Việt Nam: Ủy ban Chứng khoán Nhà nước họp khẩn, tìm cách cứu nguy thị trường

VOA Tiếng Việt

Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) Việt Nam vừa triệu tập cuộc họp khẩn vào ngày 16/11 giữa bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam rơi vào tình trạng giảm mạnh nhất thế giới trong thời gian qua, với vốn hoá thị trường mất gần 20 tỷ đô la chỉ trong 2 tuần lễ.

Báo Nhà Đầu Tư dẫn văn bản hoả tốc số 143 của UBCKNN vào sáng 16/11 cho biết cuộc họp diễn ra vào chiều cùng ngày với nội dung “bàn về tình hình thị trường chứng khoán trong thời gian qua”, với sự tham dự của ban lãnh đạo Uỷ ban và đại diện lãnh đạo của Sở Giao dịch Chứng khoá Việt Nam (VNX), Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Việt Nam (VSD), Sở Giao dịch Chứng khoá Hà Nội (HNX) và Sở Giao dịch Chứng khoán TPHCM (HoSE).

Cuộc họp diễn ra vào thời điểm chỉ số chứng khoán VN-Index liên tục sụt giảm mạnh chưa từng có trong những tháng gần đây và xu hướng này kéo dài trong lúc các đầu tư tìm cách bán tháo cổ phiếu giữa lo ngại về tình trạng thiếu thanh khoản lan rộng trong lĩnh vực bất động sản.

Phiên giao dịch ngày 16/11 chứng kiến sắc xanh hiếm hoi sau nhiều tuần lễ thị trường chứng khoán Việt Nam chìm trong “chảo lửa” đỏ rực, nhưng áp lực bán tháo vẫn chưa dừng lại. Theo ghi nhận của báo Tuổi Trẻ, dòng tiền liên tục rút ra khiến chỉ trong vòng chưa đầy nửa tiếng giao dịch đầu ngày 16/11 đã có tới 240 mã nằm sàn xanh lơ.

Tờ báo cho biết hàng loạt cổ phiếu ngành ngân hàng bị rớt giá đang kéo thị trường đi xuống, trong đó bao gồm VCB (Vietcombank), VPB (VPBank), CTG (VietinBank), TCB (Techcombank), MBB (MBBank)…

Cổ phiếu của nhiều doanh nghiệp ngành bất động sản như VHM (Vinhomes), NVL (Novaland), DXG (Đất Xanh), DIG (Tổng công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Xây dựng), và các doanh nghiệp có vốn hóa lớn khác như VNM (Vinamilk), MWG (Thế giới di động), FPT (FPT)… cũng bị nhà đầu tư bán ra mạnh.

Nhìn chung, chỉ số VN-Index đã giảm đến 12% nếu tính từ đầu tháng 11 đến nay, và giảm 40% nếu tính từ đầu năm. Theo đó, vốn hoá thị trường đã mất đến hơn 19,6 tỷ đô là chỉ trong vòng nửa tháng qua, khiến cho hàng loạt cổ phiếu rớt xuống dưới mệnh giá.

Giải thích về những biến động mạnh của thị trường chứng khoán trong thời gian qua, UBCKNN hôm 11/11 cho rằng nguyên nhân xuất phát từ “tâm lý thận trọng của nhà đầu tư” trước những bất ổn và triển vọng kém tích cực về kinh tế, chính trị thế giới và điều này “có sự đồng pha với diễn biến trên thị trường chứng khoán thế giới”.

Uỷ ban này cho biết sẽ tiếp tục “theo dõi sát” diễn biến tình hình và động thái chính sách của các nước trên thế giới, để kịp thời có các giải pháp phù hợp bảo đảm cho thị trường chứng khoán Việt Nam phát triển ổn định, minh bạch.

Trước đó, vào ngày 12/11, truyền thông Việt Nam cho biết Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (Ban IV, thuộc Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ) vừa gửi báo cáo lên Thủ tướng Chính phủ, đề nghị chính phủ cần có “giải pháp đặc biệt cứu nguy cho doanh nghiệp” và nền kinh tế.

Ban này đề nghị chính phủ Việt Nam cho phép các ngân hàng thương mại trong nước tham gia mua lại các trái phiếu sắp tới hạn và xử lý như một dạng tín dụng đặc biệt ngoài tín dụng thông thường; chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước làm việc với các ngân hàng thương mại để thiết kế các gói tín dụng ưu đãi cho các ngành, lĩnh vực sản xuất chủ lực để gia tăng hiệu quả sử dụng hạn mức tín dụng năm 2023, giúp dòng vốn hỗ trợ cho các doanh nghiệp.

Chứng khoán Việt Nam trở thành thị trường giảm mạnh nhất thế giới trong thời gian gần đây. Ảnh chụp màn hình thị trường giao dịch vào ngày 21/10/2022.

Có những thứ làm xăng ‘nóng’ nhưng cấm kiểm tra

Bởi  AdminTD

Blog VOA

Trân Văn

16-11-2022

Xăng – một loại “máu” để duy trì sự ổn định của sinh hoạt kinh tế, xã hội – vẫn khan hiếm.

Ngày 11/11/2022, ông Phạm Minh Chính – Thủ tướng Việt Nam – gửi công điện ra lệnh cho Bộ Công Thương, Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) khắc phục ngay tình trạng thiếu hụt xăng dầu kể từ 12/11/2021 (1).

Xăng – một loại “máu” để duy trì sự ổn định của sinh hoạt kinh tế, xã hội – vẫn khan hiếm. Tình trạng này xuất hiện từ đầu năm (2) và nay, dù đã sắp hết năm nhưng không những không khá hơn mà còn tồi tệ hơn.

Đáng lưu ý là ngoài chỉ đạo “nghiên cứu, đề xuất” và yêu cầu… “khắc phục”, dường như Thủ tướng Việt Nam không biết làm gì khác. Từ đầu năm đến nay, ông Chính đã chỉ đạo và yêu cầu như thế khoảng hơn… chục lần. Lần gần nhất là cuối tháng trước (3).

Có thể vì Thủ tướng như thế nên chính phủ cũng vậy. Từ đầu năm đến nay đã có cả trăm cuộc họp để bàn về việc ổn định thị trường xăng dầu. Lúc đầu, các viên chức hữu trách nhận định, xăng dầu không thiếu, sở dĩ nhiều cây xăng đóng cửa, dân chúng phải xếp hàng mua xăng là vì “đầu cơ”. Phải mất vài tháng, các viên chức hữu trách mới chịu thừa nhận khan hiếm một phần là do khiếm hụt nguồn cung (cả vì sản lượng của một số nhà máy lọc dầu nội địa lẫn vì nhập cảng xăng dầu giảm), phần khác là do cung cách quản lý tiền tệ khiến doanh nghiệp nhập cảng xăng dầu không đủ ngoại tệ mua hàng, phần khác nữa là do áp đặt các loại định mức, chi phí phi thực tế nên kinh doanh xăng dầu rơi vào tình trạng bán nhiều chừng nào thì lỗ nặng chừng đó,…

Dẫu đã nhận diện được… “nguyên nhân” và cứ mươi ngày lại có một cuộc họp về “điều hành” thị trường xăng dầu nhưng hệ thống chính trị, hệ thống công quyền càng nỗ lực… “điều hành” thì thị trường xăng dầu càng hỗn loạn!

Sáng 11/11/2021, ông Chính ban hành công điện như vừa đề cập và chiều cùng ngày, chính phủ triệu tập thêm một cuộc họp để tiếp tục bàn xem làm sao ổn định thị trường xăng dầu. Nếu chịu khó đọc tường thuật về cuộc họp này thì sẽ thấy… không có gì mới!

Điểm mới – nếu đáng gọi là mới – diễn ra vào hôm sau 12/11/2022, thời điểm mà lẽ ra theo Công điện thì tình trạng thiếu hụt xăng dầu phải được “khắc phục” xong là dân chúng Việt Nam được thông báo rằng, lực lượng Quản lý thị trường (QLTT) đã tìm đến những cây xăng ngưng hoạt động để đo lượng xăng trong các hầm chứa còn hay hết! Theo hệ thống truyền thông chính thức tại Việt Nam thì đúng là hầm chứa xăng của những cây xăng đã đóng cửa đều… cạn (4)! Cho đến giờ phút này, hoạt động… “nổi” nhất, được thực hiện thường xuyên và nghiêm túc nhất của hệ thống chính trị, hệ thống công quyền tại Việt Nam nhằm bình ổn thị trường xăng dầu vẫn chỉ là… “kiểm tra, giám sát hoạt động bán lẻ xăng dầu, kiên quyết xử lý nghiêm mọi hành vi vi phạm”!

Xăng vẫn thiếu và giá vẫn nhích lên từ từ. Trách nhiệm của tình trạng khiếm hụt đã được nhấc ra khỏi vai của doanh nghiệp chuyên kinh doanh xăng dầu để chuyển sang cho… thị trường thế giới vì đã… diễn biến phức tạp, khó lường!

Bất kể thế nào thì ông Nguyễn Hồng Diên cũng sẽ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ Bộ trưởng Công Thương và tất nhiên ông Phạm Minh Chính – Thủ tướng Việt Nam cũng hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ lãnh đạo chính phủ y hệt như thế.

Giống như đợt dịch COVID-19 lần thứ tư, đảng, quốc hội, nhà nước, chính phủ chỉ… đúng chứ không bao giờ sai về… “đường lối, chủ trương”. Khi chuyện mở đường cho Công ty Việt Á bán các bộ xét nghiệm COVID-19, hay mở lối cho các “chuyến bay giải cứu” cũng chỉ là trách nhiệm của những cá nhân “thoái hóa, biến chất”, còn các hệ thống vô can dù chính các hệ thống này đã lựa chọn, tập họp những cá nhân đó về một mối, giao trọng trách để những cá nhân đó câu kết với nhau lũng đoạn và trục lợi thì trách nhiệm của các hệ thống và trách nhiệm của những cá nhân lãnh đạo các hệ thống đối với sự hỗn loạn của thị trường xăng dầu từ đầu năm đến nay cũng thế. “Kinh tế thị trường theo định hướng XHCN” vẫn là ý tưởng… sáng suốt, đúng đắn!

Sáng suốt, đúng đắn như khi bất chấp các khuyến cáo của nhiều người, nhiều giới để dành đủ thứ “ưu đãi” cho Nhà máy Lọc dầu Nghi Sơn (NSRP) ở Thanh Hóa – những “ưu đãi” mà chỉ Việt Nam, nơi phát kiến “kinh tế thị trường theo định hướng XHCN” mới nghĩ ra và mời chào giới đầu tư ngoại quốc. Chẳng hạn: “Cam kết” chỉ thu thuế thu nhập doanh nghiệp của NSRP là 10% (giảm một nửa so với bình thường) trong… 70 năm. “Cam kết”… “bao tiêu sản phẩm” (mua toàn bộ sản phẩm do NSRP làm ra – các loại dầu, xăng, khí hóa lỏng), nếu vì lý do nào đó, giá nhập cảng và thuế nhập cảng xăng dầu giảm, Việt Nam sẽ dùng công quỹ… bù lỗ cho các sản phẩm của NSRP để liên doanh này luôn luôn có… lời!..

Diễn biến của thị trường xăng dầu tại Việt Nam từ đầu năm đến nay có lẽ đã đủ để chứng minh những “ưu đãi” ấy có đáng không? Hồi 2016, giới hữu trách từng phỏng đoán, mỗi năm, chính quyền phải móc túi dân chúng để bù lỗ cho NSRP từ… 3.500 tỉ đến 4.000 tỉ (5). Sau đó có phỏng đoán, trong mười năm, khoản phải… “bù lỗ” cho NSRP từ… 1,5 tỉ Mỹ kim đến hai tỉ Mỹ kim! Chưa kể do các… “cam kết” với NSRP, mỗi năm, tổng thu ngân sách quốc gia còn giảm hàng chục ngàn… tỉ! NSRP dường như chỉ có vài tác dụng như giúp nâng “tỉ lệ tăng trưởng GDP” để làm thành tích cho vài nhiệm kỳ hoặc giúp số liệu… thu ngân sách của Thanh Hóa thay đổi tích cực nên chính quyền Thanh Hóa thường xuyên thúc giục phải nghiêm chỉnh thực thi… bao tiêu, hạn chế nhập cảng xăng dầu (6)

Tin mới nhất là năm tới (2023), khoản chính quyền Việt Nam phải móc túi dân chúng Việt Nam để… “bù lỗ” cho NSRP sẽ là hơn… 15.000 tỉ. Cũng vì vậy, Quốc hội vừa yêu cầu chính phủ tổ chức thanh tra, “làm rõ căn cứ xây dựng dự toán khoản chi bù giá bao tiêu sản phẩm của Dự án Lọc hóa dầu Nghi Sơn”. Theo Uỷ ban Tài chính- Ngân sách của Quốc hội thì “tình hình tài chính và sản xuất kinh doanh của Dự án Lọc hóa dầu Nghi Sơn rất đáng ngại và là một trong những nguyên nhân chính làm ảnh hưởng đến việc cung ứng xăng dầu cho thị trường trong nước trong năm 2022 tuy đang được hưởng những ưu đãi lớn, nhất là về cơ chế bao tiêu” (7).

Song cần nhớ trừ PVN, ba thành viên còn lại của Dự án Lọc hóa dầu Nghi Sơn là doanh nghiệp ngoại quốc, vi phạm các “cam kết” chính thức với doanh nghiệp ngoại quốc khác xa vi phạm hiến pháp và pháp luật đối với doanh nhân Việt Nam nói riêng và dân chúng Việt Nam nói chung. Các viên chức hữu trách tại Việt Nam như ông Nguyễn Hồng Diên – Bộ trưởng Công Thương có thể hối thúc kiểm tra gây sức ép lên các doanh nghiệp Việt Nam, dọa rút giấy phép kinh doanh, buộc họ phải chấp nhận tình trạng mua giá cao do xăng dầu thiếu hụt, bán đúng mức ấn định dù giá thấp hơn nhưng sẽ không dám và không thể làm như thế với doanh nghiệp ngoại quốc bởi sẽ phơi áo khi bị kiện tại các tổ chức tài phán về thương mại quốc tế.

Đâu phải tự nhiên mà sau những lần PVN – doanh nghiệp đại diện chính quyền Việt Nam trong liên doanh thực hiện Dự án Lọc hóa đầu Nghi Sơn bày tỏ bất bình (8), phía Việt Nam lại tiếp tục “ngậm đắng, nuốt cay” hứa bơm thêm tiền vào NSRP (9).

Thị trường xăng dầu tại Việt Nam đúng là rất “nóng” nhưng ngẫm kỹ, nhiệt độ gia tăng không phải từ thị trường hay xăng dầu mà từ chuyện dân chúng Việt Nam “bất khả tư nghị” về kiến thức, năng lực trong quản trị, điều hành của hệ thống chính trị và hệ thống công quyền. Hậu quả của “đường lối, chủ trương” có nghiêm trọng thế nào thì đảng, quốc hội, nhà nước, chính phủ vẫn… “vô ngộ”, vẫn “bất khả ngộ” – không bao giờ sai lầm, không thể sai lầm nên không có bất kỳ ai phải chịu trách nhiệm.

Chú thích

(1) https://vnexpress.net/thu-tuong-yeu-cau-khac-phuc-ngay-thieu-hut-xang-dau-4535094.html

(2) https://tv.tuoitre.vn/video-cay-xang-3-ngon-tay-o-tphcm-ban-hang-cho-khach-theo-dinh-muc-116945.htm

(3) https://lsvn.vn/thu-tuong-chi-dao-bo-cong-thuong-va-bo-tai-chinh-nghien-cuu-de-xuat-giai-phap-dieu-hanh-xang-dau1666927235.html

(4) https://1thegioi.vn/sau-chi-dao-nong-cua-thu-tuong-quan-ly-thi-truong-vao-cuoc-cua-hang-het-xang-noi-gi-189518.html

(5) https://viettimes.vn/dau-hoi-ve-hieu-qua-kinh-te-voi-du-an-loc-dau-nghi-son-post34257.html

(6) https://vnexpress.net/pvn-lo-loc-dau-nghi-son-vo-no-3777675.html

(7) https://vtc.vn/du-kien-lo-hon-15-000-ty-dong-du-an-loc-hoa-dau-nghi-son-bi-yeu-cau-thanh-tra-ar713194.html

(8) https://petrovietnam.petrotimes.vn/pvndb-gian-nan-thuc-hien-nhiem-vu-bat-kha-thi-577312.html

(9) https://vietnamnet.vn/vn/kinh-doanh/dau-tu/bom-tai-chinh-cho-loc-dau-nghi-son-tam-thoat-nguy-co-dung-hoat-dong-812486.html

TỪNG XU MỘT – Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

TỪNG XU MỘT

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

Thứ Tư Tuần XXXIII – Mùa Thường Niên

“Hãy làm lợi cho đến khi ta trở về!”.

Carl Sandburg nói, “Thời gian là nén bạc cuộc đời của bạn. Đó là số vốn duy nhất bạn có và chỉ bạn mới có thể xác định nó sẽ được sử dụng như thế nào. Hãy cẩn thận, bằng không người khác sẽ ‘tiêu’ nó thay bạn. Hãy làm lợi những gì bạn được trao, bắt đầu với ‘từng xu một!’”.

Kính thưa Anh Chị em,

“Hãy làm lợi những gì bạn được trao, bắt đầu với ‘từng xu một!’”. Thật thú vị, ý tưởng của Carl Sandburg được gặp lại trong Tin Mừng hôm nay. Chúa Giêsu dạy chúng ta nên làm gì trong thời gian đợi chờ Ngài trở lại. Dụ ngôn cho biết, sau khi đã trao cho mỗi gia nhân một nén bạc, ông chủ nói, “Hãy làm lợi cho đến khi ta trở về!”. Làm lợi bằng cách nào? Làm lợi ‘từng xu một!’.

Mỗi Chúa Nhật, đọc Kinh Tin Kính, chúng ta chứng thực niềm tin của mình rằng, Chúa “sẽ lại đến trong vinh quang, để phán xét kẻ sống và kẻ chết”; nhưng chúng ta không biết, ngày nào, giờ nào Chúa đến như Ngài đã nói, “Về ngày giờ đó thì không ai biết”. Vậy, chúng ta nên làm gì trong thời gian này? Câu trả lời rất đơn giản! Hãy tận dụng thời gian Chúa ban để trung thành sống các giá trị của Vương Quốc, hãy chứng tỏ Chúa Kitô là Vua của bạn ngay bây giờ; và chứng tỏ sự trung thành đó bằng cách làm lợi nén bạc đã nhận, bắt đầu với ‘từng xu một!’.

Trong dụ ngôn, hầu như mỗi người chỉ nhận được một nén, nhưng một số sẽ đầu tư nó tốt hơn những người khác. Lãnh nhận Bí Tích Rửa Tội, chúng ta lãnh nhận như nhau các ân tứ đức tin, hy vọng và tình yêu dưới dạng hạt giống. Và việc nhận lãnh này tuỳ thuộc vào mỗi người để bảo đảm rằng, chúng được chăm bón, tưới tiêu và có đủ ánh sáng mặt trời để phát triển và sinh hoa trái. Những món quà này không chỉ được ban vào những ngày mưa bão hoặc những khoảnh khắc thử thách, nhưng được ban mọi ngày, từng ngày, để mỗi người biết rằng, chúng ta là con cái rất yêu dấu của Thiên Chúa và là người thừa kế Nước Trời. Thực hiện các nhân đức này tựa hồ kiếm được bạc, được vàng,
‘từng xu một!’.

“Thiên Chúa là tình yêu”, bản chất của Ngài là “Thánh”. Bài đọc Khải Huyền và Thánh Vịnh đáp ca khẳng định sự “Thánh Thiện” của Ngài, “Thánh! Thánh! Chí Thánh! Chúa là Thiên Chúa toàn năng!”. Sự thánh thiện của Thiên Chúa toàn năng!”. Sự thánh thiện của Thiên Chúa thể hiện qua sự ‘tự hiến’ của Ngài. Vì thế, người giấu nén bạc của mình sẽ không thể khám phá hoặc hiểu được thực tế ‘tự hiến’ này, nhưng những ai đã ‘dám tiêu’ nén bạc của mình sẽ khám phá ra điều này và họ có thể kiếm được nhiều hơn. Chúa Giêsu từng nói, “Nếu hạt lúa mì rơi xuống đất không chết đi, không thối đi thì nó chỉ trơ trọi một mình”. Nhưng nếu nó chết đi, một sự biến đổi sẽ xảy ra làm cho nhiều hạt lúa mới ra đời. Cái chết của Chúa Giêsu trên thập giá là một ví dụ hoàn hảo về sự biến đổi và sự tự hiến trổ sinh hoa trái này. Ngài không thể là Vua của chúng ta trừ khi chúng ta sẵn sàng đi lên Giêrusalem với Ngài; ở đó, cái chết đang chờ đợi. Còn nhiều điều khác phải từ bỏ, nhưng chúng ta vẫn có thể trổ sinh hoa trái nhiều hơn bằng cách sử dụng tài năng và thời gian của mình để sinh lợi cho Vương Quốc, trong khi bòn bọt ‘từng xu một’ qua việc chết đi từng ngày.

Anh Chị em,

“Hãy làm lợi cho đến khi ta trở về!”. Thiên Chúa là ông chủ vô cùng rộng lượng, Ngài muốn chúng ta quảng đại sinh lợi cho Ngài. Mỗi ngày, Ngài đổ vào tài khoản từng người 86.400 giây, việc chúng ta phung phí hay sử dụng nó một cách có ý nghĩa tuỳ thuộc vào mỗi người. Vấn đề là làm sao chúng ta biết sử dụng thời gian Chúa ban một cách hữu ích cho mình và cho tha nhân. Tin Mừng dạy chúng ta học ‘tự hiến’ như Thiên Chúa, như Chúa Giêsu, giữ lòng mình hướng về những sự trên trời và sống bác ái với anh chị em. Thiên Chúa ghê tởm sự thờ ơ và thái độ cho rằng nén bạc Ngài trao không đáng để làm lợi; nhưng Ngài sẽ tôn vinh những ai sử dụng nó để làm điều tốt khi dám tự hiến như Ngài. Những ai trung thành với việc sinh lợi dù chỉ từng chút một, ‘từng xu một’ sẽ được giao phó nhiều hơn; những ai bỏ bê hoặc phung phí những gì Chúa trao sẽ đánh mất những gì họ đang có.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, xin giúp con sử dụng mọi tài năng, biết chắt chiu ‘từng xu một’, và nhận ra rằng, con không có gì để mất; tất cả là của Chúa, tất cả cho vinh quang Vương Quốc Ngài!”, Amen.

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

From: Kim Bang Nguyen

Quê Hương Chỗ Để Thương, Để Nhớ Chớ Không Phải Chỗ Để Về (*)

 Tôi có khá nhiều bạn bè hiện đang sinh sống tại Úc, trước đây, khi còn làm việc, cứ ao ước đến ngày về hưu, con cái khôn lớn, có gia đình và có việc làm ổn định cả, sẽ về Việt Nam an hưởng tuổi già.

Bức tranh người ta vẽ ra rất đẹp: với số tiền hưu trí tại Úc, người ta có thể dễ dàng có một cuộc sống rất phong lưu ở Việt Nam. Có thể thuê người giúp việc. Có thể đi đây đi đó. Có thể ăn hết món lạ này đến món lạ khác.

Thế nhưng, đến ngày họ thực sự về hưu, sau vài chuyến thăm viếng Việt Nam, người ta lại đổi ý. Theo họ, Việt Nam chỉ là nơi để đi du lịch chứ không phải là nơi có thể sống được lâu dài. Người ta đưa ra hai lý do chính: Một là nhớ con cháu tại Úc; hai là, Việt Nam hoàn toàn không an toàn.

Tôi cũng có khá nhiều bạn bè ở hướng ngược lại: Họ sống tại Việt Nam, phần lớn đều khá thành đạt, có chức có quyền và có tiền. Họ cho con cái du học ngoại quốc. Học xong, các cháu có việc làm đàng hoàng, sau đó, bảo lãnh cho cha mẹ từ Việt Nam, sau khi về hưu, ra ngoại quốc sinh sống.

Họ bỏ lại sau lưng cuộc sống rất dư dả và cũng rất vui vẻ trên quê hương để sang sống ở một quốc gia xa lạ về cả ngôn ngữ lẫn văn hóa; và vì sự xa lạ ấy, cũng khá buồn rầu. Hỏi tại sao, họ cũng nêu lên hai nguyên nhân: Một là muốn gần gũi con cháu; và hai là, ở ngoại quốc, dù buồn, vẫn an toàn hơn hẳn Việt Nam.

Bỏ qua việc sống gần con cháu, cả hai nhóm người ấy đều có nhận thức giống nhau: Việt Nam, dù là quê hương người ta rất yêu mến, không còn là một nơi an toàn để sống!

Trước hết là thiếu an toàn về chính trị

Ở bình diện cá nhân, người ta có thể bị bắt bớ bất cứ lúc nào nếu muốn có một tư duy độc lập, và nếu muốn thực hiện quyền tự do ngôn luận. Ở bình diện quốc gia, dù nhà nước Việt Nam luôn xem sự ổn định là một trong những mục tiêu lớn nhất của họ, ai cũng biết, Việt Nam lúc nào cũng ẩn chứa đầy những nguy cơ bất ổn.

Bất ổn trong nội bộ đảng với các khuynh hướng và phe phái khác nhau. Nhưng quan trọng nhất là bất ổn trong quan hệ với TC: Không ai dám chắc những mâu thuẫn giữa Việt Nam và Trung Cộng (TC) trên Biển Đông sẽ không bùng nổ thành chiến tranh. Đã đành Việt Nam lúc nào cũng nhân nhượng Trung Cộng. Nhưng sự nhân nhượng nào cũng có giới hạn. Mà TC thì rõ ràng không muốn dừng lại ở bất cứ giới hạn nào cho đến lúc hoàn toàn trở thành bá chủ trên Biển Đông.

Thứ hai là thiếu an toàn về giao thông

Mỗi năm ở Việt Nam có khoảng 10.000 người chết vì tai nạn xe cộ. Mười ngàn: tức mỗi ngày trung bình gần 30 nạn nhân. Đó là người chết. Còn số những người bị thương tật chắc chắn sẽ nhiều hơn hẳn. Bởi vậy, ở Việt Nam, nhiều người nói, cứ mỗi lần bước ra khỏi cửa nhà là thấy phập phồng. Con đường nào cũng đầy bất trắc. Đi đúng luật và lái xe cẩn thận cũng có thể bị những chiếc xe “điên” bị mất tay lái cán chết. Ngay cả đi bộ cũng không an tâm. Mỗi lần băng qua đường là một lần đối diện với rủi ro!

Nhưng quan trọng nhất là mất an toàn thực phẩm

Báo chí đã nói rất nhiều về thực phẩm bẩn ở Việt Nam. Hầu như tất cả đều bẩn. Hầu như bất cứ loại gia súc nào cũng được cho ăn các hóa chất độc hại để tạo nạc và tăng trọng lượng. Tệ hại hơn, người ta còn đem bán cả thịt thối rữa, sau khi tẩm ướp bằng các loại hóa chất để bay mùi và làm săn thịt. Ngày trước, đã có nhiều người giả thịt trâu thành thịt bò. Bây giờ, “tài” hơn, người ta còn biến cả thịt heo thành thịt bò. Thịt giả như vậy cũng được đi (!) nhưng vấn đề là để làm giả như thế, người ta lại sử dụng các loại hóa chất độc hại để nhuộm màu thịt. Ăn chúng, người ta ăn cả các chất có thể gây ung thư.

Thịt đã thế, rau trái cũng thế: Cũng đầy hóa chất. Hóa chất trong phân bón và trong các loại thuốc trừ sâu. Hóa chất còn được dùng để ướp trái cây cho chúng bắt mắt hơn. Ngay cả nước dừa cũng không an toàn. Để trái dừa có màu tươi như mới, người ta lại nhúng chúng vào hóa chất. Lại hóa chất!

Trước, người ta tưởng ăn cá tôm và các loại hải sản là an toàn. Nhưng không phải! Tôm cá và hải sản nuôi trong các hồ nhân tạo cũng nhiễm đầy các chất cấm. Còn tôm cá và hải sản được đánh từ sông và biển? Từ mấy năm nay, chúng lại cũng bị nhiễm độc. Hàng trăm tấn cá bị chết, tấp trắng các bờ biển từ Hà Tĩnh vào đến Huế, kéo dài cả hơn 200 cây số. Chính quyền còn ú ớ trong việc xác định nguyên nhân cá chết nhưng có một điều chắc chắn: chúng bị nhiễm độc các loại hóa chất do con người thải ra. Thành ra tôm cá đánh bắt từ biển khơi cũng không còn an toàn nữa.

Thịt: độc. Tôm cá: độc. Rau, trái và củ: độc. Cả không khí người ta thở, đặc biệt tại hai thành phố lớn, Hà Nội và Sài Gòn, cũng nhiễm đầy chất chì và thủy ngân: độc. Cả nước bị nhiễm đầy chất độc. Không có gì đáng ngạc nhiên khi tỉ lệ người Việt Nam mắc bệnh ung thư rất cao. Càng ngày càng cao!

Lâu nay, nói đến những khó khăn mà Việt Nam đang đối diện, chúng ta hay nghĩ đến các yếu tố chính trị và địa chính trị, đến vấn đề dân chủ và nhân quyền, đến chuyện các đại công ty phá sản và nợ công chồng chất. Nhưng ngay cả về phương diện xã hội, liên quan đến chuyện ăn uống và hít thở hàng ngày, Việt Nam cũng đối diện với bao nhiêu nguy hiểm.

Tôi cứ tự hỏi: Trong một khí quyển như thế, làm sao người Việt Nam có thể sống được và tương lai đất nước sẽ đi về đâu?

Nguyễn Hưng Quốc
Ngày 3.5.2022

Nguyễn Hưng Quốc là Giáo sư Đại học ở Úc châu.

(*) Tựa do Ngyễn Nhơn đặt

From: TU-PHUNG

Toàn Quốc Nói Ngọng-Đỗ Văn Phúc

Chuyện Dài Chữ Nghĩa

Đỗ Văn Phúc

Vấn đề dân chúng một số vùng ở Việt Nam nói ngọng đã được chúng tôi đề cập trong bài viết “Tiếng Việt Qua Ba Miền” in trong cuốn Chuyện Dài Chữ Nghĩa từ trang 194 đến trang 202. Sau đó, có vài vị quan tâm đến vấn đề này, đã đề nghị tác giả viết thêm để giải thích tại sao hiện tượng này phát triển quá nhanh và quá rộng để đến nay, gần như người trong  nước Việt Nam đa số nói ngọng và viết ngọng!

Trước đây, chúng tôi biết rằng chỉ có dân một vài vùng nói ngọng; và khi họ viết ra chữ thì cũng ít sai. Nhưng hiện nay, theo dõi trên các trang truyền thông liên mạng; tình hình đã đến độ tồi tệ. Có thể, sự sai này đã trở thành tiêu chuẩn mất rồi. Không chỉ quần chúng nói ngọng, viết sai; mà cả các cơ quan công quyền, báo chí nhà nước cũng sai nhan nhản mà chúng ta có thể thấy hàng ngày. Xin đưa ra vài thí dụ với hình ảnh chứng minh như sau:

Hình ảnh về hoạt động ‘sảm’ xuất nông nghiệp … Thành tích Huân ‘Truơng’ Độc Lập, Huân ‘Trương’ Lao Động.” (Trong phòng triển lãm thành tựu của Bộ Nông Nghiệp)

Lao động tích cực, làm theo ‘gơng’ đạo đức bác Hồ” (Bảng lớn (billboard) trong thành phố)

“Lịch tiếp dân – ‘Sử’ lý vi phạm” (Tại văn phòng cơ quan hành chánh)

“Cấm đổ ‘giác” (Bảng cắm ở góc đường)

Thùng ‘giác (Trong sách giáo khoa cấp 1”

Đường ‘ghồ” ghề, các phương tiện giảm tốc độ” (Bảng báo về lưu thông công lộ)

Nóng ‘nòng’ chờ hỗ trợ” (Bản tin trên nhật báo của đảng)

Dù ai đi ngược về xuôi; nhớ ngày ‘dỗ’ Tổ ‘mùng’ mười tháng ba!” (Sách giáo khoa)

Tủ đựng ‘rụng’ cụ đặc biệt” (Trong một bệnh viện)

Một điều lạ là người Bắc có thể phát âm đúng cả hai nguyên âm “l” và “n”; nhưng họ lại phát âm trái chiều “l” thành “n” và “n” thành “l”? Ví dụ: Lo lắng thành ‘no nắng’ và ngược lại ‘nông nỗi’ thành ‘lông lỗi’!

Tại sao từ khi có đảng Cộng Sản cầm quyền, ngôn ngữ Việt Nam bị thoái hóa?

Một sự mâu thuẫn lớn trong hàng ngũ đảng viên Cộng Sản. Những lãnh tụ chóp bu, khai sáng ra đảng thường là các người có học, thông minh. Hồ Chí Minh, Phạm Văn Đồng, Võ Nguyên Giáp đều có theo vài năm Tây học, là điều rất hiếm hoi vào thời đầu thế kỷ 20 ở nước Việt Nam. Tuy là đảng của giai cấp Công nhân, nhưng giai cấp này lúc đó chưa hình thành vì con số chẳng bao nhiêu; đa số là cu li trong các đồn điền. Tuyệt đại đa số đảng viên Cộng Sản Việt Nam xuất thân từ thành phần nông dân quê mùa thất học (ngay cả ở Nga và Trung Hoa cũng thế). Bọn này vì ngu muội nên đảng dễ sai khiến lừa bịp. Chúng ngoi lên rất nhanh, nắm giữ những địa vị quyền lực như chủ tịch, bí thư các cấp sau chiến dịch cải cách ruộng đất. Thành phần trí thức lầm lạc theo đảng thì quá ít oi và bị vậy quanh bởi một tập thể ngu dốt kiêu căng nhưng có quyền hành tuyệt đối. Họ biết thân phận; khôn hồn muốn yên thân thì ngậm miệng hùa theo, chớ dại mà lên tiếng chỉ bày cái sai của bọn cầm quyền. Người nào  chính trực không nén được mà lên tiếng thì trước mắt là bị loại ra khỏi hàng ngũ, bị cô lập, kềm chế, bị đưa đi cải tạo ở vùng sơn lam chướng khí hay xa hơn có thể bị thủ tiêu vứt xác xuống sông trong một đêm đen nào đó.

Không thiếu các nhà trí thức đi theo Hồ Chí Minh khi ông Hồ còn che đậy tông tích Cộng Sản mà núp dưới chiêu bài chống Pháp. Những người này đã kẹt lại sau khi đảng Cộng Sản cướp chính quyền. Họ không có lối thoát mà chỉ biết cam chịu nhục nhã để sống sót qua những giai đoạn đấu tố, thanh trừng man rợ. Sự hèn hạ này đã được ngay nhiều người “cách mạng lão thành” thú nhận vào khoảng thập niên 1990s khi chế độ Cộng Sản đã có chút nới lỏng hơn và cũng là khi những vị này đã ở độ tuổi trên dưới 80, không có gì để mất, không còn gì để sợ nữa. Nhạc sĩ Tô Hải, tác giả bài ca nổi tiếng “Nụ Cười Sơn Cước” từ bỏ đảng Cộng Sản năm 2014 khi ông 87 tuổi sau 65 năm theo đảng. Ông viết cuốn Thằng Hèn để tự thú về nỗi hèn hạ, khiếp nhược của chính ông. Nhà Văn Nguyễn Tuân – tác giả Vang Bóng Một Thời – theo đảng từ trước Cách Mạng Tháng 8, trước khi qua đời cũng nói một câu để đời: “Sở dĩ tôi còn sống đến ngày hôm nay, là do biết cách chịu hèn nhục.” Nhà văn Tô Hoài rồi cũng thức tỉnh, viết tập bút ký ngắn Ba Người Khác để nói lên  tính cách man rợ trong phong trào đấu tố, cải cách ruộng đất những năm 1953-1956 ở một vùng nông thôn miền Bắc. Còn nhiều, nhiều lắm.

Sau Hiệp Định Geneve, bọn Cộng Sản chiếm miền Bắc. Những gia đình trí thức, trung lưu đã cao chạy xa bay vào miền Nam; số còn lại bị truy bức đẩy ra khỏi thành phố, đuổi lên những vùng núi non Yên Bái, Lao Cay… Đám dân quê gia đình bộ đội viên chức đảng tràn vào Hà Nội và các thành thị khác. Hà Nội thanh lịch, ngàn năm văn vật chỉ còn vang bóng một thời. Từ đây, thứ văn hoá bần nông lên ngôi. Đi đâu cũng nghe những giọng nói ngọng nghịu; những câu quê mùa thô lậu nhưng lại ưa pha những chữ văn hoa mà chính người nói chẳng hề hiểu ý nghĩa của chúng! Từ các loa gắn các góc đường phố, đầu ngõ làng quê; mỗi ngày người dân bị tra tấn bởi những câu, những bản văn tuyên truyền do những cán bộ thông tin vừa học qua lớp xóa nạn mù chữ và được chỉ đạo bởi các cấp trưởng mù chữ. Làm sao mà dân chúng miền Bắc không bị thâm nhiễm bởi các ngôn ngữ sai trái và giọng nói ngọng nghịu.

Một bạn của tôi, nhà báo NGQ ở Minnesota đã cho biết thực tế là: “Khi sống chung với đám bần nông thất học gốc gác các vùng quê đồng bằng Bắc bộ; các nhà trí thức phải học theo cách nói ngọng, nói sai của chúng để như tự xác nhận mình cũng thuộc thành phần như bọn chúng.”

Chế độ Cộng Sản từ khi nắm quyền cho đến hàng chục năm sau, chỉ coi trọng việc phát triển an ninh, quân sự để củng cố quyền lực mà không quan tâm đến việc phát triển giáo dục, văn hoá. Nếu có đi chăng thì cũng nhằm vào mục đích tuyên truyền nhồi sọ là chính. Vả lại, họ chẳng có nhân lực có đủ khả năng trình độ để làm công việc phát triển văn hoá giáo dục. Chúng ta đều biết việc học hành thi cử trong chế độ Cộng Sản ra sao rồi! Cán bộ, thấy giáo nói ngọng thì dân chúng hay học trò phải nói ngọng theo. Từ đó, cả miền Bắc cùng nói ngọng và không ai nhìn thấy sự lố bịch; và cũng chẳng ai dám gồng mình lên tiếng sửa sai!

Trở lại miền Nam. Chắc chúng ta còn nhớ vào những ngày tháng đầu tiên khi Cộng Sản mới chiếm miền Nam; những chiếc áo dài màu sắc tươi thắm của các cô, các bà biến mất, thay vào đó là những bộ bà ba đen thô thiển; những chiếc áo vét, chiếc cà vạt, đôi giày da trên người các nam tử cũng thay bằng chiếc sơ mi đơn sơ bỏ ngoài quần và những đôi dép nhựa, thậm chí những đôi dép râu. Người miền Nam tự mình thay đổi sao cho không bị nhìn thấy sự khác biệt so với các cán binh Cộng Sản từ Bắc vào hay từ núi rừng mới ra thành thị. Sự thay đổi đột ngột không chỉ ở hình thức bên ngoài mà còn trong ngôn ngữ và cung cách sống. Những người Cộng Sản vốn ganh tị, thù ghét giai cấp trí thức, khá giả. Vì thế, muốn tạm sống yên thân trong xã hội mới thì cách hay nhất là hoà vào trong cái tồi tàn, bần cùng như kẻ chiến thắng.

Những kẻ bần cùng thất học, khố rách áo ôm một khi có quyền lực trong tay thì tự cao tự mãn, tự coi mình là tài giỏi hơn, cao hơn hết thảy mọi người khác – điều mà chúng a thường nghe những người Cộng Sản Việt Nam tự khen mình là ‘đỉnh cao trí tuệ.’ Nhưng những kẻ này lại nhanh chóng tự mâu thuẫn với chính họ khi còn mặc cảm tự ti, nên cố gắng bắt chước lối sống, cách ăn nói của giới phú nông, địa chủ mà họ từng căm thù và tiêu diệt.

Theo cách ông bà xưa từng dè bỉu “dốt hay nói chữ,” bọn thất học này tập tành sử dụng những từ ngữ, cách nói của giới có học; nhưng chính họ không hề hiểu hết ý nghĩa của những chữ đó.  Ngày trước có một chuyện cười tiêu biểu về một tên bần hàn mới làm giàu đã học cách nói chữ Nho mà anh ta nghe lỏm được. Đó là câu “Giáo đa thành oán” (Dạy dỗ nhiều qua cũng có thể đem tới lòng oán giận). Anh nhà giàu mới một hôm răn đe con, đã nói “Tao biết ‘Gáo tra dài cán’; la mắng mày nhiều thì mày oán tao!”

Có lẽ trường hợp như trên ngày nay không còn là chuyện châm biếm mà đã là sự thật mất rồi. Hết phương cứu chữa chăng?

Đỗ Văn Phúc 

Con cái thời nay-Tạp ghi Huy Phương

TUỔI GIÀ!

Tôi tên là Long, ngoài số phận long đong cùng âm, còn mang vần LO!

Lúc nhỏ ở miền trung, lo bảo lụt! Lớn lên vô hợp tác xã đói xanh mặt, luôn lo hết gạo (có khi lo hết khoai sắn là đói)!

Lớn lên đi học ở trọ, lo bị đuổi ra đường!

Qua Mỹ 22 năm do lo nhiều thứ nên cúi đầu cày ..ngày đêm!!!

Và bây giờ U 60, nhận ra mình đã có tuổi, lo về già cô đơn… một mình!!!

Tôi có vinh dự được trò chuyện với cố nhà văn Huy Phương vài lần trong các buổi họp hội đồng hương Quãng Trị! Phụ tránh chương trình radio Hai lúa, tôi cùng chia sẽ với Cố nhà văn Huy Phương về cảnh con cái bỏ rơi cha mẹ già ở Mỹ! Nhiều người đến gặp tôi nhờ lên radio nói để con trả nhà lại, hay phải có trách nhiệm với cha mẹ….

Mía sâu có đốt! Không phải ai cũng vậy! Hai lúa hy vọng những chuyện hai lúa nghe và đọc chỉ là cá biệt!

Trông người mà nghĩ đến ta! Có lẽ do duyên nghiệp và phước nhà!

Thôi! Ai biết ra sao ngày sau???

Một nén nhang lòng kính gởi đến cố nhà văn Huy Phương:

Kính mời quí vị đọc bài:

*****

Con cái thời nay

Tạp ghi Huy Phương

“Người nào cũng yêu con, nhưng người có văn hóa mới biết thương yêu cha mẹ!” (Lâm Ngữ Đường)

Xem tin tức ở Việt Nam chúng ta thường nghĩ đến lúc đạo lý đã suy đồi. Thời gian qua, số vụ án con cái giết cha mẹ đang có chiều hướng gia tăng. Trên báo chí, không thiếu tin tường thuật những vụ án mạng tàn bạo do những đứa con bất hiếu thẳng tay đâm chém cha mẹ dù chỉ với những bất bình nhỏ!

Nếu kể chuyện nghịch nữ hoặc nghịch tử ở Việt Nam, hẳn phải mất hàng nghìn trang giấy: Tơ Đênh Triệu (Quảng Nam) say rượu giết cha. Đặng Hùng Phương (Vĩnh Long) giết cha rồi đem lên Sài Gòn phi tang. Trần Văn Kiệt (Tây Ninh) đâm cha sau một lần cãi vã. Lê Văn Lực (Thanh Hóa) chỉ vì lời mắng “đồ ăn hại” đã đoạt mạng cha mình. Nguyễn Xuân Hậu (Lào Cai) chỉ vì bị la không chịu lo sửa soạn Tết đã đâm chết cha. Nguyễn Khả Đ. (Rạch Giá) giết mẹ rồi giấu xác trong lu nước. Nguyễn Thị Phin (Tây Ninh) giết mẹ chiều 30 Tết để lấy tiền, vàng. Nông Văn Thùy (Bắc Giang) xin tiền không được, đã vung chày sát hại mẹ. Bùi Minh Đạt (Hà Nội) vì mâu thuẫn đất đai, đã dùng dao chém nhiều nhát vào cổ, đầu, tay mẹ khiến nạn nhân tử vong tại chỗ. Lê Văn Phước (Đồng Nai) trong lúc tắm rửa, vệ sinh cho người mẹ 82 tuổi bị tai biến, đã liên tục chửi bới và đánh đập khiến bà cụ tử vong…

Chúng ta những người Việt đang sinh sống ngoài Việt Nam, ở Hoa Kỳ hay các nước khác thường cho là mình may mắn không phải sống ở cái đất nước đạo lý suy đồi, luân thường bại hoại. Nước Mỹ có 320 triệu dân, nửa năm chưa xảy ra một vụ án mạng con giết cha mẹ, đất nước Việt Nam chỉ có 90 triệu dân, tuần nào cũng có chuyện cha mẹ bị con đâm chém. Nhưng như thế có phải cha mẹ người Việt sống ở Mỹ, đời sống được bảo vệ và có hạnh phúc hơn không? Sở dĩ chúng tôi trình bày như vậy, vì giữa văn hóa Việt và Mỹ có những phần khác biệt.

Nhà văn Lâm Ngữ Đường trong “Một Quan Niệm Về Sống Đẹp” (Nguyễn Hiến Lê dịch) đã cho rằng người cao niên ở Mỹ về già vẫn làm việc hăng hái, vì họ theo chủ nghĩa cá nhân một cách thái quá, tự đắc, muốn độc lập, cho sự nhờ vả con cái là tủi nhục. Trong các quyền của công dân không có cái quyền của cha mẹ được con cái phụng dưỡng. Tại phương Tây, ông già bà lão không muốn xen vào đời sống của con, lánh mặt trong một nơi nào đó, tự lo cho cái ăn ngủ của mình. Người Trung Hoa (và người Á Đông?) không có cái quan niệm cá nhân độc lập, mà cho rằng những người trong gia đình có bổn phận giúp nhau, nếu về già mà phải nhờ cậy con, có điều chi mà xấu hổ!

Bản năng của muôn loài là thương yêu và bảo vệ con. Con gà mẹ dùng đôi cánh che chở cho bầy gà con trước sự hung hiểm của diều hâu. Con chim bay xa tha mồi về mớm cho con non nớt yếu đuối bên bờ tổ. Hung dữ như cọp beo cũng không có loài nào ăn thịt con. Nhưng muôn loài cũng không có cái cảnh nào có đàn con đi kiếm thức ăn cho những người sinh nở ra chúng lúc họ về già, không còn khả năng săn nhặt, nằm chờ chết trong hang ổ. Nhà văn Lâm Ngữ Đường cho rằng, “Người nào cũng yêu con, nhưng người có văn hóa mới biết thương yêu cha mẹ!”

Ở Mỹ, trong giờ hành chánh mà một đứa con lang thang ngoài đường, thì cảnh sát lập tức kết tội cha mẹ của chúng, nhưng một cụ già bị bỏ ngoài đường thì người ta tìm đến sở xã hội, liệu có ai truy tìm và lên án những đứa con.

Chúng ta phải chờ vài ba thế hệ nữa may ra, chứ hiện nay, các bậc cha mẹ người Việt ở Mỹ, tâm lý vẫn chưa sẵn sàng, còn cảm thấy tổn thương và đau khổ, than trách khi bị con cái đẩy ra khỏi nhà. Những vị cao niên Mỹ không ai than phiền vì con cái không quan tâm hay “bỏ rơi” mình. Đối với họ, con trên 18 tuổi đã ra khỏi gia đình, vì muốn cho con tự lập, có khi muốn con đi học xa, thăm hỏi, quan tâm là điều tốt, nhưng cha mẹ không bao giờ kỳ vọng nơi con cái khi mình về già, trông đợi sự giúp đỡ của con. Cha mẹ và con cái từ đây hết còn bổn phận với nhau. Do đó, họ chuẩn bị để dành tiền, đầu tư, mua bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm “sức khỏe lâu dài,” chuẩn bị “hậu sự” cho mình.

Như vậy các bậc cha mẹ này không còn cảm thấy đau khổ vì những lý do về con cái.

Trái lại người Việt hay Á Đông luôn cho rằng trong trăm nết thì chữ hiếu đứng đầu (Bách hạnh hiếu vi tiên). Theo Phật Giáo thì “tâm hiếu là tâm Phật, hạnh hiếu là hạnh Phật.” Khi thấy con cái đối xử với mình tệ bạc thì đem lòng ai oán, nhất là vào buổi giao thời, vẫn thường so sánh lối sống của gia đình ngày xưa, với lối sống “Mỹ hóa” bây giờ của con cái, và cũng vì chính sự đổi thay quá nhanh chóng của con cái, sinh ra ở Mỹ, hay chịu lối sống Mỹ quá sớm, hoặc là dùng chữ gia đình “vô phước” như cách than phiền của nhiều vị.

Quí vị đã có dịp lui tới chuyện trò với các vị cao niên người Việt trong các nhà dưỡng lão, đã thường biết đến nỗi buồn của họ, không phải vì tiền, vì danh mà vì một nỗi cô đơn, chỉ vì con cái không ngó ngàng đến họ. Khi tôi muốn kể nỗi lòng của một vị cao niên buồn bã, cô đơn trong một nhà dưỡng lão, trên trang báo, thì ông cụ chấp tay vái tôi, “Thôi xin ông, con tôi mà biết tôi kể lể với ông thì chúng hành tôi đến chết mất!”

– Một gia đình, khi người cha qua đời, những đứa con thấy mẹ thui thủi một mình, khuyên mẹ bán ngôi nhà rồi về ở với chúng nó. Như một trái bóng, bà bị đưa qua đưa lại giữa những đứa con, và chỗ ở cuối cùng của bà bây giờ là nhà dưỡng lão!

– Một bà cụ khi bị đưa vào bệnh viện, rồi nhà hưu dưỡng, vì lo xa, bà làm thủ tục trao cho cô con gái duy nhất, ngôi mobile home của bà, nhưng chỉ ít lâu sau, cô này bán ngôi nhà lấy tiền bỏ túi. Khi khỏe mạnh được trở về nhà, bà phải đi “share” phòng cho đến lúc qua đời.

– Một gia đình lúc người cha mất, bà mẹ vội vã sang tên ngôi nhà cho hai cô con con gái. Cô chị trả cho em một nửa số tiền để lấy hẳn ngôi nhà, và mời bà mẹ ra khỏi nhà. Lý do: Hạnh phúc gia đình của riêng cô. Người mà cô chọn là chồng, chứ không phải mẹ!

– Nếu bạn đọc thấy một người phụ nữ luống tuổi thường đi xe đạp trong khu Little Saigon, đó là người mẹ có bốn đứa con, bà đang ở nhà “share” vì không đứa con nào chịu “nuôi” mẹ.

Hầu hết những nhân vật trong câu chuyện này là quý bà, vì trong buổi giao thời này, còn mang tâm lý “nội trợ,” không biết lái xe, không biết Anh ngữ, và tình thương con cái còn nhiều như thuở còn ở Việt Nam, còn các ông thì dễ sống hơn. Mặt khác là bậc cha mẹ người Việt ở Mỹ không biết là các con đổi thay quá nhanh.

Phần đông những bậc cha mẹ ở Mỹ lâm vào cảnh ngộ trên vì có con cái sinh ra ở Mỹ hay được đem đến Mỹ quá sớm, và con cái có bằng cấp càng cao, giàu có càng nhiều thì hình như càng không nghĩ đến chuyện mình phải có bổn phận phụng dưỡng cha mẹ già. Không những phụng dưỡng cha mẹ già mà còn như lường gạt, lừa đảo các bậc sinh thành như những câu chuyện thường xảy ra trong cộng đồng Việt Nam mà chúng tôi trình bày ở trên. Cái cảnh trong gia đình nghèo, anh chị em thương nhau, con cái hiếu với cha mẹ, hình như chúng ta vẫn thường thấy trong đời. Những đứa con lớn lên ở Việt Nam, đã qua cái cảnh thiếu ăn, cha tù đày, mẹ vất vả ngược xuôi, hẳn trong lòng chúng còn một chỗ tựa cho cha mẹ.

Những câu chuyện con, dâu, con rể mời cha mẹ ra khỏi nhà không thiếu ở đây, nhan nhản, chẳng khác gì những thảm cảnh con cái giết cha mẹ ở Việt Nam. Gia đình người Việt ở Mỹ chưa thấy cảnh cha mẹ chết dưới tay con, nhưng khổ đau u sầu do con cái gây nên thì không thiếu, “Giết nhau chẳng cái Lưu Cầu, giết nhau bằng cái u sầu độc chưa?”

Cuối cùng bài học chưa thuộc của tuổi già vẫn là: “…Người hiểu đời coi việc lo liệu cho con là nghĩa vụ, là niềm vui, không mong chờ báo đáp. Chờ báo đáp là tự làm khổ mình.” (Chu Dung Cơ).

Bài học thứ hai là đừng bao giờ “dốc túi” cho con quá sớm trước khi nhắm mắt.

Thực ra, “Nuôi con mới biết lòng cha mẹ, về già mới biết lòng con cái.”

Trong chúng ta ai thực sự đã chuẩn bị cho tuổi già như người bản xứ, thôi thì trăm sự, đường cùng phải nhờ đến ông nhà nước.

https://www.facebook.com/vienews/videos/998411181110460

From: Tu-Phung

Hãy Già Một Cách Khôn Ngoan – Bác sĩ Nguyễn Ý-Đức

Bác sĩ Nguyễn Ý-Đức

1. Đây là lúc mà ta phải tiêu hết số tiền mà ta đã để dành.

Hãy tiêu chúng đi và tiêu một cách hoan hỉ.
Hãy đừng đưa tiền đó cho những người mà họ không có một ý nghĩ gì về tại sao ta đã khó khăn mới kiếm được.
Hãy đặc biệt lưu ý tới những người cùng huyết tộc với các chương trình về cách kiếm tiền khó khăn như thế nào mà quý vị đã làm để có chúng.
Bây giờ cũng là thời gian không thuận lợi cho các đầu tư khác mặc dù việc đầu tư này có ít rủi ro. Đầu tư vào giai đoạn này chỉ mang lại lo âu và nhiều chuyện khó khăn. Đây là lúc mà quý vị cần tận hưởng một cách im lặng.

2.  Hãy đừng lo nghĩ tới tài chánh của con cháu.

Xin hãy ngưng lo nghĩ về tình trạng tài chánh của con cháu mình và đừng cảm thấy tội lỗi về cách mà bạn tiêu tiền do chính mình làm ra. Quý vị đã nuôi chúng trong nhiều năm và đã chỉ dẫn cho chúng tất cả những gì mà quý vị biết. Quý vị đã giúp chúng về học vấn, thực phẩm, nhà ở và tiền túi. Bây giờ chính là lúc chúng phải lo kiếm tiền để tự túc.

3.  Hãy giữ sức khỏe.

Tập thể dục vừa phải như đi bộ mỗi ngày, dinh dưỡng đầy đủ và hãy ngủ đều đặn Ở tuổi này, quý vị rất dễ bị bệnh và muốn được khỏe mạnh thì cần nhiều cố gắng khó khăn hơn.Vì thế quý vị phải giữ mình ở tình trạng tốt và hãy lưu ý tới các nhu cầu về sức khỏe.Hãy giữ liên lạc với các bác sĩ bằng cách khám bệnh định kỳ, thực hiện các xét nghiệm mặc dù quý vị vẫn cảm thấy bình thường. “Cẩn tắc vô ưu”, cổ nhân vẫn dạy ta vậy.

4.  Luôn luôn mua vật dụng tốt nhất.

Luôn luôn mua vật dụng tốt nhất và đẹp nhất cho những người thân.Phần thưởng mà quý vị mua những quà với tiền của chính mình thật là vô giá. Vào một ngày nào đó, một trong số những người thân của quý vị sẽ nhớ đến nhau và khi đó thì tiền chẳng cung cấp một điều quý giá gì cho nhau, vì vậy hãy cùng nhau tiêu tiền khi quý vị còn có thể sống với nhau.

5.  Hãy bỏ qua những điều lặt vặt.

Trong đời sống, hãy bỏ qua những điều nhỏ nhặt. Quý vị đã từng vượt qua những điều như vậy trong suốt cuộc đời. Quý vị đã từng có những kỷ niệm vui buồn nhưng hiện tại mới là điều quan trọng. Hãy đừng để quá khứ dìm quý vị xuống và đừng để tương lai làm quý vị sợ hãi. Hãy tận hưởng với những gì của hiện tại. Quý vị hãy quên đi những chuyện lặt vặt.

6.  Luôn luôn làm sống lại tình yêu.

Dù quý vị ở vào tuổi nào, luôn luôn làm sống lại tình yêu và sự thơ mộng. Hãy yêu mến người bạn đồng hành của quý vị, yêu đời sống, yêu gia đình quý vị, yêu hàng xóm, yêu chó hoặc yêu mèo và luôn luôn nhớ rằng: “Một người đàn ông chẳng bao giờ già khi ông ta có sự thông minh và tình thân ái”.

7.  Hãy mạnh dạn tự kiêu…

Hãy mạnh dạn và tự kiêu từ tâm hồn tới thể xác. Đừng ngưng tới tiệm hớt tóc, chăm sóc móng tay móng chân, đi khám bệnh ngoài da và đi nha sĩ, giữ đầy đủ đồ làm đẹp. Khi quý vị đã tự giữ mình thì quý vị sẽ cảm thấy kiêu hãnh và tự tin.

8.  Đừng để ý tới bề ngoài.

Ở tuổi của quý vị hãy đừng để ý tới vẻ bề ngoài. Không có gì lố bịch hơn là một người ở tuổi quý vị lại mặc quần áo của giới trẻ. Quý vị đã tạo ra một cái gì thích hợp với quý vị thì xin hãy giữ lấy nó và kiêu hãnh với nó. Đó là một phần của quý vị.

9.  Luôn luôn theo dõi xung quanh.

Đọc nhật báo, coi internet và đọc tin tức.Hãy có một điện thư còn hoạt động và cố gắng dùng một trong những điều của xã hội. Quý vị sẽ rất ngạc nhiên gặp những người bạn cũ. Giữ liên lạc với những gì đã xẩy ra và những người mà quý vị đã biết là điều quan trọng dù quý vị có già.

10. Hãy tôn trọng thế giới trẻ

Hãy tôn trọng giới trẻ và ý kiến của họ. Và hy vọng rằng họ sẽ kính trọng quý vị. Họ có thể không có cùng quan điểm với quý vị nhưng họ sẽ là tương lai và hướng thế giới về phía họ. Hãy góp ý mà chẳng nên chỉ trích và hãy cố gắng mà nhắc nhở họ rằng sự khôn ngoan của quá khứ bây giờ vẫn còn áp dụng.

11.  Đừng bao giờ dùng câu: “Vào thời của tôi”.

Ngày của quý vị là bây giờ.Bao lâu mà quý vị còn sống, quý vị là một phần của hiện tại. Quý vị có thể trẻ hơn, nhưng quý vị vẫn là quý vị. Hãy vui lên và tận hưởng cuộc đời.

12.  Một số quý vị sẽ trìu mến những năm huy hoàng trong khi đó thì nhiều vị trở nên cay đắng và gắt gỏng.

Đời sống quá ngắn để bận tâm với những điều nhỏ nhen.Hãy chia sẻ với những người tích cực và vui vẻ. Điều này sẽ mang lại niềm vui cho chính quý vị và thời gian sẽ dễ chịu hơn. Sống với người yếm thế sẽ làm quý vị già hơn và khó mà sống với người khác.

13.  Hãy đừng bỏ ý định sống với các con hoặc các cháu, nếu hoàn cảnh tài chính cho phép.

Thực vậy, sống với nguời thân là điều tốt nhưng chúng ta có nếp sống riêng tư. Chúng thích sống cuộc đời của chúng và ta cần cuộc sống của ta. Nếu chẳng may mà quý vị mất người bạn đường (chúng tôi chia buồn cùng quý vị), hãy kiếm một người sống cùng và giúp lẫn nhau. Và cả khi đó nếu quý vị thấy thật cần sự giúp đỡ và không muốn sống một mình.

14.  Hãy đừng từ bỏ các thú vui.

Nếu quý vị không có thì hãy tạo ra một thú vui khác. Quý vị có thể đi du lịch, nấu ăn, đọc sách báo và khiêu vũ. Quý vị có thể nuôi một chú mèo, một con chó, làm vườn, đánh bài, chơi domino, quần vợt. Quý vị có thể vẽ, làm việc thiện nguyện hoặc chỉ sưu tầm một loại đồ vật nào đó.
Hãy kiếm điều gì mà quý vị thích và tận hưởng niềm vui với chúng.

15.  Hãy nhận lời mời mặc dù quý vị không muốn.

Hãy tới các lễ rửa tội, hội họp, ra trường, ngày sinh nhật, đám cưới và hội thảo.
Hãy ra khỏi căn nhà và gặp những người quen từ lâu mà quý vị chưa gặp lại.
Hãy trải qua điều gì mới hoặc cũ nhưng hãy đừng bực mình nếu không được mời.Một vải hoạt động như vậy bị giới hạn vì phương tiện và quý vị nhớ cho rằng không phải ai cũng mời được như vậy.
Điều quan hệ là đôi khi hãy ra khỏi căn nhà. Hãy tới viện bác cổ hoặc đi lang thang trong vườn bách thảo. Điều cần là hãy tạm thời ra khỏi căn nhà một khoảng thời gian ngắn.

16.  Hãy tiết kiệm lời nói.

Nghe nhiều, nói ít. Có nhiều trong số quý vị liên tục nhắc lại quá khứ mà không để ý người khác có thích nghe không.
Hãy nghe trước và trả lời câu hỏi sau nhưng đừng quá kéo dài câu chuyện trừ khi được yêu cầu.
Hãy nói với giọng nhã nhặn và nên tránh than phiền hoặc chỉ trích nhiều quá trừ khi cần.
Hãy cố gắng chấp nhận hoàn cảnh khi việc xẩy ra. Mọi người đều trải qua những hoàn cảnh như vậy và nhiều người khó chịu vì phải nghe các lời than phiền. Vậy thì hãy cố gắng tìm các điều tốt để nói.

17.  Đau và khó chịu thường xuất hiện ở tuổi cao.

Không nên cố bám lấy nó và cho nó là một phần của cuộc sống mà mọi người phải trải qua. Hãy cố gắng giảm thiểu sự đau nhức và sự khó chịu ra khỏi trí óc. Chúng không phải tự nhiên mà quý vị có, chúng là những gì thêm thắt mà đời sống thêm vào cho quý vị. Nếu quý vị bận tâm đến nó, quý vị sẽ mất vai trò của quý vị. Hãy tha thứ.

Nếu quý vị bị người khác làm tổn thương, hãy quên đi. Nếu quý vị làm người khác buồn, hãy xin lỗi. Đừng kéo dài sự bất mãn với chính mình. Nó chỉ làm quý vị cảm thấy mất vui và cay đắng. Ai phải cũng thế thôi.
Có người đã nói: “Giữ sự bực tức thì cũng giống như uống chất độc và hy vọng rằng người đó sẽ chết”.

18.  Hãy tận hưởng niềm tin mãnh liệt nếu quý vị đã có.

Nhưng xin đừng cố thuyết phục người khác. Họ sẽ tự quyết định và quý vị sẽ bất mãn. Hãy sống với điều mà mình tin.

19.  Hãy cười to lên.

Và cười thật nhiều.Cười về mọi thứ. Hãy nhớ quý vị là một trong những người có may mắn. Quý vị đã thu xếp để có một nếp sống, một nếp sống kéo dài. Nhiều người không bao giờ đạt được tuổi đó, chưa bao giờ hưởng trọn cuộc đời.. Nhưng quý vị đã đạt được điều đó. Như vậy thì tại sao quý vị không vui cười to lên? Hãy mỉm cười trong bất cứ hoàn cảnh nào.

20.  Đừng để ý tới lời bình phẩm của người khác về quý vị và đôi khi không thèm để ý tới những gì họ nghĩ về mình.

Họ sẽ luôn luôn bình phẩm và quý vị nên tự kiêu hãnh và những điều tốt mình đã thực hiện. Hãy để họ nói và đừng quan tâm. Họ không hiểu tý gì về quý vị, về các ký ức của quý vị và đời sống của quý vị. Có nhiều điều cần ghi lại vậy thì hãy viết và đừng phí thì giờ về những gì mà ngưởi khác có thể gán cho quý vị. Bây giờ là lúc cần nghỉ ngơi và sống hạnh phúc càng nhiều càng tốt./.

     Bác sĩ Nguyễn Ý-Đức
~~~Texas-Hoa Kỳ~~~

From: Phi Phuong Nguyen

TRĂM NGHÌN NHÁNH KHỔ! – Vũ Thế Thành.

Vũ Thế Thành

Sau 1975, tôi học được một điều, mà đến nay vẫn thấy chí lý. Đó là, người chiến thắng tuyệt đối đúng. Lịch sử thuộc về người chiến thắng. Chân lý cũng thuộc về người chiến thắng luôn. Đánh thắng cả 3 tên đế quốc đầu sỏ, sao lại không đúng?

Cái gì không có nội dung, mới cần tới hình thức là thế. Người chiến thắng tự hào là đúng rồi, nhưng tự hào cả những cái sai. Sai mà cứ tưởng mình đúng. Chuyện “tủ lạnh chạy đầy đường” chỉ là chuyện khôi hài, chuyện nhỏ. Cái “sai mà tưởng đúng” mới làm đất nước ra nông nỗi thế này, di lụy chẳng biết bao giờ mới hết.

Các quán nhậu vỉa hè dọc kênh Nhiêu Lộc dạo này nhiều người hát rong, cũng ampli, loa, micro không dây, nhạc đệm,… Họ chỉ hát toàn nhạc xưa, nhạc sến, với điệu rumba, bolero nghe tưởng như đồng hồ đếm ngược.
Lần trước về Sàigòn, tôi đã ngồi quán vỉa hè, nghe những bài ca vỉa hè như thế… Lặng cả người, “…Buồn vào hồn không tên, thức giấc nửa đêm nhớ chuyện xưa vào đời. Đường phố vắng đêm nao quen một người, mà yêu thương trót trao nhau trọn lời…”.

Tôi chợt nhớ những ngày sau tháng tư 1975, đám bạn bỗng nhiên làm đám cưới chớp nhoáng, lấy vợ lấy chồng để “đối phó” với thời cuộc, rồi vội vã tìm đường vượt biên. Có đứa vượt qua biên giới, nhưng cũng có đứa về bên kia thế giới. Những người ở lại tưởng họ đã đến bến bờ thiên đường.

Bước lên tàu là ngàn khơi sóng vỗ, không phải là chuyến xe Sàigòn – Đà Lạt. Có khi Hà bá mời xuống chơi, có khi tủi nhục trên đường vượt biển, phần còn lại là may mắn. Mà có may mắn lọt vào xứ người cũng chưa hết.
Cô bạn tôi cao chưa quá thước rưỡi, với tay đưa khay bánh vào ngăn, trượt chân, u đầu sứt trán. Quên cả đau, vội vội vàng vàng lượm bánh xếp lại vào khay. Bà xếp Tây mắng, “Xứ này không ăn dơ như thế”.

Cũng có người đi làm nail, tiền tươi thóc thật, dồn hết cho con ăn học. Hy sinh đời bố, củng cố đời con, hiểu sát nghĩa đen là đây, là mồ hôi trộn nước mắt.

Tiền gửi về nhà, người thân trong nước tưởng đâu bên đó kiếm tiền dễ như ăn cơm sườn, xin thêm thứ này thứ nọ. Có biết đâu đó là tiền chắt chiu, có khi là tiền thí mạng, không mua bảo hiểm y tế.

Nhưng cũng có người kiên nhẫn vừa làm vừa học, thành danh nơi xứ người. Nhưng cho dù thế nào nơi xứ người, vẫn còn ít nhiều cơ hội, có chịu nắm bắt hay không mà thôi. Trong nước thì coi như bế tắc.

Hồi đó, tôi dạy kèm thêm luyện thi đại học, dạy nhóm 5- 7 học sinh. Có em học xuất sắc, bài thi làm không chê vào đâu được. Vậy mà rớt. Em là con “ngụy”, thứ “ngụy” còn trong trại cải tạo, làm sao vào đại học nổi, em rớt ngay từ… bãi gửi xe.

Em đến báo tin, thầy trò ngồi uống cà phê vỉa hè, buồn ứa nước mắt. Đất nước này không dung những tiềm năng như em…

Số phận đời người chứ đâu phải trò chơi chính trị. Sao lại có thể xây dựng đất nước bởi những con người bằng thiệt học giả? Những năm sau 1975, đói khổ và ê chề thấy rõ. Giáo sư, bác sĩ, ông này bà nọ xuống đường ra chợ trời hết, người đạp xích lô, người bơm mực bút bi, bán bún riêu, buôn hàng lạc xon,… Lanh hơn thì buôn hột xoàn đổi đô la,…

Năm 1978, tôi gặp một phụ nữ ăn mặc lam lũ, nhưng đẹp, qúy phái, không quá 30, trên chuyến tàu chợ. Chị kéo lê 2 bao than ra gần cửa tàu, ngước mắt nhìn tôi, nói như năn nỉ: “Lát nữa gần đến ga Bình Triệu, anh làm ơn đạp dùm tôi 2 bao than này xuống”. Chị buôn lậu than, đến ga sẽ bị tịch thu. Đôi mắt chị buồn và nhẫn nhục quá, làm tôi nhớ đến đôi mắt của bà mẹ trong một tác phẩm của C. V. Gheorghiu. Cảnh sát bắt bà mẹ vào bót để tra hỏi nơi ẩn nấp của con bà. Gheorghiu đã mô tả đôi mắt của bà cũng buồn và nhẫn nhục như thế.

Có lần đi chơi khuya, tôi gặp Bùi Giáng ở ngã ba Trần Quang Diệu – Trương Minh Giảng, ăn mặc chắp vá màu mè như phường tuồng, cầm cây chổi cùn múa may, chặn đầu xe tôi lại, “Cho trẫm điếu thuốc”. Hoàng thượng đã chiếu cố xin thuốc dân đen, dân nào dám cãi. Tôi rút điếu thuốc và cung kính châm lửa cho hoàng thượng. Ngài rít một hơi rồi phẩy tay, “Cho lui…”. Lui rồi, ngoái cổ lại, thấy hoàng thượng tiếp tục múa chổi đi quyền.

Bùi Giáng đã có mầm mống bất thường từ trước rồi, sau 1975 nặng hơn, lang thang khắp chốn. Cái điên của Bùi Giáng thật hay giả, cũng khó biết.

Mất trí như ông vậy mà hay, ý thức buồn vui làm chi cho khổ?

Mà Sài Gòn lúc đó sao lắm người điên thế! Cũng không phải điên, họ có phá phách gì ai đâu. Tôi thường gặp vài ông ăn mặc lịch sự lắm, áo sơ mi trong quần, có ông còn đeo cà vạt, đi đi lại lại ở khu Lê Công Kiều, nơi bán sách cũ. Vừa đi vừa khua tay, lảm nhảm rồi lại gật gù, nào là Marx, Hegel, Mounier, Sartre,…

Người bạn tôi qua được tới bến bờ, vừa làm vừa học, gửi về cho tôi thùng quà chừng 1,5 kg kèm bức thư ngắn: “Gửi mày mấy hộp thuốc tây, bán đi mà lai rai. Còn lọ nhỏ để uống, đừng bán. Thuốc an thần đó”. Tâm thần phải chăng là lối thoát của con người với thực tại quá phũ phàng?

Ngẫm lại, một nhà chính trị tài giỏi là người có thể đưa đất nước tới mục tiêu mà ít đổ máu nhất, chứ đâu cần phải đốt cả dãy Trường Sơn, đánh tới người cuối cùng. Mạng người quá bèo. Bèo thì cũng đành, nhưng hệ lụy cho người còn sống, cha mẹ vợ con họ mới là nỗi đau gặm nhấm cả đời.
Cả đất nước sống bằng khẩu hiệu, đất nước ta dân chủ gấp vạn lần,… Nghe riết rồi quen, nghe tai này lọt tai kia cũng quen luôn. Không quen lỡ có ngày phát điên thì sao?

Người lẽ ra phải điên mà không chịu điên, đó là mấy bà. Cầm có tí tẹo tiền, xách giỏ đi chợ, loanh quanh đầu chợ cuối chợ cả tiếng đồng hồ, có khi chẳng mua được thứ gì.

Mà có tiền đi chợ là còn may, có người chỉ khoai sắn, rau lang, bí đỏ,… quanh năm. Ăn để sống sót thì thứ gì chẳng nhét vô bụng được. Bột ngọt khi đó là thần thánh.

Mấy ông “tù cải tạo” coi vậy chứ chỉ khổ cái thân, chứ cái đầu chưa đến nỗi. Có biết bên ngoài thế nào đâu mà khổ, mà lo.

Vợ một bác sĩ quân y đi thăm nuôi, dúi vào tay chồng ít tiền. Thăm nuôi lần sau, thấy tiền vẫn còn nguyên, ông chồng không dám xài. Bà than, “Tội nghiệp cho cả gia đình tôi! Ở ngoài vợ con nhịn đói để nuôi tù, ở trong nhịn đói vì không nỡ nuốt cái đói khát của vợ con”. Não lòng đến thế là cùng! Nước mắt nuốt ngược thế này, chỉ bị nghẹn mà không phát điên, bà này chắc có căn phần phúc đức.

Nghe nói mấy ông “ngụy cải tạo” định lập ra ngày vinh danh mấy bà vợ. Không đủ đâu mấy ông. Mấy bà này chắc phải phong… Thánh.

Tháng tư năm nay, Sàigòn nóng khủng khiếp. Sàigòn không mưa nhưng Đà Lạt mưa. Những ngày cuối tháng tư năm nào Đà Lạt cũng mưa, mưa mù mịt che khuất cả đồi thông ở Couvent des Oiseaux đối diện nhà, nhưng mưa chỉ vào lúc trưa chiều, tối tạnh.

Đà Lạt 8 giờ tối đã như 12 giờ khuya ở Sài Gòn. Tôi vẫn thích đi bộ mỗi khi có chút hơi men thế này. Con đường dốc về nhà như kéo theo mệt mỏi của đời người. Tựa lưng vào cửa nhà, hoa lá trong vườn yên tĩnh như đêm.

Dưới ánh đèn đường rọi qua hàng rào, bóng của lá cây ngọc lan chập chờn trên mặt sân. Cuối tháng tư rồi. Người ta sẽ đốt pháo hoa ở Sàigòn để ăn mừng. Ai vui xin cứ vui. Nhưng còn chút tâm tình này của kẻ buồn, không nói cho thế hệ sau biết những buồn bã sau 1975 là như thế đó, lòng dạ nào yên?

Năm 1975 là ngã rẽ của đời người. Bạn bè, người thành danh, đứa bầm dập, và cho dù có ở phương trời nào, tây hay ta, nỗi khổ vẫn theo số mệnh mà đến. Giờ đây, đứa nào cũng chạm tay vào buổi hoàng hôn cuộc đời rồi?
Tháng tư, tôi thắp ngọn nến trong lòng. Thoảng trong mùi hương ngọc lan, tôi hát theo, hát thầm bài hát nghe được ở quán rượu “…Cuộc đời là hư vô, bôn ba chi xứ người, khi mình còn đôi tay…” (*)

Vũ Thế Thành

From: Tu-Phung

 

Đại biểu Quốc hội bàn chuyện số xe gây cười!

Đài Á Châu Tự Do  

Một số đại biểu Quốc hội Việt Nam trong các kỳ họp đều đem đến những tràng cười cho dân chúng, bởi những đề xuất hay những câu hỏi bị cho ngớ ngẩn, thậm chí lăng nhăng. Nguyên nhân vì đâu?

Mới đây nhất là đề xuất của một số đại biểu Quốc hội rằng, không cho phát hành bảng số xe có số cuối là 49 hoặc 53 với lý do, đây là những số xấu theo quan niệm dân gian.

Trước đây từng có những đề xuất bị cho là ngớ ngẩn như ‘kiểm tra lại với người đã có bằng nhưng không lái xe thường xuyên’ nhằm giảm thiểu tình trạng tai nạn giao thông của đại biểu Nguyễn Minh Đức – Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội; ‘phải đóng phí chia tay 3-5 USD/người mỗi khi xuất cảnh’ của đại biểu Nguyễn Quốc Hưng (TP Hà Nội); đề nghị ra luật ‘để nam giới cũng phải mặc áo dài truyền thống thay vì mặc comple’ của đại biểu Trần Thị Quốc Khánh (Hà Nội); hay ‘xử lý người tiêu dùng cố tình mua hàng giả’ của đại biểu Lý Tiết Hạnh (đoàn Bình Định) nhằm bảo vệ người tiêu dùng một cách bền vững.

#RFAVietnamese #QuocHoi

Áp phích cổ động bầu cử Quốc hội trên đường phố Hà Nội hôm 19/5/2021

RFA.ORG

Đại biểu Quốc hội bàn chuyện số xe gây cười!

Một số đại biểu Quốc hội Việt Nam trong các kỳ họp đều đem đến n

Tiếng Huế – Trần Văn Giang (ghi lại)

Sự đa dạng trong ngôn ngữ của một dân tộc là điều tự nhiên. Bao giờ trong cái chung cũng có cái riêng và thấp thoáng trong cái riêng là hình ảnh của cái chung. Hình như địa lý và lịch sử đã kết hợp với nhau để tạo nên cho Huế một môi trường nảy sinh ra nhiều thổ âm và thổ ngữ hơn những miền khác; đến độ có người đã nói là có thể sưu tập thành một tiểu tự điển tiếng Huế.

Những câu chuyện về tiếng Huế

Một anh bạn người Huế đưa một cậu bạn đến nhà người dì để giới thiệu cô em gái xứ Huế của mình. Vì là lần đầu tiên, anh bạn Nam kỳ hơi ngần ngại. Anh người Huế trấn an, khuyến khích:

*– Cứ vô đi, cô ta không có răng mô. Đừng ngại!

Anh bạn Nam kỳ hốt hoảng:

*– Mèn đét ơi, không có răng thì ghê quá, tôi không thích.

Hai bà (một Bắc, một Huế) rủ nhau đi chợ. Bỗng gặp một bà áo tang khăn chế. Hai bà bạn hỏi để tang cho ai. Bà này trả lời chồng mới chết. Bà người Huế hỏi:

*– “Đau răng mà chết?”

Bà người Bắc lẩm bẩm:

*– “Giời ơi! Đau răng mà cũng chết được sao!”

Một thiếu nữ Hà thành khi nghe một thanh niên Huế ngỏ lời:

*– “Cô cho tôi một cái bóng (ảnh) của cô để làm kỷ niệm.”

Cô ta ngơ ngác hỏi lại:

*– “Thưa anh muốn cái ‘bọng’ gì của tôi cơ ạ?”

Một ông người Huế khi vào hội tứ sắc đã hỏi làng:

*– “Hôm nay tôi hên, muốn đánh lớn. Mấy bà có chịu hai cắc (một lệnh) không?”

Một bà người Nam giận dữ bỏ về vì nghe lầm dấu sắc (‘) ra dấu nặng (.) cho rằng ông người Huế tục tĩu (!).

Tiếng Huế Thông Dụng

Các bạn thường đùa rằng, tiếng Huế là “chi, mô, răng, rứa,” nhưng để hiểu và sử dụng thuộc lòng các từ này thì cũng không phải đơn giản.

Người Huế hỏi: “Mi đi mô rứa?” nếu so với ngôn ngữ chuẩn thì các bạn phải hiểu là “Mày đi đâu thế?” Chữ “mi,” các bạn tạm hiểu đó là ngôi thứ 2 số ít, tương đương với “mày,” “bạn.” Tương tự như thế, “bọn mi” hay “tụi mi” thì tương đương với “chúng mày,” “bọn mày” hay “các bạn.” Ngôn ngữ trong phim Tàu thường được nhóm lồng tiếng dùng là “các ngươi,” chúng đều có nghĩa như nhau vậy.

Chúng ta lại tiếp tục nói về “chi, mô, răng, rứa.”

*– Chữ “Chi” tương đương với chữ “.” “Làm chi” có nghĩa là “làm gì.” Ví dụ người Huế nói: “Mi đang làm cái chi rứa?” thì tiếng chuẩn là “Mày đang làm gì thế?” hoặc “Bạn đang làm gì vậy?.” Chữ “chi” không những được dùng rộng rãi trong tiếng Huế mà ngay cả hai miền Bắc, Nam cũng dùng rất nhiều.

Chúng ta không bàn nhiều về chữ này.

*– Chữ “Mô” trong tiếng Huế mới thực sự là đặc trưng của Huế. “” tạm hiểu là “đâu,” là một chữ thường được dùng trong câu hỏi. Tuy nhiên, trong một vài ngữ cảnh thì “” được hiểu theo nghĩa khác. Ví dụ, “rứa ngày ni mi tổ chức sinh nhựt ở mô?” bạn phải hiểu rằng “Hôm nay mày tổ chức sinh nhật ở chỗ nào thế?” hoặc “Hôm nay bạn tổ chức sinh nhật ở đâu thế?” “” được dùng trong câu này để chỉ địa điểm.

Nếu đặt trong hoàn cảnh khác thì “mô” có thể đóng vai trò là thán từ. Khi bạn hỏi: “Sao mày gặp tao mà lơ đi thế?” nếu người Huế trả lời là “mô mà!” thì bạn phải hiểu là “đâu có!” tức là phủ định vấn đề.

*– Chữ “Răng” trong tiếng Huế tạm hiểu là “sao,” thường được dùng trong câu hỏi, một vài trường hợp biểu thị ý nghĩa khác. Ví dụ, “răng mà mi noái lạ rứa?” thì bạn phải hiểu là “sao mà mày nói lạ thế” hoặc “sao bạn nói kỳ vậy.” “Ui chao, răng rứa?” có nghĩa là “Ôi, sao thế?” hoặc “Ủa, sao vậy?” Nếu “răng” nằm đơn độc một mình thì đóng vai trò như câu hỏi tỉnh lược. Ví dụ, một người hối hả chạy vào, bạn hỏi “răng?” thì có nghĩa là “gì thế?” “sao thế,” “sao mà vội vàng thế?” Khi bạn an ủi ai đó thì bạn dùng “không răng mô!” tức là “không sao đâu!” “không có vấn đề gì đâu!” Một thiền sư có viết bài thơ trong đó có hai câu rằng:

“Không răng mà lại cũng không răng

Chỉ có thua người một miếng ăn.”

Hai chữ “Răng” ở câu đầu có hai nghĩa khác nhau. Câu đó nghĩa là “không có răng nhưng cũng chẳng sao cả,” ý nói đã già, răng rụng hết.

*– Chữ “Rứa” trong tiếng Huế tạm hiểu như chữ “thế,” thường đặt ở cuối câu để làm câu hỏi hoặc có một số nghĩa khác khi nằm ở vị trí khác.

Ví dụ, “răng rứa?” nghĩa là “sao thế?” “Mi đi mô rứa?” nghĩa là “mày đi đâu thế?” hay “bạn đi đâu vậy?” Một đứa con nghịch ngợm, mẹ bảo hoài mà không nghe thì người Huế thường nói: “Nói mãi mà cứ rứa!”  Nhiều trường hợp “rứa” được đặt đầu câu. Ví dụ, “Rứa hôm nay bác đi mô?” có nghĩa là “Thế hôm nay bác đi đâu?” Nếu đóng vai trò thán từ thì cũng như “thế.” Ví dụ, bạn hiểu ra một vấn đề gì đó, bạn nói “rứa à!” hoặc “té ra là rứa!” có nghĩa là “thế à!” hoặc “hóa ra là thế!”… Trên đây tôi nói sơ lược về “chi, mô, răng, rứa” của tiếng Huế. Ngoài ra, còn có các chữ khác như “tê, ni, nớ, ri…” sẽ được trình bày sau bên dưới…

__________

Ghi Chú:

Chắc quý vị đã từng nghe những câu sau trong bài hát “Mây trắng qua cầu” như sau:

“Trời đổ mưa mà em đi mô, anh có biết chi mô nà! Thôi bây chừ đưa em về với mạ, có chi mô mà em cứ khóc hoài!”

Rất Huế đúng không các bạn? Nếu ai không hiểu thì tôi xin tạm thời “thông dịch” như sau:

“Trời đổ mưa mà em đi đâu, anh chẳng biết gì cả. Thôi bây giờ đưa em về với mẹ, có sao đâu mà em cứ khóc hoài.”

Đó, các bạn xem, cái hay của đất Huế là vậy đó, rất chân chất, quê mùa nhưng ngọt ngào, đằm thắm. Nói như người xưa, “cái không hiểu” đó mới chính là “rất Huế.” Còn nói về tê, ni, nớ, ri… thì tạm hiểu như sau:

*– Chữ “Tê” có nghĩa như chữ “kia.” Ví dụ, người Huế hỏi “đầu tê răng rứa?” thì nghĩa là “đầu kia sao vậy?” hoặc “đầu kia có chuyện gì thế?”

Có câu chuyện vui thế này:

Có một người Huế khi ra Bắc, nghe nói rằng chữ “tê” ở Huế thì ngoài bắc dùng là “kia,” chữ “răng” ở Huế thì ngoài Bắc dùng là “sao.” Khi đi thăm Huế, một người Bắc đã ghé vào quán nước để uống, chủ quán mang cho anh ta một cốc nước đá lạnh. Vì đang háo nước, anh ta vội vã nốc một hồi hết sạch. Vì do nước quá lạnh nên anh ta buốt hết cả răng. Đột nhiên anh ta kêu to, “trời ơi, kia cái sao quá! (?)” Ngôn ngữ là vậy đó, “tê răng” của Huế là “kia sao” của miền Bắc mà!

*– Chữ “Ni” tạm hiểu là “này.”  Ví dụ người Huế nói “bên ni” tức là “bên này.” Đối ngược với “bên ni” là “bên nớ” hoặc “bên tê,” tiếng chuẩn là “bên kia.” Trong bài “Huế xưa” của Châu Kỳ có câu rằng “Ở bên ni qua bên nớ, cách con sông chuyến đò chẳng xa, nhỏ sang thăm có tôi đợi chờ.” Ni và Nớ là chỉ cho bên này và bên kia vậy!

*– Chữ “Nớ” có nghĩa tương phản với “Ni,” bạn có thể dùng Nớ và Ni để chỉ địa điểm (bên nớ, bên ni) hoặc có thể dùng để chỉ đối tượng là người.  Ví dụ: “Nếu Nớ ngỏ lời thì Ni cũng đồng ý,” hiểu là “Nếu anh đã ngỏ lời thì em đây đồng ý.

*– Chữ “Ri” trong tiếng Huế tạm hiểu là “đây,” “đấy.”  Ngoài ra còn dùng với nghĩa tương phản của “Rứa.” Ví dụ, người Huế thường hỏi nhau là “Mi đi mô rứa?” hoặc “Rứa thì mi đi mô ri?” Các bạn hiểu sao? Đó là hai câu hỏi thường xảy ra trong trường hợp hai người đi và gặp nhau trên đường. Đơn giản, người này hỏi người kia là “mày đi đâu thế?” người kia sẽ hỏi lại là “thế thì mày đi đâu?” Cái hay của Huế phải chăng là cái Ri, Rứa!

Các bạn chỉ cần chú ý một tí thôi thì tiếng Huế chẳng có gì khó cả, ngược lại còn rất là dí dỏm và đáng yêu nữa, nhất là nó được phát âm bởi các cô gái Huế đương độ xuân thì.

*– Nhóm chữ “Chi mô nà,” thì như tôi đã nói, có nghĩa là “gì đâu,” với ý phủ định. Ví dụ, bạn bị mẹ mắng, bạn thanh minh bằng cách nói rằng “Con có làm chi mô nà!”…

Thiệt hết biết!

Khuyết Danh

Trần Văn Giang (ghi lại)

From: TRUONG LE

Khi Ta Già Đi

Hai tuần lui tới bệnh viện, tận mắt chứng kiến những bệnh nhân cao tuổi ở Khoa tim mạch, tiếp xúc, nói chuyện với những bệnh nhân già, chợt nghĩ đến một ngày ta già đi, ta sẽ tự nhủ mình rằng:

*Khi ta già đi, ta sẽ không lo nghĩ mấy cái chuyện bao đồng của con cháu 3 đời như cha mẹ ta thường lo lắng. Bởi con cháu đứa nào cũng có cuộc sống riêng của nó, ta cần sự tĩnh lặng để thư thái, nghỉ ngơi và cứ để mọi thứ thuận theo quy luật tự nhiên của cuộc sống.

* Khi ta già đi, ta sẽ không nhắc nhở con cháu về một điều gì đó quá cũ, rót vào tai chúng mãi một câu chuyện xa xưa, hay dặn dò chúng những điều hết sức lạc hậu. Cho dù nói nhiều hay ít thì con cháu nó vẫn cho rằng, đó chỉ là lý lẽ vớ vẩn của người già.

* Khi ta già đi, ta học cách buông tay, ta chẳng cần phải nghĩ ngợi những người trẻ mỗi ngày nó lướt qua đời ta một cách nhẹ nhàng như thế nào, ta chỉ mong mình đủ sức để tự nấu một món ăn thật nhừ, đủ sức để tự tắm rửa hàng ngày, ta cũng không câu nệ mọi ngóc ngách trong nhà đều phải tinh tươm sạch sẽ, mà chỉ chú ý đến sức khỏe của bản thân mình, nhằm giảm bớt áp lực cho con cháu khi phải chăm sóc ta.

*Khi ta già đi, ta cũng mong trời thương, nằm xuống, nhắm mắt một phát là đi ngay. Bởi ta đã nhìn thấy nhiều cảnh đau lòng xảy ra khi con cái chăm sóc cha mẹ già. Có nhiều chuyện bấy lâu nay ta cứ nghĩ nó chỉ có trong văn học thời hiện thực phê phán, nhưng không, nó vẫn được diễn ra trong cuộc sống thường nhật. Mà nghĩ đi rồi cũng nghĩ lại, thực ra thì con cái ai cũng tốt và có hiếu với cha mẹ cả thôi, nhưng khi bố mẹ trở thành gánh nặng hàng ngày, nhiều ngày thì tình cảm sẽ mai một dần đến mức không còn thấy thương yêu nữa, chỉ còn thấy chịu đựng, thấy khổ sở, nhất là con rể hoặc con dâu và các cháu, những người không trực hệ, không được ông bà trực tiếp đẻ ra.

*Và khi ta già đi, ta muốn chẳng nợ nần gì nhau trong cuộc đời này, chỉ cần được an yên, bởi ta nghĩ bất cứ ai, cho dù một thời trẻ hoài bão, ngang dọc, vội vã, và rồi cũng đến lúc già, chỉ cần hai chữ an yên mà thôi.

Sưu Tầm

From: KimBang Nguyen

Bầu cử giữa kỳ Mỹ : Tập đoàn truyền thông Murdoch dường như bỏ rơi Donald Trump

RFI Tiếng Việt 

Sau nhiều năm ủng hộ Donald Trump, Fox New và nhiều kênh truyền thông thuộc tập đoàn Murdoch dường như đang quay lưng lại với ông. Những hàng tít lớn trên nhật báo New York Post và các bài xã luận của Wall Street Journal là một minh chứng. Những nhật báo này cáo buộc cựu tổng thống Mỹ đã « phá hoại » cuộc bầu cử giữa kỳ của đảng Cộng Hòa.

RFI.FR | BY RFI TIẾNG VIỆT

Bầu cử giữa kỳ Mỹ : Tập đoàn truyền thông Murdoch dường như bỏ rơi Donald Trump

Sau nhiều năm ủng hộ Donald Trump, Fox New và nhiều kênh truyền thông thuộc tập đoàn Murdoch dường như đang quay lưng lại với ông. Những hàng tít lớn trên nhật báo New York Post và các bài xã luận của…

Câu chuyện gia đình An Phong

Thứ bảy 29.10.2022, lúc 10g sáng, tại Nhà Nguyện của Tu Viện DCCT Vũng Tàu, mình sẽ dâng Lễ Tạ Ơn nhân ngày giỗ lần 8 (2014 – 2022) cha Louis NGUYỄN VĂN QUI, DCCT, người sáng lập GIA ĐÌNH AN PHONG, GIA ĐÌNH CỦA NHỮNG NGƯỜI KHÔNG CÓ GIA ĐÌNH tại Vũng Tàu, người ta quen gọi là “BỤI ĐỜI CHA QUI”. Nhân dịp này mình xin đăng lại trọn bài viết của của chính cha Qui kể lại lai lịch của Nhóm hết sức đặc biệt này… ( Giuse Lê Quang Uy, DCCT )

GIA ĐÌNH AN PHONG: GIA ĐÌNH CỦA NHỮNG NGƯỜI KHÔNG GIA ĐÌNH

Con người sinh ra, ai cũng có cha, có mẹ, có một gia đình… Không có ai từ đất nẻ mà chui lên… Nhưng vì hoàn cảnh, vì xã hội, vì giáo dục v.v… có một số người kém may mắn, mất hoặc xa cha mẹ sớm, nên phải sống lang thang, không gia đình… Đó là trường hợp các em mà người ta gọi tắt là bụi đời; nghề sinh sống của các em thường là đi đánh giầy…

Lúc đó, năm 1963, tôi làm quản lý trong Dòng Chúa Cứu Thế ở Rạch Dừa, Vũng Tàu. Trong những lúc đi chợ cho Nhà Dòng, tôi có dịp gặp nhiều em đánh giầy, và lần lần quen thân với các em…

Một hôm, tám em đánh giầy tới xin tôi ở… Tôi cười và nói: “Bộ tụi con muốn đi tu hả, nhà này là một Tu Viện mà ?” Các em trả lời: “Không, tụi con muốn ở với cha”… Ở với cha mà không chịu đi tu: đó là cả một vấn đề. May phước tôi làm quản lý Nhà Dòng, nên có một khu riêng dành cho gia nhân, những người giúp việc cho Nhà Dòng. Để tám đứa ở chung với những gia nhân đó, trong bụng tôi nghĩ thầm: ở đây buồn chết, chúng nó ở ít ngày rồi sẽ đi sống lại ngoài chợ, vui nhộn hơn…

Dè đâu, chúng nó không đi, mà còn rủ thêm các đứa khác đến ở… Thấm thoát, con số lên tới hơn hai chục. Bấy giờ “Chúa mới can thiệp vào vấn đề”.

Trước mặt Nhà Dòng là một phi trường. Phi cơ và trực thăng của quân đội Mỹ bốc lên đáp xuống liên lỷ, làm các Cha dạy học ở Đệ Tử Viện, không dạy được. Các Cha phàn nàn với Cha Bề Trên Giám Tỉnh, và Cha Bề Trên Giám Tỉnh mới giải quyết: đưa Nhà Đệ Tử lên Sàigòn.Thế là cả Nhà Dòng và Nhà Đệ Tử ra đi di tản, để lại mấy chục em bụi đời. Và tôi ở lại với các em…

GIA ĐÌNH AN PHONG bắt đầu tự túc: nuôi gà để nuôi nhau; khởi sự với hai mươi con, đến ngày 30 tháng 4 năm 1975, số gà lên tới hơn 6.000 con, và từ trước đến lúc đó đã ăn không biết bao nhiêu và đã bán biết bao nhiêu… Bàn tay của Chúa thấy rõ ràng. Chúa sinh Chúa dưỡng.

Nhờ đường lối Chúa soi sáng mà số các em mỗi ngày mỗi tăng thêm. Tôi nói với các em: Chúa dựng nên con người và cho hoàn toàn tự do. Cho nên trong nhà của mình, chúng con muốn làm gì thì làm. Đứa nào muốn đi học, cha cho đi học. Đứa nào muốn học nghề, cha cho học nghề. Còn đứa nào muốn ở không chơi, không làm gì hết, vẫn cứ được như thường. Không làm gì hết mà đến bữa ăn, có quyền đến ăn như mọi người, vì mình là đứa con trong nhà thì mình có quyền ăn, còn làm việc là chuyện khác. Nghe vậy, đứa nào cũng thích, và tụi nó mới rủ nhau đến ở càng ngày càng đông…

Một hôm, mấy anh lớn có ý kiến giáo dục hay, mới bàn với tôi. Chúng con muốn chia nhóm. Chia nhóm là làm sao ? Tất cả tụi con đều là bụi đời. Vậy thì mấy em nhỏ, đi học, là nhóm “Bụi Non”. Còn các anh lớn, học nghề, là nhóm “Bụi Già”. Còn mấy anh em không làm gì hết là nhóm “Bụi Cà Nhỏng” !

Nói rồi và làm liền… Mấy anh em nhóm “Cà Nhỏng” hơi quê xệ một chút. Nên từ từ rồi mấy anh em đó gia nhập nhóm “Bụi Học Trò” hay “Bụi Học Nghể”… Thế là ý kiến giáo dục của mấy anh lớn đã thành công mỹ mãn.

Lúc ấy, cơ quan viện trợ Công Giáo Mỹ có cho bột mì, làm bánh mì cho học sinh nghèo. Tôi mới kêu một ông thợ làm bánh mì người Trung Hoa, Chú Hai. Chú Hai xây một cái lò củi nướng bánh mì. Tôi nói với các em: đứa nào muốn học làm bánh mì thì đi với Chú Hai. Một số mấy anh lớn đi với Chú Hai… Tôi cũng có mướn hai ông thợ máy: anh Hai và anh Ba. Tôi nói với các em: đứa nào muốn học nghề thợ máy sửa xe hơi thì đi với anh Hai, anh Ba…

Thế là mấy tháng sau, trong nhà có hai băng thợ làm bánh mì và thợ máy sửa xe hơi… Như thế là GIA ĐÌNH AN PHONG đã khai trương Lò Bánh Mì AN PHONG và Garage AN PHONG, thêm phương tiện nuôi sống các em.

Với thời gian, theo đường dây Radio-Á Rập, GIA ĐÌNH AN PHONG và xe camionnette Peugeot 404 của cha Qui được các em đánh giầy chẳng những ở Vũng Tàu mà cả Sàigòn-Chợ Lớn biết và nhận diện. Các em rủ nhau vô ở càng đông…

Một hôm tôi đi chợ ở Chợ Lớn. Đi chợ xong, trở lại xe, tôi thấy mười một em với thùng giầy trên tay, ngồi sẵn trên xe: các em ngồi chơi vì biết là xe của cha Qui. Tôi ngó các em, các em nhìn tôi cười, chào nhau. Tôi mới buột miệng hỏi các em: “Cha đi về Vũng Tàu nè, đứa nào muốn đi Vũng Tàu tắm biển vài ngày rồi trở về Chợ Lớn lại, cha sẽ chở về… Các em dòm nhau, hỏi ý kiến, rồi bảo nhau: Mình phải đi trả thùng giầy cho “anh nuôi” đã… Mỗi em có “anh nuôi” và thùng giầy riêng của anh đó. Mấy em nhanh chân, nhẩy xuống xe và trong mấy phút, chạy trở lại, nhẩy lên xe, ngồi gọn gàng, vui cười khoái chí…

Thế là 11 em đánh giầy ở Chợ Lớn, không cần tính toán lâu, bắt đầu đi Vũng Tàu tắm biển… Thứ hai tuần sau, tôi có dịp lên Sàigòn. Tôi gọi 11 em hôm trước đến và hỏi: “Cha đi Sàigòn đây, tụi con muốn về thì lên xe”. Các em ngó nhau, cười và đồng thanh: “Không, tụi con không về, tụi con ở lại đây với cha…”

Vậy là GIA ĐÌNH AN PHONG tăng số thêm 11 người nữa…

Cùng với các em bụi đời, có nhiều gia đình nghèo, cũng đến xin ở. Dần dần số những người này cũng lên đến mấy chục gia đình…
Lại có những em sơ sinh: cha mẹ sinh ra, rồi không thể nuôi được, đem đến gởi GIA ĐÌNH AN PHONG nuôi giúp. Hoặc các bà mẹ ôm con ra ngoài chợ, rồi nhờ các bà biết đường giây, ẵm vào GIA ĐÌNH AN PHONG giùm… Thành phần thứ ba này gia tăng cũng nhanh; cuối cùng trong nhà cũng được ba phòng, mỗi phòng 40 chục cái nôi…

Cùng với các em, Chúa cũng gởi mấy bà, mấy chị đến tình nguyện nuôi các em… Việc của Chúa làm bao giờ cũng lạ lùng…

Thêm các gia đình nghèo và các em sơ sinh, thì thêm miệng ăn. Chúa lại gởi quân đội Mỹ, Úc đem đồ giặt đến: GIA ĐÌNH AN PHONG lại thêm nhà giặt ủi để nuôi sống nhau…

Tạ ơn Chúa. Nhờ Chúa soi sáng và dẫn dắt, đường lối làm việc trong GIA ĐÌNH AN PHONG tóm tắt trong một câu: “Tôn trọng tự do và yêu thương lẫn nhau”. Cho nên GIA ĐÌNH AN PHONG không từ chối một người nào đến xin giúp đỡ. Kết quả: ngày 30 tháng 4 năm 1975, con cái Chúa, tính ra được: hơn 300 em bụi đời, hơn 100 ông bà gia đình nghèo, và hơn 100 em bé cô nhi…

Đó là tiểu sử ngắn gọn của GIA ĐÌNH AN PHONG, hôm nay được gởi lên mạng internet.  Hy vọng ông bà anh chị nào đã sống cùng nhau thời gian ngắn dài nào đó, tìm dịp về gặp lại nhau, chia sẻ vui buồn với nhau.

Liên lạc với GIA ĐÌNH AN PHONG ở Pháp: Lm. Nguyễn Văn Qui, 11 rue des Bornes – 95120 Ermont – France, điện thoại trong nước Pháp: 0134150584; điện thoại từ ngoài nước Pháp: 33134150584.

Lm. Louis NGUYỄN VĂN QUI, DCCT

From: Anh Dang & KimBang Nguyen

Vét tiền để đốt

Bởi  AdminTD

Đỗ Ngà

9-11-2022

Mượn nợ ngân hàng thì gọi là vay tín dụng, mượn nợ người dân thì gọi là phát hành trái phiếu. Trái phiếu thực chất là giấy ghi nợ giữa nhà đầu tư và doanh nghiệp thôi. Doanh nghiệp cam kết trả lãi suất cao hơn lãi suất ngân hàng thì mới hút được nhà đầu tư chọn lựa. Trong trò chơi này, nhà đầu tư nhận giấy, doanh nghiệp nhận tiền.

Ông Phạm Nhật Vượng lập ra công ty VMI JCS, mua lại bánh tồn kho (tức bất động sản tồn kho) và bánh vẽ (tức là những bất động sản vẫn còn trên giấy) của Vinhomes rồi sau đó xẻ (tưởng tượng) những những cái bánh đó ra thành từng phần nhỏ mỗi phần trị giá 120 triệu đồng để bán cho nhà đầu tư với lãi suất cam kết lớn hơn lãi suất ngân hàng. Cuối cùng thì nhà đầu tư nhận tờ giấy, VMI SJC nhận tiền.

Vậy thì về bản chất, cách ông Phạm Nhật Vượng huy động vốn thông qua chiêu bán giấy lấy tiền, như thế khác nào cách mà ông Đỗ Anh Dũng và Trương Mỹ Lan bán trái phiếu doanh nghiệp trên thị trường chứng khoán? Câu hỏi đặt ra là, tại sao ông Phạm Nhật Vượng không mượn tiền bá tánh trên thị trường trái phiếu như hai người kia mà ông ta lại mượn trực tiếp?

Xét về mức độ an toàn thì mua trái phiếu Tân Hoàng Minh và trái phiếu An Đông sẽ an toàn hơn mua tờ giấy chứng nhận của VMI JCS, vì sao? Vì trái phiếu được kiểm soát bởi luật chứng khoán nhà nước, còn giấy ghi nợ VMI của ông Phạm Nhật Vượng có gì kiểm soát? Cực kỳ rủi ro. Đó là cảnh báo cho những nhà đầu tư.

Hiện nay VinGroup đang có Vinhomes và Vinfast là hai nhánh đầu tư chính. Lâu nay Vinhomes là mỏ vàng kiếm lợi nhuận cho tập đoàn, còn Vinfast thì vẫn đang trong giai đoạn đốt tiền. Nói đơn giản là Vinhomes in tiền cho Vinfast đốt. Vậy câu hỏi đặt ra là, liệu rằng Vinhomes có moi ra đủ tiền cho Vinfast đốt hay không?

Ban đầu, dự định của ông Phạm Nhật Vượng là cho Vinfast IPO gọi vốn từ thị trường nước ngoài trong năm 2022 để đốt tiền kiếm tăng trưởng, nhưng kế hoạch này đến nay vẫn chưa thực hiện được, và e là không thể làm được. Gọi vốn đến 5 tỷ đô la không phải là dễ với một doanh nghiệp không mấy tên tuổi trên thị trường thế giới như Vinfast.

Việc ông Phạm Nhật Vượng né thị trường trái phiếu và vẽ ra cách tương tự để mượn tiền trực tiếp từ bá tánh, điều đó cho thấy Vin Group đang gặp 2 vấn đề lớn. Vấn đề thứ nhất là Vin Group đang thiếu tiền cho Vinfast đốt và vấn đề thứ hai là cơ thể Vin Group đang mang mầm bệnh như Tân Hoàng Minh và Vạn Thịnh Phát. Vì sao vậy? Vì có bệnh Vin mới né thị trường trái phiếu chứ khỏe mạnh thì việc gì? Cứ danh chính ngôn thuận mà phát hành trái phiếu chứ?

Sau khi ông Vượng vẽ ra cách huy động vốn ngoài thị trường trái phiếu, mạng xã hội đã vạch ra âm mưu của ông Vượng thì ngay sau đó là hàng loạt bài báo cho biết Vinhomes lãi ròng 14,5 ngàn tỷ. Theo tôi, đây là hình thức lùa gà chứ thực chất Vin Group vã lắm rồi.

Ban đầu ông Phạm Nhật Vượng tính xẻ bánh vẽ (bất động sản tồn kho hay bất động sản trên giấy đều là bánh vẽ tất, vì không nhà đầu tư nào sở hữu được bánh mà chỉ sở hữu tờ giấy) ra trị giá 120 triệu. Tuy nhiên với miếng bánh vẽ lớn thế thì những người ít tiền như chị bán rau, chị bán hủ tiếu gõ, anh xe ôm, anh công nhân v.v… không đủ tiền để mua một miếng. Vậy nên ông Vượng đã cho xẻ miếng bánh vẽ 120 triệu thành 3 miếng, mỗi miếng trị giá cỡ 40 triệu để dụ những người ít tiền tham gia vào việc góp vốn cho ông.

Việc xẻ nhỏ miếng bánh vẽ ấy cho thấy, ông Phạm Nhật Vượng đang rất khát vốn và vì quá khát nên ông vét từng giọt tiền nhỏ để góp lại cho Vinfast tiếp tục đốt để duy trì ngọn lửa. Hiện nay các ông lớn như Toyota, Ford, Honda, Hyundai, Nissan, Volkswagen v.v… đang chuẩn bị hàng chục tỷ đô nhảy vào thị trường xe điện. Những ông lớn này đang có hạ tầng phân phối rất lớn, chỉ cần đưa xe điện thay xe xăng là xong. Như vậy không biết Vinfast đốt bao nhiêu tiền mới tồn tại được giữa rừng những ông lớn này? Chắc đốt không xuể.

Tiền trong túi anh công nhân, chị bán rau, anh xe ôm mà đem ra đốt để đấu với Toyota, Honda, Hyundai, Nissan, Volkswagen thì chẳng khác nào trứng chọi đá. Nhà đầu tư nên thận trọng. Trước khi bị dính đến pháp luật, Tân Hoàng Minh, FLC, Vạn Thịnh Phát đều rất uy tín. Đó là bài học, học lại cũng chưa muộn.

Vài suy nghĩ về tuổi 80

Tác giả: Phùng Văn Phụng

Thứ bảy ngày 05 tháng 11 năm 2022 tôi đi dự thánh lễ tạ ơn, mừng thọ 80 tuổi của thầy Phó Tế Nguyễn Sỹ Bạch ở nhà thờ Prince of Peace Catholic Church – để Tạ Ơn Chúa về Ân Sủng của Sự Sống.

Tôi cũng được lên gần cung thánh để Cha chủ tế và cộng đoàn dân Chúa đưa tay cầu nguyện, chúc mừng vì thọ được 80 tuổi, trong số những người này có Phó tế Huỳnh Mai Trác, Phó tế Đỗ Nguyên Chương, Phó Tế Nguyễn Sỹ Bạch, Ông Nguyễn Đức Cung, Bà Nguyễn Thị Bích Lê- Ông Trần Tấn Định

Trong quyển sách nhỏ  gởi đến các thân nhân, bà con, thân hữu để dùng trong nhà thờ, tôi đã nhận được hai câu sau đây – tôi rất cảm kích và xin được ghi nhận và chia sẻ:

-1)Tạng phủ con, chính Ngài đã cấu tạo, dệt tấm hình hài trong dạ mẫu thân con. Con ca ngợi Chúa đã dựng con nên cách lạ lùng, Công trình Ngài xiết bao kỳ diệu! Hồn con đây biết rõ mười mươi” Tv 139:13-14

– 2) “Được sống đến tuổi già là một ân huệ. Không phải vì chỉ một số người có thể sống đến tuổi này, nhưng vì trước hết, tuổi già cho chúng ta khả năng đánh giá quá khứ, được hiểu và sống mầu nhiệm Vượt Qua một cách sâu xa hơn, và được trở nên kho tàng kinh nghiệm quý báu cho Giáo hội”.

(Thánh Giáo Hoàng Gioan Phao Lô II)

***

Theo giáo sư Đào Duy Anh trong tác phẩm Hán Việt Từ điển thì: 60 tuổi gọi là Hạ thọ, 70 tuổi gọi là Trung thọ, 80 tuổi gọi là Thượng thọ.

Tuổi Thượng Thọ – 80 tuổi rất hiếm.

Vì tuổi thọ trung bình (cả hai giới tính) ở Việt Nam là 75,6 tuổi. (Nguồn: https://danso.org/viet-nam/)

Trong khi tuổi thọ trung bình của dân số thế giới (72 tuổi). Tuổi thọ trung bình của nam giới là 71,5 tuổi. Tuổi thọ trung bình của nữ giới là 79,7 tuổi. (Nguồn: https://danso.org/viet-nam/)

Tổng số dân của Việt Nam vào thời điểm 0h ngày 01/4/2019 là 96.208.984 người,

Việt Nam chính thức bước vào giai đoạn già hóa dân số từ năm 2011 và hiện có khoảng 10,1 triệu người cao tuổi, chiếm 11% dân số. Riêng số người từ 80 tuổi trở lên là 2 triệu người, tỉ lệ khoảng 2% dân số.

Ở Mỹ có 6 triệu 500 ngàn người trên 80 tuổi, dân số Mỹ là 332 triệu 400 ngàn người, tỷ lệ gần ~2% dân số.

Cho nên dầu ở Mỹ hay ở Việt Nam tỉ lệ người sống trên 80 tuổi rất hiếm và họ là tấm gương sống và là kho tàng kinh nghiệm sống cho con cháu.

***

+Ở dưới bầu trời này, mọi sự đều có lúc, mọi việc đều có thời” (Gv 3:1)

Ân huệ được sống tới tuổi già vì sống tới tuổi 80 rất hiếm. Đầu tháng 11 này được tin, Nguyễn H. N. , một người bạn học chung lớp B1 trường trung học Cần Giuộc, niên khóa 1955-1959, đã ra đi, anh nhỏ hơn tôi một tuổi.

“Tuổi già là một ân huệ” vì rồi đây còn phải chịu đựng những sự đau đớn, mệt mỏi trong bịnh hoạn trước khi lìa đời. Làm sao “vui để đợi chết”? Khó khăn lắm chứ không phải dễ dàng gì đâu. Nhưng niềm tin phục sinh cho ta niềm hy vọng, an ủi để chịu đựng đau khổ ở đời này để hưởng vĩnh phúc ở đời sau, một “sinh nhật mới” trong nước trời vĩnh cửu.

***

Người Việt Nam cũng thường có tổ chức mừng lễ thượng thọ cho cha mẹ. Trong lễ thượng thọ, cha mẹ trong y phục trang trọng, thường là y phục khăn đống, (trang phục có màu đồng nhất, màu đỏ hoặc màu vàng) ngồi trước bàn thờ hay nơi sang trọng nhất trong căn nhà như gian chính con cháu lần lượt đến kính cẩn dâng rượu (thọ), rồi lễ bái cha mẹ, sau đó mời các cụ dự tiệc mừng . Đôi khi họ mời bà con xa gần đến chung vui và chúc mừng các cụ.

Hình lượm trên net, tượng trưng trong lễ thượng thọ

Bìa tập sách nhỏ dùng cho thánh lễ

Xem thêm:

1)VẤN ĐỀ VỀ NGƯỜI CAO TUỔI Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

2)Lễ mừng thượng thọ   

Tác giả: Phùng Văn Phụng

tháng 11 năm 2022