MAI THỊ MÙI

Khi Obama đắc cử tổng thống Hoa Kỳ, dân Mỹ xầm xì, xôn xao về một tổng thống da màu đầu tiên trong lịch sử Hoa Kỳ. Cái đó gọi là phân biệt chủng tộc.

Thánh Martino khi vào tu viện cũng không được tôn trọng vì ông là dân da đen. Cái đó gọi là phân biệt màu da.

Hoàng tử Anh William lấy Kate Middleton không sao. Tới lượt Harry lấy Meghan Markle thì hoàng gia xào xáo. Đó là sự phân biệt đẳng cấp.

Tại sao dân Chúa phải là dân Israel? Tại sao Đức giáo hoàng Gioan Phaolo II vẫn bị người ta xầm xì vì cái gốc Ba lan. Đó không phải phân biệt thì là gì? Vậy thì, phân biệt vùng miền, phân biệt tôn giáo, phân biệt chủng tộc, màu da, đẳng cấp vốn luôn là định kiến cố hữu trong mỗi người. Từ thuở khai thiên lập địa đã có sự phân biệt. Nhưng qua thời gian, theo sự phát triển của xã hội hướng tới sự văn minh và nhân đạo mà người ta giấu bớt cái tính xấu ấy đi. Gọi là giấu bởi vì nó chỉ ẩn đi chứ không mất đi. Và vì không mất đi nên mỗi khi có dịp là nó trỗi dậy. Nhưng, như đã nói, vì để thể hiện sự văn minh và nhân đạo mà người ta tránh nói đến nó. Thực tế là ai trong chúng ta cũng có sự phân biệt.

Cách đây gần thế kỷ, mỗi khi nhắc đến người Nhật người ta thường thêm chữ lùn. Mà quả thật người Nhật khi ấy họ rất lùn. Nhưng đến hôm nay thì sao? Chiều cao của họ hiện nay xấp xỉ người Châu Âu. Nhìn đội bóng chuyền nữ của Nhật mà sửng sốt. Cô nào cô nấy như cầu thủ bóng đá quốc tế. Vậy hồi đó khi nghe thế giới gọi mình là lùn, người Nhật có giận dỗi, gào lên là chúng mày miệt thị tụi tao không? Không. Họ lặng lẽ thay đổi chế độ dinh dưỡng để có được người Nhật như ngày hôm nay. Chứ ngồi đó mà tủi thân, khóc lóc, lên án cả thế giới thì đến hôm nay vẫn còn lùn. Mà lùn thì người ta bảo lùn là đúng rồi. Cãi cái gì!

Các bác cứ bảo tư bản nó bóc lột. Ấy thế mà đi làm toàn chọn công ty Mỹ với Châu Âu. Không chọn được nữa thì mới quay về Đài Loan, Trung Quốc, Hàn Quốc. Bọn Mỹ với Châu Âu nó cũng chả thèm đi cãi nhau với các bác làm gì. Làm cho nó lương cao, phúc lợi xã hội tốt, bảo hiểm đóng đầy đủ, chế độ lương thưởng rõ ràng. Quan hệ chủ-tớ văn minh, nhân ái. Bóc lột hay không cứ nhìn cách người lao động chọn công ty thì biết. Đấy, nó đâu cần thanh minh, thanh nga là chúng tôi không bóc lột. Cứ nhìn nền kinh tế thị trường theo định hướng XHCN tăng trưởng âm thì đủ biết thằng nào bóc, thằng nào lột ngay.

Vậy cho nên muốn người ta không phân biệt thì mình phải giống người ta. Khi giống nhau tức là trở nên một thì mới không có sự phân biệt. Ví dụ người ta cân 1 kí là mười lạng thì mình cũng cân đủ 10 lạng. Ai bảo cân 8 lạng thì người ta mới phân biệt “Bắc kỳ cân điêu”. Đẩy cái xe chôm chôm ra giữa đường, bày cái bảng 15 ngàn 1/2kg, số 1 rõ to, số 2 rõ bé, người ta ghé vào mua mới tức điên liên. Tức thì người ta chửi cái loại “Bắc kỳ ma giáo” đúng quá rồi còn gì. Cứ tạo ra sự khác biệt thì người ta phải phân biệt thôi. Nếu cả chợ ai cũng cân 1kg=1000gr, ai cũng bán xấp bánh tráng 30 cái chứ không phải 28 cái ngoài lành trong rách, ai cũng buôn thẳng, bán thật thì khi ấy trong đầu người ta chỉ có khái niệm cái chợ chứ làm gì có con mẹ Bắc kỳ bán cá trong chợ, thằng Bắc kỳ đẩy xe chôm chôm đầu chợ hay con Bắc kỳ bán mía cuối chợ.

Thay vì ngồi than thở, trách móc, tự ti, giận hờn, đòi bờ-lốc (block), ân-phen (unfriend) những người phân biệt vùng miền thì hãy như người Nhật, lặng lẽ thay đổi để xóa đi định kiến của người khác về mình. Bảo nhau đừng cân điêu, đừng bán gian, đếm dối. Đi đến đâu cũng nhã nhặn, lịch sự, giữ trật tự và giữ vệ sinh. Làm ăn, giao tế đứng đắn, trung thực thì ai người ta phân biệt làm gì. Tôi nói không ai tin thì đến chợ Tân Phong một lần mà xem. Sau lưng trường tiểu học Tân Phong A có xe rau của một anh Bắc kỳ, ngày nào cũng đắt như tôm tươi. Anh còn ngọng n-l luôn ý chứ. Nhưng thái độ buôn bán thì tuyệt vời. Ngoài giá rẻ hơn so với các sạp hàng khác thì gương mặt và lời nói hoà nhã. Mua bầu, bí là luôn tặng kèm hành ngò. Mua cà chua tặng trái chanh. Mua củ hành tặng nắm ớt. Nhà nào ăn ít mua nửa quả bí xanh hay một khe bí bỏ cũng cắt ra bán. Như thế ai chả thương. Tôi thấy Nam, Trung, Bắc gì đều mua của anh ấy hết. Đâu có ai nói tại ông này người Bắc tôi không muốn mua.

Cái passport của mình nó yếu vì vị thế đất nước mình trên trường quốc tế nó bẹp dí. Vừa mới ra khỏi khối Asean là phải xin visa rồi. Mà cũng không phải cứ xin là được. Thế xin không được thì quay ra chửi LSQ à? Người ta ớn mình bỏ mẹ người ta mới không cho. Sang đến nơi thì trốn ở lại. Ở lại thì làm chui, làm bậy, ăn trộm, ăn cướp, nhậu nhẹt, đàn đúm bầy hầy hết đất nước người ta ra thì ai chả ớn. Muốn cho người ta nhìn cái bát-bo mình mà không khinh thì phải thay đổi chứ ngồi đó tủi thân, tủi phận, trách móc, giận hờn thì suốt đời rúc kẹt như con gián.

Đấy, nói túm lại là muốn người khác không phân biệt thì mình đừng khác biệt. Mình hôi thì phải đi tắm. Mình sai thì phải sửa. Mình dốt thì phải học. Quê mùa thì phải quan sát mà học theo. Túng thiếu thì phải khiêm tốn. Chứ thấy người ta né mình thì lại lu loa lên ối giời ôi nó chê tôi hôi. Đèo mẹ! Hôi thì người ta bảo hôi. Cứ bắt người ta ngồi kế bên chịu đựng cho bể lỗ mũi à? Người ta không chịu được thì lại chửi người ta không nhân văn, thiếu nhân ái. Thế mình đã đủ nhân tính chưa?

 MAI THỊ MÙI

From: Truong Le

Bác sĩ Nguyễn Ý-Ðức

Tục ngữ Mỹ có câu nói: “Tiếp tục kiếm thêm bạn mới nhưng hãy duy trì bằng hữu cũ, vì bạn mới là bạc mà bạn cũ lại là vàng”.

Cụ Nguyễn Ðình Chiểu của chúng ta trang trọng bạn xưa với:

” Trong đời mấy bậc cố tri,

Mấy trang đồng đạo, mấy nghì đồng tâm”

Nhà thơ Lê Đại Thanh viết:

“Bạn là một nửa bản thân tôi

Nửa da thịt, nửa trái tim, khối óc”

Còn câu sau đây là diễn tả trình bạn trong Nhị Ðộ Mai:

“Nghĩa bằng hữu bậc trung trinh,

Thấy hoa mai bỗng động tình sót xa”

Nhiều vị tuổi cao cũng có ý nghĩ rằng khi về già, ngoài việc có một sức khỏe tốt, một gia đình êm ấm, thì tình bạn lâu năm là một hành trang quý giá mà họ đã mang theo được cho tới giai đoạn cuối của cuộc đời.

Vậy thì bạn hữu là gì?

Hiểu theo nghĩa thông thường, bạn là một nhóm người thường thì không có liên hệ ruột thịt, gắn bó với nhau qua những tương đồng về hoàn cảnh sinh sống.

Họ đến với nhau trong tâm đầu ý hợp, bằng kết nối những tâm tư, những nguồn giao cảm gần giống nhau.

Họ thân với nhau để chia xẻ vui buồn, để cùng thực hiện những hoài bão chung, để nương tựa lẫn nhau.

Họ hiểu nhau, tin tưởng nơi nhau, thích nhau. Đây là một gắn bó của sự thủy chung và thương yêu vị tha và lâu dài. Với nhau, họ là người đồng hành, là người tin cậy.

Bạn hữu khác với người quen biết, gặp nhau trong công việc hàng ngày như ở sở làm, trong cộng đồng, ngoài lối xóm. Đó chỉ là những tiếp xúc trong một thời gian giới hạn và cần thêm nhiều lôi cuốn, kết nối khác nữa để chuyển sang tình bằng hữu.

Trong đời sống hàng ngày, nhiều khi người ta đã lạm dung chữ bạn. Mới gặp nhau vài lần mà đã nói đó là bạn tôi, cứ như là thật. Ông bà chủ lấy lòng nhân viên, sai bạn ơi làm hộ tôi cái này, cái kia sao mà ngọt như mía lùi. Ðể rồi lay off nhau cũng mau như cắt.

Bạn hữu thường tập trung vào mấy nhóm.

Một số người có tinh thần độc lập, tự cho là không cần đến ai. Không phải họ sống cô độc. Nhưng, với họ, những giao tế qua lại thường nhẹ nhàng, có cũng được mà không cũng chẳng sao. Rồi tùy theo hoàn cảnh, tùy theo nhu cầu, nếu cần thì giao tiếp, nếu không có thể quên đi dễ dàng. Họ sống với hiện tại và thỏa mãn với những người mà họ mới gặp hay đã có sẵn. Cho nên khi mất một giao hữu, họ cũng chẳng tiếc mấy.

Những người kỹ tính, lựa bạn mà chơi thì có gắn bó sâu đậm đặc biệt với một số người mà họ coi là rất thân. Nên họ buồn tiếc khi mất. Còn những liên hệ khác thì chỉ là những thiển giao, quen biết nhiều hơn là kết bạn. Họ sống nhiều với bạn xưa và không muốn tìm bạn mới khi tới tuổi cao.

Người hiếu bạn có nhiều bằng hữu hơn: bạn quen từ những năm trước, bạn mới tạo ra sau này. Họ là những người sống với cả quá khứ, hiện tại trong tình bạn và sửa soạn cho tương lai với nhiều bạn bè. Họ luôn luôn dùng giao tế nhân sự để kiếm thêm bạn mới.

Nhiều nhà xã hội học phân biệt bằng hữu tương nhượng, bằng hữu tiếp thu và bằng hữu trong hợp tác.

Khi đôi bên cho nhau lòng trung thành và tình thương yêu thì có sự cân bằng của tình bạn, đôi bên nương tựa lẫn nhau.

Khi chỉ có một bên cống hiến tất cả và bên kia không đáp lễ thì chỉ có tình bạn một chiều.

Khi chỉ hợp tác vì một quyền lợi, một mục đích mà không có thương yêu, chung thủy thì giao tế không bền và rất giới hạn.

Đặc điểm của bằng hữu.

Khác với tình anh em, vợ chồng, bạn hữu có những sắc thái riêng biệt. Đây là một giao hảo có tính cách tự nguyện, một ràng buộc riêng tư do đôi bên hiểu ngầm thương lượng, một liên hệ qua lại trong tinh thần bình đẳng tràn đầy thiện tâm, thiện ý.

Vì tự nguyện với có quyền lựa chọn và được chọn lựa nên không ai bắt buộc ai phải là bạn. Nó cũng không có ràng buộc pháp lý như tình nghĩa vợ chồng, hoặc lễ nghĩa huyết tộc như tình anh chị em ruột thịt.

Cho nên dù có liên hệ huyết mạch, người cùng lối xóm, cùng sở làm mà không có tương khí tương đồng thì cũng không trở nên bằng hữu được. Ta có thể tỏ ra hết sức lịch sự với người cùng phòng, cùng sở nhưng không có điều gì bắt buộc ta phải thích và là bạn người đó. Ta không thể tự coi là bạn của một người khi ta không biết người đó có sẵn sàng nhận ta là bạn không. Tác giả người Pháp J Delille đã nói: “Cha mẹ là do số phận, bạn bè do lựa chọn ”.

Bình đẳng vì tình bạn xây dựng trên cá nhân mỗi con người. Nó không đòi hỏi sự bằng nhau tuyệt đối về học vấn, về địa vị trong xã hội, về sự giàu tiền, lắm bạc như nhau, thành công như nhau. Đã có nhiều tình bạn rất đẹp nẩy nở giữa chủ và thợ, giữa thầy và trò, giữa người giàu và người nghèo.

Tình bạn cũng tôn trọng tính cách độc lập của nhau: mỗi bên có nếp sống riêng tư, tự do quyết định cho đời sống của mình mà không bị bên kia can thiệp. Không có sự áp đặt chủ -nô hoặc khuất phục như lãnh chúa độc tài với thần dân.

Trong tình bạn, đôi bên dành cho nhau những cảm tình tốt, những chăm sóc, quan tâm tận tình, những giúp đỡ khi cần và sự rộng lượng, sẵn sàng với nhau. Thiện ý này không đưa đến sự lợi dụng nhau hoặc phụ thuộc nhau. Người giúp thấy thoải mái làm mà không cho là có bổn phận hoặc bị bắt ép phải làm, mà người nhận không bị ám ảnh là đã đòi hỏi quá nhiều ở bạn.

Vì khi đã phụ thuộc vào nhau thì sự tự do, bình đẳng không còn nữa. Một tình bạn đích thực không những chỉ cởi mở để cho mà còn vui vẻ để nhận.

Tình trạng sẵn sàng với nhau cũng là căn bản của bằng hữu và trong tình bằng hữu, không có sự ghen tị mà còn cần thành thật với nhau, không mầu mè, che đậy.

Để có bằng hữu

Tình bạn có thể được xây dựng trong bất cứ điều kiện, hoàn cảnh nào của con người.

Căn bản là ít nhất họ có cùng một thôi thúc tình cảm, có sự chia xẻ trao đổi những ý nghĩ giống nhau, có cùng sở thích, quyền lợi. Trong tình bạn tuy cũng có những khác biệt nhưng khác biệt này bổ túc cho nhau. Nếu hoàn toàn giống nhau thì đâu còn đối thoại, đồng cảm.

Bạn thường tìm thấy trong các nhóm có chung sinh hoạt: học cùng trường, ở cùng khu phố, làm cùng nghề, cùng thú vui giải trí, cùng lui tới cơ sở tôn giáo. Nó nẩy sinh ở những lứa tuổi khác nhau. Nhóm trung niên có lợi điểm là có bạn ở mọi lứa già trẻ trong khi người già có bạn ở cùng lứa tuổi hoặc trẻ hơn.

Về giống tính thì thường thường đàn ông đàn bà đều có nhiều bạn như nhau, nhưng chồng thì không hay tâm sự nơi bạn mà tin cẩn vợ hơn, còn vợ thì có nhiều bạn gái để tâm sự ngoài chồng mình.

Bằng hữu nẩy sinh trong những thôi thúc tình cảm giữa hai người. Thôi thúc càng cao thì bằng hữu càng sâu đậm.

Một câu hỏi thường được nêu ra là tại sao ta có ước muốn gắn bó với đối tượng này mà lại hững hờ với đối tượng khác. Có những tình bạn xuất hiện như tia chớp trên nền trời xanh: mới chỉ gặp một vài lần, chưa biết quá trình, hiện tại của nhau nhưng đã dành cảm tình cho nhau, đã muốn được có bạn và được nhận là bạn. Ý thức chưa thấy gì, nhưng tiềm thức đã nhận ra và tiên đoán là nhiều triển vọng tình bạn sẽ nẩy nở sau này.

Sự bá vai, chèo kéo, nài nỉ không đưa tới tình bạn, như các cụ ta thường nói: “Thấy người sang bắt quàng làm họ”.

Đồng nghiệp, đồng sở không đương nhiên thành bằng hữu vì đây chỉ là giao tế khách quan, không vượt qua lãnh vực nghề nghiệp.

Một vấn đề tế nhị là sự xét đoán và chấp nhận trong tình bạn: nhận xét một cách khách quan về việc làm của bạn hoặc chấp nhận và hỗ trợ vô điều kiện. Đa số đều kỳ vọng có sự chấp nhận không phê phán từ bạn mình. Một số khác lại tin cậy ở nhận xét của bạn để quyết định và để học cách hành xử trong hoàn cảnh mới. Như vậy mặc dù con người không thích bị đánh giá, nhưng một nhận xét chân thành của bạn có thể có ích cho họ.

Bạn Già
Giống như lúc mới sinh và trong thời còn thơ ấu, tuổi già đôi khi chịu một số phận không mấy vui là phải phụ thuộc vào người khác nhất là sau khi đã có nhiều mất mát.

Nhưng, thay vì vươn ra khỏi sự phụ thuộc như lớp tuổi thơ thì người già lại đi sâu vào vòng phụ thuộc. Họ không còn làm việc, bị giảm lợi tức, con cái đi ở riêng, mất dần bạn bè, người thân yêu, kém sức khỏe, bệnh hoạn. Cho nên về già mà có được những bạn cố tri thân thiết hoặc tạo thêm ra những bạn mới để nương tựa lẫn nhau là một điều rất an ủi.

Nhiều người cho rằng dù họ hàng thân thuộc có giúp đỡ nhưng bằng hữu thường gần gũi nhau hơn, dễ nói với nhau hơn. Và có nhiều điều mà chính người phối ngẫu cũng không cung ứng được bằng những bạn cố tri. Họ đã cùng vui buồn có nhau khi xưa mà bây giờ già rồi vẫn còn bên nhau. Họ nương tựa lẫn nhau để có bầu có bạn, hiểu nhau để giúp đỡ lẫn nhau. Họ lắng nghe nhau tâm sự, kể lại cho nhau những kỷ niệm, những việc đã cùng làm. Họ đối xử, xưng hô thân mật như mấy chục năm về trước.

Thường thường người già muốn có những người bạn cùng lứa tuổi, có hoàn cảnh như nhau, sở thích kinh nghiệm như nhau, sống gần nhau để thuận tiện qua lại. Nhưng họ cũng có khuynh hướng là tạo thêm bạn mới ở lứa tuổi trẻ hơn để thay thế vào chỗ của những người bạn cùng tuổi sẽ lần lượt ra đi. Cũng có người già tập trung nuôi dưỡng bạn cố tri, giới hạn trong việc tìm thêm bạn mới để tiết kiệm sinh lực và để tránh gặp những trái ý không cần thiết.

Về già cũng có một số hoàn cảnh khiến cho tình bạn gặp trở ngại.

Kém sức khỏe đưa đến không cùng nhau sinh hoạt. Quá phụ thuộc vào bạn trong các công việc hàng ngày. Nếu sự phụ thuộc quá nhiều thì đôi khi bạn cũng thấy khó chịu, xa dần. Rồi người già rơi vào cảnh cô lập, nhất là khi giảm khả năng đối thoại với tai nghễnh ngãng, mắt kèm nhèm.

Cũng nhiều người già không có thì giờ nhiều cho bạn bè vì bận rộn chăm sóc cho sức khỏe của mình hoặc để nghỉ ngơi. Ngoài ra, có trường hợp trong đó khi dư giả thì bạn bè năng tới lui, mà nghèo khó thì lại thưa vắng qua lại. Như tình huống của Nguyễn Hữu Chỉnh: “Ðã hẳn ai là mặt cố tri; Giầu sang tìm đến, khó tìm đi”

Tình nghĩa vợ chồng già dù như đũa có đôi, nhưng cũng nên có những bạn riêng để phòng hờ thời gian đơn côi, góa bụa.

Khi mất người phối ngẫu, lão nam cảm thấy lẻ bóng nhiều hơn vì đã mất người bạn đầu gối tay ấp cả dăm ba chục năm.

Bình thường quý lão bà có nhiều bạn tâm tình trong suốt cuộc đời. Nhưng khi bạn hiền ra đi, thì cụ bà thấy quan hệ với bằng hữu cũ của vợ chồng giảm dần. Cũng may là họ dễ dàng tạo thêm bạn mới, giao hảo mới bằng cánh tham dự vào nhiều sinh hoạt cộng đồng, tôn giáo. Đa số bạn của cụ bà khi đó là cô quả cùng cảnh ngộ, chỉ có một số nhỏ có gia đình. Cho nên khi còn sống với nhau mà bà vợ không chịu giao tế tạo bạn cho mình thì khi ở góa sẽ có nguy cơ cô đơn. Nhất là khi chẳng may khả năng tài chánh lại không được dồi dào.

Kết luận

Mặc dù có thể có những căng thẳng, những thay đổi ngoài tầm kiểm soát, tình bạn vẫn giúp người già cảm thấy vui lên rất nhiều. Cho nên mất một bạn cố tri là một tai biến vì nhiều người già cảm thấy không còn đủ thời gian để thay thế cái khoảng trống tình cảm đó.

Hơn nữa, như Simone de Beauvoir đã viết:” Cái chết của người bạn thân thiết là sự đoạn tuyệt đột ngột với quá khứ của mình. Chúng ta không những mất một sự hiện diện mà còn mất cả một phần của cuộc sống mà chúng ta đã gửi gắm nơi họ”.

Bác sĩ Nguyễn Ý-Ðức

From: Truong Le

Báo Tiếng Dân

Nguyễn Thông

7-11-2023

Đó là sự kiện mang tên “cách mạng tháng 10” và những hệ quả mà nó gây ra bảy chục năm sau.

Năm 2023, tháng 10, hôm nay 7.11, cách đây đúng 106 năm, xảy ra cuộc bạo loạn cách mạng tháng 10 ở Nga, cái nước đang tiến hành cuộc chiến tranh xâm lược tàn bạo với người anh em Ukraine, một thời môi răng trong thể chế Liên Xô. Bản chất thật của Liên Xô và Nga, cách mạng và chiến tranh, dù có che giấu khéo mấy, lâu mấy, cũng có lúc bật ra, phô bày. Cách mạng ư, chẳng qua là bạo lực, chém giết, say máu, tàn bạo, là “cách mẹ cái mạng chúng nó đi”.

Trên quả địa cầu, những anh cộng sản hoặc đám thiên tả ưa làm cách mạng, thích dùng từ “cách mạng” nhất. Cách mạng thực chất là phá bỏ, thay đổi, chém giết, vậy mà thời nay họ cứ hô hào mọi người “phát huy tinh thần cách mạng”, chả biết định phá cái gì, chém giết ai.

Tại sao xảy ra tháng 11 mà lại gọi cách mạng tháng 10. Đó cũng là sự oái oăm. Cứ tra Gu gồ thì rõ ngay, không cần giải thích lòng thòng. Vả lại, Liên Xô nơi đẻ ra cách mạng, nó thích gọi thế thì đàn em phải chiều, nó mà phạt, không u đầu cũng sứt tai.

Bây giờ đã gần 10 giờ đêm của ngày kỷ niệm “thứ 106” nhưng hầu như chả tờ báo nào đất An Nam (*), kể cả TTXVN, đưa tin về việc xứ ta tổ chức mít tinh, kỷ niệm cách mạng tháng 10. Một chữ cũng không. Nếu dính tí ti, thì đó là tin lấy từ báo Nga, cho biết đám tàn dư cộng sản Zyuganov kéo nhau đi tuần hành, thu hút được vài ông già bà cả còn mắc nợ với Lênin và chính quyền Xô-viết.

Chủ tịch Đảng Cộng sản Liên bang Nga, Genady Zyuganov phát biểu tại lễ kỷ niệm Cách mạng tháng Mười ở Nga. Ảnh: XUÂN HƯNG/ báo ND

Nhớ những năm xa ấy, thập niên 60 và nửa đầu 70 khi tôi còn ở Bắc, cứ mỗn lần tới ngày 7.11 hằng năm, bất kể năm chẵn năm lẻ, cả miền Bắc, mười mấy triệu người (chính xác là 17, còn miền Nam 14, cả nước 31 triệu, “31 triệu nhân dân, tất cả hành quân, tất cả thành chiến sĩ”, đọc câu thơ này của ông Lành, không hiểu các vị ấy vào miền Nam đánh nhau với ai) cứ như lên đồng.

Hình như không khí hội hè chỉ kém kỷ niệm quốc khánh 2.9. Chỗ nào cũng khẩu hiệu “Tinh thần của cách mạng tháng 10 bất diệt”, “Lênin vĩ đại sống mãi trong sự nghiệp của chúng ta”, “Tình hữu nghị Việt Xô đời đời bền vững”, “Chủ nghĩa Mác, Lênin bách chiến bách thắng vô địch muôn năm”… rộn ràng chả khác chi nhánh nhà thờ họ giỗ tổ.

Dù có tài tiên đoán như cụ Trạng Trình cũng không thể nào nghĩ sự bất diệt ấy 2 chục năm sau lại tang thương, tẻ ngắt như thế này. Vậy mà ông hàng xóm nhà tôi còn cười, bảo, chôn vùi hạ huyệt cách mạng tháng 10 như thế vẫn còn khí muộn. Âm khí vẫn còn. Sự khư khư ôm lấy nó của ai đó chỉ là kết quả từ đầu óc tăm tối, thủ cựu.

Nhiều năm trở lại đây, chính người Nga cũng không muốn nhắc lại cách mạng tháng 10, còn nếu có nhắc, họ gọi là sai lầm lịch sử, gây một quá khứ đau thương, phát triển trì trệ, ì ạch cho nước Nga. Những người cộng sản còn sót lại ở Nga, nhóm Gennady Zyuganov nếu có trương cờ, giăng biểu ngữ, tuần hành… lôi kéo được một số người thì chẳng qua cũng chỉ ăn mày dĩ vãng, dựa hơi quá khứ để trang điểm cho hiện tại cùng quẫn mà thôi.

Lại nhớ sau năm 1991 (năm Liên Xô tan rã, chủ nghĩa xã hội vào đường cùng), cứ mỗi lần đến dịp kỷ niệm cách mạng tháng 10, người ta vẫn gượng tổ chức. Ngay cả khi người Nga đã quên thì “người ta” vẫn nhớ. Còn chút dĩ vãng nhợt nhạt, yếu ớt, mỏng manh nhưng đúng đường xưa lối cũ ấy mà không cố tôn lên, tô vẽ cho nó thì biết sống làm sao.

Thật tội nghiệp. Thứ mà kẻ sinh ra nó đã vứt vào sọt rác lịch sử không thương tiếc, thì vẫn có người bấu víu vào nhấm nháp cầm hơi để tồn tại qua ngày đoạn tháng.

_____

(*) Ghi chú của Tiếng Dân: Thật ra, hôm nay vẫn có các bài viết về Cách mạng Tháng Mười trên các báo “lề phải”, nhưng có lẽ các bài báo này được giấu trong các mục khác, nên tác giả không thấy. Lúc 5h28′ sáng 7-11-2023, báo Quân đội Nhân dân có bài: Cách mạng Tháng Mười Nga khai mở một thời đại mới. Lúc 6h12′, trang VietnamPlus của TBT Trần Tiến Duẩn, thuộc Thông Tấn xã Việt Nam, có bài: Cách mạng Tháng 10 Nga: Một trong những sự kiện vĩ đại nhất thế kỷ 20.

Rải rác đây đó trên các tờ báo địa phương đều có các bài viết về Cách mạng Tháng Mười. Lúc 8h57′ sáng, báo Lâm Đồng tuyên chiến: Cảnh giác trước những luận điệu xuyên tạc về Cách mạng Tháng Mười Nga. Lúc 10h44, bài trên báo Bình Phước: Cách mạng Tháng 10 Nga: Một trong những sự kiện vĩ đại nhất thế kỷ 20. Bài trên báo Hòa Bình, lúc 16h58′: Kỷ niệm 106 năm Cách mạng Tháng Mười Nga (7-11-1917 / 7-11-2023) Cách mạng Tháng Mười Nga với giá trị trường tồn về xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Riêng báo Nhân Dân, lúc 10h52′ sáng nay, có bài: Dâng hoa kỷ niệm 106 năm Cách mạng Tháng Mười Nga. Buổi chiều, lúc 17h25′, VOV có bài: Cách mạng tháng Mười Nga luôn là động lực của sự tiến bộ, hòa hợp và phát triển. Gần cuối ngày, sau khi bài viết của tác giả Nguyễn Thông lên mạng, hơn 1 tiếng sau, báo Nhân Dân có bài: Kỷ niệm 106 năm Cách mạng Tháng Mười Nga vĩ đại tại Liên bang Nga