Category: TIN TỨC

Tin Tức – Thế Giới , Việt Nam, Tin Hoa Kỳ

Posted on

Nepal hôm nay – những diễn biến mới nhất

Phương Quyên Huỳnh Trương is feeling heartbroken in USA.

Nepal hôm nay – những diễn biến mới nhất

* Ít nhất 626 người đã thiệt mạng tại Nepal, theo cơ quan quản lý thiên tai Nepal. Ngoài ra, 7 người thiệt mạng tại Tây Tạng (Trung Quốc).

* 2.426 người vẫn chưa được tìm thấy tại Nepal; nếu tính cả khu vực Tây Tạng, tổng số người mất tích được các nguồn quốc tế đưa lên gần 3.000 người.

* Lực lượng cứu hộ đã cứu được hơn 4.400 người tại Nepal. Tuy nhiên, mưa lớn và mực nước sông dâng cao đang khiến một số hoạt động cứu hộ phải tạm ngưng.

* Trong số những người còn mất tích có:

* Mỹ: 66 người

* Anh: 33 người

* Úc: 35 người

* Canada: 25 người

* Ấn Độ: 93 người

* Trung Quốc: 84 người

* Malaysia: 51 người

* Ukraine: 53 người

* Nam Hàn: 0 người trong bảng cập nhật ngày 28/8 — cả 9 người đã được tìm thấy.

* Ngoài ra còn có người mất tích từ Nhật, Pháp, Đức, Singapore, Nam Phi, New Zealand, Bồ Đào Nha, Tây Ban Nha…

* Một trong những điểm nóng nhất hiện nay là một đường hầm của nhà máy thủy điện, nơi có người được cho là vẫn đang mắc kẹt. Quân đội Nepal đang đào xuyên qua lớp bùn dày để tìm cách tiếp cận họ.

* Nguyên nhân thảm họa được cho là một phần lớn của sông băng và đá núi ở Himalaya sụp đổ, tạo ra dòng nước, băng, đá và bùn khổng lồ tràn xuống các thung lũng.

Có một hồ nước tạm thời hình thành sau vụ sạt lở/sụp đổ sông băng ở khu vực biên giới Nepal–Trung Quốc. Trước đó người ta lo hồ này có thể tiếp tục vỡ và gây thêm một trận lũ lớn.

Ban đầu, ngày 28/8, Nepal nói rằng chưa cần các đội tìm kiếm–cứu hộ quốc tế và lực lượng Nepal sẽ tự đảm nhiệm. Điều này khiến một số nước như Mỹ, Anh, Ấn Độ, Trung Quốc, Nam Hàn… dù có người mất tích vẫn chưa thể đưa đội cứu hộ chuyên môn vào.

Nhưng hôm nay Nepal đã thay đổi quyết định

Ngày 29/8, Chính phủ Nepal đã bắt đầu chấp nhận sự hỗ trợ chuyên môn từ nước ngoài, đặc biệt trong những công việc mà lực lượng Nepal cần kỹ thuật đặc biệt:

* Ấn Độ đã triển khai một đội chuyên môn 11 người, tập trung vào cứu người mắc kẹt trong các đường hầm thủy điện.

* Trung Quốc cũng đang triển khai đội cứu hộ đường hầm.

* Nepal còn yêu cầu hỗ trợ về công nghệ phát hiện người còn sống, xét nghiệm DNA để nhận dạng thi thể và thiết bị bảo quản thi thể.

* Trung Quốc đã đồng ý cung cấp 30 cầu Bailey để khôi phục giao thông và các túi bảo quản thi thể có khả năng phục vụ tới khoảng 2.000 thi thể

Nhưng có một điểm cần phân biệt

Nepal chưa mở cửa hoàn toàn cho mọi đội cứu hộ nước ngoài vào tất cả các khu vực. Chính phủ đang ưu tiên kiểu: “Cần kỹ thuật gì thì mời lực lượng nước ngoài có chuyên môn về kỹ thuật đó.” Chứ không phải để hàng loạt đội cứu hộ quốc tế tự do vào khu vực thiên tai. Vì vậy nhiều gia đình của một số người mất tích đã vội vã sang Nepal để tự tìm kiếm thông tin về người thân.

Đằng sau những con số này là hàng trăm gia đình vẫn đang chờ đợi một câu trả lời: Người thân của họ còn sống hay không?

#cuocsongvietmy #NepalFlood #prayfornepal #natraldisaster #thientai

 

Posted on

“Tôi cảm thấy thật cô độc”, người phụ nữ Nepal chia sẻ khi mất 17 người thân trong trận lũ quét.

My Lan Pham 

“Tôi cảm thấy thật cô độc”, người phụ nữ Nepal chia sẻ khi mất 17 người thân trong trận lũ quét.

Số người chết trong các trận lũ lụt ở Nepal và Trung Quốc đã vượt quá 800 người, theo cập nhật từ cảnh sát địa phương vào Chủ nhật (30/8).

Kopila Tamang đang ở Kathmandu khi trận lũ quét tràn qua thành phố.

Gia đình của Kopila Tamang từng sống sót qua trận động đất tàn khốc ở Nepal năm 2015, nhưng ngôi nhà của họ khi đó đã bị phá hủy. Lần này, trận lũ quét đã cuốn trôi căn nhà mới dựng lại cùng 17 thành viên trong gia đình cô.

“Tôi cảm thấy thật cô độc”, Tamang chia sẻ với CNN. Cô gái 20 tuổi đến từ Rasuwa – một trong những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Cô đang ở Kathmandu khi lũ bắt đầu tràn về và đã tức tốc trở lại vùng núi ngay khi nhận được tin dữ. Cô đã mất đi mẹ, chị gái, bà ngoại cùng nhiều người họ hàng khác, trong đó có một người cháu mới tròn một tháng tuổi. Giờ đây, tất cả những gì cô còn lại chỉ là những tấm hình của họ lưu trong điện thoại.

Cậu em trai 7 tuổi của cô còn quá nhỏ để hiểu chuyện gì đã xảy ra, cô cho biết cậu bé vẫn tin rằng mẹ sẽ trở về. “Em ấy còn nhỏ quá. Vẫn nghĩ là mẹ sẽ quay lại.”

“Bây giờ tôi là mẹ của em ấy, nên tôi phải mạnh mẽ”, cô gái trẻ nói.

Cậu em họ của cô, Subba Tamang, 17 tuổi, đã mất đi hai người em gái nhỏ là Anjana (1 tuổi) và Archana (5 tuổi). “Thật quá đỗi khó khăn để chấp nhận rằng tôi đã mất đi các em của mình”, cậu nói.

Cậu hiện đang ngủ trên mái của một tòa nhà chưa hoàn thiện ở Bidur cùng 50 người đàn ông và cậu bé khác bị mất nhà cửa. “Rất nhiều người ở đây bật khóc vào ban đêm khi nhớ về người thân của mình”, cậu chia sẻ. “Thật khó để có thể chợp mắt ở đây.”

Bên cạnh nỗi đau mất mát to lớn, các gia đình bị mất nhà cửa còn sống trong sợ hãi trước nguy cơ xảy ra một trận lũ khác. Vào ban đêm, họ thường phải tháo chạy lên vùng rừng núi cao hơn mỗi khi nghe thấy cảnh báo rằng lũ quét mới đang tiến đến.

Theo cập nhật từ cảnh sát địa phương vào Chủ nhật (30/8), ít nhất 788 người đã thiệt mạng tại Nepal. Ngoài ra, phía Trung Quốc cũng xác nhận có thêm 16 trường hợp tử vong.

https://s.biz.vn/21KtAOL 

 

Posted on

Trump bóp cò và Navarro nạp đạn – Trúc Phương/Người Việt

Ba’o Nguoi-Viet

August 31, 2026 

Trúc Phương/Người Việt

Trong vụ thuế quan đánh vào Canada, thì Peter Navarro, một lần nữa, là cố vấn hàng đầu của Trump. Với Navarro, thuế quan là vũ khí tối thượng trong bất kỳ cuộc chiến thương mại nào. Ông đã phần nào định hình lối suy nghĩ như vậy cho Trump. Nếu có ai đó cần được nêu tên khi “hài tội” với trách nhiệm làm cho đời sống người Mỹ phần nào điêu đứng bởi ảnh hưởng từ chính sách thuế quan của Trump thì Peter Navarro là người không thể không nhắc.

Tiến Sĩ Peter Navarro. (Hình: Andrew Harnik/Getty Images)

Một tiến sĩ “dỏm”?

Tháng Ba, 2016, ông giáo Peter Navarro mở khóa “Quản lý rủi ro địa chính trị trong kỷ nguyên Trung Quốc trỗi dậy” tại Đại Học UC Irvine. Đó là thời điểm Donald Trump sắp trở thành ứng cử viên chính thức đại diện đảng Cộng Hòa trong cuộc tranh cử tổng thống với Hillary Clinton.

Navarro giới thiệu khóa học bằng cách gửi email đến 30,000 sinh viên. Cuối cùng, có… 17 người đăng ký. Trước đó không lâu, Navarro vừa phát hành cuốn “Crouching Tiger.” Đây là cuốn sách thứ ba ông nhấn mạnh mối đe dọa Trung Quốc. Không như hầu hết giới học thuật Mỹ viết về Trung Quốc, Navarro gần như hoàn toàn mù tịt về Trung Quốc. Ông không biết tiếng Hoa để xem tài liệu gốc và thậm chí chưa từng đặt chân đến Trung Quốc.

Trước năm 2016, Navarro hầu như không có mối liên hệ nào với đảng Cộng Hòa. Ông từng rất thân với John Edwards, cựu thượng nghị sĩ và ứng viên tổng thống của đảng Dân Chủ. Khi John Edwards rút lui chiến dịch tranh cử vào năm 2008, Navarro thốt lên: “Chúng ta đã mất đi một người tài giỏi.” Thời làm giáo sư, ông thậm chí không có quan điểm nhất quán về chính sách thuế quan và có lúc thừa nhận chính đạo luật thuế quan Smoot-Hawley năm 1930 đã “góp phần đẩy toàn bộ nền kinh tế toàn cầu vào cuộc Đại Suy thoái.”

Với một số người, Peter Navarro chỉ là kẻ “rao bán những điều sáo rỗng” – như nhận định bốp chát của nhà báo Lou Dobbs khi phỏng vấn Navarro trên Fox Business Network. Thậm chí Jared Kushner, con rể Trump, người giúp đưa Navarro vào Tòa Bạch Ốc năm 2016, cũng nhận xét Navarro là kẻ lập dị và không đáng tin. Thượng Nghị Sĩ Rand Paul (Cộng Hòa-Kentucky) gọi ông là một “sai lầm kinh tế sống.” Elon Musk nói ông là cái thứ ngu độn…

Bi kịch ở chỗ Trump lại dùng “cái thứ ngu độn” để thiết kế chính sách thuế quan. Chính Navarro là một trong những người đứng sau Trump tạo nên cái gọi là “Ngày Giải Phóng” (Liberation Day) vào Tháng Tư, 2025 (xóa bỏ loạt hiệp định thương mại và áp đặt mức thuế quan cao). Ngay sau sự kiện trên, Navarro nói trên Fox News: “Thuế quan chính là cắt giảm thuế. Thuế quan tạo ra việc làm. Thuế quan đảm bảo an ninh quốc gia. Thuế quan mang lại lợi ích to lớn cho nước Mỹ. Thuế quan sẽ giúp nước Mỹ vĩ đại trở lại.”

Peter Navarro sinh năm 1949 tại Cambridge, Massachusetts. Năm Navarro 8 tuổi, cha mẹ ông ly dị. Sau khi tái hôn, cha ông chuyển đến Grosse Pointe, Michigan. Navarro cùng mẹ và người anh trai định cư tại Palm Beach, Florida. Họ rất nghèo. Navarro phải làm hồ sơ xin trợ cấp để học đại học. Thập niên 1990, khi mon men vào chính trị và tham gia một số cuộc tranh cử, Navarro không bao giờ nhắc đến quá khứ nghèo khổ.

Sau khi tốt nghiệp Đại Học Tufts năm 1972 với chuyên ngành tiếng Anh, Navarro đến Đông Bắc Thái Lan để làm giáo viên thuộc tổ chức Peace Corps. Sau khi rời Peace Corps, Navarro trở về Boston, làm việc tại một công ty tư vấn năng lượng rồi theo học chương trình thạc sĩ chính sách công tại Trường Kennedy thuộc Đại Học Harvard.

Năm 1979, ông bắt đầu chương trình tiến sĩ tại Đại Học Harvard. Tại đây, Navarro kết thân với Jeff Dubin – nghiên cứu sinh tiến sĩ kinh tế học tại M.I.T. Lúc đó, Navarro cần hoàn thành luận án về lĩnh vực kinh tế trong hoạt động từ thiện của doanh nghiệp. Trong khi đó, Dubin cần tiền trả thuê nhà. Thế là hai bên “trao đổi.” Jeff Dubin kể: “Anh ấy cho tôi biết hướng đi và tôi hỗ trợ anh ấy đạt mục tiêu, về mặt lý thuyết lẫn thực nghiệm.”

Luận án của Navarro, nộp năm 1986, không ghi nhận những đóng góp của Dubin. Với giới kinh tế học, sự “thiếu sót” như vậy có thể được xem là hành vi vi phạm quy tắc học thuật (“Peter Navarro, Trump’s Ultimate Yes-Man”/The New Yorker).

Giữa thập niên 1980, Navarro chuyển đến San Diego. Từ năm 1985 đến năm 1988, ông giảng dạy tại Đại Học UC San Diego và Đại Học San Diego. Năm 1989, ông đến Đại Học UC Irvine, đảm nhiệm vị trí giáo sư kinh tế học và chính sách công. Năm 1992, Navarro tranh chức thị trưởng San Diego. Chiến dịch tranh cử thất bại. Năm 2001, Navarro dấn bước vào cuộc đua thứ năm khi tranh cử vào hội đồng thành phố. Đó là lần vỡ mộng cuối cùng của Navarro khi ông nhận được chưa đầy 8% phiếu.

Nghề “thầy dùi”

Tháng Sáu, 2016, Stephen Miller, cố vấn thân cận của Trump, gọi Navarro. Trump vừa chính thức trở thành ứng viên tổng thống đại diện đảng Cộng Hòa. Miller muốn hỏi ý kiến cho bài phát biểu về chính sách thương mại mà Trump sắp trình bày. Ngày 28 Tháng Sáu, tại Monessen, Pennsylvania, Trump nói với cử tri:

“Di sản công nhân ngành thép tại Pennsylvania vẫn hiện hữu trong những cây cầu, tuyến đường sắt và tòa nhà chọc trời tạo nên cảnh quan nước Mỹ vĩ đại của chúng ta… Nhưng lòng trung thành của người lao động đã bị đền đáp – điều mà các bạn hiểu rõ hơn ai hết – bằng sự phản bội hoàn toàn. Khi thép nước ngoài được trợ giá tràn vào thị trường chúng ta, đe dọa các nhà máy, thì các chính trị gia chẳng làm gì cả.”

Trump đề cập những chủ đề quen thuộc của Navarro: Việc Trung Quốc gia nhập Tổ Chức Thương Mại Thế Giới dẫn đến “vụ đánh cắp việc làm lớn nhất trong lịch sử đất nước”; Trung Quốc trợ giá bất công cho các ngành công nghiệp trong nước; và Trung Quốc là “kẻ thao túng tiền tệ.” Nói về diễn văn này, Navarro đánh giá đó là “một tuyệt tác thi ca về chính trị và chính sách,” với tầm quan trọng ngang ngửa diễn văn Gettysburg của Abraham Lincoln năm 1863!

Cuối cùng, Navarro trở thành thành viên trong chiến dịch tranh cử của Trump. Tờ Vanity Fair thuật, Jared Kushner là người móc nối Navarro vào nhóm cố vấn kinh tế cho Trump. Cậu con rể của Trump chú ý đến Navarro sau khi phát hiện cuốn “Death by China” của Navarro qua Google và gọi điện trực tiếp cho tác giả. Phần mình, Navarro khẳng định ông trao đổi thư từ trước đó rất lâu với một người trong văn phòng Trump nhưng “không nhớ” chính xác tên người đó. Trong thực tế, như được nhà báo Ian Parker thuật trong bài viết trên The New Yorker, Navarro, vốn là người theo đảng Dân Chủ, từng cố thu hút sự chú ý từ bộ máy tranh cử của Hillary Clinton nhưng họ phớt lờ ông.

Từ khi tham gia bộ máy Trump, Peter Navarro bắt đầu “quay xe.” Giữa thập niên 1980, trong quyển “The Policy Game: How Special Interests and Ideologues are Stealing America,” Navarro từng viết rằng các nhóm lợi ích đã đẩy nước Mỹ đến “một thời điểm trong lịch sử mà quốc gia không thể tăng trưởng và thịnh vượng.” Ông kêu gọi tăng chế độ bồi thường cho người lao động nhằm trợ giúp những người bị mất việc do thương mại và sự cạnh tranh từ nước ngoài. Ông viết rằng, “như lịch sử từng cho thấy những bài học đau xót, một khi các cuộc chiến bảo hộ thương mại nổ ra, kết cục có thể xảy ra là một vòng xoáy suy thoái chết chóc và gần như không thể ngăn chặn đối với toàn bộ nền kinh tế thế giới.”

Giờ đây, ông phản bội lại chính những gì ông viết. Không chỉ vấn đề mậu dịch quốc tế, Navarro cũng ủng hộ nhiệt tình các chính sách của Trump, đặc biệt vấn đề chống nhập cư. Ngay cả trước khi Trump đắc cử năm 2016, Navarro đã viết bài cổ xúy cấm người Hồi Giáo nhập cảnh vào Mỹ và khẳng định việc trục xuất 11 triệu người nhập cư không hề hấn gì cho nền kinh tế Mỹ.

Ông cũng là đồng tác giả một chính sách với nội dung rằng bất kỳ biện pháp nào nhằm giảm thâm hụt thương mại của Mỹ cũng sẽ thúc đẩy tăng trưởng một cách tất yếu. Với giới kinh tế học, đó là một luận điểm hoàn toàn sai. Viện Cato gọi ý tưởng đó là “một trò đùa về mặt logic.” Harry Holzer, kinh tế gia tại Đại Học Georgetown, nói: “Những điều ông ta nói đã vi phạm các nguyên tắc cơ bản nhất của kinh tế học vĩ mô – những kiến thức cơ bản được dạy ngay trong học kỳ đầu tiên.”

Điều mỉa mai nhất khi nói về Peter Navarro là dù sinh viên bỏ lớp không nghe, sách viết gần như không ai đọc (trừ quyển “Death by China”) nhưng ông lại có thể thuyết phục được tổng thống Mỹ. Chính xác hơn, hai người đã “đến với nhau” với cùng một nỗi ám ảnh: Thuế quan là công cụ toàn năng. Nó là giải pháp tối thượng giải quyết được tất tần tật toàn bộ vấn đề kinh tế của một quốc gia và nó chắc chắn mang lại sự công bằng trong cán cân thương mại.

Cuối cùng, Navarro đã đạt được một điều mà sự nghiệp học thuật của ông không thể mang lại: Tìm được một tổng thống sẵn sàng biến những ý tưởng của mình thành chính sách quốc gia. Ở góc độ này, khó có thể nói ai là công cụ của ai. [kn]

 

Posted on

 Tiếng kêu từ Nepal, từ trang Nepal Climate Hub.

Chau Doan

 Tiếng kêu từ Nepal, từ trang Nepal Climate Hub.

“Tôi đang ở Nepal để gửi một thông điệp đến toàn thế giới. Mái nhà của thế giới đang sụp đổ. Thảm kịch này đang diễn ra theo hai chương đầy hiểm họa. Giai đoạn một là câu chuyện về sự tan chảy của các sông băng và mảng băng. Nhiệt độ kỷ lục đồng nghĩa với việc băng tan kỷ lục. Nepal đã mất gần một phần ba lượng băng chỉ trong hơn 30 năm. Châu Nam Cực và Greenland đang mất đi hàng tỷ tấn khối lượng băng mỗi năm.

Sông băng tan chảy đồng nghĩa với các hồ dâng cao và sông ngòi lũ lụt, cuốn trôi toàn bộ các cộng đồng và mực nước biển dâng cao ở mức kỷ lục, đe dọa các cộng đồng vùng ven biển trên khắp hành tinh. Cuộc khủng hoảng đang gia tăng tốc độ. Các sông băng của Nepal đã tan chảy nhanh hơn 65% trong thập kỷ qua so với thập kỷ trước đó. Điều đó có nghĩa là giai đoạn hai của thảm kịch này đang hiện hữu ngày càng rõ rệt, đó là sự biến mất hoàn toàn của các sông băng.

Sông băng là những bể chứa nước đóng băng. Những sông băng ở Himalaya này cung cấp nước ngọt cho hơn một tỷ người. Khi chúng thu hẹp lại, dòng chảy của các con sông cũng vậy. Trong tương lai, các con sông lớn ở Himalaya như sông Ấn, sông Hằng và sông Brahmaputra có thể bị giảm lưu lượng dòng chảy nghiêm trọng. Kết hợp với sự xâm nhập mặn, điều đó sẽ tàn phá các vùng đồng bằng duyên hải, báo hiệu một thảm họa.

Các quốc gia và cộng đồng ở vùng thấp sẽ bị xóa sổ vĩnh viễn. Hàng triệu người phải di cư và sự cạnh tranh khốc liệt về nguồn nước, đất đai cùng với lũ lụt, hạn hán, sạt lở đất ngày càng gia tăng trên toàn thế giới.

Tôi ở đây để cất tiếng kêu cứu từ mái nhà của thế giới: hãy dừng sự điên rồ này lại. Các sông băng đang rút lui, nhưng chúng ta thì không thể. Chúng ta phải chấm dứt kỷ nguyên nhiên liệu hóa thạch. Chúng ta phải hành động ngay bây giờ để bảo vệ những người ở tuyến đầu và giới hạn mức tăng nhiệt độ toàn cầu ở mức 1,5°C nhằm ngăn chặn những kịch bản tồi tệ nhất của sự biến đổi khí hậu. Thế giới không thể chờ đợi thêm được nữa.”

Còn đây là nhận định tổng hợp vài trang về ĐBSCL.

Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) — “vựa lúa” và an ninh lương thực của Việt Nam — đang phải đối mặt với nguy cơ biến đổi nghiêm trọng do tác động kép từ tự nhiên lẫn con người:  Xâm nhập mặn và thiếu nước ngọt: Băng tan làm nước biển dâng kết hợp với các đập thủy điện thượng nguồn làm giảm lưu lượng sông Mê Kông.

Nước mặn lấn sâu vào nội đồng khiến hàng trăm nghìn hecta lúa, cây ăn trái và nguồn nước sinh hoạt của người dân bị đe dọa nghiêm trọng.  Sụt lún đất và xói lở bờ sông, bờ biển: Việc khai thác nước ngầm quá mức làm cho nền đất toàn vùng bị sụt lún với tốc độ nhanh hơn cả mức nước biển dâng.

Cùng với tình trạng thiếu hụt bùn cát từ thượng nguồn, hàng trăm km bờ sông, bờ biển đang bị sạt lở, cuốn trôi đất canh tác và nhà cửa.  Dự báo nguy cơ ngập vĩnh viễn: Nếu mực nước biển dâng cao và tốc độ sụt lún không được kiểm soát, diện tích lớn của đồng bằng có nguy cơ bị ngập dưới nước biển vào cuối thế kỷ này, buộc hàng triệu người phải di dời. 

 

Posted on

Nơi yên nghỉ của Đức Cha Jean Casaigne tại Di Linh

Thao Teresa

Nơi yên nghỉ của Đức Cha Jean Casaigne tại Di Linh, bên cạnh QL 20 cung đường du lịch Sài Gòn- Đà Lạt, người sáng lập ra Trại phong (bệnh cùi) Di Linh, nơi tiếp nhận nuôi dưỡng bệnh nhân khắp nơi, căn bệnh mà cả xh đều xa lánh và bỏ rơi họ. Rồi chính Đức Cha cũng bị nhiễm bệnh và Ngài qua đời tại đây năm 1973.

Mộ của Ngài vẫn ở đó, dưới chân tháp chuông của làng phong, với dòng chữ rất ngắn nhưng chính là cả cuộc đời Ngài:

“JEAN CASSAIGNE

1895–1973

CARITAS ET AMOR”

“Bác ái và Yêu thương.”

 

Posted on

Chuẩn bị cho ngày chết lúc tuổi già, có nên không?-Tác giả Phùng Văn Phụng

Tác giả: Phùng Văn Phụng

Trong “Truyện Kiều” tác giả Nguyễn Du viết: “Thác là thể phách, còn là tinh anh” đó là sau khi chết, phần thể xác, thân thể mình sẽ không còn, sẽ trở thành tro bụi. Nhưng phần hồn, những việc làm tốt, những hy sinh đóng góp cho xã hội, đóng góp cho gia đình vẫn còn tồn tại. Nhưng tồn tại được bao lâu? Tồn tại được 5 năm, 10 năm, hay hơn thế nữa đâu có biết. Nhưng có lẽ 100 năm sau chẳng còn ai biết đến mình đâu?

*****

Có những câu hỏi luôn chờ đợi câu trả lời, lúc nào cũng vẫn mới mẽ đối với con người.

Thực sự tôi là ai? Tôi từ đâu tới? Khi chết tôi đi về đâu?

Sống trên đời để làm gì?

Tại sao có người sinh ra trong gia đình giàu có và có người sinh ra trong gia đình nghèo khổ?

Có người sinh ra ở nước giàu (như ở Hoa Kỳ, Âu Châu) có người sinh ra ở nước nghèo (như ở Phi Châu)

Có người chết sớm, có người sống lâu?

Có người chết dễ dàng, có người bịnh tật nằm liệt giường vài năm hay vài chục năm, sống nhờ vào con cháu hay nhờ vào người khác.

Con người có linh hồn không?

Sau khi chết, linh hồn con người sẽ đi về đâu?

****

Có người nói, sau khi chết, vất thân xác nơi nào cũng được, bỏ vào thùng rác, đem vứt ngoài biển, bỏ ngoài sông hay bỏ ở đâu đó cũng được. Chết là hết.

Tôi có biết, một gia đình vợ chồng, con và dâu của người bạn, sau khi dự đám cưới, cùng với một cặp vợ chồng khác cũng cùng dự đám cưới trên. Sau khi dự đám cưới xong, hai cặp vợ chồng này đi cùng chiếc xe về nhà, từ đường Westheimer đến Highway 6, quẹo trái thì bị tai nạn nặng.Trong xe có hai vợ chồng chết và hai vợ chồng kia bị thương nặng nhưng cả hai vợ chồng đều sống. Một cặp vợ chồng sống và một cặp vợ chồng chết. Giải thích thế nào?

Tôi đang đọc sách “Muôn Kiếp Nhân Sinh” của Nguyên Phong

 *****

Con người sẽ ra đi về với Chúa bất cứ lúc nào không thể biết trước được. Có người mới sinh ra đã chết, có ngươì sống tới 100 tuổi hay hơn nữa, cũng có người mất ở tuổi đôi mươi hay trung niên 40, 50,60.

Thánh nữ Teresa Hài Đồng Giêsu chết lúc 24 tuổi vì bịnh lao phổi. Thánh nữ mất lúc 7 giờ 30 tối ngày 30-09-1897. Chị là Tiến sĩ Hội thánh.

Thánh Faustina mất lúc 33 tuổi ở Kraków, Ba Lan. Ngài được xem là sứ đồ của “Lòng Chúa thương Xót.”

Thánh Anrê Trần An Dũng Lạc mất năm 44 tuổi, tử đạo ngày 21 tháng 12 năm 1839 tại pháp trường Cầu Giấy, Hà Nội.

Thánh Annê Lê Thị Thành (1781-1841) còn gọi là Bà Đê, mất lúc 60 tuổi. Bà chết năm 1841 lúc đang bị cầm tù.

Thánh Carlo Acutis sinh ngày 03-05-1991 và qua đời năm 2006 khi mới 15 tuổi vì bị bịnh bạch hầu. Được phong thánh ngày 07 tháng 09 năm 2025 vừa qua.

***

Tôi đã mua hai lỗ chôn ở nhà quàn Vĩnh Cửu, đã đóng đủ tiền cho nhà quàn rồi. Hai huyệt ở phía

phải của nhà quàn Vĩnh Cửu, trên đường Dairy Asford, vừa bước vô nhà quàn, nhìn bên phải, hai huyệt (hai lỗ chôn) nằm ở đây.

Nhà quàn cũng cho ta đóng tiền cho ba ngày làm đám tang, nếu bây giờ đóng trước, sau này trong gia đình con cháu khỏi phải lo đóng góp, khỏi lo trả tiền, có thể gây nên sự xung đột tranh cãi trong gia đình, trong các con cháu.

Đạo công giáo luôn nhắc nhở ngày ra đi của chúng ta để chúng ta luôn sống trong tình thương của Thiên Chúa, sống liên kết với Chúa Giêsu và Đức Mẹ Maria.

Trong kinh Kính mừng có câu: “Thánh Maria Đức Mẹ Chúa Trời, cầu cho chúng con là kẻ có tội khi nay và TRONG GIỜ LÂM TỬ. Amen

Và kinh khác trước khi bắt đầu thánh lễ: “Lậy Chúa con, con xin dâng các lễ Misa, các thầy cả ở khắp tứ phương thiên hạ làm trong ngày hôm nay. Để Chúa con thương đến các kẻ có tội đang mong sinh thì bây giờ và SẼ CHẾT TRONG NGÀY HÔM NAY. Chớ gì máu châu báu Đức Chúa Giêsu là đấng chuộc tội làm cho Chúa con thương đến các kẻ ấy.”

Có nhiều người viết sẵn bài đọc 1, bài đọc 2 và bài Phúc âm, lẫn bài thông báo. Viết sẵn để con cháu theo đó mà làm, không phải lo lắng, bối rối không biết làm gì trước, làm gì sau?

Trong Kinh thánh, tác giả Gioan có viết, mà tôi rất thích: “Anh em đừng xao xuyến! Hãy tin vào Thiên Chúa và tin vào Thầy. Trong nhà Cha Thầy có nhiều chỗ ở; nếu không Thầy đã nói với anh em rồi, vì Thầy đi dọn chỗ cho anh em. Nếu Thầy đi dọn chỗ cho anh em, thì Thầy lại đến và đem anh em về với Thầy, để Thầy ở đâu thì anh em cũng ở đó.” Gioan (14:1-3)

Phùng Văn Phụng

29/08/2026

Xem thêm:

CÓ PHẢI LÀ BI QUAN KHI NÓI ĐẾN CÁI CHẾT LÚC TUỔI GIÀ? Tác giả: Norris Le LPN

 

Posted on

Hai phi công cùng ngủ quên 28 phút ở độ cao 36.000 ft – trên máy bay có 153 hành khách!

Chuyện tuổi Xế Chiều – Công Tú Nguyễn

Hai phi công cùng ngủ quên 28 phút ở độ cao 36.000 ft – trên máy bay có 153 hành khách!

Ngày 25/1/2024, chuyến bay BTK 6723 của Batik Air từ Kendari đến Jakarta (Indonesia) đã xảy ra một sự cố hàng không nghiêm trọng, rất may không dẫn đến thảm họa.

Chiếc Airbus A320 chở 153 hành khách cùng 4 thành viên phi hành đoàn đang bay ở độ cao 36.000 ft thì cơ trưởng xin nghỉ ngơi và được cơ phó đồng ý.

Cơ trưởng ngủ quên, tỉnh dậy trong thời gian ngắn rồi tiếp tục ngủ. Trong khi đó, cơ phó đang cố tránh thời tiết xấu và duy trì đường bay theo yêu cầu cũng vô tình ngủ quên.

Kết quả là buồng lái hoàn toàn không có phi công tỉnh táo trong khoảng 28 phút.

Trong thời gian này, kiểm soát không lưu Jakarta đã cố gắng liên lạc với máy bay 14 lần, thậm chí nhờ phi hành đoàn của hai máy bay khác thiết lập liên lạc. Tuy nhiên, vẫn không có phản hồi.

Khi tỉnh dậy, cơ trưởng nhận ra máy bay đã lệch khỏi đường bay dự kiến. Ông lập tức đánh thức cơ phó và cả hai nhanh chóng điều chỉnh lại hướng bay.

Máy bay sau đó hạ cánh an toàn xuống sân bay quốc tế Soekarno-Hatta. Không có hành khách hay thành viên phi hành đoàn nào bị thương, máy bay cũng không bị hư hại.

Theo báo cáo cuối cùng của Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia Indonesia (KNKT), được công bố năm 2025, mệt mỏi nghiêm trọng (fatigue) là một trong những yếu tố chính dẫn đến sự cố.

Cơ phó khi đó đang phải đối mặt với tình trạng rối loạn giấc ngủ do chăm sóc hai em bé sinh đôi mới khoảng một tháng tuổi, đồng thời chuẩn bị chuyển sang nhà mới.

Báo cáo cũng chỉ ra những thiếu sót trong công tác quản lý rủi ro do mệt mỏi của hãng hàng không cũng như việc giám sát định kỳ đối với buồng lái.

May mắn là máy bay vẫn đang hoạt động ở chế độ autopilot (lái tự động), góp phần ngăn tình huống trở nên nghiêm trọng hơn.

Sự việc là một lời nhắc nhở mạnh mẽ rằng yếu tố con người luôn là một trong những mắt xích quan trọng nhất của an toàn hàng không.

Mệt mỏi có thể nguy hiểm không kém một sự cố kỹ thuật — và đôi khi còn khó nhận biết hơn.

Nếu là hành khách trên chuyến bay đó và biết cả hai phi công đều đang ngủ, bạn sẽ cảm thấy thế nào?

 

Posted on

Thảm họa ở Nepal quá sức kinh hoàng…

Thao Teresa

Thảm họa ở Nepal quá sức kinh hoàng, được ví như sóng thần trên cạn, thảm khốc đến mức nó phả hủy hoàn toàn mọi công trình trên đường đi, kéo dài 1 vệt đến 30km, các mảnh thi thể người được tìm thấy khắp nơi dọc bờ sông, chân, tay bị cắt rời, vô cùng đau khổ. Vô cùng kinh hoàng, em không dám đăng những video đó, rất ám ánh.

Bài viết ở lần trước em nói đến nguyên nhân có sự liên quan đến Trung Quốc, điều này là sự thật. Sự kiện kinh hoàng mới diễn ra đây là lời cảnh báo về chất lượng công trình của Trung Quốc và sự mong manh của địa chất của dãy Himalaya. Tự nhiên không phải để con người hủy hoại.

Thảm họa kinh hoàng tại biên giới Nepal – Tây Tạng một lần nữa cho thấy Himalaya không phải một vùng đất mà con người có thể tùy tiện đào xẻ, nổ mìn, khoan hầm, xây đập rồi mặc kệ những hậu quả lâu dài.

Một khối băng và đá khổng lồ sụp xuống ngày 26/8 đã tạo ra dòng lũ bùn đá khủng khiếp, tàn phá cả phía Nepal lẫn Tây Tạng. Hàng 1000 người thiệt mạng, hơn 1.000 người khác mất tích, hàng chục cây cầu, đường sá và các công trình hạ tầng bị phá hủy.

Con người đã can thiệp vào vùng núi này đến mức nào, và Trung Quốc đang làm gì với một trong những hệ thống địa chất nhạy cảm nhất hành tinh?

Himalaya là nơi các mảng kiến tạo trên hành tinh này va chạm, nơi tồn tại hàng loạt đứt gãy địa chất, sông băng, tầng đất đóng băng và những sườn núi có độ dốc cực lớn. Đó vốn đã là một hệ thống tự nhiên luôn vận động.

Thế nhưng nhiều năm qua, Trung Quốc biến Tây Tạng thành một đại công trường khổng lồ.

Từ khi Trung Quốc xâm lược chiếm đóng, sát nhập Tây Tạng, Trung Quốc đã đưa đến vùng đất bình yên này hàng loạt thay đổi mang tính tàn phá thiên nhiên và địa chất nguy hiểm.

Trung Quốc điên cuồng xây đường cao tốc, đường sắt, đường hầm, mở các mỏ khoáng sản, xây dựng nhà máy thủy điện, ngăn nước làm đập chắn nước, đường dẫn nước.

Các công trình này đòi hỏi đào núi, cắt chân sườn dốc, khoan xuyên đá và nổ mìn với quy mô rất lớn.

Một nghiên cứu công bố năm 2026 về một vụ sạt lở trên cao nguyên Thanh-Tạng kết luận rằng hoạt động xây dựng đường hầm của Trung Quốc là yếu tố chính thúc đẩy biến dạng sườn núi. Quá trình này bắt đầu từ những vụ trượt nhỏ ở chân sườn, sau đó phát triển thành các vết nứt và cuối cùng hình thành một khối sạt lở sâu.

Khi con người khoan cắt vào một dãi địa chất đang cân bằng mong manh, những biến động nhỏ có thể tích tụ trong nhiều năm rồi biến thành một vụ sụp đổ lớn.

Năm 2025, TQ khởi công dự án thủy điện khổng lồ trên hạ lưu Yarlung Tsangpo với vốn đầu tư khoảng 1.200 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 168 tỷ USD.

Công suất dự kiến khoảng 60.000 MW, sản lượng khoảng 300 tỷ kWh điện mỗi năm.

Đây là một trong những dự án thủy điện lớn nhất lịch sử nhân loại.

Một báo cáo tổng hợp về thủy điện Tây Tạng dẫn các nghiên cứu trước đây cho biết 48% trong số 130 vị trí đập ở miền Tây Trung Quốc được đánh giá nằm trong vùng có nguy cơ địa chấn cao hoặc rất cao.

Trung Quốc xây đập tích nước trên núi cao với sức chứa khổng lồ đặt lên một vùng địa chất phức tạp không đơn giản chỉ là chứa nước.

Hàng tỷ mét khối nước tạo thêm tải trọng lên nền đất và đá.

Nước có thể thâm nhập vào các khe nứt. Mực nước thay đổi có thể làm thay đổi áp lực nước trong các tầng đá. Việc đào hầm và cắt chân sườn núi có thể làm mất cân bằng mái dốc.

Xây dựng đường sá có thể phá vỡ lớp phủ thực vật và hệ thống thoát nước tự nhiên.

Những biến dạng địa chất dưới lòng đất tích tụ theo thời gian, không ai có thể nhìn một quả núi hôm nay rồi kết luận rằng nó sẽ ổn định mãi mãi sau khi bị khoan xuyên, nổ mìn và cắt xẻ vô tội vạ. Trung Quốc đang tiến hành một quá trình can thiệp quy mô cực lớn vào địa hình, sông ngòi và cấu trúc địa chất của Tây Tạng, trong khi khu vực này vốn đã có mức độ bất ổn tự nhiên rất cao.

Trung Quốc có thể xây những con đập lớn nhất thế giới. Có thể đào những đường hầm dài nhất. Có thể mở những tuyến đường xuyên qua những vùng núi hiểm trở nhất.

Nhưng TQ không thể xây dựng một bức tường để ngăn hậu quả của những biến động địa chất ấy chảy xuống các quốc gia hạ lưu.

Himalaya không thuộc riêng TQ. Những con sông cũng không thuộc riêng TQ . Và an toàn của hàng trăm triệu người ở hạ lưu càng không thể trở thành cái giá phải trả cho tham vọng năng lượng của TQ.

Nếu Trung Quốc tiếp tục nổ mìn, đào hầm, khai khoáng và xây dựng đập với tốc độ hiện nay, thì chắc chắn một chuỗi tác động tích tụ đủ lớn để biến một tai biến địa chất thành thảm họa xuyên biên giới. Những quốc gia như Nepal, Tây Tạng, Ấn Độ, Bangladesh hay cả các quốc gia phương nam như Việt Nam, lào… sẽ đứng trước những thảm họa thảm khốc trong tương lai.

Rùa tiên sinh 

Xem them:

Gần 1.500 người, trong đó có khoảng 800 người nước ngoài, đang mất tích tại Nepal và Khu tự trị Tây Tạng của Trung Quốc.

https://www.youtube.com/watch?v=Y6_3UVuK94g

Biên giới Nepal – Trung Quốc tan hoang sau trận lũ quét kinh hoàng • RFI

https://www.youtube.com/watch?v=3N-p-1iyfKY

CÁC GIA ĐÌNH NEPAL MONG NGÓNG TIN TỨC NGƯỜI THÂN (BBC)

 

Posted on

Một nữ tu người Pháp 63 tuổi tên là Sơ Emmanuelle Maillard…

Cang Huynh

MỖI NGÀY MỘT CÂU CHUYỆN.

Năm 1971, một nữ tu người Pháp 63 tuổi tên là Sơ Emmanuelle Maillard bước vào khu ổ chuột Moqattam ở Cairo, Ai Cập, và quyết định ở lại đó trong hai thập kỷ.

Sau 40 năm dạy văn học cho học sinh giàu có trong những lớp học tiện nghi, sơ đã từ bỏ cuộc sống nghỉ hưu yên bình. Sơ đặt một câu hỏi đơn giản:

“Những người nghèo nhất ở Ai Cập sống ở đâu?”

Mọi người đều chỉ về phía bãi rác khổng lồ của thành phố, nơi sinh sống của 40.000 người được gọi là Zabaleen. Họ thu gom rác thải của bảy triệu công dân bằng tay không, sống mà không có nước sạch, điện hay trường học.

Khi sơ hỏi liệu sơ có thể sống giữa họ không, người dân địa phương đã rất sốc.

Họ xây cho sơ một căn phòng nhỏ bằng bê tông chỉ có một chiếc giường, một cây Thánh giá và một cuốn Kinh Thánh.

Điều kiện sống thật đau lòng. Các cô gái trẻ sinh con khi mới 12 tuổi, trẻ em chết vì những bệnh nhiễm trùng nhẹ, và đàn ông bị đứt tay hàng ngày vì mảnh kính vỡ mà không có thuốc men cơ bản.

Sơ Emmanuelle không đến để thuyết giáo hay cải đạo ai cả.

Sơ chỉ đơn giản muốn chia sẻ cuộc sống của họ.

Sơ bắt đầu bằng việc băng bó vết thương, viết thư cho các bà mẹ và dạy trẻ em đọc trên những con phố bụi bặm.

Sơ nhanh chóng nhận ra rằng những người thu gom rác không nghèo vì lười biếng, mà vì xã hội đối xử với họ như những người vô hình.

Sơ quyết định dùng tiếng nói của mình để giúp họ xây dựng một tương lai thực sự.

Sơ viết thư khắp châu Âu và tiếp cận các nhà hảo tâm giàu có để tài trợ cho tầm nhìn của mình.

Đến năm 1980, những nỗ lực không ngừng nghỉ của sơ đã được đền đáp. Sơ đã xây dựng một trường tiểu học miễn phí, một phòng khám mở với các loại thuốc căn bản và một trung tâm cung cấp các lớp học xóa mù chữ cho phụ nữ.

Sơ thậm chí còn hợp tác với một kỹ sư để xây dựng một nhà máy ủ phân biến phân chuồng thành phân bón.

Điều này đã mang lại thu nhập ổn định cho những người thu gom rác.

Khi những người chỉ trích đặt câu hỏi về những phương pháp táo bạo của sơ ở khu ổ chuột, bao gồm cả việc cung cấp các nguồn lực kế hoạch hóa gia đình cho các bé gái, bà vẫn kiên định.

“Tôi đứng về phía người nghèo. Tôi sẽ làm bất cứ điều gì người nghèo cần.”

Sơ Emmanuelle sống trong khu ổ chuột đó cho đến năm 84 tuổi, chịu đựng những mùa hè nóng như thiêu đốt và những đợt dịch bệnh nghiêm trọng mà không hề than phiền.

Sơ dùng một chiếc xô đơn giản làm nhà vệ sinh và mặc cùng một bộ áo tu màu xám trong nhiều năm.

Danh tiếng của sơ ngày càng tăng sau khi sơ xuất bản sách về người Zabaleen, và sơ đã tận dụng mọi lần xuất hiện trên truyền hình để quyên góp hàng triệu đô la cho thiện nguyện của mình.

Khi dòng tu của sơ cuối cùng triệu hồi sơ về Pháp vào năm 1993, sơ đã dành mười lăm năm tiếp theo để nói chuyện trên các đài phát thanh và tham dự các hội nghị để hỗ trợ các dự án trên khắp tám quốc gia.

Sơ qua đời thanh thản trong giấc ngủ vào năm 2008, chỉ vài tuần trước sinh nhật lần thứ 100 của mình.

Trở lại Cairo, những người thu gom rác đã tổ chức một buổi lễ cảm động để tưởng nhớ người phụ nữ mà họ gọi là Mẹ Emmanuelle.

Những đứa trẻ từng sống ở bãi rác, nay là bác sĩ, giáo viên và y tá, đã tụ tập để tưởng nhớ sơ.

Câu chuyện của sơ cho thấy rằng không bao giờ là quá muộn để tạo ra sự khác biệt.  Ở độ tuổi mà hầu hết mọi người thường chậm lại, Sơ Emmanuelle đã chọn bắt đầu một chương mới, chứng minh rằng tình yêu không phải là những lời nói hoa mỹ, mà là sự hiện diện và luôn bên cạnh người mình cần.

– Cang Huỳnh lược dịch từ Chaque jour une histoire.

 

Posted on

Sự trỗi dậy của phong trào Công Giáo chống AI – Vũ Văn An

Vũ Văn An

24/Aug/2026

Việc phản đối AI phát sinh [generative AI] không chỉ là quan điểm riêng của người Công Giáo, vì người dân trên khắp thế giới đang tổ chức để ngăn chặn sự mở rộng của Kỹ thuật này. (ảnh: minh họa của Victoria Arruda/EWTN News; hình ảnh nguồn: Sergey Poplev

Jonah McKeown của tạp chí National Catholic Register, ngày 20 tháng 8 năm 2026, cho hay: Giống như nhiều người Công Giáo khác, Eliza Monts rất háo hức đọc hướng dẫn của Đức Giáo Hoàng Leo về trí tuệ nhân tạo (AI) khi thông điệp được mong đợi của ngài, Magnifica Humanitas, được công bố vào tháng Năm.

Là một nhà văn và người sáng tạo nội dung mạng xã hội nổi tiếng sống ở Charleston, Nam Carolina, Monts đã quyết định chắt lọc phân tích của Đức Giáo Hoàng về AI thành một danh sách khách quan về ưu điểm và nhược điểm. Ví dụ, “Tốc độ và hiệu quả thực hiện nhiệm vụ được tăng lên” được liệt kê là một “ưu điểm”, trong khi những tác động tiêu cực của việc lạm dụng AI đối với giáo dục của giới trẻ được xếp vào mục “nhược điểm”.

Nhưng sau khi đọc kỹ thông điệp dài 42,000 từ của Đức Giáo Hoàng, sự phân tích này không hề sát nhau. Monts chỉ đếm được năm ưu điểm — và 37 nhược điểm.

Thao tác này chỉ càng củng cố thêm niềm tin mà Monts đã có về AI.

“Là con người rất quan trọng và khác biệt, bởi vì chúng ta được tạo ra theo hình ảnh và họa ảnh Thiên Chúa, còn robot thì không”, Monts, 27 tuổi, nói với tờ Register trong một cuộc phỏng vấn. “Tôi tin tưởng mạnh mẽ vào phong trào không muốn thấy con người bị gạt sang một bên để nhường chỗ cho robot.”

“Phong trào” mà Monts nói đến là một số lượng ngày càng tăng những người Công Giáo đã quyết định không sử dụng AI, đặc biệt là loại “phát sinh”: Kỹ thuật được cho là tạo ra văn bản, hình ảnh, âm thanh hoặc mã máy tính mới bằng cách dựa trên các mẫu thống kê trong các cơ sở dữ liệu khổng lồ. Hầu hết mọi người đều đã trải nghiệm trí tuệ nhân tạo phát sinh thông qua các “chatbot” như ChatGPT, Claude, Grok và Gemini.

Việc phản đối trí tuệ nhân tạo phát sinh không chỉ là quan điểm riêng của người Công Giáo, vì người dân trên khắp thế giới đang tổ chức để ngăn chặn sự mở rộng của Kỹ thuật này. Những mối lo ngại lớn khác, chẳng hạn như tác động môi trường của các trung tâm dữ liệu AI, cũng đang thúc đẩy sự phản kháng.

Nhưng giữa phong trào văn hóa rộng lớn này, những người Công Giáo phản đối AI tự coi mình đang bổ sung một quan điểm dựa trên đức tin độc đáo, một quan điểm tập trung vào việc bảo vệ phẩm giá của con người, được tạo ra theo hình ảnh của Chúa, với sự sáng tạo và trí tuệ được ban tặng bởi Chúa Thánh Thần.

Và mặc dù những người Công Giáo này không nhận được sự lên án mạnh mẽ đối với các chatbot AI từ Đức Giáo Hoàng Leo XIV như họ mong đợi, họ vẫn tin rằng lập trường của họ đang được ủng hộ.

“Nó không chỉ xảy ra trong một tòa nhà, hay chỉ xảy ra ở một giáo xứ,” Marc Barnes, biên tập viên của tạp chí Công Giáo New Polity, nói về phong trào này. “Điều này đang xảy ra ở khắp mọi nơi, nơi mọi người cảm thấy thật nhàm chán và buồn tẻ khi bạn bè của họ nói chuyện với những người ảo.”

Một Liên minh Đa dạng

Những người Công Giáo phản đối AI đến từ nhiều tầng lớp khác nhau, và lập luận của họ chống lại Kỹ thuật này vừa mang tính triết học vừa mang tính thực tiễn.

Phong trào này bao gồm các nhà báo và nhà tư tưởng có ảnh hưởng, chẳng hạn như Matthew Walther, người sáng lập tạp chí Công Giáo The Lamp, người đã gọi AI là “một điều ác mà tất cả mọi người nên bác bỏ”. Tương tự, Lily Abadal, giáo sư triết học tại Đại học Nam Florida, St. Petersburg, đã cảnh báo rằng “Chúa Thánh Thần không hướng dẫn các xuất lượng” của chatbot.

Các nghệ sĩ thị giác, bị sốc trước sự lan tràn trực tuyến của “sản phẩm rác” do AI tạo ra, đã đặc biệt lên tiếng. Chris Lewis, người sáng lập xưởng nghệ thuật Công Giáo Baritus, đã gọi nghệ thuật AI là “một sự chế nhạo hoặc bắt chước sự sáng tạo đích thực”, trong khi nghệ sĩ thánh Kate Capato đã cảnh báo trong một bài đăng dài trên blog rằng người Công Giáo “phải cảnh giác trước sự xâm nhập của hình ảnh AI vào không gian thánh của chúng ta, và đặc biệt là trong phụng vụ của chúng ta”.

Trong số những tiếng nói này, New Polity, ấn phẩm do Barnes lãnh đạo, đã nổi lên như một điểm tập hợp cho điều gọi là “liên minh chống chatbot”. Ngoài việc dành toàn bộ một số báo gần đây cho những điều xấu xa được cho là liên quan đến AI, ấn phẩm này sẽ tổ chức một sự kiện vào mùa xuân tới tại Pittsburgh nhằm mục đích hình thành một phong trào phản kháng Công Giáo có tổ chức chống lại việc bình thường hóa AI phát sinh.

Một mối đe dọa đến phẩm giá con người

Một số lập luận chống AI đã nhận được sự ủng hộ rộng rãi trong văn hóa đại chúng cũng thu hút nhiều người Công Giáo. Ví dụ, các trung tâm dữ liệu tiêu tốn nhiều tài nguyên cần thiết để xử lý AI đang tác động xấu đến môi trường; có nguy cơ sử dụng Kỹ thuật để thay thế chứ không phải tăng cường nhận thức của con người; và có nhiều bằng chứng cho thấy chatbot nguy hiểm đối với trẻ em.

Trong khi tất cả những lập luận đó vẫn đang được tranh luận sôi nổi, mối quan tâm chính đối với người Công Giáo, đặc biệt là việc nói chuyện với một thực thể phi nhân loại theo cách giống con người — ngay cả khi người dùng biết rằng họ không nói chuyện với một người thật — là không tự nhiên, phi lý và không phù hợp với quan điểm Công Giáo về phẩm giá con người.

Barnes, một giáo sư tại trường Cao đẳng Thánh Giuse Thợ ở Steubenville, đã gây xôn xao năm ngoái với một bài luận có tiêu đề ngắn gọn “Chatbot AI là Ác quỷ”, một quan điểm mà ông đã bảo vệ trong nhiều cuộc tranh luận kéo dài nhiều giờ.

Barnes cũng thẳng thừng kêu gọi “xóa bỏ” Magisterium — một sản phẩm AI phổ biến được đào tạo chỉ dựa trên các nguồn Công Giáo và sử dụng giao diện trò chuyện — nhắc lại quan điểm của ông rằng chatbot nói chung là ác quỷ “bởi vì, về mặt thiết kế, chúng liên quan đến con người trong một hành động phi lý”. Ông lập luận rằng chatbot chỉ chọn từ ngữ của chúng thông qua xác suất, và do đó không thể “làm chứng” trực tiếp cho chân lý của đức tin Công Giáo như con người có thể.

Hơn nữa, Barnes cho rằng chatbot làm trầm trọng thêm tình trạng cô đơn và xa lánh vốn đã phổ biến bằng cách khuyến khích kết nối với một thực thể phi nhân bản. Ngược lại, khi một đời sống Công Giáo được sống trọn vẹn trong sự hiệp thông với chính Chúa Kitô và với các tín hữu khác, “Trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng trở nên kém hấp dẫn như một phương thuốc cho căn bệnh cô đơn đặc trưng của nền văn hóa chúng ta”, ông tiếp tục.

Trong khi một số người Công Giáo phản đối AI khẳng định với tờ Register rằng họ tin Kỹ thuật mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) làm nền tảng cho AI có thể có những ứng dụng hợp pháp, thì vấn đề giao diện dựa trên trò chuyện — ngay cả khi được sử dụng cho AI “Công Giáo” — vẫn là một điểm vướng mắc nghiêm trọng.

Monts coi thông điệp tháng Giêng của Đức Giáo Hoàng Leo nhân Ngày Truyền thông Xã hội Thế giới lần thứ 60 — trong đó vị Giáo hoàng mô tả hành vi của chatbot là “lừa dối, đặc biệt là đối với những người dễ bị tổn thương nhất” — là “điểm tựa” của cô trong việc ủng hộ quan điểm của mình về AI dựa trên trò chuyện, vốn rất phù hợp với quan điểm của Barnes.

Trên Substack của mình, Monts thường xuyên đăng bài với các tiêu đề như “Liệu AI có thực sự đáng để bạn hủy hoại trí tuệ của mình?” và “Làm thế nào để loại bỏ AI khỏi cuộc sống của bạn trong 15 phút”. Trong một bài đăng thẳng thắn vào cuối tháng 7, trong đó cô mô tả sự đấu tranh bản thân khi chứng kiến nội dung do AI tạo ra lan tràn, cô đã cầu xin độc giả hãy quan tâm rằng, theo quan điểm của cô, hàng triệu người đang tự nguyện làm giảm đi những món quà trí tuệ và sáng tạo mà Chúa ban cho bằng cách giao phó các hoạt động trí tuệ cho robot.

“Điều đó làm chúng ta đau lòng rất nhiều… nhưng từ góc độ ích kỷ, bạn phải thuyết phục mọi người rằng những mặt tiêu cực lớn hơn những mặt tích cực,” cô nói.

Sự khác biệt trong cách diễn giải

Những người Công Giáo phản đối AI nói với tờ Register rằng họ tin rằng các tiêu chuẩn phân định mà Đức Giáo Hoàng Leo đã nêu ra trong Magnifica Humanitas ủng hộ mạnh mẽ kết luận rằng người Công Giáo không nên sử dụng AI phát sinh. Nhưng cách diễn giải này không phải là phổ quát.

Một trong những đoạn gây tranh cãi gay gắt nhất trong thông điệp là Đoạn 100, trong đó Đức Giáo Hoàng viết rằng “AI có thể là một công cụ có giá trị” mà “đòi hỏi một cách tiếp cận thận trọng và có chừng mực.”

Những người Công Giáo hoài nghi về trí tuệ nhân tạo (AI) coi lời kêu gọi kiềm chế của Đức Giáo Hoàng là lý do để không dành cho Kỹ thuật này, và những người tạo ra nó, sự khoan dung. Nhưng những người Công Giáo lạc quan hơn về việc sử dụng AI lại đọc đoạn văn này không phải như một lời khiển trách để từ chối Kỹ thuật mà là như một “mệnh lệnh” – một thách thức đối với người Công Giáo trong việc sử dụng và định hướng Kỹ thuật hướng tới những mục đích tốt đẹp và tích cực.

Matthew Harvey Sanders, người sáng lập Magisterium AI, cho biết sau khi thông điệp được ban hành rằng những lời chỉ trích của Đức Giáo Hoàng Leo chỉ ra kết luận rằng người Công Giáo không nên rút lui khỏi lĩnh vực AI mà thay vào đó nên tham gia vào việc xây dựng các hệ thống AI tốt hơn từ đầu.

Tương tự, Taylor Black, một người Công Giáo giữ chức giám đốc hệ sinh thái AI và đầu tư mạo hiểm của Microsoft, nói với tờ Register rằng ông không coi AI khác biệt so với các Kỹ thuật khác mà người Công Giáo đã “thánh hóa” và sử dụng để giúp truyền bá Tin Mừng trong suốt nhiều thế kỷ.

Trong khi đó, một số người Công Giáo chỉ trích mạnh mẽ AI đã bày tỏ lo ngại rằng hướng dẫn của Đức Giáo Hoàng còn thiếu sót so với một lệnh cấm toàn diện. Ví dụ, cựu giám đốc điều hành Thung lũng Silicon Ned Desmond đã viết trên First Things rằng Magnifica Humanitas là một “cơ hội bị bỏ lỡ” để nhấn mạnh những nguy hiểm của chatbot.

Và Walther, trong một bài phê bình thẳng thắn trên tờ The New York Times, đã viết rằng ông thấy cách xử lý AI trong thông điệp này “đáng thất vọng vì quá thận trọng và dè dặt” và thậm chí là “ngây thơ”, nói rằng tầm nhìn tích cực rõ ràng của vị Giáo hoàng về AI như một công cụ có mục đích sử dụng đạo đức có nguy cơ bị hiểu nhầm là giấy phép cho phép AI lan tràn.

Nếu không có bất kỳ lệnh cấm nào của Giáo hoàng về việc sử dụng AI, Walther nói rằng những người Công Giáo bình thường nên thể hiện sự hiện diện cá nhân bằng cách sống đức tin của họ và tham gia vào các bí tích, thay vì hình thành bất cứ mối quan hệ nào với một thực thể phi vật chất, phi nhân bản.

Một Phong Trào Phản Văn Hóa

Mặc dù ý nghĩa của Magnifica Humanitas có thể gây tranh cãi, nhưng thông điệp này không phải là hướng dẫn duy nhất của Vatican về AI. Ví dụ, Đức Giáo Hoàng Leo đã kêu gọi rõ ràng việc loại trừ một số cách sử dụng AI nhất định, cảnh cáo các linh mục không nên sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để viết bài giảng và khuyên giới trẻ không nên để AI làm bài tập về nhà hộ mình. Ngài cũng đã cảnh báo mạnh mẽ về việc mô phỏng giọng nói và khuôn mặt con người, và trong thông điệp của ngài, ngài đã bày tỏ sự hoài nghi sâu sắc và lo ngại về việc sử dụng AI trong chiến tranh.

Về phần mình, Barnes cho biết ông đánh giá cao việc Đức Giáo Hoàng không cấm hoàn toàn người Công Giáo sử dụng AI, mà thay vào đó, với “tốc độ hoàn hảo”, ngài đang kêu gọi các tín hữu quay trở lại những nguyên tắc cơ bản và thúc giục họ trau dồi khả năng phân định của riêng mình. Nếu một sự lên án của Giáo Hoàng đối với AI phát sinh từng diễn ra, Barnes cho biết ông nghi ngờ điều đó sẽ chỉ xảy ra sau rất nhiều cuộc tranh luận, tương tự như cách Giáo Hội đã mất nhiều năm để nghiên cứu và phân định trước khi khẳng định lệnh cấm truyền thống đối với việc kiểm soát sinh sản nhân tạo vào những năm 1960.

Dù điều gì có thể xảy ra tiếp theo, Monts cho biết cô đang tập trung vào việc đáp lại hiện tượng AI không chỉ bằng luận lý và lập luận, mà còn bằng lời cầu nguyện. Cô cũng suy gẫm rằng trong một tương lai có thể xảy ra khi nội dung do AI tạo ra trở nên phổ biến hơn nữa, việc cung cấp ngôn từ và tác phẩm nghệ thuật do con người tạo ra có thể được coi là một “việc làm bác ái tinh thần thứ tám” một cách không chính thức.

Đối với Monts, những ngày đầu của phong trào phản kháng chống lại AI do phần lớn giáo dân dẫn đầu này không khác gì những gì cô đã đọc về những ngày đầu của phong trào bảo vệ sự sống ở Hoa Kỳ. Nhưng cô cũng cảm thấy an ủi trước số lượng ngày càng tăng của những người Công Giáo không chỉ bày tỏ sự hoài nghi về AI phát sinh mà còn đưa ra quyết định đi ngược lại với văn hóa hiện đại là không sử dụng nó.

“Xu hướng đang thay đổi, về mặt thống kê. Mọi người ghét các trung tâm dữ liệu. Họ ghét AI phát sinh. Trong thế giới thế tục rộng lớn hơn của Hoa Kỳ, [mọi người] đang lên tiếng mạnh mẽ về điều đó,” cô nói. Cô nói thêm rằng cô thường nhận được nhiều tin nhắn trực tiếp từ những người Công Giáo cảm ơn cô vì thông điệp chống AI hơn là bày tỏ sự phản đối.

“Tôi phải tự nhắc nhở mình điều đó rất nhiều,” cô nói. “Rằng tôi thực sự không đơn độc.”

 

Posted on

Ông Hồ Chí Minh cướp chính quyền Thủ tướng Chính phủ Trần Trọng Kim do Vua Bảo Đại bố nhiệm

Ba’o Dan Chim Viet

Tác Giả: Nguyễn Văn Khánh 

23/08/2026

Sách giáo khoa học sinh sinh viên ở Việt Nam học sách lịch sử do đảng cộng sản biên soạn giáo dục như sau:

Là cuộc cách mạng bằng bạo lực vĩ đại nhất, long trời lở đất trong 4000 lịch sử dựng nước và giữ nước !

Công đầu do lãnh tụ Hồ Chí Minh thiên tài ra chỉ thị phải cướp chính quyền của chế độ phong kiến bằng mọi giá, với bài viết “thời cơ Nhật Bản, Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta”, ông hồ cùng với nhóm Võ Nguyên Giáp, Trường Chinh, Phạm Văn Đồng … Lãnh đạo cướp chính quyền thành công ở Hà Nội ngày 19.8.1945, ngày 2.9.45, ông hồ tuyên bố thành lập nước Việt Nam dân chủ cộng hòa !

Vậy cướp chính quyền là gì ?

Một lực lượng chính trị hành động bất ngờ, không thông qua bầu cử, hoặc chuyển giao hợp pháp theo luật hiện hành, chiếm các cơ quan nhà nước, lật đổ chính quyền hiện tại và nắm quyền lực.

* Đặc điểm cướp chính quyền là không có bầu cử, dùng sức mạnh bạo lực vũ trang, biểu tình chiếm trụ sở, lật đổ chính quyền cũ, thành lập chính quyền mới.

Như vậy chính quyền cộng sản Hồ dùng bạo lực cách mạng cướp chính quyền Trần Trọng Kim bất hợp pháp.

Vua Bảo Đại là vị vua triều Nguyễn, hình thức cao lớn, thông minh có tài ngoại giao, ông đã thành công khi được chính quyền Pháp trao trả độc lập cho nước Việt Nam, đồng thời chính quyền Nhật Bản trao trả độc lập cho nước Việt Nam vì bối cảnh thua trận trong chiến tranh thế giới thứ hai 1945.

Chính quyền Trần Trọng Kim tồn tại với danh xưng tên nước ” Đế Quốc Việt Nam “,

Trong thời gian ngắn nắm chính quyền, Chính phủ Trần Trọng Kim làm rất nhiều việc tốt cho đất nước Việt Nam nếu bạn đọc xem lịch sử thật của chính quyền Trần Trọng Kim sẽ biết rất rõ.

Tại sao chính quyền Trần Trọng Kim bị đảng cộng sản hồ cướp chính quyền dễ dàng như thế ?

Do Trần Trọng Kim là một trí thức khoa bảng nổi tiếng giỏi chuyên môn nhưng không có kinh nghiệm chính trị.

Trần Trọng Kim không xây dựng tổ chức đảng chính trị có dự án tư tưởng, không có quân đội và lực lượng cảnh sát, an ninh bảo vệ chính quyền.

Bị mất chỗ dựa khi Nhật Bản thua trận 15.8.1945, nên không được quân đội Nhật Bản giúp sức bảo vệ chính quyền non trẻ.

Nên ông hồ Lưu manh cướp giật chính quyền 19.8 .45 từ Trần Trọng Kim !

Nếu ông hồ cướp từ Pháp , từ Nhật Bản thì lại chuyện khác ! Ông hồ cướp chính quyền kiểu hớt tay trên, Đúng bản chất Lưu manh của con người ông ta và đảng cộng sản.

Với bản chất cả tin, nhẹ dạ , bao dung của Trần Trọng Kim và vua Bảo Đại thì ông hồ lừa đảo dễ dàng, cướp mất chính quyền dân chủ sơ khai, non trẻ sau 4 tháng ! Đó cũng là số phận dân tộc Việt Nam còn yếu kém, văn hóa khổng giáo, nho giáo lạc hậu so với thế giới văn minh nói chung.

Vua Bảo Đại có chính danh dòng dõi vua chúa Việt Nam, ông biết thế yếu nên không đối đầu với đế quốc Pháp thời đó, đấu tranh bằng phương pháp ôn hòa, dần dần Chính quyền Pháp trao trả độc lập cho Việt Nam và rút quân đội về nước.

Cướp chính quyền Trần Trọng Kim năm 1945 , chính quyền cộng sản gây ra nội chiến Việt Nam 30 năm, trong đó 10 năm đánh Pháp , 20 năm nội chiến Việt Nam với chính quyền Việt Nam cộng hòa và sự giúp đỡ trực tiếp của quân đội Mỹ, cuối cùng chiến thắng thuộc về chính quyền cộng sản sau 1975 , thiết lập nhà nước cộng sản với cái tên ” nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam “.

Nội chiến Việt Nam với những hệ lụy lâu dài như 6 triệu người Việt chết và bị thương, hàng triệu người vượt biên qua Biển Đông, chết hàng trăm ngàn người.

Cướp chính quyền là thành công của đảng cộng sản, nên dùng thủ đoạn bằng chế độ công an trị, không bầu cử tự do thông qua lá phiếu, không chấp nhận đảng phái khác hoạt động ôn hòa, bắt giữ bỏ tù hàng nghìn người vì đòi hỏi dân chủ tự do, quyền con người phổ quát cho dân tộc Việt Nam.

Nhân ngày cướp chính quyền do đảng cộng sản lãnh đạo thành công với ông hồ mang chủ nghĩa Mác Lê Nin vào Việt Nam, chúng tôi những nhà báo độc lập viết bài này cho bạn đọc hiểu thêm về lịch sử dân tộc Việt Nam bi tráng và hào hùng 4000 năm lịch sử, đảng cộng sản chỉ 81 năm cầm quyền như chớp mắt dưới thời gian dài lịch sử chính trị thế giới.

19/8/2026 

 

Posted on

Tổng thống Trump ký sắc lệnh đổi tên Hồ Ontario của Canada thành Hồ America (RFI)

(RFI)

Trong bối cảnh đang đối đầu thương mại với Canada, tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump hôm qua, 27/08/2026, đã ký một sắc lệnh hành pháp đổi tên “Hồ Ontario”, nằm vắt ngang biên giới Mỹ – Canada, thành “Hồ America – Hồ nước Mỹ”. Thủ tướng Canada đã phản đối ngay lập tức.  

Đăng ngày: 28/08/2026

Hi`nh Ba’o Thanh Ho’a

Tại Nhà Trắng, ngày 27/08/2026, tổng thống Mỹ Donald Trump giới thiệu với báo chí sắc lệnh mà ông đã ký, theo đó tên hồ Ontario được đổi thành «Hồ America – Hồ nước Mỹ». 

Thanh Phương

Theo hãng tin AFP, một tấm bản đồ được trưng bày tại Phòng Bầu dục của Nhà Trắng cho thấy cho thấy Hồ Ontario, một trong Ngũ Đại Hồ nằm ở khu vực biên giới, đã được ghi là “Lake America“ ​​bằng những chữ cái màu đỏ cỡ lớn. Sắc lệnh hành pháp do Nhà Trắng công bố sau đó nêu rõ: “Hoa Kỳ tuyên bố chủ quyền đối với phần lớn thể tích của hồ, vì những khu vực sâu nhất nằm trong lãnh thổ Hoa Kỳ.” Tuy nhiên quyết định này của ông không có nghĩa là quốc tế công nhận tên mới của hồ Ontario. Trước đó, vị tổng thống Cộng hòa đã nhiều lần bày tỏ ý định sáp nhập toàn bộ Canada để biến nước này thành bang thứ 51 của Hoa Kỳ. Kể từ khi trở lại Nhà Trắng, Donald Trump đã công bố các bản đồ thể hiện Canada, Groenland (vùng lãnh thổ tự trị của Đan Mạch) và thậm chí cả eo biển Hormuz là lãnh thổ của Mỹ. 

Trên mạng xã hội X, thủ tướng Mark Carney đã phản ứng gay gắt: “Người dân Canada hiểu rằng mọi thứ cần được gọi đúng tên của chúng, và hồ này có tên là Hồ Ontario, hôm nay và mãi mãi.” Thủ tướng Carney lưu ý tên “Ontario“, cũng là tên một tỉnh của Canada, bắt nguồn từ chữ “Ontari’io” trong tiếng bản địa Huron, có nghĩa là “hồ đẹp, hồ lớn“. Ông nói thêm rằng tên gọi này đã có từ “hơn 400 năm trước, rất lâu trước khi Liên bang Canada được thành lập và trước cả Tuyên ngôn Độc lập của Hoa Kỳ.” 

Ngay đầu nhiệm kỳ thứ hai, Donald Trump từng ra lệnh đổi tên “Vịnh Mexico” thành “Vịnh America- Vịnh nước Mỹ“. Hôm qua, ông Trump tuyên bố: “Chúng ta đã có một vịnh và một hồ. Giờ chỉ còn thiếu một đại dương nữa thôi. Có lẽ chúng ta sẽ đổi luôn tên Đại Tây Dương hoặc Thái Bình Dương. Hoặc có thể đổi cả hai.”