểm trước bạn bè quốc tế.

Còn nhớ những vụ ồn ào về chen lấn, xô đẩy, lấy quá nhiều thức ăn tự chọn trong các chuyến du lịch nước ngoài của một bộ phận du khách Việt Nam cho đến các thương vụ mua bán lớn bị phía nước ngoài phạt vì vi phạm các điều khoản hợp đồng, và đau xót hơn là bị lừa đảo vì thói “tham bát bỏ mâm” của chính người Việt với nhau.

Một vị tiến sĩ cho rằng: “Thương lái Trung Quốc đặt hàng trồng khoai lang rồi bỏ chạy, sau đó đến thu gom dứa, cau non, sầu riêng non, bông thanh long… và tiếp tục biến mất. Ý đồ của thương lái Trung Quốc như thế nào chưa bàn tới nhưng trước tiên là do người Việt ham lợi”.

Còn theo nhà nghiên cứu văn hóa Bùi Trọng Hiền: “Khôn lỏi thể hiện tầm phát triển của dân trí xã hội còn chứa đựng nhiều ‘bản năng tự nhiên’.

Trong một xã hội văn minh, sự giành giật là bản năng hoang dã luôn cần được kiểm soát bởi hệ thống luật pháp/đạo đức. Nếu không, nó sẽ kìm hãm xã hội ở dạng chậm phát triển, thậm chí không chịu phát triển. Cái sự khôn lỏi lan tràn trong xã hội ta, tôi cho đó là điều đáng buồn bởi nó sẽ chi phối cơ bản lòng tốt nói chung của con người”.

Văn hóa ứng xử trong xã hội văn minh hội nhập là cả một quãng đường dài cần phải học hỏi, tiếp thu và không ngại phá bỏ những tư tưởng lạc hậu, hẹp hòi, bảo thủ. “Chân thành là sự khôn ngoan cao cấp” – Lời này có lẽ luôn thích hợp.

Giới trí thức chống bạo quyền…

 Van Pham

Giới trí thức chống bạo quyền….

Ngô Nhân Dụng

Anastasia Vasilyeva biết đám công an của ông Putin sẽ đến bắt mình. Vì Alexei Navalny và nhiều nhà đối lập chống Putin bị bắt cả rồi. Bà Vasilyeva, chủ tịch Nghiệp đoàn Y sĩ, đã sẵn sàng.

Không biết khi biết mình sắp bị công an đến gõ cửa, các cô Lê Thị Công Nhân, Tạ Phong Tần, Huỳnh Thục Vi, Phạm Đoan Trang, ở nước ta, đã chuẩn bị như thế nào? Rất nhiều người sống dưới chế độ cộng sản luôn lo sẵn khăn gói, lương khô, áo quần, vân vân, chỉ chờ công an đến là lên đường vào tù!

Anastasia Vasilyeva không chuẩn bị theo lối cổ điển như vậy. Theo bản tin Reuters, bà đang ngồi trước cây đàn piano màu trắng, dạo bản đàn rất phổ thông, “Tặng Elise” (Für Elise) của Beethoven lúc 9 giờ sáng ngày 27 tháng Giêng 2021. Mật vụ ập vào, một cô công an trịnh trọng cầm đọc bản án lệnh. Anastasia vẫn tiếp tục đàn. Cho đến lúc hết bài, đứng dậy, bà nói với đám công an đến bắt mình: “Vỗ tay đi chớ?”

Dĩ nhiên, không ai biết vỗ tay…..

Đoạn video dài mấy phút được đưa lên mạng, hàng triệu người khắp thế giới hoan nghênh – và vỗ tay. Anastasia Vasilyeva may mắn sống trong thời đại tin học. Nhờ internet, mạng xã hội và điện thoại di động có thể chụp hình, quay phim, giới đấu tranh ở Nga bây giờ không bị cô lập tuyệt đối như Anna Akhmatova, Osip Mandelstam trong thời Stalin; Andrei Sakharov và Aleksandr Solzhenitsyn thời Khrushchev, Brezhnev; hay như Nhà văn Lưu Hiểu Ba, Luật sư Trần Quang Thành ở bên Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình.

Giới trí thức thường thay miệng người dân lên tiếng chống bạo quyền. Đặc biệt là ở nước Nga. Chữ “intelligentsia,” giới trí thức, được dùng trong nhiều ngôn ngữ Âu châu, gốc tiếng Nga. Hoàng đế Đỏ Stalin kiêng nể giới trí tức, không như đám bạo chúa Á châu. Mao Trạch Đông thì nói thẳng rằng giới trí thức không ích lợi bằng cục phân. Tập Cận Bình và Nguyễn Phú Trọng vẫn học tập tư tưởng Mao Chủ tịch từ thời đó.

Dân Nga tiếp xúc với Âu châu nhiều thế kỷ, các hoàng đế vẫn mời các triết gia, các nhà khoa học Tây Âu làm quốc khách, rất trọng vọng. Có lẽ vì thế người dân cũng kính trọng các thi sĩ, các nhạc sĩ, các nhà khoa học.

Năm 1934, thi sĩ Osip Mandelstam viết một bài thơ chế nhạo Stalin, chỉ đọc trong các cuộc gặp gỡ bạn bè, đọc thuộc lòng, không ai chép ra. Nhưng cuối cùng mật vụ cũng có một bản. Bị hỏi cung, vì danh dự thi sĩ nhận mình là tác giả. Thay vì tìm cách lên án tử hình Mandelstam, Stalin đã gọi điện thoại cho Boris Pasternak, hỏi ông có mặt khi Mandelstam đọc bài thơ đó không. Pasternak lảng tránh không trả lời. Stalin lại hỏi Mandelstam có phải một thi sĩ lớn hay không. Pasternak chỉ nói mình với Mandelstam làm thơ khác nhau, các chuyện khác không quan trọng. Cuối cùng, Stalin dằn mặt: “Nếu anh muốn cứu bạn anh thì anh đã không nói như thế!” Pasternak sau đó đã đi vận động với nhiều người trong Bộ Chính Trị xin cứu Mandelstam. Nhà thơ không bị giết, chỉ bị đưa đi đầy, 4 năm sau mới chết.

Ngay cả ông Hoàng đế Đỏ cũng nổi lòng ganh tỵ khi thấy các nhà thơ được hoan hô. Trong thời Đại chiến Thứ Hai nữ sĩ Anna Akhmatova và Boris Pasternek được mời tới trình diễn trong một nhà máy. Các công nhân chăm chú nghe họ đọc thơ. Có lúc họ cất tiếng đọc cùng thi sĩ, những bài thơ mà nhiều người Nga đã thuộc lòng! Cuối cùng tất cả đứng dậy vỗ tay. Ngày hôm sau, Stalin hỏi một cận thần: “Đứa nào bày ra cái trò đứng dậy vỗ tay thế?” Có lẽ vì thời niên thiếu Stalin cũng từng là một thi sĩ đang lên, viết bằng tiếng Georgia, thơ đã được in trong nhiều tạp chí có giá trị– nhưng sau này ông ta tuyệt đối không muốn nhắc tới tiếng mẹ đẻ.

Nhạc sĩ Dmitri Shostakovich đã từng là một nạn nhân của Stalin. Ông nổi tiếng trong âm nhạc không khác gì Pasternak trong thi ca. Ông đã viết các bản giao hưởng ca ngợi cách mạng, nhưng lúc nào cũng nơm nớp lo sợ bị phê bình là có khuynh hướng văn nghệ tự sản, xa rời quần chúng.

Tai nạn đã giáng xuống năm 1936 khi Stalin mang cả Bộ Chính Trị đến coi vở nhạc kịch Lady Macbeth của Shostakovich, đang được khắp nơi hoan hô. Nửa chừng, Stalin đứng dậy ra về. Ngày hôm sau, nhật báo đảng Pravda đăng một bài đả kích kịch liệt vở opera, coi như không phải là âm nhạc nữa. Các báo khác, cả tờ báo của hội nhạc sĩ cũng chỉ trích, bạn bè bắt dầu xa lánh nhạc sĩ. Lợi tức của ông bị giảm ba phần tư!

Shostakovich biết rằng mình sẽ bị trừng phạt. Khác với Anastasia Vasilyeva năm nay, năm 1937 Shostakovich chuẩn bị sẵn sàng chờ công an đến bắt đưa lên Siberia, như thi sĩ Osip Mandelstam đã chết ở đó. Ông được mời tới trụ sở Mật vụ NKVD (tiền thân của KGB). Sau khi “làm việc” cả ngày, ông được viên công an thẩm vấn cho về, hẹn một tháng sau tới hỏi cung tiếp. Ông sợ đến nỗi đêm ra ngủ một mình ở gầm cầu thang. Người em của vợ ông, nhà vật lý học Vsevolod Frederik, bà mẹ vợ, cùng vài người bạn nhạc sĩ đã bị bắt đi trại cải tạo.

Đúng ngày hẹn, Shostakovich đến trụ sở NKVD, mang theo cái va ly chứa đủ quần áo, khăn tắm, bàn chải và thuốc đánh răng, đứng xếp hàng chờ đến lượt mình được hỏi cung. Ông nói với viên thư ký mình đã có hẹn, đọc tên họ viên chức mật vụ đang đợi mình. Người thư ký mở sổ ra coi, rồi bảo: Đồng chí đó hôm nay bận việc. Anh về đi. Chúng tôi sẽ cho gọi anh sau.

Nhưng Shostakovich không bao giờ bị gọi lại. Về sau ông dò hỏi những người quen trong guồng máy công an, họ bảo cái anh công an mật vụ hỏi cung ông đã bị bắt trước ngày ông tới hẹn lần thứ nhì. Sau đó Shostakovich lại tiếp tục soạn những bài ngợi ca các cuộc chiến thắng của Hồng quân và được yên thân. Sau khi Stalin chết năm 1953, không khí dễ thở hơn. Năm 1957 ông viết Giao Hưởng Khúc số 11, đặt tên là “Cách Mạng 1905,” cuộc cách mạng chống Nga hoàng thất bại năm đó. Nhưng ông nói riêng với bạn bè rằng ông thai nghén bản nhạc đó sau cuộc cách mạng Budapest cuối năm 1956, khi dân Hungary nổi lên đòi độc lập tự do rồi bị quân Nga tàn sát đẫm máu.

Khi Stalin đang tính toán cách trừng phạt Osip Mandelstam, một nhân viên đã báo trước với bạo chúa rằng, “Lịch sử bao giờ cũng đứng về phía các thi sĩ. Họ lúc nào cũng nói sự thật.”

Các thi sĩ sẽ sống mãi mãi, sau khi các chế độ đàn áp họ tàn lụi.

Alexei Navalny, nhà tranh đấu chống tham nhũng của chế độ Vladimir Putin cũng nói tương tự khi bị bắt giam. Ông tuyên bố, “Các ông không thể nào làm cho hàng chục triệu người sợ hãi, những người đã bị chính quyền của các ông ăn cướp. Các ông nắm được quyền hành để còng tay tôi, nhưng cái quyền đó không thể kéo dài mãi mãi.”

Ông Navalny, 44 tuổi, đã trở thành người lãnh đạo phong trào đòi dân chủ tự do ở Nga. Ông bị ngộ độc ngày 20 tháng Tám năm ngoái, được đưa qua Berlin chữa trị. Các phòng thí nghiệm ở Đức, Pháp và Thụy Điển xác nhận ông bị đầu độc bằng chất Novichok, thứ độc dược KGB vẫn sử dụng để thủ tiêu những người đối lập. Ông được chữa trị, quyết định bay về nước ngày 17 tháng Giêng, rồi bị bắt. Ông bị đem ra tòa án xử, hàng ngàn người biểu tình phản đối ở nhiều thành phố khắp nước Nga.

Sau khi Navalny bị bắt, các tổ chức tranh đấu ở Nga đã truyền trên YouTube một video dài hai tiếng, mô tả một biệt thự bên bờ Hắc Hải, được giới thiệu là xây dựng làm nơi nghỉ ngơi cho Vladimir Putin. Trong biệt thự sang trọng này có những phòng khiêu vũ, “phòng nghe nhạc với nước” (aqua-discotheque) và cả sòng bài. Hàng trăm triệu người đã chuyển đoạn phim cho mọi người cùng coi với những lời bình phẩm cay đắng.

Chế độ Putin không mạnh bằng thời Stalin, vì các phương tiện truyền thông hiện đại tạo thêm sức mạnh cho lớp người thấp cổ bé miệng. Giới trí thức Nga vẫn tồn tại, Họ không sợ hãi như trong thế kỷ trước. Hàng ngàn nhà tranh đấu vẫn chứng tỏ tư cách chững chạc, như Bác sĩ Anastasia Vasilyeva tiếp tục bản đàn của Beethoven trong khi chờ bị bắt.

Dưới chế độ Nguyễn Phú Trọng ở nước ta, các nhà trí thức vẫn không ngừng tranh đấu. Những giáo sư, học giả, nghệ sĩ tập họp trong các nhà xuất bản, trên mạng internet tiếp tục lên tiếng đòi tự do ngôn luận, tự do hội họp. Một Phạm Đoan Trang này bị bắt thì sẽ có nhiều Phạm Đoan Trang khác đứng lên. Họ sẽ cho tất cả mọi người thấy tư cách dũng cảm của người trí thức. Giới trí thức lấy nhân cách của mình làm tấm gương cho cả xã hội. Đó là niềm hy vọng của dân tộc.

Trong một bài viết về “Văn Nghệ và Chính trị,” nhà phê bình Lê Ngọc Trà nhận xét, “Trong xã hội ta, có… chỗ đứng trong tổ chức, đoàn thể, không khó bằng có nhân cách. Điều đó ai cũng thấy rõ và càng ngày càng rõ.” Bài này in trong cuốn Lý Luận và Văn Học xuất bản năm 1990. “Không khó bằng có nhân cách!” Nhận xét đó, đến bây giờ vẫn đúng!

– Biểu tình tại Moscow sau khi Navalny bị bắt, 2 tháng Hai, 2021.

QUÁ ĐỔI VÔ TÌNH – Huy Phương

QUÁ ĐỔI VÔ TÌNH – Huy Phương

Tuần rồi tôi có dịp đi thăm hai người, một người bạn đang nằm trong quan tài tại nhà quàn, và một bà cô đang nằm trong nhà dưỡng lão.
Người bạn không biết tôi là ai đã đành, vì người ấy đã chết, nhưng bà cô còn sống cũng không biết tôi là ai vì bà đã mất trí nhớ!
Người bạn này ngày hôm trước còn vui vẻ chuyện trò với bạn bè, nhưng sáng hôm sau, người nhà không thấy thức dậy, vào phòng thì thấy ông đã chết.
Bà cô, một đời giàu có lẫy lừng, giờ cũng trắng tay, vào chỗ nghỉ cuối cùng cũng đã hơn năm.
Cả hai người không ai thấy khổ, một người đã qua bên kia thế giới, chỉ còn lại xác thân rồi cũng tan rữa trong lòng đất hay thành tro bụi rải xuống lòng biển, người còn lại phần trí nhớ đã là một khoảng không gian mờ mịt, chỉ sống theo bản năng, hít thở hay biết đói, đau, đâu còn nhìn ra mặt người quen nữa.
Trong khoảng thời gian gần đây, tôi thấy bạn bè, hay người quen biết bỏ thế giới nay ra đi khá nhiều, và nhiều lúc ra đi quá đột ngột.
Những điều chúng ta thường nghĩ là không ngờ, nhưng lại xảy ra, nhiều lúc có cái cảm giác là chuyện phi lý, nhưng thật ra là chuyện rất thường vẫn xảy ra trong cuộc đời thường.
Mấy tuần trước, trong bữa ăn sáng với một người bạn cùng đơn vị cũ, bỗng dưng tôi chợt nhớ đến một anh bạn làm chung phòng, hơn mười lăm năm nay, sau khi bị stroke, chỉ quanh quẩn trong nhà.
Tôi đề nghị với bạn, ăn sáng xong sẽ ghé qua thăm, kẻo lâu ngày quá không gặp bạn cũ. Bạn tôi chần chừ: – “Hay để bữa khác đi anh. Hôm nay tôi phải chạy về nhà có chút việc.”
Tuần sau, điện thoại reo, tôi mở máy, bạn tôi cho biết: – “Sơn chết rồi anh!” Tôi la lên: -“Ðã nói mà, phải chi hôm nọ đi thăm thì đâu phải hối hận như bây giờ!”
Bạn tôi còn vớt vát: -“Hôm đó đi thăm thì Sơn cũng đã vào bệnh viện rồi! Bây giờ thì đã quá trễ, tang lễ mới cử hành cách đây ba hôm. Theo sở nguyện của người chết, gia đình không đăng cáo phó!”
Bạn tôi biết tin vì vừa đọc được tên Sơn trên trang phân ưu.
Tôi bắt đầu nổi cáu: “Thì ít ra vào bệnh viện, cũng gặp nó một lần trước khi nó chết!”
Tôi đăng một mẩu chia buồn ngắn ngủi trên một tờ nhật báo, mở đầu bằng câu: “Quá đỗi vô tình, được tin trễ….” Nhưng người chết đâu có xem được trang báo và biết cho nỗi hối tiếc của chúng tôi.
Nói ra thì buồn trong khi nhiều người đang vui!
Mới nghe tin trễ, vợ một người bạn qua đời đã hai tháng nay, bà trối trăng, ngoài gia đình, đừng tin cho ai biết.
Gọi một số bạn đi thăm thì lại nghe tin một người bạn tháng trước mới đưa vợ vào phòng cấp cứu, và nay đang ở trong nursing home.
Thật cũng quá vô tình, trách cuộc sống bận rộn, hay trách mình ít khi nghĩ đến người khác, số phận thiệt thòi, bất hạnh hơn mình. Nghĩ đến việc gì, nên làm ngay, thời gian không đợi mình, và người bạn tôi cũng không còn thời gian để nằm chờ.
Ðã có thời gian nằm bệnh viện, rồi nơi phục hồi, tôi biết nỗi cô đơn của người bệnh là to lớn như thế nào.
Tôi được xem một cuốn phim Mỹ, trong đó một vị linh mục khuyên một người trai trẻ, nếu có cơ hội nên đi viếng thăm tang lễ của người quá cố, người bệnh trong nhà thương, người kém may mắn trong nhà tù. Ðó là những việc lành.
Và với tôi, xin thêm, những người già, kẻo không còn kịp nữa!
Hôm qua tôi vừa được điện thoại của một người bạn đã về hưu, nghĩa là cũng đã đến tuổi già, ở miền Ðông nước Mỹ.
Anh cho biết anh đang có một chương trình đi vòng quanh nước Mỹ và cả Canada để thăm những người bạn thân, bệnh tật và già yếu.
Anh cho biết thêm, chỉ trong vòng nửa tháng, anh đã mất đi ba người bạn, lớn cũng như nhỏ tuổi, bệnh tật hay không, nên bây giờ có thời giờ nên thăm viếng, gặp gỡ nhau, kẻo “một mai bóng xế trăng lu, con ve kêu mùa hạ, biết mấy thu mới gặp chàng!”
Tôi biết ở Mỹ này, nhiều người vì sinh kế phải đi làm ở tiểu bang xa, không có thời gian trở về thăm cha mẹ.
Vào những dịp Lễ Tạ Ơn, Giáng Sinh và Tết Nguyên Ðán, cha mẹ vẫn ngóng đợi con về.
Con thì có bao nhiêu công việc bận rộn ở sở; cuối tuần phải cắt cỏ, dọn dẹp nhà xe, đưa con đi học đàn, học võ; mùa hè phải đi “vacation;” vắng nhà không có ai săn sóc con chó, con mèo hay bầy cá Koi trong hồ, ai cho ăn.
Ðến khi nghe cha mẹ mất mới hối hả, mua vé máy bay về phục tang và khóc lóc. Ðể làm chi nữa!
Chuyện kể, một cụ già, goá vợ, sống cô đơn, buồn rầu sau khi nghe điện thoại của con gái và các cháu nói rằng sẽ không trở về thăm cha vào dịp Giáng sinh năm nay.
 Người con khác cũng hứa hẹn sẽ cố gắng để về thăm cha vào năm tới, thế nhưng đã ba mùa Giáng Sinh trôi qua, người cha vẫn cô đơn mòn mỏi ngóng đợi những đứa con về.
Những người con sau đó đột ngột được thân nhân báo tin cha qua đời, lúc này, họ mới bàng hoàng nhận ra mình có một người cha trên đời này, và hôm nay cha đã không còn nữa.
Lòng tràn đầy hối hận và đau đớn, mắt rướm lệ, những đứa con vội vàng trở về nhà để tham dự tang lễ.
Bước vào nhà, họ ngạc nhiên khi thấy một bàn tiệc đã sắp sẵn. Người cha già bất ngờ bước ra, và câu nói đầu tiên của ông là:
“Xin thứ lỗi cho Cha. Cha chẳng còn cách nào khác để gọi các con trở về thăm Cha.”
Bày ra bông hồng trắng, bông hồng đỏ mà chi? Nhiều lúc chúng ta quên chúng ta còn cha mẹ ở ngay trong nhà, trong thành phố, trong một tiểu bang xa, hay cả trong một nhà dưỡng lão.
Xin hãy thăm viếng, trang trải tấm lòng, lo lắng, đừng để một mai kia rình rang nghi lễ “làm văn tế ruồi!”

Huy Phương

From: Do Tan Hung & KimBang Nguyen

Ai Đó Bước Ra Khỏi Cuộc Đời Ta, Đôi Khi Lại Là Điều Tốt

 

GÓC SUY GẪM…

Ai Đó Bước Ra Khỏi Cuộc Đời Ta, Đôi Khi Lại Là Điều Tốt

Không phải tất cả những người mà ta đánh mất trong cuộc đời đều là một mất mát. Thi thoảng khi mà ai đó bước ra khỏi cuộc đời ta, thực chất lại là một điều may mắn.

Đó là sự thật. Nếu mối quan hệ đó không ra gì thì hãy để người đó bước ra khỏi đời mình. Níu kéo hay khóc lóc đâu có được gì?!

Nếu phần lớn thời gian, họ hay lạnh lùng lừa dối, điều khiển, đòi hỏi, thậm chí là đâm sau lưng bạn thì cách tốt nhất là tiễn họ ra đi đừng luyến tiếc.

Ta nên ngừng ngay việc cố gắng chắp vá mọi thứ với những người đó. Vì thực tế ta có cố thế nào thì mối quan hệ cũng chẳng thể như xưa. Càng níu càng đau, người tổn thương chỉ là chính ta mà thôi. Vài người chỉ có ý nghĩa đối với cuộc đời ta trong một khoảng thời gian nào đó mà thôi. Họ giống như một chương sách trong cuộc đời ta và rồi sẽ tới hồi kết thúc’.

Thỉnh thoảng ta cần tạm biệt một ai đó, tiếp tục con đường của mình. Thỉnh thoảng ta sẽ phải rời xa một ai đó để cuộc sống của mình trở nên bình yên và hạnh phúc hơn.

Đánh mất một ai đó cũng là một phần của sự trưởng thành. Thà cô đơn trong một khoảng thời gian còn hơn sa vào những mối quan hệ sai lầm và nguy hại chỉ để bớt buồn trong chốc lát .

Thà ta chỉ có một, hai người bạn chân thành còn hơn cả đống bạn bè giả tạo – người thường giả vờ quan tâm mình nhưng thực chất lại mừng thầm lúc mình gặp nạn.

Người nên đến sẽ đến. Người nên đi , ta nên vui vì họ đã ra đi. Thay vì cứ mãi buồn, níu kéo những người đã rời xa ta, hãy biết ơn, trân trọng những người vẫn luôn cạnh ta khi vui vẻ hạnh phúc cũng như lúc khó khăn gian khổ.

Chấp nhận sự ra đi mất mát mà tâm luôn bình an, hơn là sở hữu mà nội tâm bất an?

Hạ An

You and Van Pham

Ngọn đồi ta trèo-Amanda Gorman-Trần Mộng Tú dịch

Mời đọc bài thơ “Ngọn đồi ta trèo” của Amanda Gorman (22 tuổi) (Trần Mộng Tú dịch). Xem thân phận và suy nghĩ của chúng ta, người Việt Nam da vàng, nhập cư vào Mỹ, có phần nào giống như tác giả da đen  này không?

Ngọn đồi ta trèo

Jan 27, 2021

Trần Mộng Tú dịch

BELLEVUE, Washington (NV) – Bài thơ “The Hill We Climb” được chính tác giả Amanda Gorman (22 tuổi) đọc trong lễ nhậm chức của Tổng Thống Mỹ thứ 46 – Joe Biden – ngày 20 Tháng Giêng, 2021. Nhà thơ Trần Mộng Tú đã dịch qua tiếng Việt bằng trái tim của một người Mỹ gốc Việt.

WASHINGTON, DC – JANUARY 20: Youth Poet Laureate Amanda Gorman speaks during the inauguration of U.S. President-elect Joe Biden on the West Front of the U.S. Capitol on January 20, 2021 in Washington, DC. During today’s inauguration ceremony Joe Biden becomes the 46th president of the United States. (Photo by Rob Carr/Getty Images)

Nhà thơ trẻ Amanda Gorman đọc thơ trong lễ nhậm chức của Tổng Thống Mỹ thứ 46 – Joe Biden – ngày 20 Tháng Giêng, 2021. (Hình: Rob Carr/Getty Images)

Amanda Gorman phải trèo lên ngọn đồi của hoàn cảnh, và đã leo được gần đến đỉnh đồi. Cô đã truyền cảm hứng đến hơn 300 triệu người Mỹ. Hy vọng họ sẽ leo qua được ngọn đồi phân cách (trong tâm tưởng) để đất nước Hoa Kỳ luôn có dân chủ, và bình minh. Bài thơ cũng đã khơi dậy một cảm hứng thi ca trên toàn nước Mỹ và khắp thế giới.

Ngày đã bắt đầu rồi
Sao vẫn đầy bóng tối
Mất mát nào cưu mang
Đại dương nào ta lội

Từ bụng con quái thú
Ta bước đi can trường
Yên lặng ở quanh ta
Chẳng phải là êm ả

Trong tín điều đưa ra
Công bằng hay công lý
Chưa định phân rõ ràng
Thì bình minh đã đến

Ta đã có kết quả
Không biết bằng cách nào
Ta đã được chứng kiến
Một cường quốc còn nguyên
Dẫu chưa được hoàn thiện

Ta chính là hậu duệ
Của thời điểm xa xưa
Nơi đứa bé da đen
gầy gò, sống với mẹ
một bà mẹ độc thân
đứa bé được đọc thơ
ngày đăng quang Tổng Thống
nó mơ làm Tổng Thống

Mặc dù rất xa vời
Những lịch lãm uyên nguyên
Không thể nào dựng được
Một đế chế hoàn toàn
Chúng ta chỉ ao ước
Một liên minh an hòa
Một chính quyền tôn trọng
Văn hóa và màu da

Chúng ta cùng ngước nhìn
Không vì ai bên cạnh
Mà hãy nhìn những gì
Sừng sững giữa chúng ta

San bằng hố chia rẽ
Kéo chia biệt ra xa
Đặt tương lai trên hết
Chỉ còn Ta với Ta

Hãy bỏ khẩu súng xuống
Để cánh tay nối dài
Không ai tổn thương cả
Mọi người đều an hòa

Để thế giới công nhận
một sự thật hiển nhiên
trong nước mắt trưởng thành
đớn đau ta hy vọng

Ta gắn liền với nhau
Không phải vì thất trận
Mà cho chính chia rẽ
Không có dịp nẩy mầm

Trong Kinh Thư đã nói
Chúng ta được nghỉ ngơi
Dưới giàn nho xanh tươi
Dưới cây vả an bình

Hãy sống cương vị mình
Không làm ai sợ hãi
Thanh kiếm không mang lại
Vinh quang bằng nhịp cầu

Ngọn đồi ta trèo lên
Khi là dân tộc Mỹ
Không bởi vì kế thừa
Mà chúng ta bước vào

Cùng chung nhau hàn gắn
Cùng chung nhau chia sẻ
Chúng ta đã nhìn thấy
Quốc gia gần nát tan

Thay vì chia sẻ nhau
Lại đang tâm chia rẽ
Dân Chủ bị trì hoãn
Nhưng không mất bao giờ

Hãy trông vào sự thật
Lịch sử đã chứng minh
Dân Chủ đôi khi trễ
Nhưng không mất bao giờ

Đã đến thời cứu độ
Phút kinh hoàng đã qua
Sức mạnh và lòng dân
Ta lật trang sử mới

Ta tặng nhau tiếng cười
Niềm tin và hy vọng
Trong khoảnh khắc sinh tử
Sức mạnh ta vô cùng

Nếu có ai muốn biết
Làm sao vượt thảm bại
Hãy kiên cường đáp lại
Tai ương không đánh bại
Đè bẹp được chúng ta

Không quay về chốn cũ
Ta đi về tương lai
Một xứ sở bầm dập
Nhưng nguyên vẹn hình hài

Một đất nước oai hùng
Nhưng tràn đầy đức hạnh
Một dân tộc tự do
Cầm trong tay sức mạnh

Ta không quay đầu lại
Không ngập ngừng đắn đo
Không để ai đe dọa
Ta quay đầu trở lui

Mỗi hành động của ta
Phải vô cùng thận trọng
Những lầm lẫn của ta
Thế hệ sau mang vác

Ta kết hợp tình thương
nhân từ và sức mạnh
tình yêu thành di sản
cho con cháu chúng ta

Để lại một quốc gia
đẹp hơn nơi ta qua
nơi mỗi hơi ta thở
cho con cháu chúng ta

Từ bộ ngực bằng đồng
Bàn tay ta cùng vỗ
nâng thế giới bi thương
thành thế giới tình thương

Từ viễn Tây núi vàng
Từ Đông Bắc lộng gió
Nơi cha ông ta đã
Làm cách mạng khơi nguồn

Từ Trung Tây đại hồ
Từ miền Nam nắng lửa
Ta gọi nhau trỗi dậy
Ta xây lại hoang tàn

Ta đi vào ngõ ngách
Góc khuất của quê hương
Sẽ tìm thấy nhiều người
Mang rất nhiều vết thương
Những vết thương rất đẹp

Khi ngày mới sẽ tới
bước ra khỏi bóng tối
hân hoan không sợ hãi
hực lửa không khiếp sợ

Bình minh được nở rộ
Khi ta giải phóng nó
Vì chính ánh sáng đó
Hắt ra từ bình minh

Chỉ cần ta can đảm
nhìn cho rõ Bình Minh
Và ta đủ can đảm
trở thành một Bình Minh.

Bão fake news mạng xã hội Việt

May be an image of 1 person, standing and text that says 'Tin "Cả nước Đức vỗ tay 6 phút tiễn biệt bà thủ tướng Angela Merkel Là tin vịt fake news'

Sự thật về “tràng vỗ tay dài 6 phút chia tay bà Merkel” xôn xao MXH Việt

https://soha.vn/su-that-ve-trang-vo-tay-dai-6-phut-chia-tay-ba-merkel-20210207101509543.htm

 Sự thật về ‘tràng vỗ tay dài sáu phút chia tay bà Merkel’ xôn xao Facebook Việt

 https://vtc.vn/su-that-ve-trang-vo-tay-dai-sau-phut-chia-tay-ba-merkel-xon-xao-facebook-viet-ar595388.html

 

*** Bão fake news mạng xã hội Việt ***

* Không thiếu những nguồn tin có uy tín, đáng tin cậy, nhưng không ít người Việt lại vẫn cứ tìm tới những nguồn tin thất thiệt.

– Biên tập viên Đài truyền hình ZDF thốt lên hôm thứ Sáu 05/02,

– Lướt mạng xã hội tiếng Việt tôi bỗng giật mình với một “cơn bão” có tên “Cả nước Đức vỗ tay 6 phút trên bán công, tiễn biệt bà thủ tướng Angela Merkel sau 18 năm trời dẫn dắt nước Đức hơn 80 triệu dân”.

Cơn bão fake news này kéo ầm ầm trên facebook của người Việt muôn phương, tưởng nhấn chìm nước Đức. Lan truyền với tốc độ dễ gấp ngàn lần con virut corona biến thể, lần này đáng thương thay dường như nó chỉ chọn có mỗi một sắc dân: da vàng gốc Việt.

Nguồn gốc của cái tin vớ vẩn đến diệu kỳ, chẳng có một vị trí nào trong nền báo chí nhân lọai.

Tôi đã vội phản ứng nhanh với một vài bạn thân quen đang loan tải cái tin giả này: “Fake news đấy! đừng tin”, nhưng tôi cũng nhận ra ngay đã quá muộn.

Họ cũng đủ cả: nhà văn, nhà báo, kỹ sư, bác sĩ, sống ở trong nước, đang ở châu Âu và thậm chí không ít người vào đúng ngày 05/02 đang hỉ, nộ, ái, ố ngay trên đất Đức, bên cạnh hàng xóm Đức, TV bật cả ngày…

Người thì bệ nguyên si cái tin gốc ngớ ngẩn kia về Facebook của mình, kẻ thì cũng chế biến đi chút ít cho ra vẻ đó là tin riêng của mình, nhưng tất cả đều chung một thông điệp: Người Đức đang vỗ tay 6 phút rầm rầm kia kìa, tôi biết rẩt sớm, còn mọi người có biết không?

Chuyện vỗ tay hoan hô bà Merkel từng diễn ra ở nhiều diễn đàn bao năm nay. Những thông tin ca ngợi con người bà Merkel được biết đến rộng rãi. Tôi sống khá gần căn hộ của bà Merkel nên rất biết hình thù nó ra sao. Tôi cũng là người có cảm tình và ủng hộ nhiều chính sách của bà.

Việc sử dụng thông tin tích cực về bà Merkel để dựng lên một cái tin giật gân, thú hút sự chú ý và tạo sức lan tỏa chóng mặt như vụ này – với tôi như một hồi chuông báo động lần thứ hai, sau vụ bầu cử tổng thống bên Mỹ. Mạng xã hội và tin tức giả / fake news đang thực sự đe dọa cuộc sống an bình của nhiều người.

Đã có không ít bài báo, các phân tích đánh giá về tác hại của fake news, cả trên trang BBC Tiếng Việt này cũng nhiều. Vậy mà sao cộng đồng Việt ta vẫn có nhiều người “hồn nhiên” tới vậy?

Không thiếu những nguồn tin có uy tín, đáng tin cậy, nhưng không ít người Việt lại vẫn cứ tìm tới những nguồn tin thất thiệt

Tỉnh táo, không dễ dãi để tình cảm lấn át lý trí khi tiếp cận với bể thông tin trôi nổi trên mạng xã hội. Giữ an bình cho mình cũng chính là giữ cho cả những người khác.

TL – BBC