Nằm trong danh sách các nhà khoa học thế giới nhưng không đủ tiêu chuẩn làm giáo sư tại Việt Nam.

 

Nằm trong danh sách các nhà khoa học thế giới nhưng không đủ tiêu chuẩn làm giáo sư tại Việt Nam.

Tin Vietnam – Báo Vietnamnet ngày 26 tháng 8 loan tin, tạp chí PLoS Biology vừa công bố danh sách 100,000 nhà khoa học trên thế giới được xếp vào nhóm được trích dẫn nhiều nhất trên thế giới.

Trong danh sách này, có hơn 40 nhà khoa học là người Việt, nhưng họ học và thành danh nhờ không sống ở Việt Nam.

Trong số 40 nhà khoa học gốc Việt có giáo sư Dang, Chi V, đang làm việc tại đại học Pennsylvania, từng là phó khoa trưởng y khoa của đại học Johns Hopkins, là một trong những ngôi sao về ngành y nổi tiếng khắp thế giới. Giáo sư Dang, Chi V cũng là nhà khoa học có thứ hạng cao nhất trong số những nhà khoa học gốc Việt, hạng 1,203 thế giới.

Trong danh sách các nhà khoa học được PLoS Biology xếp hạng có phó giáo sư Nguyễn Xuân Hùng. Đây là lần thứ 5 ông Hùng lọt vào danh sách các nhà khoa học có ảnh hưởng của thế giới. Thế nhưng dường như trí tuệ của ông Hùng chỉ phù hợp với những nước không phải là Việt Nam. Vì vậy, vào năm 2016, ông Hùng đã trượt trong đợt xét tiêu chuẩn giáo sư của Việt Nam.

Ngoài ông Hùng còn có giáo sư Trương Nguyện Thành, làm việc tại đại học Utah của Mỹ. Ông Thành cũng nằm trong danh sách hơn 40 nhà khoa học gốc Việt được tạp chí PLoS Biology xếp hạng. Tuy nhiên, khi về Việt Nam làm việc cho đại học Hoa Sen thì cách đây 2 năm, ông Thành không đủ chuẩn để làm Hiệu trưởng trường đại học này.

Nhiều người Việt ở nước ngoài đã khẳng định: chính quyền CSVN không cần chất xám, mà chỉ cần đô la xanh của Việt Kiều!

https://www.sbtn.tv/nam-trong-danh-sach-cac-nha-khoa…/…

BÓ HOA CỦA NGƯỜI NHẬT

BÓ HOA CỦA NGƯỜI NHẬT

Trong các lần trao giải thưởng ở Olympic Tokyo 2020, ngoài cái khay đựng ba huy chương vàng, bạc, đồng khác nhau được trao ở lượt đầu tiên; còn một cái khay đựng ba bó hoa hoàn toàn giống nhau được trao tặng ngay sau khi các vận động viên nhận huy chương.

Điều đáng nói đầu tiên là cách trao tặng huy chương và hoa này rất khiêm tốn. Hai lãnh đạo của Ủy ban Olympic quốc tế và Ban Tổ chức Olympic Tokyo 2020 sau khi trao huy chương và hoa đều lặng lẽ rút lui để cho các vận động viên trên bục vinh quang cùng tham gia lễ thượng quốc kỳ nước mình và nghe quốc thiều (của nước có vận động viên đạt huy chương vàng) rồi chụp ảnh lưu niệm cùng cánh phóng viên báo chí.

Theo thông tin từ Ban Tổ chức Olympic Tokyo 2020, các bó hoa tặng kèm huy chương được kết một cách đơn giản. Nó chỉ gồm bốn bông (hướng dương, long đởm, cát tường và ngọc trúc) bó lại, nhưng điều quan trọng là bốn loại hoa này đều do học sinh ở ba vùng chịu hậu quả nặng nề nhất của động đất và sóng thần vừa qua là Fukushima, Miyagi và Iwate tự tay trồng và chăm bón.

Vì thế, tuy nhỏ bé và đơn giản nhưng nó rất ý nghĩa: từ hoang tàn, đổ nát do thiên tai [thảm họa động đất sóng thần và nổ nhà máy điện hạch tâm nguyên tử năm 2011- NĐ chú thích], chính bàn tay của thế hệ trẻ Nhật Bản sẽ khắc phục để hồi sinh và nâng tầm cuộc sống cũng như các vận động viên chiến thắng đạt huy chương đều phải bắt đầu khổ luyện từ mồ hôi, nước mắt, thậm chí cả bằng máu trong những lần thất bại trước đây của mình.

Bó hoa quá nhỏ bé, quá khiêm tốn, quá đơn giản so với tầm vóc các huy chương vàng, bạc, đồng nhưng nó quá ý nghĩa vì đó là bài học nhân văn sâu sắc đối với mỗi vận động viên.

Ngoài khiêm tốn, đơn giản, bó hoa Olympic Tokyo 2020 còn rất thiết thực. Nó được công nghệ bảo quản hoa hiện đại của Nhật làm tươi trong suốt thời gian diễn ra Thế vận hội. Người xem vẫn thấy đoàn vận động viên các nước còn khoe huy chương và bó hoa tươi trong đêm bế mạc và sau đó có thể mang về nước báo công cùng huy chương rồi lưu trữ lâu dài trong bộ sưu tập thành tích thể thao cá nhân của mình.

Người Nhật rất khiêm tốn, giản dị, thiết thực và hiệu quả. Chúng ta vô cùng ngạc nhiên và khâm phục dân tộc Nhật vốn nổi tiếng là một “dân tộc lùn” ở châu Á (chiều cao trung bình của nam là 1,50m vào năm 1950) bây giờ đã cao trung bình đến 1,72m (trong khi hai số liệu tương ứng của Việt Nam lần lượt là 1,54m và 1,63m: điều này có nghĩa 70 năm trước chúng ta cao hơn người Nhật 4cm; sau 70 năm chúng ta thấp thua họ 9cm! – theo số liệu do Nytimes, đơn vị trực thuộc WHO cung cấp). Nhờ có nhiều vận động viên đạt tới chiều cao lý tưởng từ 1,80m đến 1,90 m nên Nhật mới sòng phẳng thi đấu và giành những thắng lợi bất ngờ vang dội: đạt huy chương vàng môn bóng chày vốn là thế mạnh truyền thống của nước Mỹ, đạt huy chương bạc môn bóng rổ nữ, xếp trên cả hai đội nổi tiếng Pháp và Serbia; giành xứng đáng huy chương vàng duy nhất nội dung bóng bàn đôi nam nữ (5/6 huy chương còn lại đều nằm trong tay các vận động viên Trung Quốc).

Trong khi lãnh đạo nước ta “nổ” như lựu đạn về “một Việt Nam đáng sống”, rằng “người Việt Nam sẽ làm ra những thứ mà thế giới không làm được”, rằng “nếu có chân, cột điện ở Mỹ cũng chạy về Việt Nam”… và giới cầm đầu thể thao điên cuồng rùm beng kết đèn, trao hoa ngập mặt sau một chiến thắng cỏn con ở sân chơi bóng đá Sea Games chỉ có giá trị như một cuộc đua thuyền thúng ở ao làng… thì bó hoa nhỏ bé của người Nhật đã nói lên tất cả.

Sao ở khá gần nước Nhật và làm ăn kinh tế thường xuyên với họ mà quái lạ, ta không học được một chút gì sất cái hay ho từ con cháu Thái Dương Thần Nữ?

Biết bao giờ ta mới ngửi được mùi thơm khiêm tốn, giản dị, thiết thực và hiệu quả tỏa ra từ bó hoa ngát hương của người Nhật?

Bài: Nguyễn Văn Cam, 9-8-2021

From: Do Tan Hung & KimBằng Nguyễn

GIỞ NÓN TIỄN ĐƯA…!

GIỞ NÓN TIỄN ĐƯA…!

Một buổi sáng nọ, tôi dẫn cháu đang học lớp Một đi bộ ra tiệm để ăn phở. Trên đường đi đến quán phở quen, bất chợt gặp một đám tang đi ngang qua. Tôi bảo thằng bé ngừng lại, đợi đám tang đi ngang, rồi tôi giở cái nón trên đầu xuống. Tôi bảo với cháu: “Con giở nón xuống…!”.

Thằng bé không hiểu tại sao, nhưng cũng giở cái nón ra khỏi đầu…?

Khi đám tang đã đi qua, tôi đội nón lên đầu, đứa cháu hỏi:

“Tại sao mình phải giở nón ra khỏi đầu vậy ông?”…

Một câu hỏi hay mà tôi rất đang muốn nó hỏi. “À…! là mình tỏ lòng kính trọng người đã chết cũng như chia buồn với tang gia”.

“Ba ông dạy ông hả?”. Đứa bé hỏi tiếp.

-“Cô giáo của ông dạy hồi ông lúc nhỏ bằng con”….

-“Ủa, sao cô giáo con không dạy cho tụi con giống như cô giáo ông vậy?”.

Đến đây thì tôi giả vờ không nghe vì có tiếng kèn xe trên đường và cũng đến tiệm phở rồi.

Không chỉ riêng thằng bé lớp Một, rất nhiều người trong thời buổi hiện đại này đã rất ngạc nhiên về điều “lạ lẫm” này. Thời ấy, những năm 67-68, khi lên lớp Ba, Thầy Cô của lớp nào trong giờ Giáo dục Công dân cũng dạy thế…!

Có hôm trống đánh tan trường về. Trên đường đi, bất chợt gặp đám tang đi ngang. Cả đám mười mấy đứa chúng tôi đều tự động giở nón xuống và cúi cả đầu, có đứa len lén ngó lên và phát hiện vài ba người lớn có râu chòm cũng giở nón cối trắng ra và cúi đầu như đám học trò nhỏ chúng tôi…!

Thế hệ đó…, hôm nay cũng già rồi, tóc có nhiều “muối hơn tiêu”. Thỉnh thoảng có dịp vô tình hay hẹn trước, chúng tôi ngồi bên nhau uống café hay bia bọt mà tha hồ chỉ mặt nhau, kể lại những câu chuyện cũ những bài học cuộc sống mà ngày xưa cùng ngồi chung một lớp…

-Cô dạy ra công viên, không được đi trên cỏ, không được khạc nhổ trên đường phố, chốn đông người. Không được hái hoa trong công viên, khi đến sau là phải sắp hàng, không được nói chuyện to tiếng chốn công cộng như rạp hát, chùa chiềng, không được ăn cắp trái cây ven đường, gặp Thầy Cô đi đường thì phải cúi đầu khoang hai tay và Dạ..! Thưa..! Đi đường thấy có chào cờ phải đứng lại, phải đứng nghiêm, thẳng người, nhìn về lá cờ, khi gặp người già cả, kẻ nghèo khó, người mẹ bồng con, người què chống nạng, người khuân vác nặng nề, thì phải giúp xách đồ dùm…..

Rồi đám bạn già lại chuyển sang những trò chơi nghịch ngợm như rủ  nhau hái trái mắt mèo trét tri vào ghế của Thầy khi lên học lớp Nhất, ra về cùng nhau cởi áo quần tắm ao, hái trộm xoài của nhà Ông Tư sát trường, đi ngang nhà xịt xịt, sủa sủa chọc cho chó người ta chạy ra rồi ùa chạy, chạy mất luôn cả chiếc dép Nhật (thời đó mấy đứa có cha mẹ kha khá mua cho), còn những thằng đi học chân không thì chạy vô tư….

Những lúc ấy, tôi nhìn thật kĩ gương mặt từng đứa…, tất cả đều giống nhau ở nét già, râu tóc bạc và điềm đạm thật nhiều so với hơn nửa thế kỉ trước…

Ước gì tuổi thơ được quay trở lại một lần nữa…!

Ước gì hôm nay các cháu nhỏ được học và thực hành những bài giáo dục công dân như ngày xưa nhỉ…!

Đinh Trực 

From: Do Tan Hung & KimBằng Nguyễn

Niềm tin

Niềm tin

Một tối, mưa nho nhỏ, gió lạnh từng cơn. Những ngọn đèn đường vàng úa, hắt hiu….

Mình ngồi với hai anh bạn văn uống bia trong một quán vỉa hè. Câu chuyện đang hồi gây cấn hấp dẫn thì có một em bé tới mời vé số. Bé chừng 10 tuổi nhỏ người, đen , gầy choắt, quần áo xốc xếch nhưng lanh lợi. Cái vẻ lanh lợi kia là cái lanh của một trẻ đường phố, khôn ngoan trước tuổi: ” chú mua số cho cô này đi, cô đẹp mà, trúng số xây nhà lầu luôn…”

Anh bạn tên V mua 3 tấm nhưng cố tình đưa tờ tiền 200 ngàn. Em bé nói: ” Chú chờ chút, con đi đổi” và chạy biến thật nhanh.

Một chút nghi ngại – ba người nhìn nhau. Câu chuyện đang vui dừng lại ở đấy.

“Nó không trở lại đâu”- anh T nói.

Mình và anh bạn V im lặng. Trong lòng mình mong em bé trở lại để anh T đừng lên mặt dạy đời anh V rằng mày ngu lắm, tin sao được một đứa trẻ bụi đời….

Thời gian trôi qua thật chậm. Mưa dường như nặng hạt hơn. Và buồn….Không phải vì mất một tờ tiền, mà một mất mát nào lớn hơn, một sự hối tiếc….

Ba đứa không nói với nhau câu gì, lặng im thật lâu bên nhau. Cái im lặng của T dường như có chút đắc ý, cậu bé ấy không trở lại đâu.

Mình bảo: ” Về đi…”

anh T đứng dậy, móc bóp: ” Thanh toán đi bà chủ…”.

Bà chủ không thèm nghe, không trả lời. Ba đứa cũng không buồn mở miệng gọi cô ấy. Mưa vẫn rơi nhợt nhạt….

Không ngờ em bé bán vé số trở lại thật: ” Tiền thối của chú đây”.

Anh V nói với nụ cười thân ái nhất:” Chú cho con hết đấy”.

Em bé cương quyết trả tiền thối: ” Mẹ con dặn con bán chứ không có xin”.

“Mẹ con đâu?”- Anh T hỏi.

” Mẹ con chết rồi”….em bé bỏ đi như chạy.

Ba người mình ngồi như đông cứng lại, lòng rưng rưng muốn khóc quá.

Trời Sài gòn đêm nay thật đẹp, dù mưa vẫn lây rây….

Bảo Nhi Lê

p/s Ảnh st

May be an image of child, standing and outdoors

HÀNH VI NỊNH TRONG TIẾNG VIỆT…

TOÀN BỘ GS. TS CỦA HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI NGU DỐT TRONG TRƯỜNG HỢP THÔNG QUA LUẬN ÁN TIẾN SĨ: “HÀNH VI NỊNH TRONG TIẾNG VIỆT” CỦA NGHIÊN CỨU SINH NGUYỄN THỊ THANH HUỆ, DO GS NGUYỄN VĂN HIỆP làm chủ tịch hội đồng phản biện luận án.

Trần Mạnh Hảo

Trần Mạnh Hảo xin cám ơn bạn FB Trần Hoài Ngọc (hay Trần Ngọc Hoài” đã “còm” rất hay, rất đúng như sau:

Tran Hoai Ngoc

Bác T.M.Hảo là người sử dụng tiếng Việt rất giỏi. Xin Bác thử phân tích tên cái đề tài luận văn Tiến sĩ Ngôn ngữ của em Thanh Hằng: “Hành vi nịnh trong tiếng Việt”? Chú chưa biết nội dung nó như thế nào, chứ ngay tên đề tài đã sai. Này nhé: Hành vi là cử chỉ, hành động…của những vật có tri giác, tri thức. Trong khi “tiếng Việt” là ngôn ngữ làm gì có tri giác, tri thức mà biểu lộ hành vi, nhỉ!

Giả sử tên luận án là: “Hành vi nịnh trong đời sống xã hội…” chẳng hạn; hay “Hành vi nịnh trong giới cán bộ, công chức…” thì có lẽ chính xác hơn! Tuy nhiên, nhưng nếu như thế thì này nó lại thuộc đề tài của môn Tâm lý học chứ ko phải môn Ngôn ngữ học phải ko mọi người?

27 • •

Phản hồi

  • • 1 giờ

Tác giả

Tran Manh Hao

Tran Hoai Ngoc OK, bạn rất giỏi, phân tích rất hay. Luận án tiến sĩ này đã sai ngay từ tên gọi của nó.

11 • • •

Phản hồi

  • • 47 phút
  • Đặng Trọng Dũng

Không khó để nhận ra cái title (tựa đề tài) của Luận Án Tiến sĩ này, vậy mà Ban Giám khảo của cái trò mèo nâng cấp TS cho em nó im re… Bọn chúng đều là bọn NỊNH CHÚA nên điểm huyệt chúng, bọn nó xua tay cho qua …

1• •

Phản hồi

  • • 3 phút

Trời ơi, “HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI” đã đẩy sự ngu dốt lên tới khôn cùng, khi hè nhau đồng thuận cho đề tài “khoa học”: “ HÀNH VI NỊNH TRONG TIẾNG VIỆT” do nghiên cứu sinh Nguyễn Thị Thanh Huệ bảo vệ dưới sự hướng dẫn của GS ngu dốt Nguyễn Văn Hiệp.

Một đứa trẻ học mới hết cấp một cũng có thể chỉ ra tên luận án tiến sĩ này là ngu dốt, là sai.

HÀNH VI là hành động, là việc làm thưa các GS.TS dốt Tiếng Viêt. TIẾNG VIỆT là ngôn ngữ, là từ trung tính, NỊNH là động từ. Người ta chỉ nói NỊNH trong giao tiếp giữa người với người. Sao lại nói vô nghĩa đến buồn cười : “HÀNH VI NỊNH TRONG TIẾNG VIỆT”.Tiếng Việt bản thân nó không hề có HÀNH VI NỊNH hay HÀNH VI KHEN, HÀNH VI CHỬI…thưa quý ông !

Cứ đà này, sắp tới các ông “GS.TS phong bì” của VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI sẽ có nhiều tiến sĩ NỊNH: “ hành vi nịnh trong hội họa”, “ hành vi khen trong kinh Phật”, “ hành vi mùi trong củ hành củ tỏi”, “ hành vi khắm trong mắm tôm”, “hành vi khóc trong kiến trúc”…hay sao…

Than ôi, sự dốt nát trong giáo dục Việt Nam hình như không có tận cùng. Do đó, bản thân tôi cứ thấy ông bà nào đề mấy chữ PGS.TS, GS.TS, TS trước tên mình là tôi bịt mũi, than ôi !.,.

Sài Gòn ngày 26-8-2021

T.M.H.

Một Câu Chuyện Đẹp

May be an illustration of 1 person

Một Câu Chuyện Đẹp

Đây là một câu chuyện mà mẹ Tê-rê-sa kể lại trước khi mẹ đi vào thế giới vĩnh hằng.

Khi tôi dám nhận một người từ hè phố, họ đói, tôi cho họ bánh mì. Nhưng một người đang cảm thấy chán nản, cô đơn mặc cảm, lại là người muốn bước ra khỏi hè phố. Đó là một người thiếu nghị lực. Nghèo về tinh thần là một điều khó khăn hơn để vượt qua những nghịch cảnh của cuộc đời. Có thể những người nghèo không của cải, nhưng họ lại thấy cuộc đời đầy thú vị và ấm áp biết bao.

Một buổi tối nọ tôi ra ngoài và đón nhận bốn người ăn xin, một trong số họ đang trong tình trạng nguy kịch. Tôi báo với người cùng đi là hãy chăm sóc ba người kia, còn tôi sẽ mang người đó về nhà, đặt lên giường, nhưng mắt người đó đã nhắm nghiền, tuy vậy nụ cười vẫn trên môi, nắm lấy bàn tay tôi và cô ta thốt lên, “Cảm ơn!” Sau đó nhắm mắt và ra đi vĩnh viễn!

Tôi không thể làm gì hơn nhưng tự hỏi lòng mình, “Tôi sẽ làm gì nếu tôi trong tình trạng giống như cô ta?” Và tôi cũng tự trả lời rất đơn giản, “Tôi sẽ cố gắng làm mọi cách để mọi người chú ý đến mình và cho tôi ăn, tôi sẽ nói tôi lạnh, đau đớn, ….”

Nhưng cô ta đã cho tôi thấy nhiều hơn nữa, đó là tình yêu, sự cảm kích của mình. Cô ta chết với một nụ cười sung sướng.

Sau đó có lần tôi đón nhận một người đàn ông từ một ống cống, nửa người của anh ta đã bị ruồi nhặng phá hoại. Sau khi mang anh ta về nhà, anh ta chỉ nói, “Tôi đã sống như một con thú và tôi sắp chết như một thiên thần, đã được yêu mến và chăm sóc!” Sau đó anh ta chết vẫn với một nụ cười trên môi.

Điều đó quả thật tuyệt vời, anh ta đã không đổ lỗi cho hoàn cảnh, bất cứ ai hay so sánh với điều gì. Như một thiên thần – giàu có về lòng thương, tình nhân ái hay cả khi nghèo khổ về của cải.

Cuộc sống như một cơ may hãy nắm lấy nó!

Cuộc sống thì rất đẹp, hãy chiêm ngưỡng nó!

Cuộc sống như một giấc mơ, hãy đón nhận nó!

Cuộc sống như một thử thách, hãy đáp ứng nó!

Cuộc sống như một trò chơi, hãy chơi với nó!

Cuộc sống như một gia tài, hãy giữ lấy nó!

Cuộc sống như một tình yêu, hãy thưởng thức nó!

Cuộc sống như một nỗi buồn, hãy vượt qua nó!

Cuộc sống như một lời hứa, hãy cố thực hiện!

Cuộc sống như một sự bí ẩn, hãy khám phá nó!

Cuộc sống như một cuộc tranh đấu, hãy chấp nhận nó!

Cuộc sống như một sự phiêu lưu, hãy can đảm lên!

Cuộc sống như một bài ca, hãy reo hò cùng với nó!

Và cuộc sống thì vô cùng tuyệt vời, đừng bao giờ phá huỷ nó!

Ấn Độ, một đêm mưa gió bão bùng, ở làng quê trong một khu nhà ổ chuột, Mẹ Tê-rê-sa đã cảm xúc viết những suy tư về số phận đời người. Về sau, những lời này được viết lên tường trại phung, của trại điều dưỡng Aids, … để trại viên học và suy ngẫm!

Câu gốc suy gẫm:

“Anh em há chẳng biết rằng thân thể mình là đền thờ của Đức Thánh Linh đang ngự trong anh em, là Đấng mà anh em đã nhận bởi Đức Chúa Trời, và anh em chẳng phải thuộc về chính mình sao? Vì chưng anh em đã được chuộc bằng giá cao rồi. Vậy, hãy lấy thân thể mình làm sáng danh Đức Chúa Trời.” (1 Cô-rinh-tô 6:19-20).

Fb Ng Học

Chùm Khế Quê Hương-Tưởng Năng Tiến

Chùm Khế Quê Hương

Tưởng Năng Tiến

Tui không ưa mấy cha nội suốt ngày đàn địch hay lê la bên mấy bàn cờ. Ngó thiệt sốt ruột. Sao mà họ rảnh dữ vậy cà? Có người nói như vậy là tui không có năng khiếu về chuyện cầm/kỳ.

Thế còn thi/họa?

Hội họa cũng thế, cũng trớt quớt luôn!

Nhớ có lần đang lơn tơn trên đường Tự Do (nghe đâu bây giờ đổi tên thành Đồng Khởi, hay Khởi Nghĩa, hoặc cái con bà gì đó) thì Trời đổ mưa như trút nước nên tôi chạy đại vô một cái phòng triển lãm.

Thấy thiên hạ chăm chú ngắm xem tranh ảnh đang được trưng bầy nên tôi cũng trố mắt nhìn quanh một chập, rồi nguây nguẩy bỏ đi – dù vẫn đang mưa xầm xập. Tui thà bị ướt như chuột lột còn hơn là đứng như trời trồng, nhìn những tác phẩm nghệ thuật mà mình (hoàn toàn) không hiểu chi hết cả và cũng chả cảm được chút nào ráo trọi!

May mà đời tôi cũng còn vớt vát lại chút hơi hám nghệ thuật nhờ vào chuyện thi/thơ. Tôi không biết làm thơ (tất nhiên) nhưng có quen biết một nhà thơ lớn, thi sỹ Inra Sara – Chủ Tịch Hội Đồng Thơ Việt Nam hiện tại.

Nói là “quen biết” nghe cho nó bảnh, chớ thiệt ra thì tôi chỉ là bạn với nhân vật nổi tiếng này (qua FB) thôi và cũng chả có tương tác hay chit chat bao giờ. Vốn tính hay xun xoe (thấy người sang bắt quàng làm họ) nên tôi cứ khoe mẽ như thể là chỗ … thân tình lắm vậy.

Inra Sara là một thi sỹ Hậu Hiện Đại nên hay bàn luận về loại thơ trúc trắc này. Lần nào đọc qua tui cũng bấm like hay love lia lịa, dù không ưa thích chi lắm những câu thơ trục trặc của những thi nhân hay thích chuyện hục hặc với đời. Phần thì tôi “nể” bạn, phần thì cũng sợ mình bị thiên hạ chê bai là lạc hậu và đang bị thời thế bỏ lại xa lắc xa lơ.

Cái tạng của tôi, thiệt tình mà nói, chỉ hợp với những thi nhân cổ điển –  đọc cái hiểu liền – kiểu như Nguyễn Trãi, Nguyễn Du, Nguyễn Khuyến, Nguyễn Bính … thôi. Mon men tới cỡ Nguyễn Trọng Tạo hay Nguyễn Duy là đã thấy phiêu lưu, và hồi hộp lắm rồi.

Gần đây (để dối già) tôi cũng ráng đọc thêm vài nhà thơ (không được tân kỳ lắm) cùng thế hệ với mình: Nguyễn Tất Nhiên, Bùi Chí Vinh, Đỗ Trung Quân … và đâm ra say mê những câu thơ hồn nhiên và bình dị: Quê hương là chùm khế ngọt/ Cho con trèo hái mỗi ngày/ Quê hương là dòng sữa mẹ/ Thơm thơm giọt xuống bên nôi …

Nỗi đam mê này, tiếc thay, tôi không giữ được luôn và cũng chả giữ được lâu! Bữa rồi, tôi ghé thăm một ông bạn đồng nghiệp (làm thông tín viên cho RFA) ở Chai Nat. Đây là một huyện lỵ sống bằng nghề nông, được bao quanh bởi những cánh đồng lúa xanh rì (bát ngát) nằm cạnh dòng Chao Phraya yêu kiều, bên nước Thái.

Nhịp sống ở thôn trang rất chậm nên tôi có nhiều dịp thơ thẩn, đi dọc bờ sông. Sáng chiều nhìn nắng, nhìn nước, nhìn trời, nhìn mây; ngó lá, ngó hoa, ngó cây, ngó quả. Xứ sở này trù phú và an bình quá. Đu đủ, mía, xoài, vú sữa, chuối, dừa… mọc tá lả khắp nơi và chả có rào giậu gì sất cả.

Thích nhất là khi tôi được tận mắt nhìn thấy cây khế lần đầu, trong suốt cuộc đời  dằng dặc của mình. Lá khế nho nhỏ, xinh xinh, xanh ngắt; trái chín mọc từng chùm (vàng ươm hà) lại vừa tầm tay hái nữa. Tôi ngắt đại một quả trông ngon lành nhất, cho ngay vào miệng cắn, rồi … phun ra liền nhưng đã muộn.

Đ…mẹ! Nó chua chưa từng thấy!

Hoá ra không phải chùm khế nào cũng ngọt. Quê hương, đôi khi, cũng thế. Cũng chua chát và đắng nghét đối với rất nhiều người mà tôi (chả may) là một.

Cùng cả triệu dân Việt khác, tôi cũng đã có lúc hốt hoảng đâm sầm ra biển (dù không biết bơi) khi tóc hãy còn xanh. May mắn, tôi thoát chết. Lên lại được bờ, tôi đi lang thang tứ xứ cho mãi đến khi tóc đã đổi mầu nhưng vẫn chưa bao giờ trở về cố lý. Có kẻ tưởng là tôi chảnh, có mới nới cũ, có trăng quên đèn, quên cả cố hương.

 Không dám chảnh đâu. Tôi bị chúng “cấm cửa” mà!

Đi luôn cũng chả sao vì tôi thiếu gì chỗ ở nhưng không phải kẻ tha phương nào cũng có cái may mắn lớn lao tương tự. Khoảng giờ này năm ngoái, Báo Công An Nhân Dân vừa – số ra ngày 31 tháng 7 năm 2020 – đi tin (“Phát Hiện 41 Người Nhập Cảnh Trái Phép Vào Việt Nam”) đọc mà muốn ứa nước mắt :

“Lúc 6h30’ cùng ngày, Tổ công tác của Trạm kiểm soát thuộc Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Vĩnh Xương phối hợp với Chi cục Hải Quan Cửa khẩu quốc tế Vĩnh Xương phát hiện hàng chục đối tượng (gồm người lớn và trẻ em), di chuyển từ phía Campuchia qua tuyến biên giới tỉnh An Giang, trên 8 thuyền máy…

Qua lấy lời khai, được biết có 7 hộ gia đình với 41 khẩu (20 người lớn, 21 trẻ em) sống tại tỉnh Siem Reap và tỉnh Pur Sát (Campuchia). Do hoàn cảnh sống khó khăn nên có ý định trốn về Việt Nam sinh sống tại tỉnh Đồng Tháp và Tây Ninh. Tất cả đều không có giấy tờ hợp pháp, không có giấy tờ chứng minh nguồn gốc Việt Nam.

Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Vĩnh Xương đã tiến hành lập biên bản xử phạt vi phạm hành chính về hành vi xuất, nhập cảnh trái phép bằng hình thức cảnh cáo đối với 14 đối tượng là chủ hộ gia đình, cho làm cam kết không tái phạm.”

Đây chắc chắn không phải là những “đối tượng” đầu tiên, hoặc cuối cùng, bị lâm vào hoàn cảnh lỡ làng và bẽ bàng như thế. Nhà báo Trường Sơn (RFA) nhận xét : 

“Số phận của hàng ngàn người gốc Việt tại Campuchia cũng giống như quả bóng bị đá qua đá lại trong một trận cầu không có hồi kết, một bên là chính phủ Cambodia một mực muốn trục xuất những người mà họ cho là ‘cư trú bất hợp pháp’ bất chấp thực tế những người đó được sinh ra trên đất Campuchia, bên còn lại là chính phủ Việt Nam vốn luôn làm mọi cách để một cuộc di cư về Việt Nam không xảy ra.”

Mà nói chi đến chuyện hồi hương xa xôi, từ tận nước ngoài. Hiện nay, ngay việc di chuyển về quê của cả triệu người dân Việt cũng đã là điều bất khả :

  • Báo Tiền Phong: “Mặn chát những chuyến ‘hồi hương’ thời COVID-19.”
  • Báo Tuổi Trẻ :  “Dân các tỉnh miền Tây đi xe máy từ TP.HCM về thì bị các chốt kiểm tra buộc quay đầu.
  • Báo Giao Thông: “Khăn gói về quê, lao động nghèo vật vã ở cửa ngõ Sài Gòn vì…mắc kẹt.”

FB Đặng Như Quỳnh kết luận: “Đường về quê sao quá gian truân … Cũng làng quê đấy ra đi, cũng bước thấp bước cao tha hương cầu thực nơi đất khách quê người. Khó quá mới phải quay về, thế mà sao hai tiếng ‘quê hương’ chua chát thế.”

Hóa ra quê hương không phải là chùm khế ngọt hay dòng sữa mẹ … mà đã biến thành một lòng chảo nóng, và đồng bào tôi thì đang cuống cuồng như một lũ kiến không biết làm sao để có thể thoát thân.

Blogger Phạm Thanh Nghiên hốt hoảng bật tiếng kêu than: “Ôi! Sài Gòn nhuốm màu đau thương. Sài Gòn vương mùi tử khí.”

Bà có quá lời chăng?

Không quá lắm đâu!

Bỉnh bút Năng Tịnh của Tạp Chí Luật Khoa đặt câu hỏi (“Dân kêu cứu khắp nơi, chính quyền thì đang làm gì?”) bên cạnh phóng ảnh của một bức bản đồ chi chít con số và những chấm đỏ au, cùng với lời thú thích: “Mỗi một chấm đỏ là một lời kêu cứu. Những chấm ghi số có nghĩa là khu vực đó tập hợp nhiều người kêu cứu.”

Xin phép được ghi lại dăm ba :

– Xóm trọ em chủ yếu là lao động tự do, thất nghiệp nhiều nên mong quý mạnh thường quân giúp sớm để mọi người đỡ khổ trong giai đoạn này ạ. Xin chân thành cảm ơn rất nhiều.

– Em ở trọ. Em làm ở chợ đầu mối Thủ Đức, vợ làm công ty. Do dịch 2 vợ chồng em thất nghiệp hơn 1 tháng rồi ạ. Tài sản hiện giờ còn 6 gói mì 3 quả trứng, tiền mặt em còn 66k. Mong anh chị hỗ trợ giúp đỡ em qua được mùa dịch ạh.

– Giúp đỡ em với, em đang gặp khó khăn và thất nghiệp do dịch covid-19, hiện tại em có con nhỏ nữa, thất nghiệp 1 tháng, gia đình nằm trong khu phong tỏa.

Khóc lên đi ôi quê hương yêu dấu!

Tưởng Năng Tiến
8/2021

NGHỊCH LÝ của con người đương thời

NGHỊCH LÝ của con người đương thời

NGHỊCH LÝ KHÔNG THỂ “NGƯỢC ĐỜI” HƠN CỦA NGƯỜI ĐƯƠNG THỜI!

  1. CẦN NHÀ HƠN LÀ TỔ ẤM:

Người Việt chúng ta với tâm lý “an cư lạc nghiệp” nên luôn muốn sở hữu một căn nhà. Vì vậy, ai cũng phấn đấu kiếm tiền tậu được ngôi nhà mơ ước. Có người vay nợ để mua cho được căn nhà rồi ráng làm lụng kiếm tiền trả dần.

Có nhà rồi, chúng ta vẫn dành phần lớn thời gian ở ngoài đường chứ không phải ở nhà. Chúng ta vẫn tiếp tục ra đường “cày bừa” vất vả ngoài đường để có thể đổi nhà khác to hơn, mua sắm cho nhà nhiều vật dụng tiện nghi hơn. Lẽ nào chúng ta cần một “căn nhà” hơn là một “tổ ấm”?

  1. ĐẺ CON CHO NGƯỜI GIÚP VIỆC:

Vợ chồng ở với nhau chỉ mong có đứa con cho vui cửa vui nhà. Cặp vợ chồng nào chẳng may vô sinh hiếm muộn thì quáng quàng đi bác sĩ Đông Tây đủ thể loại mong kiếm được mụn con. Trông mong vậy nhưng đến khi có con, chúng ta mặc nhiên giao con của mình cho người giúp việc trông nom, chăm sóc.

Việc dạy dỗ con cái cũng khoán luôn cho người giúp việc. Còn chúng ta – những người đã sinh ra những đứa trẻ thiên thần ấy, thì mải mê đi làm kiếm tiền. Mỗi ngày gặp con chưa được 1, 2 tiếng đồng hồ. Vậy, chúng ta đẻ con để người giúp việc có được niềm vui nâng niu ẵm bồng; chớ đâu phải cho ta?

 NGƯỜI NGHÈO SANG HƠN NGƯỜI GIÀU:

Chúng ta ở thành phố, mức sống cao, lợi tức cao, nhưng mấy khi chúng ta sắm được cho cha mẹ ở quê những thứ tốt nhất. Hầu hết những gì chúng ta gửi về nông thôn là những thứ đồ cũ chúng ta không xài nữa, đã hư hỏng hoặc không hợp thời.

Ngược lại, những người “nghèo khó” ở nông thôn luôn chọn những thứ tốt nhất gửi lên cho người thành phố. Con gà béo nhất, buồng chuối to nhất, trái mít ngọt nhất… Chẳng phải dân nhà quê “chơi sang” hơn người thành phố sao?

  1. KIẾM TIỀN MUA SỨC KHỎE:

Chúng ta muốn kiếm thật nhiều tiền, vì thế chúng ta phải làm việc thật nhiều. Làm ngày không đủ tranh thủ làm đêm, tuần làm 40 giờ không đủ tranh thủ thêm cuối tuần. Hậu quả là cơ thể không một phút nghỉ ngơi khiến cho mắt mờ chân run, đầu óc mụ mị, lục phủ ngũ tạng rệu rã… phải vào bệnh viện.

Lúc đó, bao nhiêu tiền do làm lụng vất vả mà có, lại đưa hết cho thầy thuốc để mua sức khoẻ. Liệu có mua được không ?

  1. THẾ GIỚI ẢO “THỰC” HƠN THẾ GIỚI THỰC:

Công nghệ càng phát triển, chúng ta càng kết nối được nhiều người, khoảng cách địa lý không còn là vấn đề nữa. Ngồi một chỗ, chúng ta có thể trò chuyện với bạn bè khắp thế giới, kết nối mọi thông tin thông qua cái điện thoại bé xíu cầm trên tay. Nhiều quan hệ quá, nhiều thông tin quá, nên chúng ta không còn thời gian cho quan hệ thật, đời sống thật nữa !

Bữa cơm gia đình, mỗi người bưng một tô ăn với một cái điện thoại.

Gặp gỡ cà phê cũng mỗi người cầm một điện thoại hí hoáy chấm quẹt, thỉnh thoảng ngước lên nhìn nhau gượng gạo cười lấy lệ rồi lại cắm cúi chấm quẹt. Thế giới ảo hấp dẫn hơn thế giới thật mất rồi!

  Bài viết phản ảnh khá chân thực cuộc sống hiện đại.

From: Tu-Phung

LÒNG MẸ

 
May be an image of text

LÒNG MẸ

Một con voi mẹ đã đào đất suốt 11 giờ trong sự ngạc nhiên của người dân địa phương, nhưng khi phát hiện được sự thật, ai cũng không khỏi xúc động.

Mới đây, tại huyện Chatra, Ấn Độ, người dân đã phát hiện một con voi đang điên cuồng dùng vòi và chân cào một hố đất trong suốt 11 giờ liền không ngơi nghỉ. Người dân ở đây đã vô cùng ngạc nhiên. Ban đầu họ lo ngại về tâm lí của con voi bất ổn nhưng vì sau đó nó gào rú và than khóc quá nhiều nên họ đã bắt đầu mủi lòng. Lúc này người dân đã dùng chuối tiêu để thu hút nó đi ra ngoài và đến kiểm tra hố đất.

Người dân đã cảm thấy vô cùng bất ngờ khi nhìn thấy một chú voi con đã bị đất phủ một lớp khá dày trộn lẫn với nước ở bên dưới hố, nó đang ngoe nguẩy chiếc vòi lên trên cao trông rất tội nghiệp.

Hóa ra, hai mẹ con nhà voi đi ngang qua khu vực này và chú voi con đã lỡ bị sa chân rơi xuống chiếc hố sâu. Mẹ voi vì lo lắng cho con đã không ngừng đào bới để có thể cứu con mình thoát thân. Tuy nhiên, sau 11 giờ đào bới, voi mẹ đã vô tình làm cho lớp đất mới phủ dày lên người con mình khiến tình hình trở nên tồi tệ hơn.

Nhưng sau khi người dân địa phương phát hiện, họ đã cùng nhau đào đất để giải cứu chú voi con thoát khỏi nguy hiểm trong gang tấc. Chú voi con được giải thoát, hai mẹ con đã voi cùng vui mừng, quấn quýt lấy nhau một cách sung sướng.

Nhìn chúng tung tăng bước đi bên nhau, những người dân địa phương cảm thấy vô cùng ấm lòng. Bởi, nếu họ không phát hiện ra được tiếng voi mẹ than khóc trong tuyệt vọng thì chắc có lẽ rằng voi mẹ sẽ kiệt sức trước khi đưa con mình ra khỏi chiếc hố tử thần.

(St)

Mơ Hoang

 
 Mơ Hoang
Không ai sống mãi trăm năm
Thế mà tính chuyện xa xăm ngàn đời
Không ai biết được tuổi trời
Mà ôm mộng tưởng đổi dời thế gian,
Không ai đẹp mãi dung nhan
Mà mong hoa thắm chẳng tàn chiều hôm.
Nào ai vui mãi không buồn
Dùng dằng, dan díu.. cuối đường chia xa..
Thở vào.. có lúc thở ra
Giữa hai hơi thở.. đời ta lắm điều?
Không ai dám bỏ tình yêu
Dù tình ẩn chứa bao nhiêu lụy sầu
Có ai tóc chẳng bạc màu
Mà hoài dệt mộng bên cầu tử sinh.
Ít ai hạnh phúc một mình
Nên đành đánh đổi.. mong tìm chút vui.
Không ai ưng bước trở lui
Nên đường thiên lý ngậm ngùi ruổi dong.
Mấy ai về lại với lòng
Thú đau thương.. nhận chìm trong vô thường.
Không ai sống mãi miên trường
Thì xin nhớ lẽ Chân thường tại Tâm .

Như Nhiên Thích Tánh Tuệ

 Nhạc phổ thơ Duy Hân- Hình ảnh báo Tuổi Hoa – Hội thoại – Trang blog ….

 Nhạc phổ thơ Duy Hân- Hình ảnh báo Tuổi Hoa – Hội thoại – Trang blog ….

Thân chào cả nhà,

Hân vừa làm thêm slideshow vài bài hát mới, được phổ nhạc từ thơ Trịnh Tây Ninh, xin chân thành cảm ơn các nhạc sĩ, ca sĩ. Có vài bài thơ được duyên may 2, 3 nhạc sĩ khác nhau cùng làm thành nhạc. Mời bấm vào playlist theo thứ tự abc dựa theo tên bài hát, hiện có hơn 80 bài:

https://www.youtube.com/playlist?list=PLPeQ9bBC_3m7nRoOYGpP529PN_y4uoafc

Kỷ niệm lúc còn nhỏ luôn ghi đậm trong lòng mỗi người. Các sách báo trước 1975 như Tuổi Hoa, Tuổi Ngọc, Ngàn Thông, Thằng Bờm, Thiếu Nhi… là những đóng góp lớn cho nét đẹp của nền văn hóa và giáo dục thời đó. Xin tri ân các tòa soạn, tác giả, đặc biệt họa sĩ ViVi Võ Hùng Kiệt. Xin cảm ơn các quý vị đã lưu giữ và phổ biến các cuốn sách cũ quý giá này. Mời bấm vào link 8 Youtube, xem lại các hình ảnh để nhớ lại một thời đầy yêu thương và ước mơ …. Slideshow: Duy Hân – Nhạc nền: Thơ Duy Hân, nhiều nhạc sĩ, ca sĩ làm thành ca khúc. 

https://www.youtube.com/playlist?list=PLPeQ9bBC_3m6BslGX5mkPUNzokUFDGLAY

Mời bấm vào xem 38 buổi hội thoại trong chương trình “Cuộc Sống Muôn Màu”, do Anthony Chim & Duy Hân – Đài Truyền hình Việt Nam tại Calgary Canada thực hiện.

https://www.youtube.com/playlist?list=PLPeQ9bBC_3m4q1pf5y-b96p4f2HKPE2T6

Đây là đường dẫn trang Blog của Duy Hân, gồm thơ, nhạc, phiếm luận, slideshow, hình ảnh, hội thoại….cũng vừa được bổ túc bài mới.

https://duyhantrinhtayninh.blogspot.com/

Cảm ơn và thân chúc mọi chuyện tốt đẹp nhất.

Hân

Những nước chống dịch hàng đầu thế giới thực hiện phong tỏa như thế nào

Những nước chống dịch hàng đầu thế giới thực hiện phong tỏa như thế nào

Tạp chí Luật Khoa

Cùng là phong tỏa để kiểm soát dịch bệnh, nhưng lại có thể rất khác nhau.

 20/08/2021

By  YÊN KHẮC CHÍNH

Một con đường vắng vẻ tại Wellington, New Zealand vào đợt phong tỏa tháng 4/2020. Bảng điện tử hiện lời kêu gọi “Be kind – Stay safe” và trang thông tin phòng chống dịch của chính phủ. Ảnh: Anadolu/Mike Clare.

Thông tin chính quyền New Zealand đặt cả nước vào tình trạng phong tỏa chỉ với 1 ca nhiễm COVID-19 được rất nhiều tờ báo Việt Nam đưa tin. [1]

Nhiều bình luận của độc giả trên các tờ báo này đều thể hiện sự tiếc nuối, “giá như nước mình cũng làm gắt như vậy”.

Tuy nhiên, cách thức cụ thể New Zealand thực hiện phong tỏa thì không thấy báo đài quốc doanh nào đề cập.

Hiện tại, New Zealand là một trong số ít các quốc gia vẫn còn duy trì chiến lược loại trừ hoàn toàn các ca lây nhiễm (“zero covid” hay còn gọi là “elimination strategy”).

Các quốc gia này áp dụng biện pháp phong tỏa nghiêm ngặt để ngăn chặn lây nhiễm, nhưng không phải chỉ với một cách mà chúng ta biết.

Ai ở nhà nấy, nhưng nếu cần thì có thể ra ngoài

Vào tháng 3/2020, khi dịch bệnh bắt đầu phát tán, chính quyền New Zealand đã công bố hệ thống cảnh báo COVID-19 với bốn cấp độ. [2] Trong đó, cấp độ 4 cao nhất tương đương với việc phong tỏa khu vực hoặc toàn bộ quốc gia. Đây cũng là cấp độ mà chính quyền của Thủ tướng Jacinda Ardern đang áp dụng.

Ở cấp độ 4, chỉ những hoạt động và dịch vụ thiết yếu được mở cửa, và chỉ những người làm trong các ngành đó mới được đến chỗ làm. [3]

Người dân được yêu cầu ở yên trong nhà, trừ khi cần ra ngoài cho các nhu cầu thiết yếu của cá nhân (essential personal movement).

Các nhu cầu thiết yếu đó, ngoài việc đi mua thực phẩm, tìm kiếm trợ giúp y tế, làm xét nghiệm COVID-19, còn có:

  • tập thể dục (như đi bộ, chạy bộ, đạp xe) trong khu vực sinh sống của mình
  • đưa đón con nhỏ qua lại hai bên gia đình bố mẹ sống ly thân/ ly dị
  • đưa thực phẩm đến cho người khác
  • tìm người đến ở chung

Theo hướng dẫn thực hiện của chính phủ, việc tập thể dục ngoài trời “tốt cho sức khỏe tinh thần của bạn”.

Tại New Zealand, người dân vẫn có thể tập thể dục ngoài trời, ngay cả trong cấp độ phong tỏa cao nhất. Ảnh: VOA.

Yêu cầu với hoạt động tập thể dục ngoài trời là phải giữ khoảng cách 2 mét với người khác (trừ phi đi cùng người trong nhà), và không tham gia các hoạt động ngoài trời có nguy cơ cần đến công tác cứu hộ (như bơi lội, lướt sóng, đi thuyền, đi săn hay đi phượt). Nếu thấy không khỏe thì không nên ra ngoài.

Việc đưa thực phẩm đến cho người khác được tính là hoạt động thiết yếu, miễn là đảm bảo khoảng cách 2 mét, và để thực phẩm trước cửa nhà để tránh tiếp xúc.

Những ai sống một mình có thể tìm một người khác hoặc một gia đình khác ở chung để chăm sóc nhau, miễn là trong cùng thị trấn hoặc thành phố. Tối đa sẽ có hai gia đình như vậy được ghép chung để tạo thành một “cụm gia đình” (household bubble). Những người trong cùng một cụm gia đình có thể tập thể dục ngoài trời cùng nhau mà không cần giữ khoảng cách.

Tự xác định mặt hàng thiết yếu

Ở cấp độ phong tỏa cao nhất, việc buôn bán trao đổi những mặt hàng thiết yếu phi thực phẩm tại New Zealand chỉ được thực hiện qua mạng hoặc điện thoại. Hoạt động giao hàng phải đảm bảo yêu cầu không tiếp xúc.

Chính quyền không đưa ra danh sách cụ thể những mặt hàng phi thực phẩm nào là thiết yếu. Thay vào đó, các doanh nghiệp sẽ tự xác định hàng hóa dịch vụ của mình có đóng vai trò thiết yếu hay không đối với người tiêu dùng trong thời gian phong tỏa. [4]

Tiêu chí để xác định là đánh giá xem hàng hóa dịch vụ đó có cần thiết để người dân:

  • đảm bảo sức khỏe và an toàn của mình khi giãn cách tại nhà
  • đảm bảo việc học tập và làm việc tại nhà
  • đảm bảo giữ liên lạc với người thân và bạn bè, đồng thời có thể cập nhật tin tức quan trọng

Dựa trên tiêu chí đó, danh sách hàng thiết yếu này có thể bao gồm đủ loại từ các sản phẩm y tế, điện gia dụng, quần áo, giày dép cho tới phụ tùng xe, phụ kiện điện thoại, thiết bị văn phòng hay sách báo, tài liệu học tập.

Thay vì một danh sách cụ thể, chính quyền New Zealand quy định hoạt động thiết yếu theo các tiêu chí. Ảnh minh họa: RNZ.

Các đơn vị sản xuất thuộc ngành công nghiệp cơ bản (primary industry – khai thác nguyên liệu thô từ tự nhiên như trồng trọt, chăn nuôi, dầu mỏ, khai khoáng, v.v.) vẫn hoạt động.

Siêu thị và các cửa hàng bán thực phẩm vẫn mở cửa. Hoạt động giao nhận thực phẩm tiến hành bình thường, không có giới hạn theo khu vực.

Mỗi gia đình được khuyến khích chỉ nên sắp xếp một người đi mua sắm. Người dân cũng được khuyến khích, thay vì bắt buộc, đeo khẩu trang khi đi ra ngoài.

Việc đeo khẩu trang chỉ bắt buộc khi tham gia các hoạt động có tiếp xúc với người khác (như làm việc hay mua hàng trong siêu thị, dùng các phương tiện giao thông công cộng, ngồi trong taxi, đến các cơ sở khám chữa bệnh, v.v.).

Kể từ tháng 3/2020, New Zealand đã nhiều lần áp dụng các biện pháp phong tỏa theo khu vực lẫn toàn quốc. [5]

Tính đến ngày 20/8/2021, nước này có gần 3.000 ca dương tính (trong đó có gần 400 ca nghi nhiễm), với 26 người chết vì dịch bệnh. [6]

Phong tỏa kiểu Úc: một phiên bản khác của New Zealand

Cũng thực hiện chiến lược “zero covid” như New Zealand, nhưng với dân số gấp 5 lần (25 triệu so với 5 triệu) và diện tích hơn gần 30 lần, Úc gặp khó khăn hơn nhiều trong việc thực thi chính sách phong tỏa. Thể chế liên bang của Úc trao quyền và trách nhiệm về cho chính quyền các bang trong việc áp lệnh phong tỏa. Mỗi bang có những quy định riêng, tuy nhiên nhìn chung không quá khác biệt.

Vào thời điểm hiện tại, hai bang đang có chính sách phong tỏa nghiêm ngặt nhất của Úc là Victoria và New South Wales. Đây cũng là hai bang có số ca nhiễm cao nhất nước.

So với New Zealand, cách phong tỏa của Úc có khá nhiều điểm tương đồng. [7]

Người dân cũng được yêu cầu ở yên trong nhà, nhưng được phép ra ngoài thực hiện các hoạt động ngoài trời trong phạm vi bán kính 5 km. Tại New South Wales, các hoạt động ngoài trời này gồm có tập thể dục (exercise) và thư giãn (recreation), ví dụ như ngồi nghỉ mát, ăn uống hay đọc sách ngoài trời. Ở những khu vực có số ca nhiễm tăng cao như Sydney, hoạt động thư giãn bị cấm, chỉ có tập thể dục được cho phép.

Khi thực hiện các hoạt động ngoài trời, ngoài “cụm gia đình” của mình, người dân còn được phép đi cùng một người bên ngoài. Người này có thể là huấn luyện viên thể lực (personal trainer) hoặc khách chỉ định thăm nhà (nominated visitor).

Tại Úc, trong thời gian phong tỏa, người dân có thể chỉ định một người đến thăm mình thường xuyên. Ảnh: EPA-EFE.

Khách chỉ định thăm nhà cũng là điểm khác của Úc so với New Zealand. Những người sống một mình có thể chỉ định một người đến thăm mình thường xuyên. Ai đã được chỉ định là khách đến thăm của một người thì không thể làm khách đến thăm của người khác.

Ngoài ra tại Úc, cho dù phong tỏa, người dân vẫn có thể ghé thăm người yêu của mình (intimate partners) hoặc ghé thăm các gia đình khác trong trường hợp cần chăm sóc người tại đó.

Trong khi ở New Zealand là “khuyến khích”, ở Úc quy định bắt buộc chỉ cho phép một người trong một gia đình ra ngoài mua sắm. Nếu trong phạm vi bán kính 5 km người dân không thể tìm được hàng hóa hoặc dịch vụ mình cần, họ có thể ra ngoài phạm vi đó và tìm đến nơi cung cấp hàng hóa dịch vụ gần nhất.

Việc đeo khẩu trang khi ra ngoài tại các bang phong tỏa của Úc là quy định bắt buộc (so với “khuyến khích” của New Zealand). Trong thời gian qua, hai bang Victoria và New South Wales lần lượt áp dụng biện pháp giới nghiêm từ 9 giờ tối đến 5 giờ sáng (chính quyền New Zealand đến nay chưa áp đặt lệnh giới nghiêm).

Chính quyền các địa phương của Úc có đưa ra danh sách những dịch vụ thiết yếu được mở cửa, nhưng không cấm những đơn vị kinh doanh các loại hàng không thiết yếu được cung cấp và giao hàng qua mạng. [8]

Tính đến ngày 20/8/2021, Úc có hơn 41.500 ca nhiễm, với 971 người chết do COVID-19. [9]

Đài Loan: chuẩn bị cho phong tỏa từ lúc chưa cần đến

Cho tới trước tháng 5/2021, Đài Loan chỉ ghi nhận hơn 1.100 ca nhiễm và 12 trường hợp tử vong do dịch bệnh. [10] Cuộc sống của người dân nước này vẫn diễn ra bình thường trong hơn một năm dịch bệnh hoành hành khắp thế giới.

Nhưng đến giữa tháng Năm, Đài Loan đối diện với làn sóng lây nhiễm tăng cao với hàng trăm ca mắc bệnh mỗi ngày. Chính quyền lập tức cho nâng mức phản ứng lên cấp độ 3.

Giống như New Zealand, Đài Loan cũng chia ra 4 cấp độ phản ứng với dịch bệnh, trong đó cấp độ 4 cao nhất tương đương với việc phong tỏa toàn quốc. [11]

Mỗi cấp độ đều có những tiêu chí rõ ràng (về tính chất các ca và số chùm ca lây nhiễm) để người dân biết với tình hình hiện tại, chính quyền sẽ có thể áp dụng biện pháp gì.

Điểm chung trong 4 cấp độ phản ứng dịch bệnh là yêu cầu bắt buộc đeo khẩu trang khi ra ngoài đường. Đó cũng được đánh giá là một trong những yếu tố quan trọng giúp Đài Loan có thể nhanh chóng khống chế đợt bùng phát mới.

Đài Loan kiểm soát được đợt bùng phát dịch mới nhất sau khi duy trì “phong tỏa mềm” ở cấp độ 3 trong hơn hai tháng. Ảnh: New York Times.

Trong hơn hai tháng áp dụng “phong tỏa mềm” cấp độ 3, người dân vẫn có thể ra ngoài mua sắm hoặc tập thể dục, miễn là đảm bảo các yêu cầu đeo khẩu trang, giữ khoảng cách và không tụ tập đông người.

Các nhà hàng quán ăn vẫn được mở cửa bán đồ mang đi cho khách. [12] Việc đặt hàng qua mạng không bị cản trở hay giới hạn theo khu vực địa lý.

Điều đáng lưu ý là chính quyền nước này đã chuẩn bị kỹ cho tình huống phong tỏa cao nhất.

Cuối tháng 5/2021, chính quyền thành phố Đài Bắc thực hành mô phỏng cấp độ 4, chuẩn bị sẵn sàng cho việc áp dụng các biện pháp phong tỏa chặt. [13] Thậm chí một năm trước đó, vào tháng 4/2020, thành phố Tân Đài Bắc đã thực tập phong tỏa trên giả định các ca bệnh bùng phát, nhằm chuẩn bị các bước cần thiết để đóng cửa doanh nghiệp và trường học, đảm bảo việc cung cấp lương thực thực phẩm không bị gián đoạn. [14]

Nhờ sự chuẩn bị này và các biện pháp kiểm soát đúng mực, chỉ trong hai tháng, làn sóng dịch mới của nước này đã được chặn đứng mà không cần phải nâng cấp phong tỏa lên mức cao nhất.

Cuối tháng 7/2021, chính quyền đã hạ mức cảnh báo từ cấp độ 3 xuống cấp độ 2, cho mở cửa lại nhiều cơ sở dịch vụ. [15]

Tính đến ngày 20/8/2021, Đài Loan có gần 16.000 ca nhiễm, với 827 trường hợp tử vong. [16]