Category: BÌNH LUẬN- SỰ KIỆN

Báo Đàn Chim Việt

Tác Giả:  Tưởng Năng Tiến

Thấy nhiều người ghi danh dưới bản “Tuyên Bố Phản Đối Việc Xoá Tên L.S Võ An Đôn” nên tôi cũng làm theo (cho nó thêm phần rôm rả) dù không tin rằng đây là điều cần thiết. Tôi cũng không nghĩ rằng chuyện bỏ phiếu để loại bỏ đồng nghiệp (theo chỉ đạo) của mấy ông thuộc Ban Chủ Nhiệm Luật Sư Đoàn Phú Yên là “quyết định tai hại … có thể hủy hoại cả sự nghiệp và đời sống của một con người” – theo như quan niệm của blogger Phạm Lê Vương Các.

Chế độ hiện hành ở VN không đủ quyền uy hay quyền năng để “có thể huỷ hoại sự nghiệp và đời sống” của bất cứ ai, nếu nạn nhân nhất định không khuất phục. Tôi biết khá nhiều nhân vật như vậy. Xin đan cử một trường hợp.

Hơn sáu mươi năm trước, vào hôm 30 tháng 10 năm 1956, L.S. Nguyễn Mạnh Tường đã đọc một bài diễn văn nẩy lửa (“Qua Những Sai Lầm Trong Cải Cách Ruộng Đất – Xây Dựng Quan Điểm Lãnh Đạo”) trong một phiên họp của Mặt trận Tổ quốc. Cái giá mà ông phải trả cho việc (“xây dựng lãnh đạo”) này, tất nhiên, không rẻ.

“Thảm cảnh đầu tiên mà tôi và gia đình phải chịu: đó là cái đói.

Cả mấy tháng qua, buộc phải mua thực phẩm và những thứ nhu yếu trên chợ đen vì tôi không còn được phát tem phiếu kể từ khi tôi bị loại, mặc dù với tất cả dành dụm có được, số tiền dự trữ ngày càng thu hẹp. Ngay từ lúc đầu, với viễn tượng những ngày khó khăn trước mắt, với dự trữ ít oi, chúng tôi bắt đầu một giai đoạn hạn chế, tiết kiệm.

Trước tiên, loại bỏ ngay buổi ăn sáng, một thói quen xa hoa của những người tư sản. Tiếp đến, cá thịt từ từ biến mất trong những buổi ăn trưa và tối. Khẩu phần cơm và rau mỗi ngày một ít đi. Và đến lúc mỗi ngày chúng tôi chỉ có một bát cháo để ăn. Vợ và con gái tôi ốm đi trông thấy. Bao nhiêu sáng láng đã biến mất trên khuôn mặt dài ra vì ốm đói. Họ tự hỏi tại làm sao mà các bà tự nhịn ăn để có một thân hình thon thả?

Nghĩ đến chuyện vay mượn bạn bè là điều vô ích vì chính bản thân họ cũng đang cùng số phận, đang trong cảnh chỉ đủ cầm hơi khỏi bị chết đói. Vợ tôi đã nghĩ đến chuyện bán thuốc lá bên lề đường để kiếm sống, nhưng làm sao có được mớ vốn ban đầu và có chút tiền để bôi trơn móng vuốt làm khó của những tên công an hay cán bộ thuế, để chúng để yên cho chúng tôi khó khăn kiếm sống?
…

Chúng tôi có một con chó do bạn bè cho. Nó rất khôn và chúng tôi yêu nó lắm. Nhưng nó đã già và chúng tôi không còn khả năng mua cho nó thịt và những thức ăn tăng sức, nó không còn sức đứng lên trong chuồng, ngẩng đầu nhìn tất cả chúng tôi, với một ánh mắt tin yêu của loài vật, chắc chắn với những dòng nước mắt và một nỗi buồn sâu thẳm vì đã đến lúc phải rời chủ. Chúng tôi bật khóc khi nó nấc những hơi thở cuối cùng…” (Nguyễn Mạnh Tường, Un Excommunié – Hanoi, 1954 -1991: Procès d’un intellectuel. Trans Nguyễn Quốc Vĩ – Kẻ Bị Mất Phép Thông Công Hà Nội, 1954-1991: Bản Án Cho Một Trí Thức).

Nguyễn Mạnh Tường sinh năm 1909. Khi “bật khóc” vì phải rời bỏ con thú thân yêu là thời điểm mà ông sắp bước vào tuổi ngũ tuần, và “thân thể đã tiều tụy lắm rồi.” Tuy thế, ông không bị knockout như dự đoán (và mong chờ) của nhà đương cuộc Hà Nội.

Ngày 22 tháng 11 năm 2017 vừa qua, trang Bauxite Việt Nam có đăng lại bài phỏng vấn (“Ba Giờ Với Luật Sư Nguyễn Mạnh Tường”) do Khánh Hoà thực hiện. Xin đọc chơi, đôi đoạn:

Lâu nay, tôi cứ đinh ninh là Luật sư Nguyễn Mạnh Tường đã mất. Sau vụ Nhân văn Giai phẩm, tên tuổi của ông bặt đi. Có tin đồn là ông đã chết đâu đó ở một góc khuất tối tăm nào ở Hà nội.

Thế rồi, bỗng dưng tôi lại nghe là ông vẫn còn sống, hơn nữa, đang có mặt tại Paris: ông được phép sang Pháp ba tháng để thăm viếng một số bạn bè cũ của ông.

Được sự giới thiệu của một người quen, tôi và một anh bạn đã được Luật sư Nguyễn Mạnh Tường tiếp trọn cả buổi chiều ngày thứ hai 27.11.1989.

Luật sư Nguyễn Mạnh Tường năm nay đúng 80 tuổi. Dáng người tầm thước, lưng hơi gù, da dẻ nhăn nheo, nhưng sức khoẻ khá tốt, đi đứng vững vàng, đặc biệt trí tuệ còn rất minh mẫn. Suốt hơn ba tiếng đồng hồ chuyện trò, chúng tôi không hề bắt gặp ở ông một dấu hiệu nào của sự đãng trí vốn thường xuất hiện ở người cao niên. Ông nói năng lưu loát, đôi khi hùng hồn. Ông nhớ chính xác chi tiết những sự kiện cũ hoặc mới. Cách lý luận rành mạch.

Điều chúng tôi thích nhất ở ông là sự thành thật. Ở vào hoàn cảnh của ông, thành thật cũng có nghĩa là can đảm. Hơn ba chục năm bị đày đoạ, luôn luôn sống trong tâm trạng phập phồng chờ đón những thảm kịch thảm khốc nhất, ông không khiếp sợ đến nổi phải tự biến mình thành một con vẹt chỉ biết lải nhải lặp lại những câu nói đã thành khẩu hiệu của chế độ hoặc co rút lại trong câm lặng …

Chúng tôi xin phép ghi âm buổi nói chuyện với một sự thiếu tự tin rõ rệt. Chúng tôi nghĩ là ông sẽ từ chối. Nhưng, không. Ông đã vui vẻ chấp nhận. Để bảo đảm sự trung thực, những chi tiết dưới đây, chúng tôi đều dựa vào bản ghi âm này…

Lâu nay, Luật sư có viết lách gì không?

– Có. Mấy chục năm qua, tôi hoàn thành được bốn công trình nghiên cứu. Môt là “Lý luận giáo dục” (ở châu Âu từ thế kỷ 16 đến thế kỷ 18); hai là “Eschylle và bi kịch cổ đại Hy Lạp”; ba là “Virgile và anh hùng ca latin”; bốn là dịch vở kịch của Eschylle.

Trong tác phẩm Nhân Văn Giai Phẩm & Vấn Đề Nguyễn Ái Quốc (Tiếng Quê Hương: Virginia, 2012) nhà phê bình văn học Thụy Khuê cho biết thêm:

“Chuyến đi Pháp dường như là động cơ thúc đẩy ông viết, bởi khi về nước, chỉ trong vòng bốn năm (từ 1990 đến 1994), ông đã hoàn tất một lượng sách đáng kể bằng Pháp Ngữ:

– Larmes et sourires d’une vieillesse – Nụ cười và nước mắt tuổi già, tự truyện, ba cuốn, chưa in.
– Triptyque – tạm dịch: Bức họa ba tấm, chưa in.
– Un excommunié – Kẻ bị khai trừ, Quê Mẹ, Paris, 1992.
– Malgré lui, malgré elle – Mặc hắn, mặc nàng (l’amour conjugal sous le régime communiste – tình yêu vợ chồng dưới chế độ cộng sản). Chưa in.
– Partir, est ce mourir?- Đi là chết? (Tragédie de l’émigration – Bi kịch di dân). Chưa in.
– Une voix dans la nuit – Roman sur le Việt Nam 1950-1990 – Tiếng vọng trong đêm – Tiểu thuyết về Việt Nam từ 1950 đến 1990. Chưa in.
– Palinodies – Phủ nhận. Chưa in.

Trừ bản dịch Orestia, thì đúng Nguyễn Mạnh Tường đã viết 18 cuốn sách, kể cả các luận án tiến sĩ.”

Chế độ Cộng Sản Việt Nam, rõ ràng, không đủ quyền lực hay quyền năng để “có thể hủy hoại cả sự nghiệp và đời sống” của Nguyễn Mạnh Tường. Chúng ta, do thế, chả phải bận tâm gì cho tương lai của Võ An Đôn. Thời gian, thời thế, và cả thời đại đều đang đứng về phía vị luật sư trẻ tuổi này.

Liên Đoàn Luật Sư Việt Nam không có cửa cho Nguyễn Văn Đài, Lê Công Định, Võ An Đôn, Huỳnh Văn Đông, Lê Trần Luật, Lê Thị Công Nhân, Lê Quốc Quân … không phải vì khung cửa hẹp mà vì cái tâm (cũng như cái tầm) của họ quá rộng và quá cao so với rất nhiều “đồng nghiệp” thuộc tổ chức này.

06/12/2017

---

 

8 SÀI GÒN

Nhẩn nha đọc lại cuốn sách do chính mình biên tập cách đây 4 năm, bỗng phát hiện ra vài điều thú vị mà khi chưa có “bối cảnh” là bộ phim Đất rừng phương nam, thì chưa chú ý.

Tác giả là tiến sỹ văn chương Georges Coulet, từng có thời gian dạy tại trường Pestrus Ký, Sài Gòn. Cuốn sách đang nói tới, bản in tiếng việt dầy 480 trang, khổ 16 x 24 cm, tức là khá nhiều chữ, do Nguyễn Thanh Xuân và Phan Tín Dụng dịch. Ông Coulet công bố cuốn sách lần đầu vào năm 1926, tức cách nay ngót một thế kỉ. Tư liệu để ông viết là các kết luận điều tra, thẩm vấn và xét xử, kết tội những hoạt động của một số hội kín, chủ yếu xứ Nam Kỳ, có những hoạt động vũ trang chống lại người Pháp. Những sự kiện được đặc biệt chú ý là cuộc binh biến ở Huế do Tôn Thất Thuyết chủ xướng; những hoạt động của Phan Bội Châu cùng với Việt Nam Duy Tân hội, Việt Nam Quang Phục hội, phong trào Đông du, bị người Pháp coi là âm mưu khôi phục đế quốc ; biến loạn tại miền Trung xảy ra ở Quảng Nam, Bình Định, Thừa Thiên từ tháng 3 đến tháng 5 năm 1909; vụ đầu độc trại lính ở Hà Nội; vụ Gilbert Chiếu ở Nam Kỳ 1908; những hoạt động cuối cùng của Đề Thám; đặc biệt là các sự kiện gắn với hội kín Nam Kỳ, đều xảy ra ở Sài Gòn-Chợ Lớn vào các năm 1913 và 1916. Đó cũng là hai sự kiện quan trọng khiến người Pháp bắt đầu chú ý đến hoạt động của các hội kín Nam Kỳ, với hàng loạt các cuộc đàn áp.

Nó đồng thời tạo cảm hứng để Geores Coulet cho ra đời cuốn sách này.

Cuốn sách nói về nhiều vấn đề gắn với văn hóa, tư tưởng, sinh hoạt của người Việt, nhưng tôi chỉ xin nêu vài “bất ngờ” của bản thân mình.

Nhân có cuộc cãi nhau nảy lửa về bộ phim ĐRPN (tôi chưa xem bộ phim này do bệnh đau đầu), nhiều người dẫn tên những hội kín như Thiên Địa hội, Nghĩa Hòa đoàn, với ý chê trách là nhóm tác giả cổ vũ cho văn hóa Trung Hoa và các hoạt động của người Hoa. Nhưng qua cuốn sách này thì Nghĩa Hòa (đoàn), Thiên Địa hội lại hoàn toàn của người Việt, hoặc do người Việt làm thủ lĩnh. Họ chỉ theo mô hình tổ chức và hoạt động của Thiên Địa hội, Nghĩa Hòa đoàn, vốn là các hội kín có nguồn gốc Trung Hoa, hoạt động mạnh mẽ ở Trung Quốc và Ấn Độ. Trong toàn bộ cuốn sách, Coulet không hề đề cập đến bất cứ hoạt động nào của hội kín do người Hoa thành lập và điều hành ở Nam Kỳ, ngoại trừ một lần có sự tham gia của người gốc Hoa, nhưng hóa ra cái hội kín đó ra đời với mục tiêu kiếm tiến, vì thế sau khi nhận “thù lao” cho công vận động thành lập, thì ông ta cũng biến mất luôn? Hoặc có thể tác giả chỉ quan tâm đến những hội kín “bài quỷ Tây”!

Ví dụ ở trang 49, tác giả viết:

“Ở Mỹ Tho, tại làng Thới Sơn, Trần Văn Phong và Huỳnh Công Ý, khoảng năm 1910, thành lập hội Nghĩa Hòa MƯỢN TÊN (tôi nhấn mạnh) của một hội kín Trung Hoa: Trần Văn Phong đảm trách nghi lễ gia nhập và phân phát bùa, Huỳnh Công Ý phụ trách riêng việc tổ chức hội”.

Ở trang 213-214, tác giả liệt kê một số hội kín Nam Kỳ như sau:

Ngụ ở chùa Rạch Trê (Sa Đéc), nhà sư Phùng sáng lập, sau đó điều hành hiệu quả, hội kín Đồng Bào Ái Chưởng(…). Tại Bà Rịa, thầy phù thủy Nguyễn Anh Huê (Huế) thành lập và điều hành hội kín ở Cửa Lấp, có bốn mươi tám thành viên. Ở Bình Sơn (Biên Hòa), phù thủy Nguyễn Văn Mùi cũng sáng lập và điều hành một hội kín, trong đó có bốn mươi thành viên được phát hiện. Cạnh đó, ở Thắng Nhì (Bà Rịa) có Nhơn Hòa Đường hay quán nước thân hữu (café des amis), gồm ba mươi bảy thành viên, do Nguyễn Văn Tứ sáng lập và từ năm 1911 do Nguyễn Văn Tham điều khiển. Cũng vậy, Trần Văn Phong (đã nói ở trên) với NGHĨA HÒA ở làng Thới Sơn (Mỹ Tho), ba mươi thành viên; Huỳnh Phát Đạt với Duy Tân, cũng làng Thới Sơn (Mỹ Tho) khoảng hai mươi thành viên; Võ Văn Quới với NGHĨA HÒA ở làng Mỹ Lợi (Mỹ Tho), bốn mươi thành viên; Huỳnh Văn Sanh với Lương Hữu hay thân hữu trung thành, còn gọi Phúc-hưng (có thể là Phục Hưng) ở Long Hưng (Mỹ Tho), mười tám thành viên…

Và Nguyễn Văn Hay, với THIÊN ĐỊA HỘI ở làng Suối Chà và Phú Hội (Thủ Dầu Một) tám mươi thành viên…”

Danh từ Thiên Địa hội được tác giả nhắc đến dăm lần, nhưng hầu hết đều chỉ là nhắc tên một hội kín xuất phát từ Trung Hoa, hoạt động ở Trung Hoa và Ấn Độ. Chỉ có lần vừa dẫn, cũng là lần đầu tiên Thiên Địa hội được nhắc đến với tư cách là tên một hội kín của người Việt, cụ thể do Nguyễn Văn Hay sáng lập và điều hành, với số lượng khá lớn (80 người) so với một hội kín Nam Kỳ lúc ấy, nhưng quá nhỏ so với Thiên Địa hội gốc Trung Hoa.

Vậy “Thiên Địa hội” và “Nghĩa Hòa đoàn” mà mọi người đang tranh cãi, từ đó cho rằng nhóm làm phim cổ vũ văn hóa Trung Hoa, nếu theo Coulet thì chưa chắc đúng, bởi tại Nam Kỳ thời kì ấy quả là có Thiên Địa hội và Nghĩa Hòa đoàn, nhưng đều là hội của người Việt, mượn tên (và theo mô hình) những hội nổi tiếng của Trung Hoa?

Những hội kín này hầu hết đều lấy tôn chỉ “Phục quốc, bài Tây” với việc phò hoàng đế là Phan Xích Long, chủ trương bạo động đánh đuổi người Pháp.

Tôi không biết Coulet đúng đến đâu, nhưng rõ ràng ông ở gần các sự kiện nhất trong số những người viết về hội kín Nam Kì, hơn nữa ông lại là một nhà khoa học nhân văn Pháp- thương hiệu đảm bảo về sự tỉ mỉ và tính chính xác?

Cũng qua cuốn sách, tôi biết về tình trạng nhân khẩu của các tỉnh, thành cũng như khoảng cách địa lý giữa chúng với Sài Gòn, Huế, Hà Nội, Hải Phòng…đầu thế kỉ 20, mà hầu hết các số liệu về khoảng cách vẫn đúng với hôm nay.

Ví dụ, tỉnh Cao Bằng, quê ngoại của các con tôi, sách ghi thế này:

“Trụ sở chỉ huy, cách Hà Nội 292 km và Hải Phòng 351 km; thành phố đương thời có 370 đinh trong đó 46 người được miễn, vùng quân sự thứ hai của Bắc kỳ, có 31.939 người trong sổ bạ và 5319 người được miễn, phân bổ tại 31 tổng và 222 xã”.

CHỢ LỚN:

(a) Một trong 21 tỉnh của Nam Kỳ; có 45 người Âu, 200.618 người An Nam, 16 người Miên, 90 người Lào và Bắc Kỳ, 1287 người Hoa, 1337 người Minh Hương và 9 cá nhân thuộc các chủng tộc khác nhau; trong tổng số 203.402 cư dân; chia thành một thành phố (Chợ Lớn), 12 tổng và 69 xã. Bao gồm, ngoài quận của tỉnh lị, 3 đại lý hành chánh tại Đức Hòa, Rạch Kiến và Cần Giuộc, tỉnh lị: Chợ Lớn, cách Sài Gòn 5 km 358 m.

(b) Chợ Lớn (thành phố) của tỉnh Chợ Lớn cách Sài Gòn 5km 358 m (dân số được tính riêng):

“Có 834 người Âu, 41.169 người An Nam, 117 người Miên, 48.887 người Hoa, 2593 người Minh Hương, 291 người thuộc nhiều quốc tịch khác nhau, trong tổng số 93,887 dân, có diện tích 1246 ha, được quản lý bởi một ủy ban thành phố”.

Với một người ít đọc sách sử như tôi, thì những thông tin về Phan Bội Châu và hoạt động của ông dữ dội hơn rất nhiều so với những gì tôi biết về ông. Và hóa ra, từ những năm đầu thế kỉ 20, cụ thể là năm 1912, năm thành lập Việt Nam Quang Phục hội, một danh sách nội các cộng hòa cho Việt Nam đã rất chi tiết, như sau (Trang 26):

-Cường Để: Tổng đại biểu, đại diện chung của nhân dân An Nam (tổng thống);

-Nguyễn Thiện Thuật (Tán Thuật), thủ tướng;

-Nguyễn Thần Hiến, Bộ trưởng Bộ tài chính;

-Hoàng Trọng Mậu, Bộ trưởng Bộ quốc phòng;

Nguyễn Cẩm Giang (Nguyễn Hải Thần), Bộ trưởng Bộ nội vụ;

-Đặng Hữu Bằng, Tham tán nhà nước.

Một cuốn sách khó đọc, nhiều chỗ phải tra cứu, nhưng thú vị.

LAO TA

#8saigon

---

 

Theo Nhật Báo Phố Wall và Báo Chí chuyên EV

TOKYO—Chủ tịch Toyota Motor Akio Toyoda, khi được hỏi về những thách thức đối với xe điện, bao gồm cả sự sụt giảm nhu cầu gần đây của Hoa Kỳ, cho biết ngành công nghiệp này đang dần nhận ra rằng không có một câu trả lời duy nhất nào cho việc giảm lượng khí thải carbon.

“Mọi người cuối cùng cũng nhìn thấy thực tế,” Toyoda cho biết hôm thứ Tư, phát biểu với tư cách là người đứng đầu Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản.

Toyoda, người đã từ chức giám đốc điều hành Toyota trong năm nay sau gần 14 năm giữ chức, từ lâu đã nói rằng ngành công nghiệp ô tô nên phòng ngừa các vụ cá cược của mình bằng cách tiếp tục đầu tư vào ô tô hybrid xăng-điện và các lựa chọn khác ngoài xe điện.

Khi đà bán xe điện ở Mỹ tụt lại phía sau và ngày càng có nhiều người mua ưa chuộng xe hybrid, anh ấy có thể đang tận hưởng khoảnh khắc “Tôi đã bảo rồi mà”.

Toyoda nói với một nhóm nhỏ phóng viên tại Japan Mobility Show, trước đây là Tokyo Motor Show, sẽ khai mạc vào tuần này lần đầu tiên sau 4 năm: “Có nhiều cách để leo núi nhằm đạt được mức độ trung hòa carbon”.

Từ Tesla đến Ford Motor, các nhà sản xuất ô tô trong những tháng gần đây đã đưa ra cảnh báo về sự sụt giảm đột ngột trong nhu cầu của người tiêu dùng đối với xe điện, vốn thường đắt hơn ô tô chạy bằng xăng truyền thống và cần phải sạc lại thường xuyên, đặt ra thách thức cho một số tài xế.

Sự sụt giảm trong sự quan tâm của người mua là một dấu hiệu đáng lo ngại đối với một ngành công nghiệp EV đang tiêu tốn hàng tỷ đô la vào các nhà máy và cơ sở sản xuất pin mới, đồng thời đang phải đối mặt với các quy định khắt khe hơn về khí thải ống xả trên toàn cầu.

Trong dấu hiệu mới nhất cho thấy các công ty ô tô đang lùi lại kế hoạch của mình, General Motors và Honda Motor cho biết hôm thứ Tư rằng họ sẽ hủy bỏ mối quan hệ đối tác được thiết lập cách đây một năm rưỡi nhằm phát triển một dòng xe điện giá thấp hơn.

Trong tuần này, GM cũng đã từ bỏ mục tiêu tự đặt ra là sản xuất 400.000 xe điện vào giữa năm 2024, với lý do sự bất ổn ngày càng tăng trên thị trường xe điện và nhu cầu đảm bảo có thể tạo ra lợi nhuận cho những mẫu xe mới này.

General Motors cho biết tuần trước họ đang trì hoãn việc mở nhà máy sản xuất xe bán tải chạy điện ở Michigan. Tạp chí Phố Wall cũng đưa tin rằng Ford Motor đang xem xét cắt giảm ca làm việc tại nhà máy nơi hãng sản xuất xe bán tải F-150 Lightning chạy điện do nhu cầu về xe tải giảm sút.

Các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản, nổi bật nhất là Toyota, đã lên tiếng nhiều hơn các đối thủ phương Tây về những thách thức mà xe điện phải đối mặt trong thời gian tới, bao gồm chi phí cao, khủng hoảng tài nguyên và cơ sở hạ tầng sạc hạn chế.

Một dấu hiệu thuận lợi cho Toyota: Người đứng đầu bộ phận bán hàng tại Bắc Mỹ cho biết gần đây thị trường xe hybrid đang “nóng lên” và công ty đang cố gắng sản xuất càng nhiều xe càng tốt. Tháng trước, Toyota đã có trong kho số xe hybrid Prius trị giá hơn một tuần một chút, so với nguồn cung của chiếc SUV chạy điện bZ4X trong hơn hai tháng.

Trong khi đó, doanh số bán xe hybrid đã tăng vọt ở Mỹ, tăng trưởng với tốc độ nhanh hơn so với thị trường ô tô rộng lớn ở Mỹ.

Theo công ty nghiên cứu thị trường Canalys, doanh số bán xe điện đã tăng 49% trên toàn cầu trong nửa đầu năm nay, giảm so với mức tăng trưởng 63% của năm trước. Trong số tất cả xe điện, 55% được bán ở Trung Quốc, nơi các nhà sản xuất ô tô nước ngoài đang ngày càng bị các nhà sản xuất địa phương lấn át.

---