Category: SƯU TẦM

Posted on

Liệu Putin có bị… điên? – Không đâu… (BBC)

Liệu Putin có bị… điên? – Không đâu… 

Hắn coi các tông tông xứ khác cũng là cục phân như hắn… 

Dường như Tổng thống Nga Vladmir Putin bị mắc kẹt trong thế giới khép kín do chính ông tạo nên. Courtesy of Getty

Đây là câu hỏi mà nhiều người tại phương Tây đã đặt ra, thế nhưng ít chuyên gia xem trọng ý kiến này.

Một nhà tâm lý học chuyên lĩnh vực này nói rằng là một sai lầm nếu đặt ra giả thuyết khi không hiểu lý do như xâm lược Ukraine, và cho rằng người đưa ra quyết định đó bị “điên”.

CIA có một đội ngũ thực hiện “phân tích lãnh đạo” đối với những người đưa ra quyết định ở nước ngoài, và sử dụng một nguyên tắc truyền thống đã dùng để hiểu Hitler. Họ đã nghiên cứu tiểu sử, mối quan hệ, sức khỏe, sử dụng thông tin tình báo mật.

Một nguồn tin khác là từ người có tiếp xúc trực tiếp với những lãnh đạo này. Vào năm 2014, cựu Thủ tướng Đức Angela Merkel theo thông tin đã nói với cựu Tổng thống Mỹ Obama rằng ông Putin đang sống “trong một thế giới khác”. Trong khi đó, Tổng thống Macron lúc ngồi với ông Putin gần đây được cho đã phát hiện nhà lãnh đạo Nga “khắt khe, cô lập hơn” so với những cuộc gặp trước đây.

Ông Putin thường giữ khoảng cách với người khác tại tất cả các cuộc họp. Courtesy of AFP

“Vòng tròn khép kín của Putin”

Một số người suy đoán mà không có nhiều bằng chứng, rằng sức khỏe của ông hiện kém hơn là do tác dụng của một số loại thuốc. Số khác thì chỉ ra những tác nhân tâm lý như thời gian của ông đang cạn dần để thực thi điều mà ông xem là định mệnh của mình trong việc bảo vệ nước Nga và phục hồi sự vĩ đại của quốc gia. Có thể thấy Putin đã cách ly mình với người khác trong suốt thời gian đại dịch COVID-19 và điều này có thể đã có tác động về tâm lý.

“Putin có thể không bị bệnh tâm thần, hay ông ta cũng không thay đổi, mặc dù ông ta vội vã hơn và có thể tách biệt hơn trong những năm gần đây,” Ken Dekleva, cựu bác sĩ chính phủ và nhà ngoại giao Mỹ, hiện là nghiên cứu cấp cao tại Quỹ George HW Bush Foundation for US-China Relations cho biết.

Thế nhưng mối quan ngại là thông tin đáng tin cậy vẫn có thể không thể đến được được vòng tròn khép kín của Putin. Các cơ quan tình báo của ông ta đã chần chừ trước cuộc xâm lược trong việc nói những điều mà Putin không muốn nghe, đưa ra những ước tính màu hồng về diễn tiến của cuộc xâm lược và binh sĩ Nga sẽ được đón nhận như thế nào trước cuộc chiến tranh.

Vào tuần này, một quan chức phương Tây nói rằng Putin có thể không có những phân tích về tình hình bất lợi cho quân đội Nga ra sao như giới tình báo phương Tây có được. Điều này dẫn đến quan ngại rằng ông ta có thể phản ứng như thế nào khi phải đối mặt với tình hình xấu đi cho phía Nga tại Ukraine.

Hình ảnh cho thấy ông Putin phô trương cơ bắp như để chứng tỏ mình đang khỏe mạnh. Courtesy of AFP

Ông Putin từng kể lại câu chuyện đuổi bắt một con chuột khi còn nhỏ. Khi dồn con chuột đến góc tường thì con chuột ấy phản ứng bằng cách tấn công ông ta, khiến cậu bé Vladimir phải bỏ chạy. Câu hỏi đặt ra cho giới hoạch định chính sách phương Tây đó là liệu Putin có đang bị dồn vào chân tường hay không?

“Câu hỏi thật sự là liệu ông ta có tiếp tục thẳng tay và khiến tình hình leo thang hơn nữa về các hệ thống vũ khí ông ta sẽ sử dụng,” một quan chức phương Tây nói. Và cũng có mối quan ngại rằng ông ta có thể sử dụng các vũ khí hóa học hoặc thậm chí vũ khí hạt nhân chiến lược.

“Lo ngại hiện nay là ông ta có thể làm chuyện không thể tin được đó là bấm chiếc nút [hạt nhân] tàn ác đó”, Giáo sư Adrian Furnham nói.

Chính Putin cũng tự mình tạo nên cảm nhận rằng ông ta nguy hiểm và thậm chí phi lý – đây là một chiêu thức phổ biến (thường được gọi là Thuyết “người điên”) theo đó người nào có vũ khí hạt nhân thì sẽ tìm cách khiến kẻ thù chùn bước bằng cách cho thấy là người này đủ điên để sử dụng chúng bất chấp khả năng là tất cả cùng chết.

Đối với giới tình báo và các nhà làm chính sách phương Tây, việc hiểu ý đồ và tư duy của Putin là quan trọng nhất. Việc tiên đoán phản ứng của ông ta là mang tính sống còn trong việc tìm cách không để ông ta kích hoạt một phản ứng nguy hiểm.

(Theo BBC)

From: TU PHUNG

Posted on

LỜI NGUYỀN CỦA TÀI NGUYÊN

Oanh Vy Lý

LỜI NGUYỀN CỦA TÀI NGUYÊN

Nước Nga có ba mặt hàng chủ lực : Một là vũ khí, hai là dầu, ba là khí đốt. Các mặt hàng khác, hầu hết đều phải mua của nước ngoài.

Quần áo thì mua của Việt Nam và Bangladesh. Điện thoại di động, tivi, tủ lạnh, ô tô, thiết bị văn phòng đều phải nhập khẩu. Kế thừa truyền thống Liên Xô trước đây, nước Nga hiện nay, hầu như không sản xuất được hàng tiêu dùng có khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Nước Nga bán vũ khí, bán dầu, bán khí đốt để nhập khẩu tất cả những gì cần thiết. Đất đai rộng lớn, tài nguyên dồi dào, chỉ cần khai thác tài nguyên với chi phí thấp, bán tài nguyên với giá cao, cũng đã đủ nuôi 150 triệu dân Nga ở mức sống cao, nên nước Nga không cần phải sản xuất các mặt hàng khác.

Các ngành nghề khác, nếu có mở ra, thì tiền lương và lợi nhuận cũng không thể cạnh tranh với các ngành phục vụ khai thác tài nguyên, nên không ai làm. Hơn nữa, chính phủ Nga, nắm nguồn lợi từ khai thác tài nguyên, sẽ dễ dàng trợ cấp cho người dân, bằng nhiều hình thức khác nhau, sao cho, làm ít hưởng nhiều hoặc không làm mà vẫn có ăn.

Từ đó, nền kinh tế Nga phụ thuộc vào tài nguyên. Chính phủ Nga nắm tài nguyên, bán tài nguyên, như ông địa chủ phát canh thu tô, gia trưởng, không cần phải lắng nghe bất cứ ai, vì nguồn thu ngân sách chủ yếu là từ tài nguyên, chứ không phải từ tiền thuế của công dân với những phiếu bầu.

Nền chính trị độc tài của Putin, cùng với các nhà tài phiệt, duy trì được lâu, là vì, nền kinh tế của nước Nga dựa trên sự phân chia lợi ích từ tài nguyên. Đây là hiện tượng mang tính qui luật. Nó không chỉ diễn ra ở nước Nga, mà còn, diễn ra ở một số nước khác, sống dựa vào tài nguyên tương tự nước Nga.

Từ sau sau nửa thế kỷ hai mươi đến nay, xảy ra một hiện tượng lạ là các quốc gia giàu tài nguyên lại có tốc độ phát triển kinh tế chậm hơn các quốc gia nghèo tài nguyên. Những nước giàu tài nguyên dầu mỏ như Irac, Iran và một số nước dầu mỏ ở Trung Đông lại phát triển chậm hơn các nước nghèo tài nguyên như Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan, Singapore.

Gần đây nhất là nước Venezuela có tài nguyên dầu mỏ vào loại bậc nhất thế giới nhưng trồi lên sụt xuống rất thất thường. Tổng thống Hugo Chávez quốc hữu hóa các công ty khai thác dầu mỏ để chia lợi tức cho dân, để rồi từ đó dân không phải làm gì mà vẫn có ăn. Giá dầu lên thì đồng bolivar tăng giá, dân chúng sung sướng, hoan hô Tổng thống Hugo Chávez.

Giá dầu xuống thì đồng bolivar mất giá, dân chúng biểu tình. Nền chính trị độc tài của Tổng thống Hugo Chávez xây dựng dựa trên tài nguyên dầu mỏ. Giá dầu lên, Hugo Chávez được hoan hô; giá dầu xuống, Hugo Chávez bị chống đối dữ dội.

Không riêng gì Venezuela, các nước giàu tài nguyên dầu mỏ đều bị nạn độc tài. Saddam Hussein của Iraq là trường hợp độc tài điển hình. Dựa trên nguồn thu từ dầu, ông ta có thể ban phát cho bất cứ ai tiền bạc để họ ủng hộ ông duy trì quyền lực.

Tháng 10/1975, Saddam Hussein, khi đó là phó Chủ tịch Hội đồng Chỉ huy Cách mạng của Iraq, gặp bà Nguyễn Thị Bình, không cần thủ tục nào, đã quyết định ngay: “Chúng tôi quyết định tặng miền Nam 400 ngàn tấn dầu, coi như đây là món quà gửi nhân dân miền Nam nhân ngày chiến thắng và cho vay thêm 1.5 triệu tấn nữa”.

Tháng 2/2002, sắp nghỉ hưu, bà Nguyễn Thị Bình đến thăm Irag để bộc bạch về món nợ cũ và được Tổng thống Saddam Hussein xóa nợ theo thủ tục độc tài dựa trên tài nguyên dầu mỏ. Theo tường thuật của Bà Nguyễn Thị Bình thì thủ tục xóa nợ cho Việt Nam đơn giản đến mức làm bà bất ngờ:

‘Năm 1975, tôi thăm Iraq, Tổng thống đã quyết định cho Việt Nam vay dầu, lúc đó chúng ta còn rất trẻ. Đến bây giờ chỉ còn vài tháng nữa là tôi nghỉ hưu mà chúng tôi vẫn chưa trả được hết nợ cho Iraq. Tôi cảm thấy trong lòng không vui.

Nghe đến đây, Saddam Hussein nói ngay: ‘Mong bà về nghỉ bình yên, giữ gìn sức khoẻ và không phải suy nghĩ gì cả. Từ giờ phút này trở đi, giữa chúng ta không có nợ nần gì với nhau nữa’.

Bà Bình một lần nữa lại không tin vào tai mình, quay sang hỏi lại đại sứ Nguyễn Quang Khai (khi ấy đang kiêm vai trò thông dịch viên): ”Khai, em hỏi lại xem có đúng Tổng thống Saddam Hussein nói như vậy không?

Rất nhanh ý, biết bà Bình có thể chưa hiểu hết ý của mình, ông Saddam nói tiếp: ‘Tôi không biết con số cụ thể Việt Nam còn nợ Iraq bao nhiêu, 5 giờ chiều nay, tôi sẽ cử Phó Tổng thống Taha Yassin Ramadan đến dinh thự bà đang ở để ký Biên bản thoả thuận xoá toàn bộ số nợ này”.

Việt Nam đã hưởng lợi từ việc xóa nợ theo cách của nhà độc tài Saddam Hussein, nhưng nếu nhà lãnh đạo nào của Việt Nam mà sử dụng ngân sách quốc gia theo kiểu Saddam Hussein thì dân Việt Nam sẽ khó bề chấp nhận.

Một số nước giàu tài nguyên đã mắc phải những căn bệnh như lười biếng, độc tài và tham nhũng. Ngược lại, một số nước nghèo tài nguyên lại phát triển kinh tế rất nhanh, ít tham nhũng, với nền dân chủ vững chắc, như Nhật Bản, Singapore, Đài Loan, Hàn Quốc.

Từ những hiện tượng này, các nhà kinh tế học rút ra kết luận về ‘Lời Nguyền Của Tài Nguyên’, nó cũng tương tự như thành ngữ “Ăn của rừng, rưng rưng nước mắt” hoặc “Nhất phá sơn lâm, nhì đâm hà bá” của người Việt Nam. Ỷ lại vào tài nguyên, khai thác tài nguyên và sử dụng tài nguyên không đúng cách đều phải trả giá.

Đó là bản chất của Lời Nguyền của tài nguyên. Trong phạm vi gia đình, nếu con cái chỉ chăm chú hưởng lợi từ đất đai, tài sản do cha mẹ để lại, cũng có thể sinh bệnh lười biếng và gia trưởng như các nhà độc tài được hưởng lợi từ tài nguyên quốc gia.

“Ăn của rừng, rưng rưng nước mắt’ là lời cảnh báo; nếu không biết phòng tránh thì căn bệnh tài nguyên sẽ phát sinh theo đúng lời nguyền của nó.

Lương Vĩnh Kim (Năm Lúa)

Posted on

Nỗi ngậm ngùi của chúng ta: Có lãnh đạo, người dân Ukraine quá anh hùng

Nỗi ngậm ngùi của chúng ta: Có lãnh đạo, người dân Ukraine quá anh hùng

Bởi  AdminTD
 

Hoàng Ngọc Nguyên

18-3-2022

Tính đến ngày 18-3, cuộc chiến xâm lăng vô cớ của Putin (cho dù Putin có viện dẫn đủ lý do) cho quân Nga đánh vào nước Ukraine đã bước vào ngày thứ 22. Người ta càng ngày càng thấy sự bạo tàn của Putin, bởi vì ông ta vẫn mang dòng máu bạo chúa mà lịch sử nước Nga đã cho thấy từ nhiều đời trước đó (bởi thế mới có “Ivan Khủng khiếp”, “Peter Vĩ đại”, và cách gọi là “Sa hoàng”, từ chữ “Đại đế Cesar” mà ra).

 

 

Ảnh minh họa: Putin đại đế. Nguồn: Internet

Chẳng thế mà không biết bao thành phố của Ukraine bị đổ nát dưới bom đạn của Nga, bao nhiêu thường dân vô tội, nhất là trẻ em, đã bị thảm sát, và đến nay đã có cả 3 triệu người phải bỏ nước ra đi lánh nạn ở các nước láng giềng…

Thế nhưng trái với ý tưởng, mong đợi hão huyền của bạo chúa, cuộc chiến không kết thúc trong 2-3 ngày, hay thậm chí một tuần. Trên từng thành phố, những người còn lại vẫn chiến đấu anh dũng đến mức Nga hầu như vẫn chưa chiếm được thành phố quan trọng nào. Và mọi người dân, không chỉ người dân Ukraine, ngưỡng vọng người lãnh đạo của họ, Tổng thống Volodymyr Zelensky, mà cả thế giới vừa kinh ngạc vừa phải đứng sau lưng người lãnh đạo anh hùng này.

Trong khi thôi thúc quyết tâm giữ nước của người dân Ukraine “đến giọt máu cuối cùng” với xác quyết “Tôi còn đây, ngay trong dinh tổng thống, vẫn đứng bên đồng bào, chiến sĩ”, Zelensky không ngừng tìm cách chiêu hồi những người lính Nga “tuyệt vọng và bị lừa dối vừa bị đe dọa tính mạng”, và vừa kêu gọi Nga đàm phán để tái lập hòa bình “cho người dân đỡ khổ”, nhưng khẳng định, trong khi Ukraine có thể không cần gia nhâp NATO nữa, nhưng độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ là những điều không thể thỏa hiệp được…

Chính Tổng thống Zelensky (44 tuổi) là người anh hùng khó tin mà có thật trong thời nay. Ông khiến chúng ta ngậm ngùi khi nhớ lại câu chuyện cách đây 47 năm, chúng ta mất nước vì lãnh đạo Saigon đã lũ lượt bỏ người dân…

Ngày thứ Hai 21-2-2022 là một ngày lịch sử sang trang đậm nét cho thế giới chúng ta, cho dù từ đây những chuyện gì sẽ xảy ra, chúng ta sẽ đi đâu, về đâu, hầu như không ai thấy được. Chỉ có điều biết chắc là cái thế giới toàn cầu hóa từ hai ba chục năm qua sẽ thêm phơi bày hiện trạng hỗn loạn của “thời mạt pháp”.

Chúng ta từng mong đợi, đêm ngày vọng tưởng thế kỷ thứ 21 sẽ mở ra một chương mới cho nhân loại khi người ta không còn phải sống trong thời chiến tranh lạnh và sẽ dần quen thuộc với một “thế giới đại đồng”, nguy cơ xung đột quốc tế đang được kiểm soát tốt hơn và khả năng phát triển kinh tế mở ra ngay cho những nước trước đây vẫn bế tắc, lạc hậu. Chỉ có điều chúng ta đã không hiểu đúng mức những đe dọa nghiêm trọng từ sự thiếu sót quá lâu một trật tự quốc tế mới sau khi Liên Xô sụp đổ năm 1990. Chúng ta quên rằng nước Nga vẫn còn đó với tham vọng đế chế của nó đã ấp ủ từ bao đời; Trung Cộng vẫn còn đó và không bao giờ không nghĩ rằng mình là thiên triều với chư hầu tứ phía.

Bởi thế, hiện nay chúng ta đang đứng ngồi không yên trước cuộc chiến xâm lược có tính cách diệt chủng của Nga nhằm vào Ukraine, chúng ta chứng kiến sự tàn bạo vô song đáng kinh hoàng của Sa hoàng Vladimir Putin, qua mặt bất cứ bạo chúa nào Điện Cẩm Linh từng có trước đây…

Sự chiến đấu hào hùng, anh dũng của người dân Ukraine thật khó tưởng trong đời này, khiến cho cả thế giới phải ngưỡng mộ khâm phục, và sự ủng hộ của hầu như toàn cầu, sự yểm trợ của đông đảo những nước công khai đối nghịch với Nga thật đáng phấn khởi.

Thế nhưng, đúng là hai tuần sau khi cuộc chiến khởi sự chúng ta thật chưa thấy có ánh sáng ở cuối đường hầm. Putin tưởng rằng có thể dễ dàng kết thúc cuộc chiến trong đại thắng chỉ trong vòng 2-3 ngày, nhưng chiến tranh xem chừng cứ kéo dài, khiến Putin càng điên tiết và càng lo sợ, càng điên tiết và càng lo sợ, đương nhiên ông ta càng khát máu. Cho nên ông ta đang cố sức leo thang cuộc chiến, đẩy mạnh chiến dịch biến các thành phố thành các đống gạch vụn khổng lồ, tàn sát thường dân, pháo kích vào cả bệnh viện, biến các sinh lộ của người di tản thành tử lộ để người dân không có lối thoát, trừ phi đi vào địa ngục là nước Nga hay Belarus …

Nay đã có hơn 2 triệu người dân Ukraine, tức 5% dân số, chạy qua nước Ba Lan láng giềng (*). Số còn lại vẫn mắc kẹt hay đang tử thủ tại các thành phố trọng điểm, chủ yếu là thủ đô Kyiv và Kharkiv. Kharkiv là một thành phố lớn, giới truyền thông quan sát cho rằng, thành phố này đổ thì Ukraine cũng sụp. Tuy nhiên, mặc cho Nga oanh tạc, pháo kích, người dân Kharkiv vẫn nhất quyết bám trụ. Họ đang chịu tật bệnh, đói rét, nhưng vẫn cố góp phần vào cuộc chiến đấu sinh tử cho đất nước sống còn.

Tổng thống Ukraine đã nổi lên như một nhân vật anh hùng huyền thoại nhưng có thật. Ông ngày đêm kêu gọi các nước phương Tây, dĩ nhiên Mỹ là nước đứng đầu, hãy can thiệp mạnh hơn nữa vì đây không chỉ là chuyện sống còn của Ukraine mà của cả một thế giới đứng trước thử thách quyết định phải gìn giữ những giá trị độc lập, tự do, dân chủ…

Thậm chí ông Zelensky đã không ít lần lên tiếng chỉ trích hành động chậm trễ, thiếu sót của những nước Tây Âu và Mỹ trong việc can thiệp vào cuộc chiến. Chẳng hạn như, chuyện ông đề nghị NATO công bố vùng không phận của Ukraine là khu vực cấm bay” (no-fly zone). Tuy nhiên, Mỹ cũng như các nước Tây Âu trong khối NATO phải hành động dè chừng, bởi vì sợ rằng sẽ dồn bạo chúa Putin đến đường cùng trong khi Nga là một đại cường nguyên tử. Đó là lý do khiến cho Mỹ bác bỏ chuyện NATO ra quyết định xem không phận của Ukraine là “vùng cấm bay” để chận máy bay Nga trên bầu trời.

Trong mấy ngày khi cuộc chiến bước vào tuần thứ ba, Putin chỉ nói chuyện sẽ trả đũa các nước phương Tây can thiệp vào chuyện của ông ta, cho dù “chiến tranh kinh tế” (khi Tổng thống Joe Biden quyết định ngưng nhập xăng dầu từ Nga) cũng bị Putin xem là sự tuyên chiến. Putin cũng chụp mũ Mỹ đã sử dụng vũ khí hóa học và sinh học tại Ukraine – rõ ràng, chỉ kiếm cớ để Nga leo thang chiến tranh thêm nữa bằng vũ khí sinh hóa…

Nhiều người chỉ mong chính người dân Nga hiểu được đây đúng là vấn đề của họ để họ tự tìm cách giải quyết, nhưng có người hiểu biết đã cảnh báo rằng chuyện này “còn lâu”, vì Putin khéo ẩn mình và người dân Nga chưa thấy rõ sự thất bại của Putin cũng như chưa biết tính đến ngày 10-3 đã có hơn 6.000 lính Nga chết trận.  Tuy thế, ngày càng có thêm nhiều tin tức, nhiều binh sĩ Nga đã bỏ ngũ vì sợ, vì chống…

Vào ngày thứ hai 21-2 lịch sử đó, giữa lúc lãnh đạo những nước phương Tây, đặc biệt là Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Đức Olaf Scholz, mệt mỏi tìm cách phủ dụ Tổng thống Nga Putin và mong chờ một cuộc nói chuyện tay đôi giữa hai tổng thống Nga và Mỹ vào cuối tuần, thì từ Điện Cẩm Linh, Sa hoàng lên tiếng. Nghe như một lời tuyên chiến sấm sét. Ông ta lên án trong giọng thù hận các nước Tây Âu đã im lặng trước những đòi hỏi của ông, cho nên ông phải hành động. Nói rõ ra, ông muốn khối Minh ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) bảo đảm sẽ không bao giờ để cho Ukraine làm một thành viên của tổ chức liên minh quân sự này.

Theo ông, về mặt lịch sử, hai nước Nga và Ukraine, hai dân tộc Nga và Ukraine, tuy hai mà là một, nói theo kiểu của những kẻ  xâm lược gian hùng “sông có thể cạn, núi có thể mòn, nhưng chân lý ấy không bao giờ thay đổi”, cho nên Nga sẽ không bao giờ bỏ Ukraine. Những lời nói “đầy tình nghĩa ruột thịt” tưởng như người Nga không bao giờ đụng tới người Ukraine (máu loãng hơn nước lạnh)! Bởi thế, Putin cảnh cáo, những nước Tây Âu đừng hòng lôi kéo Ukraine về phía họ, và Ukraine cũng đừng mơ tưởng tách ra khỏi Nga mà đi theo khối Tây Âu (Liên Âu chẳng hạn), cụ thể là gia nhập NATO, một khối quân sự đối nghịch hoàn toàn với Nga từ bao đời (NATO ra đời từ năm 1949 chính là để ngăn chận Liên Xô bành trướng ở châu Âu).

Trong cả mấy tháng trước cuộc xâm lăng, Nga đã đổ tới gần 200.000 quân, chưa kể quân của nước chư hầu Belarus, dàn binh sát biên giới phía bắc của Ukraine để “tập trận”. Tuy nhiên, chẳng ai không thấy Nga muốn động binh. Putin nói trăm ngàn lý do, lúc này, lúc khác. Chẳng hạn vì trên đất nước Ukraine người Nga cũng đông, người nói tiếng Nga cũng nhiều, nhưng bị bạc xứ cho nên Nga phải bảo vệ những cộng đồng nói tiếng Nga trên lãnh thổ Ukraine.

Putin cũng nói lãnh đạo Ukraine thời nay bạc tình bạc nghĩa, cổ xúy việc thù ghét nước Nga, người Nga, quên công lao nước Nga gầy dựng nên nước Ukraine ngày nay. Ông cũng đưa ra quan điểm lịch sử, rằng thật ra “không có nước Ukraine” trên đời này. Ukraine là sản phẩm của Nga, do Nga làm ra. Cũng bởi vậy, Nga lên tiếng chính thức công nhận chủ quyền của hai nước ly khai nằm trên lãnh thổ của Ukraine: Luhansk và Donestk. Nga sẽ cho quân đội vào giúp hai “nước” này bảo vệ độc lập, chủ quyền, tức chống lại quân đội Ukraine đang xem hai “tiểu quốc” này như phản loạn. Cho nên, Nga có đủ cách để biện minh việc quân Nga tràn qua biên giới Ukraine: “gìn giữ hòa bình” trong nước Ukraine (peace-keeping); phi quân sự hóa Ukraine (demilitarize); trung lập hóa Ukraine; chống phát xít hóa Ukraine…

Nga cũng hứa sẽ không đụng đến những khu dân cư ở Ukraine. Câu hỏi đơn giản: Nga lấy quyền gì, dựa trên luật pháp quốc tế gì cho phép, mà Nga cho quân tràn vào một nước láng giềng để tước đoạt sinh mệnh của Ukraine, quyền có một quân đội với trách nhiệm quốc phòng, quyền có lực lượng giữ gìn an ninh nội địa, quyền lựa chọn thế đứng chính trị quốc tế? Putin tuy đang sống trong thế kỷ 21 nhưng vẫn xem như nước Nga vào thế kỷ 17-18!

Ngày 24-2, quân Nga khởi sự tràn vào Ukraine. Trái với những “mong đợi” có tính ảo vọng, quân Nga tấn công mọi nơi, từ biên giới phía bắc, phía đông, phía nam của Ukraine, mục tiêu rất rõ rệt: với lực lượng áp đảo của một quân lực hùng hậu, hiện đại, Putin tính rằng chỉ trong vòng vài ngày quân Nga sẽ chiếm lĩnh hết nước Ukraine, và sẽ nhanh chóng bắt giữ những người lãnh đạo hiện nay ở Kyiv (đứng đầu là Tổng thống Volodymyr Zelenskiy – người “cùng tên khác họ” với Vladimir Putin) cùng dựng lên một chính phủ “cách mạng lâm thời” bù nhìn (Ukraine cũng có những nhân vật như Nguyễn Hữu Thọ), của Nga, do Nga và vì Nga.

Thủ đô Kyiv đương nhiên là trọng điểm của một đoàn quân xa dài đến 40 dặm, nhưng ngay cả các thành phố cảng phía nam và giáp Crimea mà Nga đã ngang nhiên cướp đoạt của Ukraine từ năm 2014 cũng là mục tiêu hàng đầu. Nhờ cuộc tấn công xâm lăng này, người ta thấy hết sự man trá khôn cùng của Putin.

Chúng ta cần thấy ngay rằng, đây là một cuộc xâm lăng khốn nạn, ngang ngược, tàn bạo, vô cớ của một nước chẳng những quá mạnh ăn hiếp, bắt nạt một nước nhỏ hơn, yếu hơn nhiều – một điều tưởng rằng chỉ có thể thấy được trong thời trung cổ, không thể có trong thời được xem là văn minh như ngày nay, bởi thế mới nổi lên ý niệm của thời mạt pháp.

Chẳng những thế, nước Nga của Putin còn hành xử như một tay lưu manh anh chị, bất kể sự lên án của cả một thế giới bất bình. Putin sẵn sàng làm Ukraine tan hoang, sụp đổ thành gạch vụn và làm khốn khổ, tiêu tan cuộc đời của hàng chục triệu người dân Ukraine vô tội bởi vì ông ta bẽ mặt vì chiến thắng chưa ở trong tầm tay.

Liên Hiệp Quốc ngày 5-3 đã bỏ phiếu với 141 phiếu thuận lên án Nga xâm lược (trong đó có Cambodia), chỉ có 5 phiếu chống (Nga, Belarus, Bắc Hàn, Syria, Eritrea) và 35 phiếu trắng (trong đó có Trung Cộng, Việt Cộng, Lào, Myanmar, Ấn Độ, Pakistan, Bangladesh, Argentina…).

Putin liên tục cảnh báo các nước, nhất là những nước trong khối NATO, không được dính vào dưới bất cứ hình thức nào. Mọi giúp đỡ dành cho Ukraine đều có nghĩa là tuyên chiến với Nga, theo lời Putin. Người ta đều hiểu ngụ ý đe dọa của Putin: Ông sẽ không đáp lại theo cách “chiến tranh qui ước”. Ông ta sẽ chơi vũ khí hóa học, sinh học, thậm chí hạt nhân, không sợ gì “tội ác chiến tranh” cho dù phương Tây cứ dọa sẽ đưa ông ta ra tòa án quốc tế về chuyện sát sinh người vô tội.

Người ta đã từng cảnh báo về con người Putin, một ông “trùm KGB”. Ông ta rất dám chơi liều và sẵn sàng cho “chết cả đám”. Cũng có thể trong thời đại của “fake news” chính Putin là tác giả của dư luận này để cho người ta sợ ông ta nổi điên cho nên để cho ông ta tự do làm tới.

Bởi vậy mà Tổng thống Joe Biden đã phải lên tiếng trấn an người dân Mỹ, rằng nước Mỹ cũng đã sẵn sàng chơi tới cùng trong trò “thí mạng cùi” của Putin. Tuy nhiên, Biden cũng như lãnh đạo các nước thành viên NATO rõ ràng cũng khó xử: đứng lại thì Nga cứ lấn tới; đi tới thì Nga không chịu đi lui hay đứng lại; lùi bước thì Nga cứ sấn tới…

Theo ông Andrei Kozyrev, cựu ngoại trưởng Nga trong những năm sau khi Liên Xô sụp đổ (1991-1999), Putin không phải tiến hành cuộc chiến xâm lăng vì không có suy nghĩ hay lý lẽ gì cả. Theo ông, thực sự Putin nghĩ rằng không có nước Ukraine, hay nói cách khác, Ukraine chỉ là một phần lãnh thổ của Nga. Putin cũng nghĩ sau 20 năm dưới quyền của ông, quân đội Nga đã đủ lớn mạnh, hiện đại cho nên chẳng sợ nước nào cả – nhất là vì Nga có được vũ khí diệt chủng như nguyên tử, sinh hóa…

Putin cũng tin rằng trong hai thập niên đầu tiên của thế kỷ 21, “thế giới tự do” đã rã rời, phân hóa, NATO tuy đông, nhưng không còn mạnh, nhất là nhờ cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tay Putin phá hoại. Putin cũng tin rằng dân chủ Mỹ khó tránh sự tan nát, đặc biệt nhờ tay Trump trong bốn năm 2017-2020; Joe Biden nay tuổi già sức yếu, chắc chẳng làm gì được. Đó là tất cả lý do khiến Putin nghĩ “It’s now or never”, quyết định ra tay vào thời điểm này.

Nhưng nói Ukraine chỉ là sản phẩm của Nga, chỉ là một cách ngụy biện tồi tệ của Putin không hiểu được lịch sử nước này. Nếu Ukraine không phải là một nước, một dân tộc, nếu họ không thấy Nga là một đế quốc ma quỉ, thì người dân Ukraine đã không có sự phản kháng, chống cự triệt để sự xâm lăng của Nga như chúng ta đang chứng kiến.

Lịch sử Ukraine đã cho thấy, trong suốt sáu thế kỷ 13-19, đất nước này tuy có ba thứ tiếng thịnh hành (Ukraine, Belarus và Nga) họ có sự đồng tình trong lý tưởng độc lập. Ukraine cứ bị xâm lăng bởi các đế quốc láng giềng như Ba Lan, Hungary, Áo, Phổ, Bulgaria…  và dân Ukraine, vốn là một nước địa chủ-tá điền (serfdom), cứ phải trỗi dậy chống ách thực dân.

Từ cuộc Cách mạng tháng mười (1917) ở Nga, họ đã dựng nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô-viết Ukraine, sau đó bị Stalin lôi kéo vào khối Liên Xô không ra riêng được. Nhưng sau năm 1990, khi Liên Xô tan rã, Ukraine đã nhanh chóng tuyên cáo là một nước dân chủ độc lập và từ bỏ chế độ cộng sản.

Chúng ta cũng phải thấy rằng, Putin đã mưu đồ tái phục hồi lãnh thổ Liên Xô ngay từ khi Tổng thống Boris Yeltsin đưa ông ta vào bộ máy cầm quyền ở Điện Cẩm Linh từ đầu thế kỷ 21. Từ những năm đó, Putin đã nói rằng, Tổng bí thư Liên Xô cuối cùng Mikhail Gorbachev đã phạm sai lầm lịch sử lớn lao khi giải thể Liên Xô, làm cho Nga mất tất cả 14 nước chư hầu lớn nhỏ nằm trong khối này. Chưa kể cả loạt nước cộng sản Đông Âu trước đây nằm trong khối Warsaw đi theo Liên Xô (các nước vệ tinh) cũng bỏ Nga đi theo con đường dân chủ phương tây và tham gia khối NATO: Ba Lan, Hungary, Tiệp Khắc, Đông Đức, Bulgaria, Romania…

Putin có tham vọng kéo những nước từng thuộc Liên Xô trở lại với Nga, chưa nói những nước Đông Âu cộng sản trước đây. Chúng ta có thể nhớ rằng những Sa hoàng tại Điện Cẩm Linh bao đời từ trước đến nay chỉ có mỗi một giấc mơ: Xây dựng đế chế bằng cách ép các nước nhỏ quanh Nga làm chư hầu. Ukraine từng là nạn nhân của đường lối này từ thế kỷ 18.

Tham vọng tái lập đế chế của Putin còn có ý nghĩa tăng cường sự an toàn cho Nga, thay vì để Nga bị bao quanh bởi những nước không có thiện cảm gì với Nga… Đó là lý do chúng ta thấy Putin đã mạnh tay đàn áp cuộc nổi dậy đòi độc lập của tiểu quốc Chechnya vào năm 1995-96 và 1999-2000.  Với nước Cộng hòa Grudia (Georgia) trong năm 2008, nhưng nước này sau đó còn dứt khoát hơn đi theo con đường dân chủ phương Tây và kinh tế tự do, tôn trọng nhân quyền.

Putin đã cai trị nước Nga từ hơn 20 năm qua, và ông còn tính lèo lái nước Nga trong mười mấy năm tới đây (nếu trời cao không có mắt) theo thể chế dân chủ kiểu Putin: Dân chủ phương Tây với quyền bầu cử của người dân chỉ là sự giả hiệu và bất lực, dân chủ của Nga không cần bầu bán gì, chỉ cần người lãnh đạo thể hiện được nguyện vọng của đa số người dân một cách có hiệu quả là một nền dân chủ thành công. Đó cũng là bài học của Tập Cận Bình, Nguyễn Phú Trọng, Kim Jong-un, Hun Sen… hiện nay.

Putin từng công khai nói, dân chủ ở Mỹ chỉ là chuyện hai đảng lạm dụng người dân thay phiên nhau nắm quyền, nhưng những người lãnh đạo không nhìn xa hơn lỗ mũi (4-8 năm) và cứ phải chơi trò thỏa hiệp triền miên để tại vị. Dân chủ của Nga, người lãnh đạo chỉ việc hiểu được ý muốn của người dân và tự do tìm cách nắm quyền – cho dù phải cần đến bạo lực. Miễn thấy được ý của người dân như trong việc chinh phục, xâm lăng Ukraine hiện nay.

Ukraine là một nước Đông Âu có vị trí chiến lược của một tiền đồn đối với Nga trước áp lực của khối NATO từ phía tây tràn qua. Ukraine chính là thành trì phía tây nam của Nga. Nga vẫn coi trọng Ukraine trong khối Liên Xô. Lãnh tụ Nikita Khruschev (1954-64) từng là người lãnh đạo Ukraine trước đây. Nga cũng từng cho Ukraine bán đảo Crimea trong thời còn Liên Xô, nhưng vào năm 2014, Putin đã ngang nhiên cướp đi mà Ukraine không làm gì được.

Nhưng Ukraine đã là một nước cộng hòa độc lập kể từ năm 1991 sau khi khối Liên Xô tan rã. Putin đã tính sai lầm về Ukraine trong 20 năm qua mà ông ta không chịu thấy. Ông ta nghĩ rằng có thể dựng lên một nước Ukraine của Nga, vì Nga, từ Nga. Thế nhưng trong hơn 20 năm qua, bao nhiêu người lãnh đạo ở Kyiv đi theo Nga đều bị lật đổ: Người dân Ukraine đã có sự lựa chọn!

Sai lầm của Putin là ở chỗ, ông không thấy được điều đó, và muốn dùng vũ lực để buộc Ukraine đi theo mình thay vì xây dựng một quan hệ thân thiện, hợp tác để tạo sự tin cậy qua lại, “trước là đồng chí, nay là anh em”. Thậm chí Nga đã dơ bẩn xúi giục hai địa phương ở miền đông Ukraine nổi lên đòi ly khai, tự trị và theo Nga, là Donestk và Luhansk. Nhưng Ukraine là một nước dân chủ, và người dân đã có sự lựa chọn rõ ràng!

Từ sai lầm đó, Nga đã có sai lầm chiến lược trong tiến công. Tính đến ngày 11-3, Nga đã không thành công để hát bài “tiến quân ca”. Đã có hơn 6.000 quân Nga thiệt mạng. Nổi bật là sự kiên cường của Tổng thống Zelensky, sự anh dũng của người dân Ukraine, thà chết chứ không chịu mất nước.

Trong khi đó, Putin chẳng hiểu trong cuộc chiến này, quân lực và hỏa lực không hẳn quyết định tất cả. Chiến tranh xâm lăng khác với chiến tranh bình định và chiến tranh vệ quốc. Nga muốn bình định, nhưng lại chơi trò xâm lăng. Và càng xâm lăng thì càng để lộ rõ bộ mặt của Putin: Phi nhân, vô đạo, tàn bạo và đầy dẫy tội ác với người dân thường.

Một sai lầm khác là Putin xem thường khả năng hành động yểm trợ của các nước phương Tây – đứng đầu là Hoa Kỳ. Một cố vấn an ninh quốc gia trước đây của Tổng thống Trump, John Bolton, nói rằng, sở dĩ đến giờ phút này Putin mới khai chiến là vì Trump đã phải ra đi, và Trump đã giúp Putin quá nhiều trong việc phá hoại khối NATO, cho nên dưới thời Trump, Putin chẳng cần làm gì cả. Bất chiến tự nhiên thành. Trump còn tính rằng, nếu ông ta có nhiệm kỳ thứ hai, ông sẽ rút nước Mỹ ra khỏi khối NATO. Đó là lý do dễ hiểu nhất vì sao Putin ủng hộ Trump nồng nhiệt đến thế trong bầu cử.

Nhưng Putin còn nghĩ rằng các nước phương Tây sợ, không dám làm gì Nga cho dù Nga xâm lược trắng trợn Ukraine, phá hủy đất nước này, sát hại người dân vô tội, ông ta đã lầm và đang trả giá cho sự ngu si đó. Ukraine vẫn được tiếp viện khí giới không ngừng. Nga bị cấm vận kinh tế khắp nơi. Người dân tỵ nạn Ukraine được chào đón tại Ba Lan với tất cả tình người. Viện trợ của Mỹ cho Ukraine lên tới 13.6 tỷ ngay tức thì…

Tháng ba năm ngoái, cách đây đúng một năm, Tổng thống tân cử Joe Biden được hỏi trong một phỏng vấn của báo chí, ông nghĩ gì về Putin. Biden trả lời ngắn gọn: “He’s a killer”. Nhận xét này đúng nhưng chưa đủ. Và quá trễ khi chúng ta nhìn kỹ Putin đã chễm chệ trong Điện Cẩm Linh cũng hơn 20 năm rồi, và bàn tay của ông ta đã đẫm máu liên tục, từ những người “đồng bào” mà ông xem là kẻ thù, đến  những dân tộc từng là chư hầu của Liên Xô nhưng nay muốn có cơ hội thoát ly để giành tự do, đôc lập…

Âm mưu của Putin là mở ra trật tự thế giới mới với Nga là đế quốc chủ tể sau khi trật tự cũ đã bị xóa tan. Và ông ta thực tâm nghĩ rằng phải làm cho thế giới hiện nay tan nát bằng mọi giá mới xây dựng được trật tự mới đó.  Cho nên, nói “ông ta là kẻ sát nhân” thật chưa đủ nghĩa.

Chẳng biết người dân Ukraine kháng chiến cầm cự được bao lâu nữa? Có đuổi được quân thù ra khỏi nước chăng? Hàng triệu người chạy nạn rồi đây sẽ ra sao khi không có nơi ăn chốn ở, và quê hương không còn, chưa nói đe dọa thường xuyên của đói rét, bệnh tật?

Thế giới phải sống bao lâu nữa trong phập phồng lo sợ? Đại nạn suy thoái, lạm phát sẽ đè nặng bao lâu nữa trên nước Mỹ, trên thế giới này? Và người ta nói bạo chúa nào cuối cùng cũng sẽ có ngày tàn, thế nhưng cái giá nhân loại phải trả như thế nào? Hàng triệu người phải hy sinh? Câu hỏi cuối cùng: rủi ro một cuộc chiến nguyên tử đang ở mức độ nào khi bạo chúa nghĩ rằng không có gì quí hơn bạo lực, độc tài? Đó là câu hỏi vì nó chúng ta đêm ngày không ngủ được.

Nhưng dù sao, công đức của Putin phải được nêu ra ở đây: Ông ta đã giúp nước Mỹ thấy được bản mặt điên rồ, ngu si, sát nhân và nham hiểm nơi người từng lãnh đạo đất nước này. Vĩ đại hơn nữa, Putin đã giúp nước Mỹ có cơ hội đoàn kết nếu người ta biết được điều tối thiểu: Đoàn kết là sống, chia rẽ là chết. Thế giới nay cũng nhờ ông ta mà biết “ngồi gần, ngồi bên nhau” trước đại họa sống còn.

Posted on

Đánh giá chiến dịch tấn công Ukraine của Nga

Đánh giá chiến dịch tấn công Ukraine của Nga

Bởi  AdminTD
 

Nhã Duy

21-3-2022

Ảnh minh họa: Một người mẹ Ukraine bị thương khi che cho con trong một vụ pháo kích. Nguồn: Reuters

Trong hai ngày cuối tuần vừa qua, Học Viện Nghiên Cứu Chiến Tranh ISW đã liên tiếp đưa ra các bản đánh giá về cuộc chiến Ukraine và Nga hiện nay.

ISW là một tổ chức think-tank phi đảng phái và phi lợi nhuận uy tín có trụ sở tại Washington, DC, quy tụ nhiều cựu tướng lãnh, viên chức cao cấp chính phủ và các học giả để cung cấp các nghiên cứu giá trị về quân sự và đối ngoại quốc tế qua các nghiên cứu, số liệu và phân tích đáng tin cậy. Các nghiên cứu của ISW cũng giúp cho chính phủ Hoa Kỳ có thêm nguồn cố vấn quan trọng trong các chiến dịch quân sự và đối phó với các nguy cơ liên quan đến an ninh quốc gia.

Hai điểm đáng chú ý trong phân tích của ISW là Ukraine đã đánh bại chiến dịch quân sự ban đầu của Nga và cuộc chiến đang bế tắc, đồng nghĩa với sự khốc liệt và đẫm máu hơn, đặc biệt khi kéo dài (*).

Chiến dịch và ý định thoạt đầu của Nga là chiếm được Kyiv và các thành phố lớn khác của Ukraine để thay đổi chính phủ tại Ukraine chỉ trong một thời gian ngắn. Còn sự bế tắc trên các mặt trận Ukraine không có nghĩa là đình chiến hay ngừng bắn mà hai bên vẫn tiếp tục các cuộc giao tranh nhưng sẽ không thay đổi được tình trạng chiến sự căn bản.

Trong trường hợp này thì Nga sẽ tiếp tục oanh tạc và pháo kích vào các thành phố Ukraine, phá hủy cả các mục tiêu dân sự và sát hại dân lành nhằm làm nhụt ý chí chiến đấu hay buộc Ukraine phải đầu hàng, chấp nhận những điều kiện do Nga đưa ra để tránh sự thiệt hại quá lớn, điều mà cho đến nay Ukraine đang chứng tỏ ngược lại một cách ngoan cường. Chỉ trong 24 giờ qua, Ukraine đã tiêu diệt thêm ba Trung Đoàn Trưởng của quân Nga.

Chính vì vậy sẽ tạo ra một cuộc xung đột khốc liệt kéo dài và một giai đoạn nguy hiểm mới, thử thách sự quyết tâm của Ukraine và phe đồng minh. Sự tiếp tục ủng hộ và viện trợ của phương Tây cho Ukraine sẽ là yếu tố quan trọng để giúp Ukraine vượt qua giai đoạn mới này. Đây là một tính toán sai lầm của Putin vì không ngờ Mỹ và phe đồng minh đã đoàn kết rất mạnh mẽ và Ukraine lại chống cự dũng mãnh như vậy.

Nga vừa tuyên bố sử dụng phi đạn siêu thanh Kinzhal để phá hủy một kho đạn của Ukraine. Đây là loại phi đạn hiếm, đắt tiền và tân tiến của Nga, cho thấy ý định leo thang chiến sự hơn là đạt được mục tiêu quân sự rõ ràng. Loại phi đạn Kinzhal này cũng có thể thay bằng đầu đạn hạt nhân, cho thấy Nga cũng có thể đang xem xét khả năng sử dụng đầu đạn hạt nhân tầm nhỏ để chứng tỏ sức mạnh quân sự của mình, che đậy các vũ khí đã lạc hậu và thiếu hữu hiệu đang sử dụng của họ.

Bộ Tổng tham mưu Ukraine lần đầu tiên tường trình rằng, Điện Kremlin đang chuẩn bị quân số cho một cuộc chiến kéo dài tại Ukraine và thực hiện các biện pháp quân dịch hà khắc, bao gồm động viên cả thanh niên 17-18 tuổi nhằm thay thế cho số binh lính tử trận. Cũng theo Ukraine, tinh thần và kỷ luật của quân Nga xuống rất thấp, bao gồm cả việc đào ngũ hay không thực hiện theo lệnh chỉ huy.

Nga cũng sẽ sử dụng các nhóm lính đánh thuê Bắc Phi Libya trong mục đích ám sát tổng thống Zelensky cùng các cấp lãnh đạo chính phủ và quân đội, thay cho chiến dịch quân sự bị thất bại.

Chiến sự tại Ukraine vẫn chưa có những dấu hiệu lạc quan và bom đạn của Nga tiếp tục thả hay pháo vào các mục tiêu dân sự và người dân Ukraine trước thái độ đeo đuổi cuộc chiến của Putin. Các nguồn tin tình báo Ukraine và truyền thông cho biết, một nhóm tướng lãnh quân đội và an ninh của Nga đang âm mưu thực hiện một cuộc đảo chánh Putin để nối lại mối quan hệ ngoại giao và kinh tế với Hoa Kỳ và phương Tây.

Nếu điều này trở thành sự thật, liệu có giải pháp nào hữu hiệu hơn để kết thúc chiến tranh?

______

(*) https://www.understandingwar.org/backgrounder/russian-offensive-campaign-assessment-march-19

Posted on

Kim tự tháp quyền lực đang tiêu diệt Putin (RFI)

Kim tự tháp quyền lực đang tiêu diệt Putin

Đăng ngày: 17/03/2022

Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Matxcơva, Nga ngày 10/03/2022. AP – Mikhail Klimentyev

Phan Minh

Trong một văn bản thuật lại lịch sử Nga hiện đại và cổ đại được tờ báo Anh The Guardian trích dẫn, Vladimir Sorokin, nhà văn người Nga đã giải mã sự biến đổi của Vladimir Putin, từ “người đàn ông tràn đầy năng lượng và hoạt bát” trở thành một “con quái vật thời đế quốc”. RFI xin trích dịch.

Vào ngày 24 tháng 2, bộ giáp của “nhà độc tài sáng suốt” mà Vladimir Putin khoác lên người cách đây hơn 20 năm đã rạn nứt trước khi rơi xuống tan nát. Thế giới đã chứng kiến một con quái vật trỗi dậy, điên cuồng vì các ham muốn và tàn nhẫn trong các quyết định của mình. Quái vật này đã dần lớn lên và mạnh lên từ năm này qua năm khác, nắm giữ quyền lực tuyệt đối thấm đẫm lòng căm thù đối với nền dân chủ phương Tây, sự thù hằn dai dẳng về việc Liên Xô sụp đổ. Giờ đây, châu Âu sẽ đương đầu không phải với Putin phiên bản cũ nữa mà là một Putin mới. Ông ta đã lộ nguyên hình khi tháo mặt nạ “đối tác kinh doanh” và “người cộng tác ôn hòa”, chúng ta sẽ không bao giờ có thể thỏa hiệp được với ông ta nữa. Làm thế nào và tại sao mọi chuyện lại ra nông nỗi này ?

Trong phần cuối của bộ phim Chúa tể của những chiếc nhẫn do Peter Jackson đạo diễn, khi Frodo Baggins định ném vào dung nham đang sôi sục chiếc nhẫn bị nguyền rủa đã mang đến chiến tranh và đau khổ cho thế giới, anh đột nhiên quyết định giữ nó lại và chiếc nhẫn thần đã khiến khuôn mặt anh biến đổi, trở thành xấu xa và nham hiểm. Anh ta đã bị chi phối hoàn toàn bởi chiếc nhẫn quyền lực. Nhưng tác phẩm của Tolkien kết thúc một cách tốt đẹp…

Chiếc nhẫn định mệnh của quyền lực Nga 

Khi ông Putin được Boris Yeltsin ốm yếu đưa lên ngai vàng của Nga, khuôn mặt ông ta lúc đó khá thân thiện, thậm chí là cuốn hút – và những phát biểu của ông hoàn toàn lành mạnh. Nhiều người có ấn tượng rằng người đàn ông đứng trên đỉnh kim tự tháp quyền lực của Nga là một công chức thông minh, không hề kiêu ngạo. Một bộ óc hiện đại hiểu rằng tương lai của nước Nga thời hậu Xô Viết nhất thiết phải có nền dân chủ. Vào thời điểm đó, Putin rất vui khi nói về dân chủ trong các cuộc phỏng vấn của mình, ông hứa với người dân Nga tổ chức bầu cử tự do, thúc đẩy cải cách, tự do ngôn luận, tôn trọng nhân quyền, hợp tác với phương Tây, và quan trọng nhất là không cho các chính trị gia cấp cao giữ chức quá lâu.

Ông Putin từng nói : “Tôi không có ý định bám trụ vào chiếc ghế này!”

Ở Nga, như mọi người đều biết, người dân vẫn tin vào lời nói và vẻ bề ngoài được dàn dựng bởi các nhà lãnh đạo của họ. Và vào thời điểm đó, ông Putin là “một người dễ chịu ở mọi khía cạnh”, như Nikolai Gogol nói về nhân vật chính Chitchikov trong tác phẩm Linh hồn chết của mình : ông Putin nói chuyện một cách cởi mở, muốn hiểu mọi người, nghiêm túc nhưng vẫn có tính hài hước, và thậm chí có thể tự giễu cợt mình.

Ngoài ra, một số chính trị gia, trí thức và nhà phân tích chính trị, những người hiện nay đã trở thành đối thủ sừng sỏ của Putin đã từng ủng hộ ông, một trong số họ thậm chí đã từng tham gia vận động tranh cử để giúp ông giành chiến thắng trong các cuộc bầu cử. Nhưng chiếc nhẫn định mệnh của quyền lực Nga đã được đeo vào ngón tay ông ta và nó khiến ông hành động một cách thâm hiểm : một con quái vật thời đế quốc đang bắt đầu thế chỗ người đàn ông đầy sức sống này.

Ở Nga, quyền lực là một kim tự tháp. Kim tự tháp này được tạo ra vào thế kỷ 16 bởi Ivan Bạo chúa – một sa hoàng đầy tham vọng, ác nghiệt, bị mắc chứng hoang tưởng và nhiều vấn nạn khác. Sử dụng đội quân cá nhân của mình, oprichnina, ông đã thiết lập một sự phân chia tàn bạo và đẫm máu ở Nga giữa nhà nước và người dân, bạn và thù — một sự phân chia đã trở nên rất sâu sắc. Tình bạn của ông với người Tatar đã khiến ông cho rằng cách duy nhất để cai trị một nước Nga rộng lớn là phải trở thành một người chiếm đóng lãnh thổ khổng lồ này. Lực lượng chiếm đóng rất mạnh và tàn ác. Người dân không có lựa chọn nào khác ngoài việc phải phục tùng và tôn thờ Nhà nước. Và chỉ có một người đứng trên đỉnh của kim tự tháp đó là người có quyền lực tối cao.

Cái xác của con quái vật thời Liên Xô 

Có một điều lạ lùng là những nét chính của cấu trúc quyền lực nước Nga hoàn toàn không thay đổi trong suốt 5 thế kỷ. Đây là bi kịch chính của đất nước này. Trong suốt thời gian đó, kim tự tháp vẫn tồn tại nguyên vẹn, và bất chấp những thay đổi ở bề ngoài, hình thức cơ bản của nó vẫn được giữ nguyên. Luôn chỉ có một nhà lãnh đạo duy nhất đứng trên đỉnh của nó : Pierre Đại đế, Nicolas II, Stalin, Brezhnev, Andropov … Ngày nay, Putin đã trị vì trên đỉnh kim tự tháp được hơn 20 năm. Sau khi đi ngược lại với lời hứa của mình, ông ta đang cố hết sức bám trụ vào ngai vàng. Kim tự tháp quyền lực gieo rắc những nọc độc của quyền lực vào người lãnh đạo đất nước. Nó dường như muốn nói với ông chủ điện Kremlin và các cộng sự của ông rằng : « Các người là chủ nhân của một đất nước mà sự toàn vẹn lãnh thổ chỉ có thể được duy trì bằng bạo lực và sự tàn ác, các người có thể hoàn toàn lộng hành và dân chúng không được hiểu mà họ phải sợ các người. »

Điều đáng buồn là lúc Yeltsin lên nắm quyền sau làn sóng Đổi mới (perestroika) đã không phá hủy kim tự tháp thời trung cổ này, mà ông chỉ thay đổi nó : vỏ bọc bê tông nham hiểm của Liên Xô được tô màu và được thay thế bằng các tấm trưng bày quảng cáo của hàng hóa phương Tây. Kim tự tháp quyền lực càng làm trầm trọng hóa những điều tồi tệ nhất của Yeltsin : ông trở nên thô lỗ, hung hăng, nghiện rượu. Khuôn mặt của ông ta biến thành một chiếc mặt nạ của sự kiêu ngạo tráo trở. Ở những năm cầm quyền cuối cùng của mình, Yeltsin đã phát động một cuộc chiến phi lý chống lại Chechnya khi nước này quyết định rời khỏi Liên bang Nga. Kim tự tháp do Ivan Bạo chúa xây dựng đã đánh thức những kẻ ủng hộ đế quốc, bao gồm cả Yeltsin, người theo nền dân chủ trong một thời gian rất ngắn. Với tư cách là một sa hoàng Nga, ông đã cho xe tăng và máy bay ném bom vào Chechnya  khiến người dân Chechnya chết trong đau khổ.

Yeltsin và các nhân vật chủ chốt khác thời perestroika đã không chôn vùi quá khứ Xô Viết của họ – không giống như người Đức thời hậu Thế chiến thứ 2 đã chôn xác chủ nghĩa Quốc xã vào những năm 1950. Xác chết của con quái vật Liên Xô đã giết chết hàng triệu công dân của mình và đưa đất nước trở lại bảy mươi năm trước, đã bị thối rữa trong một góc. Nhưng rất đáng tiếc là nó vẫn chưa thực sự chết.

Sau khi lên nắm quyền, ông Putin bắt đầu thay đổi. Và những người ban đầu hoan nghênh triều đại của ông bắt đầu hiểu rằng sự biến chất này không mang lại điềm lành cho nước Nga. Kênh truyền hình NTV giờ đây chịu sự kiểm soát của Kremlin, các kênh khác thì rơi vào tay các cộng sự thân tín của Putin, và sau đó là một chế độ kiểm duyệt nghiêm ngặt được áp dụng. Kể từ đó, không ai có thể chỉ trích được Putin nữa.

Mikhail Khodorkovsky, người đứng đầu doanh nghiệp thành công nhất nước Nga thì bị bắt và ngồi tù mười năm. Yukos, công ty của Khodorkovsky đã bị bạn bè của Putin phá hủy. “Chiến dịch đặc biệt” này nhằm dằn mặt những nhà tài phiệt khác. Và chiến dịch này đã thành công : nhiều người trong số họ rời khỏi Nga, trong khi những người khác cam kết trung thành với Putin, một số thậm chí trở thành “ví tiền” của ông.

Một người mơ mộng về quá khứ 

Ngày hôm nay, có một điều chắc chắn là Putin đã vượt qua lằn ranh đỏ bằng cuộc chiến này. Ông ta đã lộ nguyên hình. Kể từ bây giờ, một phương Tây đã từng muốn có quan hệ hữu hảo với “kẻ độc tài” phải im lặng và nhận thấy rằng một cuộc chiến toàn diện đã nổ ra ở châu Âu vào thế kỷ 21. Kẻ xâm lược là nước Nga của Putin. Châu Âu sẽ chỉ thấy được cái chết và sự hủy diệt và không có gì khác. Cuộc chiến này là khởi xướng của một người đàn ông bị tha hóa bởi quyền lực tuyệt đối, một người đàn ông trong cơn điên loạn đã quyết định vẽ lại bản đồ thế giới. Trong bài phát biểu khi ông thông báo về “chiến dịch đặc biệt” của mình, ông thường nhắc đến Hoa Kỳ và NATO nhiều hơn là Ukraina. Chúng ta hãy nhớ lại “tối hậu thư” gần đây mà ông đã gửi cho NATO. Trên thực tế ngoài Ukraina ra, ông ta bị thúc đẩy bởi sự căm ghét nền văn minh phương Tây, sự căm thù có trong những giọt sữa đen mà ông bú từ thời ở KGB.

Đó là lỗi của ai ? Lỗi của người Nga. Và bây giờ người Nga sẽ phải mang mặc cảm đó cho đến khi chế độ của Putin sụp đổ. Vì nó chắc chắn sẽ sụp đổ, và cuộc tấn công vào một Ukraina tự do đánh dấu cho sự khởi đầu của sự sụp đổ này.

Chủ nghĩa Putin bị lên án vì nó là kẻ thù của tự do và kẻ thù của dân chủ. Mọi người đã hiểu rằng Putin tấn công một quốc gia tự do và dân chủ vì đó là một quốc gia tự do và dân chủ. Nhưng chính ông ta mới là kẻ thất bại, vì thế giới tự do và dân chủ rộng lớn hơn nhiều so với hang ổ tăm tối của ông ta. Putin thất bại vì những gì ông ta muốn là một thời Trung Cổ mới với sự thối nát, dối trá, và những quyền tự do của con người bị chà đạp. Ông ta thất bại vì ông ta ảo tưởng về quá khứ. Và chúng ta phải làm mọi thứ trong khả năng của mình để bảo đảm rằng con quái vật này và kim tự tháp của nó quay trở về quá khứ và ở lại đó vĩnh viễn.

Posted on

Cuộc Sống Chúng Ta Mệt Mỏi, Phần Nhỏ Do Sinh Tồn, Phần Nhiều Vì So Sánh, Kèn Cựa?!

Van Pham

GÓC SUY GẪM…

Cuộc Sống Chúng Ta Mệt Mỏi, Phần Nhỏ Do Sinh Tồn, Phần Nhiều Vì So Sánh, Kèn Cựa?!

Cuộc đời này có những nỗi đau chúng ta phải trải qua rồi mới thấm thía; có những mệt mỏi không phải hoàn toàn do cuộc sống mưu sinh, mà lại bắt nguồn từ tâm đố kỵ…

  1. Thật ra chúng ta không cần quá nhiều thứ, chỉ cần sống khỏe mạnh, yêu thương chân thành, cũng được xem như bạn đã giàu có.
  2. Môt khi bạn nghĩ hoài mà không thông thì đừng nghĩ nữa. Đã thấy không thể có được thì đừng ước muốn, cần gì bạn phải tự làm khổ bản thân chứ?
  3. Đối với sinh mệnh cuộc sống, hãy chấp nhận mới là điều tốt nhất. Cho dù là chấp nhận sự ra đi của một người hay chấp nhận sự xuất hiện của một người.
  4. Cuộc sống chúng ta thường mệt mỏi, một phần nhỏ là do sinh tồn, phần lớn là bởi so sánh.
  5. Đời người không có sự công bằng tuyệt đối, nhưng tương đối thì vẫn có công bằng. Nếu đặt ở trên một cái cân, bạn có được càng nhiều thứ, bạn càng cần phải gánh vác nặng nề nhiều hơn người khác.
  6. Bạn mãi mãi không biết mình kiên cường ra sao, cho đến một ngày ngoài kiên cường ra bạn không còn lựa chọn nào khác.
  7. Những lúc không thể chống đỡ, bạn có thể tự nhủ với chính mình rằng: “Tôi mệt quá rồi!”. Nhưng bạn mãi mãi không được buông xuôi: “Tôi thua cuộc rồi”.
  8. Biết mà không tự cao mới là trưởng thành.
  9. Trong cuộc đời có rất nhiều chuyện có thể đủ khiến bạn gục ngã. Nhưng cái thực sự làm bạn gục ngã hay đứng vững để vượt qua, đó chính là tâm thái của chính bạn.
Posted on

Tại sao những sách viết về Chúa Giêsu lại gọi là Phúc âm hoặc Tin Mừng?

Tại sao những sách viết về Chúa Giêsu lại gọi là Phúc âm hoặc Tin Mừng?

Chúc bạn và gia quyến ngày thứ 2 đầu tuần tràn đầy ân sủng của Chúa để sống đúng với tinh thần Mùa Chay

Hãy gia tăng cầu nguyện, chay tịnh, và thực thi bác ái. Nhưng quan trọng hơn, Mùa Chay là mùa nhắc lại cho mỗi người Kitô hữu về ơn gọi nên thánh của mình tức là sống tinh thần của Tin Mừng trong mọi hoàn cảnh. Tiếp tục cầu nguyện cho nhau và cho dân tộc Ukraina trong thời điểm bi thương do chiến tranh.

Cha Vương

Thứ 2: 21/03/2022

GIÁO LÝ: Tại sao những sách viết về Chúa Giêsu lại gọi là Phúc âm hoặc Tin Mừng? Không có Phúc âm, ta không biết được rằng Thiên Chúa, vì yêu thương ta vô cùng dù ta tội lỗi, nên đã sai Con một xuống trần, để dẫn ta trở về sống trong tình hiệp thông vĩnh cửu với Người. (YouCat, số 71)

SUY NIỆM: – Những sách viết về Chúa Giêsu đã sống, đã chết và đã sống lại là những tin vui nhất trên thế giới. Ta quen gọi là Tin Mừng hay Phúc Âm. Các sách đó chứng tỏ rằng Chúa Giêsu Nadarét, người Do Thái sinh ở Belem là Con Thiên Chúa hằng sống (Mt 16,16) đã làm người. Người được Chúa Cha sai đi để mọi người được cứu độ và được hiểu biết sự thật (1Tm 2,4). (YouCat, số 70 t.t)

❦ Nếu đời sống và cái chết của Socrate là của một người khôn ngoan, thì đời sống và cái chết của Chúa Giêsu là đời sống và cái chết của một Thiên Chúa. (Jean Jacques Rousseau,1712-1778, văn sĩ Pháp)

LẮNG NGHE: Ngôi Lời đã trở nên người phàm và cư ngụ giữa chúng ta. Chúng tội đã nhìn thấy vinh quang của Người, vinh quang mà Chúa Cha ban cho Người là Con Một đầy tràn ân sủng và sự thật. (Ga 1,14)

CẦU NGUYỆN: Lạy Chúa, lời của Chúa là Lời Hằng Sống và cũng là lời của Sự Thật mà Chúa đã và đang gieo vào lòng con. Xin đừng để lòng con trở nên cứng cỏi khô khan nhưng biết nghe theo tiếng gọi của lương tâm, sống theo lẽ phải, từ bỏ tội lỗi để cho Lời Chúa trổ sinh hoa trái thánh thiện trong đời sống con.

THỰC HÀNH: Trong những ngày còn lại của Mùa Chay thánh này mời bạn hãy tập suy niệm Lời Chúa mỗi ngày và xin cho Lời Chúa biến đổi tâm hồn bạn trở nên thánh thiện hơn nhé.

From:Đỗ Dzũng

Posted on

Tôi có một lời nhắn gởi đến các bạn Nga của tôi

Tôi có một lời nhắn gởi đến các bạn Nga của tôi

Bởi  AdminTD
 

Tác giả: Arnold Schwarzenegger

Trần Ngọc Cư, biên dịch

19-3-2022

https://twitter.com/i/status/1504426844199669762

Sức mạnh và trái tim của người dân Nga đã luôn truyền cảm hứng cho tôi. Đó là lý do tại sao tôi hy vọng rằng các bạn sẽ để tôi nói cho các bạn biết sự thật về cuộc chiến ở Ukraine.

Tôi có một thông điệp cho những người bạn Nga của tôi, và cho những người lính Nga đang phục vụ ở Ukraine: Có những điều đang diễn ra trên thế giới này đã bị người ta giữ kín với các bạn, những điều khủng khiếp mà các bạn nên biết. Nhưng trước khi kể cho các bạn nghe về những thực tế khắc nghiệt, hãy để tôi kể cho các bạn nghe về một người Nga đã trở thành một vị anh hùng của tôi.

Năm 1964, khi tôi 14 tuổi, tôi có cơ may đến xem Giải vô địch cử tạ thế giới tại Vienna. Yury Petrovich Vlasov đã giành chức vô địch thế giới, trở thành người đầu tiên nâng được 200 kg qua đầu. Bằng cách nào đó, một người bạn của tôi đã đưa tôi vào hậu trường. Đột nhiên, một cậu bé 14 tuổi đang đứng trước người đàn ông mạnh nhất thế giới. Tôi không thể tin được. Anh đưa tay ra bắt tay tôi. Bàn tay tôi vẫn còn là bàn tay của một cậu bé. Bàn tay của người đàn ông mạnh mẽ này đã nuốt chửng bàn tay tôi, nhưng anh ta rất tử tế. Và anh đã mỉm cười với tôi.

Tôi không bao giờ quên ngày hôm đó. Tôi về nhà và đặt ảnh của anh ấy phía trên giường của tôi. Nó truyền cảm hứng cho tôi khi tôi bắt đầu cử tạ, nhưng nó khiến cha tôi tức giận. Ông không thích người Nga, vì kinh nghiệm của ông trong Chiến tranh thế giới thứ hai, khi ông bị thương ở Leningrad. (Quân đội Đức Quốc xã mà ông gia nhập đã gây tổn thất tệ hại cho thành phố vĩ đại ấy và những người dân dũng cảm của nó). Cha tôi bảo tôi gỡ bức ảnh của Petrovich xuống và tìm một vị anh hùng Đức hoặc Áo thay vào. Nhưng tôi đã không gỡ bức ảnh xuống, bởi vì lá cờ anh ấy mang theo không quan trọng đối với tôi.

Nhiều năm sau, tôi đến Moscow để quay phim Red Heat, bộ phim đầu tiên của Mỹ được phép quay ở Quảng trường Đỏ. Yuri và tôi đã dành cả ngày bên nhau. Anh ấy rất chu đáo, tốt bụng, rất thông minh và rất hào phóng. Anh ấy cho tôi một cái cốc cà phê màu xanh mà tôi vẫn dùng mỗi buổi sáng.

Lý do tôi nói với các bạn về điều này là từ khi tôi 14 tuổi, tôi đã không có gì ngoài tình cảm và sự tôn trọng đối với người dân Nga. Sức mạnh và trái tim của người dân Nga đã luôn truyền cảm hứng cho tôi. Đó là lý do tại sao tôi hy vọng rằng các bạn sẽ để tôi nói cho các bạn biết sự thật về cuộc chiến ở Ukraine. Không ai thích nghe một điều gì đó có ý chỉ trích chính phủ của mình. Tôi hiểu điều đó. Nhưng với tư cách là một người bạn lâu năm của người Nga, tôi hy vọng rằng các bạn sẽ nghe những gì tôi nói.

Tôi đã nói chuyện với người dân Mỹ theo cung cách này năm ngoái vào ngày 6 tháng 1, khi một đám đông cuồng nhiệt xông vào Điện Capitol của Hoa Kỳ để cố gắng lật đổ chính phủ của chúng tôi. Có những thời điểm sai lầm đến mức chúng ta phải lên tiếng.

Tôi biết rằng chính phủ của các bạn đã nói với các bạn rằng đây là một cuộc chiến nhằm bài trừ Quốc xã tại Ukraine. Sự thật không phải như thế. Bài phát xít tại Ukraine chăng? Đó là một đất nước có vị tổng thống gốc Do Thái — tôi có thể nói thêm, đó là một tổng thống người Do Thái, mà ba người anh của cha ông ta đều bị Đức quốc xã sát hại. Ukraine đã không khởi động cuộc chiến này. Những người theo chủ nghĩa dân tộc hay quốc xã cũng không khởi động nó. Chính những người nắm quyền trong Điện Kremlin đã bắt đầu cuộc chiến này; đây không phải là cuộc chiến của nhân dân Nga.

Hãy để tôi nói cho các bạn biết những gì các bạn nên biết. Một trăm bốn mươi mốt quốc gia tại Liên Hợp Quốc đã biểu quyết cho rằng Nga là kẻ xâm lược và kêu gọi nước này rút quân ngay lập tức. Chỉ có bốn quốc gia trên toàn thế giới bỏ phiếu cùng với Nga. Đó là một sự thật. Thế giới đã quay lưng lại với Nga vì các hành động của nước này ở Ukraine.

Toàn bộ nhiều khu phố đã bị san phẳng bởi pháo và bom của Nga, bao gồm cả bệnh viện trẻ em và bệnh viện phụ sản. Ba triệu người tị nạn Ukraine, chủ yếu là phụ nữ, trẻ em và người già, đã rời khỏi đất nước và nhiều người khác hiện đang tìm cách thoát ra ngoài. Đó là một cuộc khủng hoảng nhân đạo. Nước Nga, vì sự tàn bạo của nó, giờ đây đã bị cô lập với xã hội của các quốc gia.

Chính phủ Nga cũng không nói thật với các bạn về hậu quả của cuộc chiến này đối với chính nước Nga. Tôi rất tiếc phải nói với các bạn rằng hàng ngàn binh sĩ Nga đã thiệt mạng. Họ đã bị kẹt giữa những người Ukraine chiến đấu cho quê hương của họ và giới lãnh đạo Nga chiến đấu để chinh phục. Hàng loạt thiết bị của Nga đã bị phá hủy hoặc bị bỏ rơi. Sự tàn phá mà bom của Nga trút xuống thường dân vô tội đã khiến cả thế giới phẫn nộ đến mức các lệnh trừng phạt kinh tế toàn cầu mạnh nhất từng được ban hành đã được áp dụng đối với nước này. Những người không đáng gánh chịu điều đó ở cả hai bên của cuộc chiến sẽ phải chịu đựng.

Chính phủ Nga không chỉ nói dối với người dân mà còn nói dối với cả binh lính của họ. Một số binh sĩ được thông báo rằng họ sẽ đánh với Đức Quốc xã. Một số người được nói rằng người dân Ukraine sẽ chào đón họ như những người hùng. Một số người được cho biết rằng họ chỉ đơn giản là đang tập trận — họ thậm chí không biết rằng họ sắp tham chiến. Và một số người được cho biết rằng họ ở đó để bảo vệ người dân tộc Nga ở Ukraine. Không có điều nào trong luận điệu này là đúng. Những người lính Nga đã gặp phải sự kháng cự quyết liệt của những người Ukraine muốn bảo vệ gia đình của họ.

Khi nhìn thấy những đứa trẻ được kéo ra khỏi đống đổ nát, tôi có cảm giác như đang xem một bộ phim tài liệu về sự khủng khiếp của Chiến tranh thế giới thứ hai, chứ không phải tin tức của ngày hôm nay. Khi cha tôi đến Leningrad, ông ấy đã bị bơm vào sự dối trá của chính phủ ông ấy. Khi rời Leningrad, ông đã bị suy sụp về thể xác lẫn tinh thần. Ông đã trải qua phần đời còn lại của mình trong nỗi đau: nỗi đau vì gãy lưng, nỗi đau vì mảnh đạn luôn khiến ông nhớ về những năm tháng khủng khiếp đó, nỗi đau vì mặc cảm tội lỗi mà ông cảm thấy.

Những người lính Nga đã biết nhiều về sự thật này. Các bạn đã thấy nó tận mắt. Tôi không muốn các bạn bị suy sụp như cha tôi. Đây không phải là một cuộc chiến để bảo vệ nước Nga như cha ông các bạn đã chiến đấu. Đây là một cuộc chiến bất hợp pháp. Mạng sống của bạn, tay chân của bạn và tương lai của bạn đang bị hy sinh cho một cuộc chiến vô nghĩa, bị cả thế giới lên án. Hãy nhớ rằng, 11 triệu người Nga có mối quan hệ gia đình với Ukraine. Với mỗi viên đạn mà bạn bắn, bạn sẽ bắn một người anh hoặc một người em gái. Mọi quả bom và mọi quả đạn pháo rơi xuống không phải rơi vào kẻ thù, mà rơi xuống trường học, bệnh viện hay nhà riêng.

Tôi không nghĩ rằng người dân Nga biết những điều như vậy đang xảy ra. Vì vậy, tôi kêu gọi người dân Nga và binh lính Nga ở Ukraine hiểu những tuyên truyền và thông tin sai lệch mà các bạn đang được nghe. Tôi xin các bạn hãy giúp tôi truyền bá sự thật để đồng bào Nga của các bạn biết được thảm họa nhân loại đang xảy ra ở Ukraine. Với Tổng thống Putin, tôi nói: Ông đã gây ra cuộc chiến này. Ông đang lãnh đạo cuộc chiến này. Ông có thể chấm dứt cuộc chiến này ngay bây giờ.

Và đối với những người Nga đã xuống đường biểu tình chống lại cuộc xâm lược tại Ukraine: Thế giới đã thấy sự dũng cảm của các bạn. Chúng tôi biết rằng các bạn đã phải gánh chịu hậu quả do lòng dũng cảm của mình. Các bạn đã bị bắt. Các bạn đã bị bỏ tù và các bạn đã bị đánh đập. Các bạn là những vị anh hùng mới của tôi. Các bạn có sức mạnh của lực sĩ Yury Petrovich Vlasov. Các bạn có trái tim thực sự của nước Nga.

Posted on

TRAO ĐỔI GIỮA PUTIN VÀ SHIMON PERES

TRAO ĐỔI GIỮA PUTIN VÀ SHIMON PERES

(DAVID SAMUELS ghi lại) 

Shimon Peres, cố tổng thống Israel, kể về nội dung cuộc trao đổi giữa ông và Putin khoảng năm 2015.

Tôi là bạn thân với Putin. Và tôi sẽ kể, một cách ngắn gọn, nội dung của một trong những cuộc thảo luận gần đây của chúng tôi.

Tôi nói với anh ta, anh 63, tôi thì đã 93 tuổi. Nói tôi biết, anh muốn đạt được gì trong 30 năm tới? Anh đang chiến đấu vì cái gì? Anh hy vọng chọc giận nước Mỹ à?

 Anh ta nói “Không”.

 Nước Mỹ muốn một mảnh của Nga?

 Không.

 Anh và Obama không hiểu nhau?

Anh ta nói, sao ông hỏi?

Tôi nói, này, tôi không phải là gián điệp, anh có thể nói với tôi bất kỳ cái gì.

Anh ta nói, ông nghĩ sao?

Và tôi nói, Mỹ sẽ thắng bất kể anh có làm gì.

Tại sao? – anh ta hỏi

Vì họ may mắn, còn anh thì không.

[Cười]

 Hơn thế, tôi bảo anh ta, khi một người Mỹ thức dậy vào buổi sáng, anh ta thấy gì? Mexico ở phía nam, và họ chấp nhận người Mexico ở đất nước của họ. Canada ở phía bắc, họ là những người bạn tốt nhất trên thế giới. Bên phải và bên trái, là đại dương và cá.

Obama có gì phải lo lắng? Còn anh, anh thức dậy vào buổi sáng, anh có ai? Nhật Bản, Trung Quốc, Afghanistan? Lạy Chúa! Họ biết anh có nhiều đất, và anh không cho họ một xu. Anh có 20% nước ngọt toàn cầu, và anh không cho gì cả. Vì vậy, khi tuyết ở Siberia tan, thứ đầu tiên anh thấy là người Trung Quốc. Bởi vì có rất nhiều người TQ ở phía đông, trong khi không có nhiều người Nga.

Điều thứ hai tôi nói với anh ta: Nước Mỹ có tỷ lệ tốt nhất giữa diện tích và dân số. Của anh thì tệ nhất. Hai mươi triệu km vuông. Lạy Chúa. Nhưng không có dân. Dân của anh đang chết. Đừng bị ấn tượng bởi những tràng pháo tay và những gì họ nói. Họ sẽ không tha thứ cho anh. Tại sao người Nga chỉ thọ 62 tuổi, trong khi người Mỹ thọ 82?

Và sau đó tôi nói với anh ta: Anh hành xử như một Sa hoàng.

 Tôi rất thẳng thắn.

Tôi nói, các Sa hoàng đã làm gì? Họ đã phát triển hai thành phố, St. Petersburg và Moscow, như một nơi trưng bày. Bất cứ điều gì bạn muốn, bạn sẽ tìm thấy ở đó. Phần còn lại của Nga giống như Nigeria phủ đầy tuyết. Dân của anh đang chết. Anh không cho họ cuộc sống. Anh nghĩ rằng họ sẽ tha thứ cho anh?

Tại sao nước Mỹ lại vĩ đại? Tôi hỏi anh ta. Vì họ là người cho. Tại sao châu Âu gặp rắc rối? Bởi vì họ là người nhận. Nước Mỹ đang cho đi, mọi người nghĩ rằng họ rất hào phóng. Tôi thì nghĩ họ làm thế vì khôn ngoan. Nếu bạn cho đi, bạn tạo thêm bạn bè. Đầu tư có lợi nhất là kết bạn.

Nước Mỹ đã can đảm thực hiện Kế hoạch Marshall – một phần lớn từ GNP mà họ đã trao cho châu Âu đang hấp hối lúc đó. Và bằng cách này, họ đã chỉ ra rằng đây là khoản đầu tư tốt nhất trên thế giới.

 Không có quốc gia châu Âu nào mà không từng là đế chế. Người Pháp và người Anh, người Bồ Đào Nha, tất cả mọi người. Và chuyện gì đã xảy ra? Họ bị ném ra khỏi đó và không còn gì. Nước Anh, đế chế vĩ đại nhất từ bình minh đến hoàng hôn, tất cả các đại dương và những người Ấn Độ tốt bụng, bất bạo động đã ném họ ra và chỉ để lại cho họ ba hòn đảo nhỏ, mà họ không biết phải làm gì với chúng.

 Hãy tin tôi, tôi đã nói với Putin, kẻ thù và sự thù địch là lãng phí lớn nhất trong cuộc sống. Anh đang đầu tư vào một điều xuẩn ngốc.

  David Samuels

 Nguồn:  https://www.tabletmag.com/jewis…/214621/one-last-interview

18 tháng 1, 2020

Phan Phương Đạt trích dịch

From: TU-PHUNG

Posted on

Một mẫu gương Thánh Nhân là Mẹ Têrêsa

 

Make Christianity Great As Always

{Đôi chân của Mẹ Têrêsa}

Mỗi khi vào nhà chầu Thánh Thể cầu nguyện, Mẹ Têrêsa và các nữ tu khác phải cởi bỏ đôi giày ra ngoài.

Khi thấy đôi chân của Mẹ Têrêsa méo mó biến dạng, các nữ tu khác rất lo ngại vì không biết Mẹ Têrêsa có bị lây nhiễm bệnh phong cùi từ những bệnh nhân mà Mẹ chăm sóc không.

Nhưng một nữ tu thân cận với Mẹ Têrêsa đã cho biết không phải là Mẹ bị nhiễm bệnh phong cùi, nhưng đôi chân của Mẹ bị biến dạng là do phải thường xuyên mang những đôi giày không đúng kích cỡ, không phù hợp với đôi chân của Mẹ. Nữ tu này giải thích thêm: khi có các chuyến hàng từ thiện là những đôi giày do các nhà hảo tâm gửi tặng, Mẹ thường là người chọn giày cuối cùng, vì Mẹ luôn muốn những đôi giày tốt nhất, đẹp nhất, hoàn hảo nhất cho các người nghèo mà Mẹ gặp gỡ. Vì thế mà năm tháng lâu dài dần dần đôi chân Mẹ đã trở nên biến dạng.

Tạ ơn Chúa đã ban cho nhân loại chúng con một mẫu gương Thánh Nhân là Mẹ Têrêsa, để qua Mẹ chúng con biết thế nào là tình yêu trao ban giữa người và người. Xin Chúa thương giúp chúng con sống được tinh thần khó nghèo, bác ái yêu thương, quên mình phục vụ giống như mẫu gương Thánh Nhân là Mẹ Têrêsa. Amen!

Posted on

Lòng Dân & Ý Đảng- Tưởng Năng Tiến

Lòng Dân & Ý Đảng- Tưởng Năng Tiến

Cách đây chưa lâu, có hôm tôi nghe nhà văn Nguyễn Đình Bổn than phiền (“những bồn hoa tết tại Hà Nội chỉ sau một đêm là mất sạch!”) nhưng không lưu tâm gì lắm bởi đây nào có phải là chuyện lạ lùng hay mới mẻ chi đâu.

Ngay từ hồi cuối thế kỷ trước, cũng đã có người than thở thế rồi: “Một cái gì đó đã phá vỡ lòng tin của con người rằng xã hội luôn luôn cố gắng đem lại sự tốt đẹp cho mình, và chính mình phải có bổn phận phải gìn giữ các công trình xã hội để mình và mọi người cùng hưởng. Người ta thẳng tay cắt dây điện để bán lấy chút tiền, có thể đốt hết một kho hàng hoá để phi tang cho một vật ăn cắp không đáng là bao… con người đối xử với xã hội thô bạo như vậy chỉ vì xã hội đã đối xử với họ tệ quá. (Phạm Xuân Đài. Hà Nội Trong Mắt Tôi. nxb Thế Kỷ: California 1994).

Mà nào có riêng chi Hà Nội. Đâu cũng vậy thôi. Ở những nơi không có dây điện để cắt, hoặc kho hàng để đốt thì thiên hạ tàn phá bất kể thứ gì miễn là kiếm được chút đỉnh lợi lộc hay tiền bạc.

Ngay đến trẻ con cũng thế. Vnexpress loan tin: “Theo Tổng công ty Đầu tư và Phát triển cao tốc Việt Nam (VEC), tại tuyến cao tốc Nội Bài – Lào Cai, các bulong, hộp đệm trụ đỡ tôn lượn sóng, tấm đệm liên kết cột tôn lượn sóng bị mất khá nhiều. Ngày 25/4, đơn vị vận hành đã phát hiện 2 cháu nhỏ đang tháo bulong tôn hộ lan dải phân cách giữa tại xã Nam Viêm, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. Ông Đỗ Chí Chung, Chánh văn phòng VEC, cho biết hầu hết các vụ trộm bulong là do trẻ em thực hiện để lấy sắt bán phế liệu. Chủ đầu tư đề nghị địa phương và trường học trên địa bàn tăng cường tuyên truyền đến người dân và học sinh tham gia bảo vệ tài sản quốc gia.”

Lời “đề nghị” (ngây ngô) của ông Chánh Văn Phòng VEC khiến tôi thốt nhớ đến mấy câu thơ viết chưa ráo mực của Bùi Chí Vinh: Tỷ tỷ đô la người ta coi như rác/ Trong khi kinh tế nước nhà đang chống nạng tập đi.

Khi các đồng chí lãnh đạo coi “tỷ tỷ đô la như rác” thì tại sao đám trẻ con (thiếu đói) ở Lào Cai lại phải “tham gia bảo vệ tài sản quốc gia” chớ? Đường lối và chủ trương nhất quán “sở hữu toàn dân” của Đảng đã khiến cho cả nước Việt sống với cái não trạng vô sản (“cha chung không ai khóc”) tự lâu lắm rồi mà.

Ai cũng có thể trộm hoa, cắt dây điện, đốt kho hàng, tháo bù long mang bán đồng nát … cả. Riêng giới quan chức thì còn có đủ quyền lực để biển thủ công quỹ, rút ruột công trình, khai thác tài nguyên quốc gia một cách vô tội vạ (và đều “ăn của dân không từ một thứ gì” ) từ bấy lâu nay nhưng có ai phiền hà, thắc mắc hay khiếu nại gì đâu?

Cái nước mình nó thế đấy!

Vấn đề (có lẽ) chỉ được dư luận quan tâm, sau khi kết quả của cuộc bỏ phiếu trong phiên họp đặc biệt khẩn cấp của Đại hội đồng LHQ – lần thứ 11 – được công bố thôi. BBC đi tin:

“Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc hôm thứ Tư 02/03 đã bỏ phiếu áp đảo để lên án Nga về cuộc xâm lược Ukraine và yêu cầu Moscow rút các lực lượng quân sự của họ. Nghị quyết, được sự ủng hộ của 141 trong số 193 thành viên của hội đồng. Nga, và chỉ 4 nước – Bắc Hàn, Syria, Belarus, và Eritrea – bỏ phiếu chống nghị quyết. Ba mươi lăm nước, trong đó có Ấn Độ, Trung Quốc, Lào, Việt Nam, bỏ phiếu trắng.”

Bản tin thượng dẫn cũng trích dẫn lời bà Nataliya Zhynkina, Đại Biện Lâm Thời của Đại Sứ Quán Ukrain, bằng tiếng Việt: “Trong số tất cả các thành viên ASEAN chỉ có Việt Nam và Lào đã bỏ phiếu trắng. Việt Nam ơi, quê hương thứ hai của tôi, tôi rất thất vọng.”

Nỗi thất vọng của vị quan chức ngoại giao Ukraine, phần nào, là do bà chưa biết đủ rõ về nội tình của cái “quê hương thứ hai” đấy thôi. Chứ đối với những công dân VN (thứ thiệt) thì dường như chả ai “thất vọng” hay “hy vọng” gì ráo trọi. Họ coi cái cách ứng xử vô liêm sỷ của nhà nước VN hiện hành, chả qua, chỉ là chuyện chẳng đặng đừng: 

– T.S Mạc Văn Trang: “Tôi nghĩ rằng chính phủ [Việt Nam] phải xử lý như vậy thôi bởi vì quan hệ Việt Nam – Nga rất sâu sắc, từ truyền thống cho đến hiện nay. Việt Nam và Nga có mối quan hệ đối tác chiến lược toàn diện, cho nên trong tình huống như thế này thì họ cũng thông cảm và đành phải bỏ phiếu như vậy.”

– Nhà báo Dương Quốc Chính: “Trong QĐ, CA thì bất chấp tuổi tác, mình nghĩ cũng phải 99% là cuồng Liên Xô, vì vũ khí, khí tài của họ hầu hết là của Liên Xô và sau này là Nga.”

Sự thực quả đúng là như thế nhưng không phải chỉ có thế đâu. Còn nguyên do khác nữa, cũng hơi tế nhị (và rất không tiện nói ra lời) nhưng ai cũng biết rằng lá phiếu trắng của VN trong hôm 2 tháng 3 vừa qua không chỉ vì sự liên hệ mật thiết với Nga mà còn vì cái tâm lý khiếp nhược nên không dám làm khác ý của Tầu.

Sự sợ hãi này đã kéo dài triền miên từ nhiều thập niên qua, và mỗi lúc lại một thêm thảm hại – theo như ghi nhận của tác giả Nguyễn Hưng Quốc:

Đọc trên các trang mạng hay blog từ trong đến ngoài nước, chúng ta gặp nhan nhản những chữ “hèn”.

Trung Quốc ngang nhiên xâm chiếm Trường Sa và Hoàng Sa, chính quyền vẫn cúi đầu và im lặng: Hèn.

Trong khi khiếp nhược trước Trung Quốc, nhà cầm quyền lại mạnh tay đàn áp các thanh niên sinh viên yêu nước xuống đường phản đối chính sách bành trướng của Bắc Kinh: Hèn.

Tàu hải quân của Trung Quốc giết và bắt ngư dân Việt Nam đang đánh cá ngay trong lãnh hải Việt Nam mà nhà cầm quyền cũng không dám lên tiếng phản đối, thậm chí, không dám gọi là tàu Trung Quốc, chỉ gọi một cách bâng quơ là “tàu lạ”: Hèn.

Nhà báo Ngô Nhân Dụng, trên nhật báo Người Việt ở California, sau khi so sánh với cách hành xử của các nước trong khu vực trong những trường hợp tương tự, đã đi đến kết luận: thái độ của nhà cầm quyền Việt Nam là “hèn yếu”.

Nhà báo Huy Đức, hiện sống trong nước, trên Osin blog của anh, bày tỏ quan điểm của mình ngay trên nhan đề bài viết “Tàu thì lạ sự hèn hạ thì quen”. Giáo sư Nguyễn Văn Tuấn, sống tại Úc nhưng có nhiều quan hệ gần gũi với Việt Nam, nhận định thẳng thừng:“Chưa thấy trong lịch sử Việt Nam, có thời nào mà Việt Nam khiếp nhược như thế.”

Từ ba vị thế khác nhau với những lập trường chính trị có khi khác hẳn nhau, cả Ngô Nhân Dụng, Huy Đức và Nguyễn Văn Tuấn đều có nhận định giống nhau về giới lãnh đạo Việt Nam hiện nay: Hèn!

Hình như chưa bao giờ trí thức Việt Nam, trong và ngoài nước, lại đồng ý với nhau như thế! Hình như mọi người đều đồng thanh: Giới lãnh đạo Việt Nam hèn! Riêng tôi, tôi không ngớt ngạc nhiên: Sao tự dưng họ lại đâm hèn đến vậy?

Chả phải “tự dưng” mà họ đâm ra đổ đốn thế đâu.

Sau hai phần ba thế kỷ cầm quyền, chế độ hiện hành vẫn cứ còn loay hoay với tính chính danh nhưng đã đánh mất đến người dân cuối cùng rồi – kể cả những đứa bé thơ ở vùng sâu, vùng xa, vùng căn cứ cách mạng … năm nào! Dân vô tín bất lập. Với hoàn cảnh “lập cập” như hiện cảnh thì ĐCSVN mà không hèn thì mới là chuyện lạ!

Blogger Hoàng Trường (VOA) khuyến cáo: Phải dứt khoát vứt bỏ ngay thói khôn vặt “bỏ phiếu trắng” và thái độ “người ngoài cuộc” như các quan chức ngoại giao đã lựa chọn ở LHQ và các tướng tá quân đội đã thể hiện theo tình thần “chém gió” và “loa phường” của các loại tướng “quảng lạc” trình diễn và rao giảng.

Nói thế (nghe) cũng tội vì nhà nước hiện hành chưa bao giờ có Bộ Ngoại Giao thực sự mà chỉ có Đảng Ngoại Giao thôi. Nay thì đường lối ngoại giao của Đảng cũng không còn nữa. Nó buộc phải tùy thuộc vào chính sách ngoại giao của Đảng Cộng Sản Tầu khá lâu rồi. Việt Nam rõ ràng là đang ở thế quỳ mà!

Tưởng Năng Tiến
3/2022

Posted on

Chiến tranh và Khổ đau

Chiến tranh và Khổ đau

Những ai thường quan tâm theo dõi chuyện thời sự, chính trị trên thế giới hẳn đều biết rằng trong các ngày gần đây chiến tranh đã nổ ra tại Ukraine và ngày càng dữ dội, ảnh hưởng tới đời sống của hầu hết mọi người ở khắp nơi vì một số lĩnh vực liên quan và do giá xăng dầu gia tăng làm vật giá leo thang bởi chi phí vận chuyển lên cao!

Tuy nhiên điều quan trọng hơn là khi xem tin tức chiến tranh qua báo chí, tivi…, nước mắt của lương tri nhân loại đã rơi. Thiên hạ ghê tởm cho tham vọng, đầu óc của những kẻ chủ chiến khát máu, mà điển hình là nhà độc tài máu lạnh Putin; người đã mất nhân tính lúc phát động cuộc chiến tranh phi nghĩa mang đến nhiều thảm họa tang thương, đau khổ cho biết bao gia đình hiền lương ở Ukraine, khiến kẻ thì mất cha, người khóc chồng, mẹ chôn con với cõi lòng tan nát. Nhìn bao thành phố đẹp đẽ giàu có trở thành hoang tàn, máu con người đã đổ vì những kẻ quân phiệt cuồng điên mà lòng không khỏi  đau đớn, xót xa!

Nhìn Putin tung ván bài xâm lăng Ukraine một cách hung hãn, cả thế giới bàng hoàng, Mỹ và phương Tây đồng loạt lên án, đưa ra các biện pháp trừng phạt, cô lập kinh tế nhằm tạo áp lực buộc Nga ngưng chiến. Tôi tin rằng ông ta sẽ sa lầy trước sự đoàn kết mãnh liệt của người dân Ukraine với chính quyền và lòng yêu nước bao la để kiên cường chống trả quân Nga.

Một tòa nhà bị phá tan nát sau khi trúng hỏa tiễn Nga Kyiv, Ukraine, ngày 25 Tháng Hai (ảnh: Pierre Crom/Getty Images)

Cuộc chiến này của Putin không có chính nghĩa nên đã có vô số quân tình nguyện thế giới tới giúp bảo vệ dân chủ tự do cho Ukraine, cho người dân đang khốn khổ sẽ làm cho ông ta gặp nhiều khó khăn hơn trong tương lai. Putin đã đánh một ván bài quá liều lĩnh nên cho dù có chiếm được Ukraine nay mai đi chăng nữa thì đất nước Nga sẽ kiệt quệ về mọi phương diện vì không có nhiều đồng minh ủng hộ. Trong tương lai Nga có thể sẽ lệ thuộc vào Trung Quốc nếu nhận sự trợ giúp của họ hôm nay. Điều này sẽ làm cho Nga mất vị thế siêu cường số một sau nhiều thập niên thống trị khối cộng!

Đặc biệt người Việt Nam chúng ta hiểu rất rõ về chiến tranh và vô cùng chán ghét chiến tranh bởi chúng ta là nạn nhân của nó suốt mấy mươi năm dài. Chiến tranh luôn mang đến đau khổ cho dân chúng và nguồn gốc của chiến tranh là từ tham vọng, hận thù. Chiến tranh ở Ukraine hôm nay là hình ảnh của chiến tranh Việt Nam năm xưa vì đều xuất phát từ những lãnh tụ cộng sản khát máu.

Riêng tôi, lúc trông thấy cảnh người lớn bồng bế trẻ em, dắt díu cha già mẹ yếu chạy trốn dưới bom rơi đạn bắn giữa khói lửa mịt mờ thì nỗi ám ảnh chiến tranh, chạy giặc Mậu Thân năm nào trong lòng thủ đô Sài Gòn đổ nát lại sống dậy mãnh liệt.

Một góc Chợ Lớn, Sài Gòn, ngày 6 Tháng Sáu 1968 – đổ nát tan hoang sau những ngày Mậu Thân thảm khốc (ảnh: Bettmann Archive via Getty Images)

… Ngày ấy tôi tám tuổi, đang hồn nhiên háo hức đón Xuân, mong được ăn các món ngon, mặc quần áo đẹp trong ngày đầu năm thì bỗng dưng mới sáng sớm bị má tôi bắt chui vô tủ núp khi nghe tiếng đạn pháo kích bay xé toạc không khí và nổ vang rền bên ngoài chớ không phải là tiếng pháo mừng Xuân mà tôi đã náo nức mong đợi đêm qua. Rồi tiếng dân chúng hàng xóm la hét, khóc vang làm tôi thêm hốt hoảng, hoang mang sợ sệt mà chẳng biết chuyện gì đang xảy ra. Đoạn tiếng chân người chạy rầm rầm, tiếng bà Năm Đán vừa rảo bước về nhà vừa nói oang oang bên hè khi thấy má tôi ló đầu ra nhìn:

– Việt Cộng vô tới thành phố, đang đánh nhau ngoài ngã năm Bình Hòa dữ lắm kìa Ba Nhỏ!

Ba Nhỏ là biệt danh của má tôi mà người lớn thường gọi bà.

– Vậy hả thím Năm? 

Má tôi hỏi lại và rút vô nhà khi bóng bà Năm khuất sau cây vú sữa. Đến trưa thì chiến cuộc diễn ra ác liệt giữa quân lính Việt Nam Cộng Hòa (VNCH) với Việt Cộng ở khắp mọi ngả đường. Nhà bà Hai cạnh bên đã bị rocket bắn trúng đang bốc cháy. Các người anh họ tôi cùng bà con xung quanh hò hét và nhào ra dùng nước dập tắt đám cháy mặc cho tiếng đạn đang bay vèo vèo khắp nơi vì nếu không ngăn được lửa đỏ đang ngùn ngụt tít trời cao thì cả xóm chúng tôi sẽ ra tro!

Tới xế trưa nhắm tình hình thấy không xong mọi người bắt đầu bỏ nhà tản cư. Má tôi quơ vội một mớ quần áo bỏ lên tấm drap trải giường rồi túm vội bốn góc cột lại giao tôi vác cho nhanh chớ không kịp xếp đồ đạc bỏ vô vali như mỗi lần đi xa. Anh tôi thì ôm một túi đồ đựng giấy tờ cần thiết, má tôi thì xách giỏ đựng một số tiền và nữ trang để phòng thân rồi nắm chặt tay đứa em gái gần bốn tuổi hối hả ra khỏi nhà chạy sang nhà bà Tám Heo ở xóm kế bên nhưng không ngờ lúc cả nhà chạy vô thì mới thấy trong ấy đầy Việt Cộng!

Sau này má tôi hay nói đó là một sai lầm lớn vì má tôi nghĩ nhà bà Tám Heo là một villa to lớn, kiên cố thì an toàn hơn, ai dè… Và cũng nhờ vậy mà má tôi mới biết bà Tám là Việt Cộng nằm vùng vì có con theo cộng sản, tập kết ra Bắc từ lâu.

Lần đầu tiên thấy Việt Cộng nên tôi nhìn mãi không thôi. Có những người còn rất trẻ và da dẻ tái xanh. Tôi đoán họ chỉ hơn tôi vài ba tuổi. Họ mặc đồ bà ba đen cũ kỹ, vai mang đầy đạn, AK47 lăm lăm trên tay. Một người bị thương nơi bả vai máu ra ướt đỏ miếng vải băng bên ngoài làm tôi sợ hãi không dám ngó lâu.

Má tôi lo lắng, ngại ở đây lâu sẽ bị nguy hiểm nên muốn ra đi nhưng họ không cho. Má tôi năn nỉ bà Tám nói giúp nhiều lần, mãi tới khoảng năm giờ chiều họ mới cho chúng tôi rời khỏi nhà. Má tôi mừng rỡ lật đật dẫn anh em tôi men theo hông hè, lúp xúp chạy lên hướng chợ ngã ba Cây Thị.

Bốn má con tôi đi khép nép trên con đường Phan Văn Trị vắng hoe dưới tiếng súng thỉnh thoảng nổ chát chúa đâu đó. Chợt một chiếc trực thăng xuất hiện trên bầu trời xa, sà sát xuống sân thượng của căn nhà lầu bên kia đường và người xạ thủ bỗng bắn xối xả vào căn phố sau lưng chúng tôi. Má tôi lật đật kéo con em nằm sấp xuống vỉa hè không quên lôi cả hai anh em tôi ngã dúi theo bà. Trong nhà, tiếng AK47 cũng bắn vói theo khi chiếc trực thăng bốc lên cao không quên nã mấy quả rocket! Lửa phựt lên cao từ căn nhà ấy!

Sài Gòn 1968 (Getty Images)

Má tôi lồm cồm bò dậy khi không còn nghe tiếng súng nổ và dẫn chúng tôi chạy nhanh tới trước phòng mạch bác sĩ Nguyễn Văn Khải thì dừng lại do bị xác một người lính Việt Cộng chắn ngang. Ngó người lính Bắc Việt nhỏ xíu mắt trợn trừng, ngực thủng một lỗ to khiến cái áo sơ mi sọc ca rô nhuốm đầy máu đã ngả sang nâu sẫm với chiếc quần xà lỏn nhăn nhúm, đi chân trần, nằm cong queo tay còn nắm chặt đòn bánh tét nhưn chuối nhỏ đang ăn dang dở, cây súng văng cách anh không xa mới thấy tội làm sao!

Chúng tôi băng qua đường, vô nhà bà Mười; hàng xóm của ông ngoại tôi ngày xưa. Trong nhà có rất đông người tụ lại và mọi người mừng rỡ khi gặp lại, bởi họ là chòm xóm lâu đời mấy mươi năm trước của nhau nay vì hoạn nạn mà có dịp hội ngộ. Rồi trong lúc mọi người đang kể lể thì chợt có một tiếng nổ thật to ngoài sân làm đá chạy cát bay rào rào vào vách nhà, khói bụi mịt mờ cả gian phòng khách rộng lớn khiến các bà hốt hoảng hét to, tứ bề con nít khóc thất thanh. Giữa sự hỗn loạn đó bỗng chị Cẩm; con bà Mười, rống lên vì đau đớn do bị miểng đạn văng trúng dưới bụng làm máu tuôn xối xả. Mọi người phải dùng thật nhiều vải để cầm máu trong khi chị rên la làm tất cả thêm kinh hãi!

Tối đến thì ông Mười lợi dụng việc chở chị Cẩm vào bệnh viện Nguyễn Văn Học, Gia Định để đưa mọi người tản cư ra hướng thủ đô luôn, vì Việt Cộng từ Cầu Hang, Gò Vấp, Hạnh Thông Tây đổ về đây càng lúc càng đông, làm cường độ giao tranh ác liệt hơn. Mọi người bị dồn chật cứng vô chiếc xe hơi Peugeot của ông mà lâu quá tôi không còn nhớ rõ loại gì nhưng vẫn chở được hết mọi người có mặt khi đó. Lúc xe tới ngã tư Xóm Gà thì bị lính VNCH giữ lại tại một chốt chặn bằng lô cốt với hàng rào kẽm gai dày đặc. Vài người lính cảnh sát dã chiến Việt Nam và một MP Mỹ (Military Police) dùng đèn pin rọi khám xét, đoạn cho đi vì thấy toàn đàn bà con nít và một người bị thương nặng cần cấp cứu.

Đưa chị Cẩm vào bệnh viện xong, ông Mười lái xe chạy ra Sài Gòn nhưng bị cảnh sát cùng bộ phận lo về tị nạn chiến tranh trong chính quyền đang án ngữ ngay Lăng Ông Bà Chiểu giữ lại, và chuyển vào trường tiểu học Chi Lăng; là trại tạm cư mới thành lập cho dân chúng ở chứ không cho đi tiếp!

Ở đây tương đối an toàn vì xa vùng chiến sự do quân đội VNCH đã chặn và đẩy lui các cuộc tiến công của cộng sản. Nhưng không ngờ chúng tôi phải lưu trú chốn này hơn hai tháng trời vì Việt Cộng tấn công thêm hai ba đợt nữa mới chịu rút lui sau khi thất bại thảm hại.

Kyiv 2022 (ảnh: Chris McGrath/Getty Images)

Trong thời gian “tị nạn chiến tranh” tại trường, hằng ngày chúng tôi được mấy cơ quan từ thiện quốc tế như Anh, Pháp, Mỹ cũng như Việt mang quần áo, thuốc men, lương thực, sữa bột… tới ủy lạo. Mỗi sáng, họ mang từng cần xé bánh mì có chế sữa bò đặc vào trong đó cho đồng bào. Và các hướng đạo sinh của Hướng Đạo Việt Nam thì hăng hái tham gia quét sân trường, lau phòng ốc, chùi rửa nhà cầu, dọn vệ sinh những vòi nước công cộng. Ban đêm thì ca hát, sinh hoạt cộng đồng giúp vui văn nghệ nên mọi người cũng tạm khuây khỏa.

Và ngày trở về tôi không khỏi ngỡ ngàng khi vừa vô xóm đã thấy nhà dì Sáu, ông chú Mười Kiểng của tôi ngay đầu ngõ chỉ còn là những đống gạch đổ nát. Nhiều cột kèo bị cháy đen sạm, dang dở còn treo lủng lẳng trên cao không rơi xuống được, nằm trên mấy miếng tường bể một cách nham nhở đứng chơ vơ, khiến cảnh vật thêm tiêu điều, chết chóc. Nhà tôi và một số nhà bà con khác may mắn còn nhưng không nguyên vẹn vì vết đạn lỗ chỗ khắp nơi, hư hại không ít. Phần nhà bà Hai dù đã được cứu hỏa sáng hôm đó nhưng sau cùng vẫn tan hoang, tivi bàn ghế cháy rụi nằm chỏng chơ lẫn lộn trong đống gạch vụn!

Cái Tết Mậu Thân 1968 năm ấy đầy thương đau, buồn hiu hắt mà mỗi khi nhắc lại mọi người vẫn còn bàng hoàng, sợ hãi chiến tranh nhưng rồi ai ai cũng phải cố gắng sống và gầy dựng lại. Vài năm sau, những ngôi nhà bị sập, bị hư hại được xây cất sửa chữa lại khang trang và đẹp hơn xưa do sự cần cù, siêng năng làm việc của ông bà cô bác tôi. Đến khi dân chúng vui vẻ yêu đời và hăng hái lên với cuộc sống mới thì “cơn hồng thủy 1975” lại ập tới. Việt Cộng chiếm trọn Miền Nam.

Việt Nam trở thành một nước cộng sản khiến dân Việt điêu linh, khổ sở trăm bề. Nhà nào cũng lâm cảnh chia ly, nếu không có cha mẹ bị đi tù cải tạo thì con cái cũng bị buộc đi thanh niên xung phong, nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ lao động hay giãn dân hoặc đi vùng kinh tế mới. Thê thảm hơn nữa là nhiều người đành phải ngậm ngùi nuốt lệ bỏ lại mồ mả ông bà tổ tiên để băng rừng, vượt biển với hy vọng mong manh, một phần sống chín phần chết, khi liều mạng phóng mình ra đại dương bao la mặc cho số phận đưa đẩy cùng bão táp phong ba, làm mồi cho cá hay hải tặc Thái Lan…

Triết gia Krishnamurti từng nói: “Đại bàng bay không để lại dấu vết nhưng khoa học gia thì có (The eagle in its flight does not leave a mark: the scientist does)”. Tôi nghĩ các nhà quân sự, chính trị gia cũng vậy! Vì thế ông Putin đã để lại hình ảnh của một nhà độc tài gớm ghiếc như Hitler ngày xưa. Ông đã để lại cuộc chiến tranh mà ngày sau nhân loại luôn nhắc đến như một cuộc xâm lăng hơn là vệ quốc mà ông đã biện minh cho hành động của mình!

Triều Phong