Lòng tin của dân

  Lòng tin của dân

Tổng bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam Nguyễn Phú Trọng.

Tổng bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam Nguyễn Phú Trọng.

Nguyễn Hưng Quốc

01.06.2016

Để theo dõi tình hình chính trị tại Việt Nam, tôi thường đọc các bài phát biểu của những người lãnh đạo trong nước, trong đó, có ông Nguyễn Phú Trọng. Nhưng thú thực, đọc ông rất nản. Quan điểm của ông thường bảo thủ, giáo điều, khuôn sáo, thậm chí ngô nghê, hay nói theo chữ dân chúng miền Bắc thường gọi ông, là rất “lú”. Tuy nhiên, bài nói chuyện của ông tại cuộc hội nghị do Ban Dân vận Trung ương mới tổ chức vào ngày 27 tháng 5 vừa qua có thể được xem là một ngoại lệ, ở đó, ông nhìn vấn đề khá đúng.

Đúng khi ông nhớ lại bài học thân dân được Nguyễn Trãi đúc kết: “Vận nước thịnh hay suy, mất hay còn là do sức dân quyết định. Vương triều nào được lòng dân, cố kết được nhân tâm thì làm nên nghiệp lớn. Trái lại, vương triều nào đi ngược lại lòng dân thì sớm muộn sẽ bị thất bại.” Đúng khi ông, từ bài học ấy, nhìn lại tình hình Việt Nam hiện nay, ông thấy lòng tin của dân chúng đối với đảng của ông càng ngày càng sút giảm nghiêm trọng.

Thật ra, những sự thừa nhận như vậy đã từng xảy ra trong quá khứ. Giữa thập niên 1950, đảng Cộng sản cũng đã từng thừa nhận họ đã sai lầm trong vụ cải cách ruộng đất và quyết định sửa sai. Giữa thập niên 1980, đảng Cộng sản cũng thừa nhận sai lầm trong các chính sách kinh tế, từ đó, quyết định đổi mới. Và bây giờ Nguyễn Phú Trọng lại thừa nhận việc đã để dân chúng đánh mất niềm tin vào đảng.

Nguyễn Phú Trọng chỉ đúng một phần khi cho nguyên nhân chính gây ra hiện tượng sút giảm lòng tin ấy là do “nhiều cán bộ thoái hoá”. Cụ thể hơn, ông cho biết:

“Một bộ phận cán bộ, đảng viên, nhất là những người có chức có quyền, có những biểu hiện sa sút phẩm chất, sống xa dân, vô trách nhiệm với dân. Nhiều cán bộ lãnh đạo các cấp, các ngành giữ tác phong quan liêu, gia trưởng, độc đoán, thậm chí trù dập, ức hiếp quần chúng. Một số hiện tượng tham nhũng, đặc quyền đặc lợi trong Đảng và trong các cơ quan nhà nước không được đấu tranh kiên quyết và xử lý nghiêm minh. Do đó đã làm tổn thương thanh danh, uy tín của Đảng, làm giảm sút lòng tin của nhân dân đối với Đảng.”

Ông nói thêm: “Thậm chí có người vô trách nhiệm với dân, vô cảm trước những khó khăn, đau khổ của quần chúng. Một số người còn lợi dụng chức quyền để đục khoét, vơ vét của cải của Nhà nước, trở thành những con sâu mọt tệ hại của xã hội. Có lẽ đây là điều mất mát lớn nhất trong tình cảm của nhân dân, là điều người dân cảm thấy xót xa, buồn phiền nhất.”

Chưa hết. Theo Nguyễn Phú Trọng, “Một số người có chức có quyền giữ tác phong quan cách, gia trưởng, phụ trách địa phương nào, đơn vị nào, thì như một ‘ông vua con’ ở đấy. Thậm chí có cá nhân và tập thể trù dập, ức hiếp quần chúng. Những hành động đó tuy không phải là phổ biến nhưng rất nghiêm trọng, nó làm tổn thương tình cảm và niềm tin của dân đối với Đảng.”

Phân tích dài dòng, có lúc lặp đi lặp lại, nhưng ý chính của Nguyễn Phú Trọng về cái gọi là “thoái hoá” của các cán bộ đảng viên có thể tóm gọn vào bốn điểm chính: quan liêu, độc đoán, áp bức và tham nhũng.

Phân tích như vậy là khá đúng. Tuy nhiên, Nguyễn Phú Trọng chưa thành thật khi cho tình trạng quan liêu, độc đoán, áp bức và tham nhũng ấy chỉ xảy ra ở “một số” hay “một bộ phận” đảng viên và cán bộ. Ở Việt Nam, qua kinh nghiệm cá nhân, hầu như ai cũng biết tất cả những tình trạng ấy rất phổ biến. Ở đâu cũng có. Cấp nào cũng có. Làm nhỏ ăn nhỏ; làm lớn ăn lớn. Cứ hễ có chút chức quyền là tiền bạc trôi vào nhà hầu như ngay tức khắc. Trương Tấn Sang, nguyên Chủ tịch nước, từng thừa nhận tệ nạn tham nhũng không phải chỉ là vài con sâu mà là cả bầy sâu. Nhung nhúc. Và khi đã giàu có và đầy quyền lực như thế, người ta coi dân như rơm, như rác, hay nói theo hình ảnh của Nguyễn Phú Trọng, như những “ông vua con”.

Nhưng ngay cả khi thừa nhận tình trạng “thoái hoá” của cán bộ, đảng viên là phổ biến, người ta vẫn chưa tiếp cận được nguyên nhân đích thực của việc suy giảm lòng tin của dân chúng. Đó chỉ là một trong những nguyên nhân chứ không phải là tất cả. Còn một lý do khác nữa, có khi quan trọng hơn: Các chính sách của đảng. Chỉ lấy một ví dụ gần đây nhất: nạn cá chết trắng bờ ở các tỉnh miền Trung. Sau khi gây ồn ào dư luận vài ngày, nhà cầm quyền chủ trương giấu nhẹm sự thật. Báo chí, từ đó, không được đề cập đến nạn cá chết nữa. Ngay những người thợ lặn, thấy sức khoẻ có vấn đề, đi khám, bác sĩ và bệnh viện cũng giấu kín kết quả. Hai tháng trôi qua, nguyên nhân của nạn cá chết hàng loạt vẫn chưa được công bố. Trong khi đó, các nhà lãnh đạo địa phương vẫn kêu gọi dân chúng ăn cá và tắm biển. Làm sao người dân tin được khi nhà cầm quyền vẫn tiếp tục nói dối và che giấu sự thật như vậy?

Mà những hành động nói dối và giấu giếm sự thật như vậy không phải là hiếm. Có thể nói toàn bộ lịch sử của đảng Cộng sản tại Việt Nam là lịch sử dài dằng dặc của những sự nói dối và giấu giếm sự thật. Chuyện tham nhũng mà Nguyễn Phú Trọng thừa nhận là “rất nghiêm trọng”, cho đến nay, vẫn chưa hề được điều tra và xử lý. Chỉ hoạ hoằn, lâu, lâu lắm, báo chí mới làm rùm beng lên chuyện vài cán bộ phường xã hay cảnh sát giao thông nhận hối lộ. Còn toàn bộ bức tranh tham nhũng, nhất là ở cấp lãnh đạo từ địa phương đến trung ương thì vẫn bị giấu kín. Ông Lê Khả Phiêu và ông Nông Đức Mạnh lương bao nhiêu một tháng mà sau khi về hưu ở những ngôi nhà như cung điện của vua chúa như vậy? Trong giới cầm quyền tại Việt Nam hiện nay, không ai thắc mắc về những điều ấy cả.

Bên cạnh những việc nói dối và giấu giếm sự thật, điều làm cho dân chúng càng ngày càng mất niềm tin đối với đảng Cộng sản còn là vì, với họ, đảng Cộng sản càng ngày càng phản bội những lý tưởng họ đề ra lúc đầu. Đảng đấu tranh cho những người nghèo khó để tạo ra một xã hội bình đẳng ư? Trên thực tế, đảng chỉ lo giành giật quyền lợi cho bản thân họ. Dân nghèo càng ngày càng nghèo. Đảng tranh đấu cho tự do ư? Trên thực tế, đảng chỉ tước đoạt mọi quyền tự do của con người. Đảng tranh đấu cho độc lập dân tộc ư? Nhìn vào quan hệ giữa Việt Nam và Trung Quốc từ gần ba thập niên trở lại đây, người ta chỉ thấy đảng sẵn sàng hy sinh chủ quyền quốc gia để bảo vệ tư thế “ông vua con” của mình.

Làm sao dân chúng có thể tin là đảng nhắm đến lý tưởng cao cả là giải phóng con người trong khi hằng ngày đảng vẫn vùi dập mọi quyền tự do, ngay cả những quyền tự do căn bản nhất của con người?

Làm sao dân chúng có thể tin là đảng yêu nước khi đảng cứ lải nhải nhắc đến những “4 tốt” và “16 chữ vàng” khi Trung Quốc càng ngày càng lấn lướt và những người yêu nước đều bị đảng trấn áp một cách hết sức tàn bạo?

SUNG SƯỚNG VÌ ĐƯỢC MẮC LỪA

 SUNG SƯỚNG VÌ ĐƯỢC MẮC LỪA

Nguyễn Đình Cống

2-6-2016

Tem có hình 3 lãnh tụ CS phát hành thập niên 1950: Georgy Malenkov, Hồ Chí Minh và Mao Trạch Đông. Nguồn: internet

Tem có hình 3 lãnh tụ CS phát hành thập niên 1950: Georgy Malenkov, Hồ Chí Minh và Mao Trạch Đông. Nguồn: internet

I- BỊ LỪA HAY ĐƯỢC MẮC LỪA

Thông thường mắc lừa là “bị” chứ không thể “được” và khi phát hiện ra bị mắc lừa thì đau khổ, tức giận, hối tiếc rồi rút bài học, rút kinh nghiệm để khôn ra chứ không thể sung sướng. Thế mà lại có chuyện sung sướng vì được mắc lừa mới oái oăm chứ. Tất nhiên người ta không reo mừng rằng tôi sướng quá vì được mắc lừa đây, chỉ thể hiện bằng cách khác mà người ngoài đoán ra được.

Tại sao bị lừa mà vẫn tỏ ra sung sướng, có thể do 1 trong 2 nguyên nhân sau: 1- Vì kém thông minh (nói đúng ra là vì ngu dốt) mà nhận thức nhầm, trong một thời gian cứ tưởng rồi sẽ được lợi gì đó, không biết đã bị lừa. 2-Biết bị lừa, nhưng vì đã thông đồng với kẻ lừa để hưởng một món lợi nào đó hoặc vì biết mình quá ngu mà bị lừa nhưng đã quá huyênh hoang nên tìm cách che giấu hoặc tìm cách lừa dối người khác để trốn tội.

Xét trong chiều dài lịch sử, bọn phong kiến Trung hoa đã nhiều lần lừa vua quan Việt, trong đó chỉ một số ít lần người của ta bị mắc, còn phần lớn nhờ cảnh giác cao mà tránh được. Chỉ có dưới thời thống trị của Đảng CS, lãnh đạo và nhân dân Việt Nam đã bị lừa trong rất nhiều chuyện mà vẫn cứ sung sướng nhắc đi nhắc lại mỗi khi có dịp.

I- CSVN ĐÃ BỊ CSTQ LỪA RẤT NHIỀU, CHỈ XIN NÊU VÀI CHUYỆN

1- Từ năm 1941 đến 1946 Hồ Chí Minh rất muốn kết bạn với Mỹ. Chuyện này nhiều người đã biết, nay kể thêm: Ngày 2 /9/1945, tại quảng trường Ba Đình, sau khi Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn độc lập thì trong diễn văn tiếp theo Võ Nguyên Giáp đã khẳng định: “Mỹ là nước dân chủ, không có tham vọng về đất đai mà lại có công nhất trong việc đánh bại kẻ thù của ta  nên ta coi Mỹ như một người bạn tốt”. Nhưng rồi từ 1949 CS VN bị Mao Trạch Đông lừa, cho rằng đế quốc Mỹ là kẻ thù của giai cấp vô sản toàn thế giới, kẻ thù số 1 của phe XHCN. Việt Nam có vinh dự là tiền đồn phe XHCN, là người lính xung kích chống đế quốc. Trung cộng sẽ giúp Việt Nam đánh Mỹ đến người Việt cuối cùng. Và rồi Lê Duẩn sung sướng công nhận VN đánh Mỹ là đánh cho cả Liên xô và Trung quốc. Bây giờ mới tỉnh ngộ ra là Mỹ chỉ muốn ngăn chặn làn sóng cộng sản từ Liên xô và Trung quốc chứ không hề có ý đồ xâm lược nước nào. Biết ra thì đã quá muộn nhưng vẫn không dám công nhận, vẫn tuyên bố là rất tự hào đã làm người lính xung kích chống đế quốc.

2- Năm 1958 Chu Ân Lai ra tuyên bố về quyền lãnh hải của Trung quốc bao trùm một phần lớn Biển Đông. Bản tuyên bố này bị nhiều nước phản đối. Chỉ có Phạm Văn Đồng và cả Hồ Chí Minh bị lừa để ra Công hàm 1958, gián tiếp công nhận nhiều đảo ở biển Đông là của Trung quốc. Năm 1974 Trung quốc đánh chiếm Hoàng Sa. ĐCSVN sung sướng vì Trung Quốc đã lấy được các đảo từ chính quyền Nguyễn Văn Thiệu, cho rằng để TQ giữ  các đảo đó tốt hơn so với việc chúng do chính quyền Việt Nam Cộng hòa kiểm soát.

3- Thời gian trước năm 1979 ĐCSVN bị Trung cộng lừa tôn thờ tư tưởng Mao Trạch Đông, sung sướng cho rằng được theo Mao để chống đế quốc và bọn xét lại là hạnh phúc lớn. Cũng chính vì mắc lừa ĐCS TQ mà đã gây nên thảm họa đàn áp không biết bao nhiêu người ưu tú (vụ án chống đảng do Lê Duẩn, Lê Đức Thọ, Trần Quốc Hoàn tạo dựng). Sau năm 1990 bị lừa ở Hội nghị Thành Đô, ký kết 16 chữ vàng và 4 tốt, tôn sùng ĐCS Trung Quốc là lãnh đạo, là thành trì của CM vô sản thế giới, sung sướng cho rằng còn Trung quốc XHCN thì VN không còn lo gì hết, sung sướng và tự hào rằng ngọn cờ tiên phong của cách mạng vô sản thế giới đã chuyển vào tay của ĐCS Trung quốc và Việt Nam. Thực chất thì Trung cộng lừa cho Việt cộng kiên trì đường lối XHCN để dễ bề thôn tính.

II-PHÂN TÍCH VÀI ĐIỀU GẦN ĐÂY

1-Trong Hiệp định và tuyên bố chung có điều sau: “Hai bên cam kết không liên kết với nước khác để chống lại nước thứ ba”. Đó là điều lừa dối vô cùng xảo quyệt của Trung cộng mà mỗi lần có dịp là các lãnh đạo Việt Nam lại nêu ra với đầy vẻ tự hào.

Hãy phân tích thật kỹ xem câu “Hai bên cam kết không liên kết với nước khác để chống nước thứ ba” có những ý nghĩa gì. Nước khác là nước nào, nước thứ ba là nước nào. Có khả năng xẩy ra nước thứ ba chính là Việt nam, là Trung quốc hoặc một nước thân cận của hai nước trên hay không. Không có một qui ước nào loại trừ khả năng đó. Vậy nếu xấy ra như vậy thì sao. Mà sự tranh chấp ở Biển Đông vừa qua và sắp tới có khả năng xẩy ra như thế.

Giả thử xẩy ra tranh chấp giữa Trung và Việt đến mức dùng vũ lực. Với sức mạnh của mình thì Trung quốc cần gì liên kết với nước khác để chống nước thứ ba là Việt nam. Ngược lại, Việt nam, dù là để tự vệ, dù để chống lại sự xâm lược phi nghĩa của Trung quốc thì rất cần sự liên kết với nước khác cùng chí hướng, cùng mục tiêu (ngoài việc nhận sự cổ vũ chỉ bằng mồm của nhiều nước yêu hòa bình). Lúc này, nếu VN nhận sự viện trợ quân sự của một nước nào đó thì rõ ràng là đã vi phạm cam kết, Trung quốc có cớ để lên án như đã từng viết khẩu hiệu và tuyên truyền “Việt nam ăn cháo đái bát” và gây chiến tranh biên giới năm 1979 để dạy cho VN một bài học. Còn nếu VN sợ bị vi phạm vào cam kết mà không thể liên kết với nước khác thì rõ ràng là đã tự trói mình để chịu lâm vào thế nguy hiểm.

Điều quan trọng, có ý nghĩa là: “Hai nước cam kết không gây hấn, không lấn chiếm đất và biển của nước khác” thì không viết, lại viết “Cam kết không liên kết với nước khác…”. Bất kỳ một người nào có suy nghĩ đều dễ nhận ra ý đồ lừa bịp, chỉ có những lãnh đạo cộng sản VN là không thấy hoặc có thấy nhưng vì lý do nào đó mà cứ đưa ra để khoe khoang, để tự sướng. Xem lại lịch sử, sứ thần của các triều đại trước khi đi sứ Thiên triều không có ai bị mắc lừa như vậy.

2- Điều khác: “Hai bên cam kết giải quyết mọi tranh chấp bằng thương lượng hòa bình mà không đe dọa dùng vũ lực”. Điều này là đúng nhưng chưa đủ. Nếu xẩy ra tranh chấp, một bên đòi thương lượng hòa bình nhưng bên kia không chịu, hoặc thương lượng không đi đến kết quả thì giải quyết như thế nào. Theo các hợp đồng dân sự, khi hai bên không tự thỏa thuận được với nhau thì phải đưa tranh chấp ra xét xử ở một tòa án hoặc cơ quan trọng tài. Điều này phải được ghi rõ trong hợp đồng. Vậy quan hệ giữa 2 nước Việt- Trung thì sao. Phải chăng là không sao cả, trông chờ vào đại lượng của Thiên triều.

Trong Lời kêu gọi vào tháng 12 năm 1946 Hồ Chủ tịch viết: Chúng ta muốn hoà bình. Chúng ta phải nhân nhượng. Nhưng chúng ta càng nhân nhượng thực dân Pháp càng lấn tới vì chúng quyết tâm cướp nước ta lần nữa! Không! Chúng ta thà hy sinh tất cả, chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ.

Còn hiện nay. Cứ mỗi lần Trung quốc lấn chiếm hoặc gây sự thì từ phía VN chỉ có người phát ngôn Bộ Ngoại giao ra tuyên bố phản đối và yêu cầu đừng tiếp tục, lại huyênh hoang là tôn trọng hòa bình và luật pháp quốc tế, còn Chính phủ và Quốc hội thì quyết giữ phương châm “Im lặng là vàng”. Thế rồi Trung quốc cứ lấn, Việt Nam cứ lùi, vừa lùi vừa tuyên bố. Phải chăng chúng ta muốn hòa bình nên năm 1988 để cho 64 chiến sĩ trên đảo Gạc ma khoanh tay chịu sự thảm sát của lính Trung cộng, để cho tàu ngư dân bị bọn lạ đâm chìm mà không dám chống cự, để cho hết hòn đảo này đến hòn đảo khác lọt vào tay Trung cộng. Cùng bị lấn chiếm biển đảo, Philippines bị ít hơn nhưng họ kiên quyết kiện ra Tòa án Quốc tế sau khi TQ không chịu thương lượng. Còn chúng ta, chỉ thấy tuyên bố của Bộ Ngoại giao. Phải chăng trong việc này lãnh đạo VN cũng sung sướng vì được mắc lừa.

3- Chuyện gần đây. Trước khi xẩy ra thảm họa Biển Miền Trung từ tháng 4/ 2016, nhiều lần qua báo chí và về Hà Tĩnh tôi được nghe ca ngợi hết lời về khu công nghiệp Vũng Áng và những mối lợi to lớn do Formosa hứa hẹn mang lại. Bây giờ mới vỡ lẽ đang mắc lừa, đang không phải ở mức “ngậm bồ hòn làm ngọt” mà là dùng độc dược để giải khát. Bị mắc lừa rồi nhưng không dám nhận mà đang tìm cách quanh co để bao che, phải chăng để tiếp tục hưởng sự sung sướng và đi lừa lại người khác.

III-ĐẾN LƯỢT CSVN LỪA NHÂN DÂN

Việc lãnh đạo CS và dân VN bị Tàu chệt lừa thì viết vài quyển sách dày để dẫn chứng và phân tích e cũng chưa hết, trên đây chỉ mới nêu ra một phần rất nhỏ. Người ta bảo, sau khi biết bị lừa thì sẽ thu được bài học quý giá mà khôn ra, thế nhưng mãi mà chả thấy CSVN khôn ra được tí nào. Không những thế, sau khi bị lừa, một số lãnh đạo CS còn mang những điều đó lừa lại nhân dân. Hay biết đâu, CSVN không cho rằng họ bị lừa mà thực chất họ muốn như vậy, muốn làm tay sai đắc lực cho CSTQ, muốn đem đất nước này lệ thuộc vào CSTQ để tạo nên một thời kỳ bắc thuộc mới.

Thảm thương thay cho một số khá đông trong dân tộc VN mấy chục năm bị lừa mà vẫn sung sướng, vẫn tự hào vì nhận được sự lừa gạt đó, vẫn tưởng rằng đang được hưởng một nền dân chủ đến thế là cùng, đang được dẫn dắt đến thiên đường nơi hạ giới. Có một số ít người nhận thức được, nói ra điều bị lừa thì lại bị vu cáo, bị đàn áp. Biện pháp để tránh bị mắc lừa là nâng cao dân trí, chống lại sự u mê và nhồi sọ, mở mang sự tiếp xúc với xã hội văn minh. Điều đáng mừng là một số dân Việt đã nhận ra và đang đi theo hướng đó.

Đã tìm ra nguyên nhân cá chết nhưng chưa công bố vì đang phản biện

Đã tìm ra nguyên nhân cá chết nhưng chưa công bố vì đang phản biện

Tuổi Trẻ

K. HƯNG – LÊ THANH

2-6-2016
Văn phòng Chính phủ họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 6. Ảnh: Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai tiến Dũng phát biểu tại họp báo - Ảnh: An Đăng

Văn phòng Chính phủ họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 6. Ảnh: Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai tiến Dũng phát biểu tại họp báo – Ảnh: An Đăng

TTO – Bộ trưởng Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng đã trả lời như vậy trong cuộc họp báo thường kỳ tháng để trả lời nhiều vụ việc, trong đó có sự cố cá chết hàng loạt ở miền Trung chiều 2-6.

Theo Bộ trưởng Mai Tiến Dũng, ngay sau khi phát hiện ra cá chết bất thường ở một số tỉnh miền Trung, Thủ tướng Chính phủ và các Phó thủ tướng cũng đã trực tiếp chỉ đạo kịp thời và quyết liệt các bộ ngành, địa phương.

Có hơn 30 cơ quan bộ ngành để thu thập chứng cứ để tìm ra nguyên nhân cá chết. Chúng ta cũng mời hàng trăm nhà khoa học trong nước và quốc tế cùng tham gia để thu thập dữ liệu chứng cứ để xác minh điều tra trên nguyên tắc dựa vào khoa học, khách quan, chặt chẽ.

Trong quá trình điều tra, quan điểm Thủ tướng là nếu phát hiện tổ chức cá nhân vi phạm thì xử lý nghiêm. Không loại trừ tổ chức cá nhân nào. Hiện nay các nhà khoa học đã xác định được nguyên nhân cá chết.

Thủ tướng Chính phủ cũng cơ quan chức năng mời tư vấn trong và ngoài nước phản biện độc lập. Hay nói các khác, trước khi kết luận chính thức là có mời nhà khoa học trong và ngoài nước phản biện vì xác định đây là vấn đề rất quan trọng. Khi công bố chứng cứ phải đảm bao tính khách quan.

Đồng thời, Thủ tướng cũng quyết liệt triển khai các giải pháp đảm bảo môi trường kinh doanh, môi trường tự nhiên nhất là môi trường biển được bảo đảm an toàn lâu dài.

Trước mắt, để kịp thời hỗ trợ người dân thiệt hại, ngày 9-5, Thủ tướng ban hành quyết định hỗ trợ gạo cho ngư dân vùng bị ảnh hưởng trực tiếp sự cố; tổ chức thu mua hải sản; hỗ trợ tiền cho các tàu phải ngừng ra khơi; hỗ trợ lãi suất với các doanh nghiệp làm dịch vụ hậu cần nghề cá, thu mua hải sản.

Thủ tướng tiếp tục giao Bộ NN&PTNT, Bộ Y tế khảo sát vùng biển an toàn để đánh bắt, nuôi trồng thủy hải sản; giao Bộ Tài nguyên – môi trường kiểm tra tất cả các dự án liên quan đến xả thải trên cả nước để phòng ngừa, kiên quyết xử lý vi phạm nếu họ xả thải không đúng qui định.

“Đến thời điểm này, thay mặt cơ quan phát ngôn của Chính phủ xin được thông báo kết quả của các cơ quan, nhà khoa học” – Bộ trưởng Mai Tiến Dũng nói.

Về nguyên nhân cá chết chưa thể công bố, Bộ trưởng Thông tin – truyền thông Trương Minh Tuấn nói rõ thêm: các nhà khoa học nỗ lực tìm ra nguyên nhân và đã sớm tìm ra nguyên nhân. Nhưng việc điều tra cá chết là nhiệm vụ của nhiều cơ quan nên còn nhiều ý kiến khác nhau vì thế cần phải rốt ráo xác dịnh nguyên nhân.

Các cơ quan phải điều tra đầy đủ các bằng chứng pháp lý về môi trường xem các tổ chức, cá nhân có vi phạm không. Quan điểm của Chính phủ là bất kỳ tổ chức, cá nhân nào vi phạm đều bị xử lý nghiêm minh. Cho nên, cần phải có thời gian kỹ lưỡng để có kết luận xác thực.

“Vụ cá chết là một sự cố môi trường nghiêm trọng. Dư luận quan tâm là hoàn toàn chính đáng. Chính phủ cầu thị lắng nghe ý kiến và có trách nhiệm minh bạch thông tin”, Bộ trưởng Trương Minh Tuấn nói.

Diễn biến vụ cá chết

– Ngày 6-4: hiện tượng cá chết bất thường, hàng loạt bắt đầu xuất hiện tại Hà Tĩnh (khu vực cảng Vũng Áng và các xã Kỳ Lợi, Kỳ Hà của Thị xã Kỳ Anh)

– Từ ngày 10-4 đến 4-5: hiện tượng cá chết tiếp tục xảy ra tại Quảng Bình, Thừa Thiên Huế, Quảng Trị với số lượng và tần suất theo thời gian tại từng tỉnh khác nhau.

– Từ ngày 24 đến 26-4: cùng với hiện tượng cá chết hàng loạt tại Hà Tĩnh quay trở lại, trên biển xuất hiện dòng triều màu nâu.

– Ngày 4-5: xuất hiện dòng nước màu nâu đỏ tại Quảng Bình.

Ngay sau khi xuất hiện hiện tượng cá chết tại các tỉnh miền Trung, Viện Nghiên cứu nuôi trồng thủy sản 1, Viện Nghiên cứu hải sản, Viện Môi trường nông nghiệp là những tổ chức khoa học – công nghệ (KHCN) đầu tiên tham gia tiếp cận thực địa hiện trường.

Sau đó, tất cả các Viện Nghiên cứu trực thuộc Viện Hàn lâm KHCN VN và các ngành nông nghiệp và phát triển nông thôn, tài nguyên – môi trường, y tế… cũng tổ chức lấy và phân tích mẫu hải sản chết.

Khi có thông tin và báo cáo, Thủ tướng Chính phủ và các Phó thủ tướng đã chỉ đạo, giao nhiệm vụ theo đúng trách nhiệm và lĩnh vực quản lý của các bộ ngành và yêu cầu báo cáo kịp thời.

Căn cứ vào diễn biến kết quả thu được của các nhóm nghiên cứu, Bộ KHCN đã chủ trì, phối hợp với Viện Hàn lâm KHCN VN và các bộ ngành, tổ chức KHCN có liên quan họp thống nhất và ra quyết định thành lập Hội đồng chuyên gia KHCN quốc gia với 3 tổ chuyên gia tập trung vào nghiên cứu các nhóm tác nhân hóa học, sinh học và nhóm khí tượng, thủy văn và động lực học biển để phân tích đối chứng, so sánh, bổ sung căn cứ, đánh giá chéo và độc lập nhằm đi đến các kết luận đủ căn cứ khoa học.

Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Hội đồng chuyên gia KHCN quốc gia cũng đã mời một số chuyên gia khoa học nước ngoài (Nhật Bản, Đức, Pháp, Mỹ, Israel) có kinh nghiệm tham gia phối hợp xác định nguyên nhân của hiện tượng nêu trên.

Tính đến ngày 26-4, các kết quả phân tích cho thấy đã đủ căn cứ khoa học để loại trừ hầu hết các nhóm nguyên nhân tự nhiên từ địa chấn, sốc nhiệt, dịch bệnh… và khu trú tập trung vào hai nhóm nguyên nhân chính độc tố học và tảo độc.

_____

VnExpress
Trong tháng 6 sẽ công bố nguyên nhân cá chết

Nhóm phóng viên

2-6-2016

Theo Bộ trưởng Trương Minh Tuấn, để xác định thủ phạm gây cá chết không chỉ cần cơ sở khoa học mà còn phải điều tra bằng chứng vi phạm pháp luật, do đó không thể vội vàng để tránh sai sót.

Cuộc họp báo thường kỳ tháng 5 của Chính phủ bắt đầu lúc 17h30 ngày 2/6. Chủ trì là Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng, Bộ trưởng Thông tin và Truyền thông Trương Minh Tuấn cùng Bộ trưởng Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà.

Một trong những câu hỏi được phóng viên đặt ra là kết quả điều tra nguyên nhân cá chết hàng loạt ở miền Trung.

Trả lời báo chí, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng cho biết, ngay khi phát hiện cá chết bất thường, Thủ tướng và các Phó thủ tướng đã trực tiếp chỉ đạo hơn 30 cơ quan bộ ngành, địa phương vào cuộc thu thập chứng cứ, xác minh, tìm nguyên nhân.

Chính phủ cũng mời hàng trăm nhà khoa học trong nước và quốc tế tham gia thu thập dữ liệu, điều tra nguyên nhân trên nguyên tắc: dựa vào khoa học, khách quan và chặt chẽ về tính pháp lý.

“Quan điểm của Thủ tướng là nếu phát hiện tổ chức, cá nhân vi phạm sẽ xử lý nghiêm, không loại trừ bất kỳ tổ chức, cá nhân nào. Đến nay các nhà khoa học đã xác định được nguyên nhân cá chết”, ông Dũng thông tin.

Bộ trưởng Dũng cho biết thêm, trước khi kết luận chính thức nguyên nhân cá chết, Thủ tướng đã giao cơ quan chức năng mời nhà khoa học, tư vấn trong và ngoài nước phản biện độc lập. Vì xác định đây là vấn đề rất quan trọng, khi công bố phải đảm bảo chứng cứ, tính pháp lý và tính khách quan.

Thủ tướng cũng quyết liệt triển khai các giải pháp đảm bảo môi trường kinh doanh, môi trường tự nhiên và nhất là đảm bảo môi trường biển an toàn lâu dài. Trước mắt, để kịp thời hỗ trợ người dân bị thiệt hại, ngày 19/5, Thủ tướng đã ban hành nghị định hỗ trợ gạo cho dân, tổ chức thu mua hải sản của ngư dân; hỗ trợ bằng tiền cho các tàu phải ngưng ra khơi; hỗ trợ lãi suất tiền vay với doanh nghiệp, chủ tàu làm nhiệm vụ hậu cần nghề cá.

Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chủ trì, phối hợp với Bộ Y tế xác định vùng biển an toàn đánh bắt thuỷ hải sản. Bộ Tài nguyên và Môi trường có trách nhiệm rà soát các dự án có khả năng liên quan tới xả thải trên phạm vi cả nước, phòng ngừa và kiên quyết xử lý nếu các tổ chức, cá nhân xả thải không đúng quy định.

Chia sẻ với tâm trạng nóng lòng của người dân, Bộ trưởng Trương Minh Tuấn cho biết việc xác định nguyên nhân cá chết còn liên quan tới xác định thủ phạm gây ra nguyên nhân đó. Việc này không chỉ cần bằng chứng khoa học mà còn phải điều tra đầy đủ chứng cứ vi phạm pháp luật, nhất là pháp luật về môi trường.

* Video: Bộ trưởng Trương Minh Tuấn: Cần bằng chứng pháp lý về thủ phạm gây cá chết

“Bất cứ sự sơ suất nào trong xác định nguyên nhân cũng có thể dẫn tới sai lầm trong khắc phục hậu quả”, ông Tuấn nhấn mạnh.

Đánh giá đây là sự cố môi trường nghiêm trọng chưa từng xảy ra, dư luận quan tâm tới nguyên nhân và cách xử lý hậu quả là xứng đáng, Bộ trưởng Tuấn khẳng định “Chính phủ cầu thị lắng nghe ý kiến và có trách nhiệm thông tin cho người dân biết”.

Bên lề cuộc họp báo, Bộ trưởng Trương Minh Tuấn cho hay trong tháng 6 Chính phủ sẽ công bố nguyên nhân cá chết hàng loạt ở miền Trung.

H1

Vì sao vẫn chưa công bố nguyên nhân cá chết?

 Vì sao vẫn chưa công bố nguyên nhân cá chết?

Gia Minh, PGĐ Ban Việt ngữ RFA
2016-06-02

ca-chet-quang-binh-622.jpg

Cá và hải sinh vật chết hằng loạt ở bờ biển Quảng Bình hôm 6/4/2016.

File photo

00:39/07:01

Nguyên nhân cá và hải sinh vật chết hằng loạt hồi đầu tháng tư vừa qua đến nay vẫn chưa được công bố. Vậy có những vấn đề gì liên quan và cơ quan chức năng có những biện pháp hỗ trợ nào cho ngư dân bị tác động?

Gia Minh hỏi chuyện ông Nguyễn Tử Cương, nguyên Cục trưởng Cục Quản lý Chất lượng Nông, Lâm và Thủy sản- Nafiqad và hiện là thành viên Hiệp Hội Nghề Cá Việt Nam. Trước hết ông cho biết:

Vì sao có kết quả nhưng không công bố?

Nguyễn Tử Cương: Về việc cá chết tấp vào bờ thì hiện nay chính phủ, các bộ ngành rồi các chuyên gia nước ngoài, trong đó có chuyên gia Nhật, Đức và Úc lấy mẫu để phân tích. Theo tôi được biết thì kết quả đã có rồi nhưng người ta chưa công bố. Các nhà khoa học còn đang thảo luận với nhau để có được một công bố thật khách quan, và chính xác.

Về việc cá chết tấp vào bờ thì hiện nay chính phủ, các bộ ngành rồi các chuyên gia nước ngoài, trong đó có chuyên gia Nhật, Đức và Úc lấy mẫu để phân tích. Theo tôi được biết thì kết quả đã có rồi nhưng người ta chưa công bố.
-Nguyễn Tử Cương

Tuy nhiên đối với tình trạng cá bị chết thì đến nay không còn nữa, từ lâu không còn nữa. Tại những vùng cá chết thì đã thực hiện biện pháp cấm biển ven bờ, cho đến giờ này vẫn chưa mở lại. Sau khi có nguyên nhân đã, xác nhận nguyên nhân là gì, tác hại của nó đến đâu và thứ ba nữa là dư lượng có còn trong nước biển và trong trầm tích dưới đáy biển không thì lúc đó mới có thể có chỉ đạo từ phía chính phủ cho phép hay không cho phép sản xuất. Hoặc phục hồi (một hóa chất nào đó), thì phục hồi như thế nào. Lúc đó người ta sẽ phải tính toán.

Gia Minh: Như ông nói là ngưng không đánh bắt tại những vùng biển gần; nhưng cũng có sản phẩm đưa về và người dân ăn rồi bị ngộ độc; chuyện đó thế nào?

Nguyễn Tử Cương: Vùng biển ven bờ đúng ra từ Hà Tĩnh trở vào cho đến bắc Thừa Thiên – Huế cho đến thời diểm này bán cá cực kỳ khó khăn. Kể cả cá đánh cá ở khơi xa về người dân vẫn nghi ngại không mua.

Có thể thông tin để những nhà nhập khẩu yên tâm: cá đánh bắt ven bờ gần như không phải đối tượng để xuất khẩu; nên những nhà nhập khẩu cũng không phải lo lắng. Họ biết những loài cá sống ở đâu do vậy chúng tôi không gặp khó khăn gì trong xuất khẩu.

000_9Y4W5-622.jpg

Cá chết ở bờ biển huyện Quảng Trạch, Quảng Bình hôm 20/4/2016.

Tuy nhiên trong tiêu dùng nội địa, các tỉnh kiểm soát rất nghiêm ngặt. Tàu bè về đều có theo dõi đánh ở đâu, sau đó cấp giấy chứng nhận kèm theo lô hàng bao nhiêu tấn. Lúc đó người tiêu dùng hoặc các doanh nghiệp mới mua để chế biến nội địa.

Gia Minh: Có những nhà nhập khẩu nào nêu thắc mắc về sản phẩm của Việt Nam trong thời gian gần đây không?

Nguyễn Tử Cương: Tôi không làm trực tiếp ở cơ quan quản lý chất lượng nên tôi không nắm được thông tin này; nhưng qua kinh nghiệm thì chắc chắn có những doanh nghiệp hỏi. Các trả lời cũng như vây thôi; tuy nhiên nhà nhập khẩu họ cũng cảnh giác. Họ sẽ kiểm tra những chất mà họ có thể nghi ngờ. Cho đến thời điểm này thì chưa phát hiện ra điều gì đáng lo ngại về an toản thực phẩm đối với thủy sản Việt Nam xuất khẩu đi các nước.

Cần các nhà hảo tâm

Gia Minh: Với kinh nghiệm người làm về chất lượng thì ông thấy đối với những người nuôi trồng thủy hải sản trong thời gian này họ cần phải có những biện pháp gì để có thể đáp ứng được những tiêu chuẩn qui định?

Nguyễn Tử Cương: Như tôi nói chính phủ đã thực hiện lệnh cấm và người dân cũng tự giác thực hiện là không nuôi, kể cả kể cả nuôi ở biển và lấy nước biển vào nuôi ven bờ. Họ không làm nữa. Đi đánh cá ven bờ, người ta cũng không đi. Chính phủ cũng lo một việc là mỗi người trong hộ chịu thiệt hại bởi ngành nghề do cá chết gây ra được 15 kg gạo một tháng.

Hội Nghề Cá, Hội Chữ Thập Đỏ, Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam tổ chức một cuộc vận động (dù không ai bảo, chúng tôi tự làm thôi) theo nguyên tắc ‘lá lành đùm lá rách’.
-Nguyễn Tử Cương

Rồi có chính sách nếu trước đây đã vay vốn nuôi cá, nuôi tôm, bây giờ  không được nuôi nữa, phải chờ thì vốn đó được hoãn thời gian trả nợ, giảm lãi suất. Và sau khi có quyết định nuôi trở lại thì người ta được vay vốn tiếp.

Việc vay vốn tiếp thì chưa, nhưng các động tác khác thì đã làm.

Gần đây nhất vào ngày 23 tháng 5, Hội Nghề Cá có văn bản đề nghị chính phủ ban hành lệnh hỗ trợ tiếp cho đến khi nào môi trường được phục hồi; vì trước đây chỉ hỗ trợ 1 tháng rưỡi thôi, nay hơn 1 tháng rưỡi rồi.

Gia Minh: Đó là những biện pháp từ phía chính quyền, ngoài ra còn có những biện pháp gì khác để giúp cho người dân ổn định cuộc sống trong lúc này?

Nguyễn Tử Cương: Hội Nghề Cá, Hội Chữ Thập Đỏ, Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam tổ chức một cuộc vận động (dù không ai bảo, chúng tôi tự làm thôi) theo nguyên tắc ‘lá lành đùm lá rách’.

Chúng tôi vận động, cung cấp những địa chỉ chứ chúng tôi không nhận tiền trực tiếp. Những địa chỉ đang bị thiệt hại: hộ nào, ở đâu đang chịu thiệt hại gặp những khó khăn gì. Chúng tôi vận động bà con trong nước, những người có hảo tâm có thể đến giúp đỡ cho từng gia đình một.

Trong trường hợp họ không đến trực tiếp được thì có một tài khoản của Mặt Trận Tổ Quốc Việt Nam, họ gửi trực tiếp vào đó.

Việc sử dụng rất minh bạch; tức đem đi đâu, làm gì, cho ai đều có chứng từ và chữ ký của người được nhận đầy đủ.

Gia Minh: Phương pháp làm sao để có được danh sách chính xác?

Nguyễn Tử Cương: Chính quyền từng nơi một có thống kê rất đầy đủ. Bản thân các tổ chức xã hội, nghề nghiệp cũng kiểm chứng lại danh sách. Chúng tôi có những danh sách đó trong tay, dựa vào đó chúng tôi cung cấp thông tin cho những người hảo tâm có mong muốn hỗ trợ cho những bà con đang gặp khó khăn.

Gia Minh: Cám ơn ông.

MỘT LINH MỤC VIỆT NAM ĐƯỢC BỔ NHIỆM LÀM GIÁM MỤC TẠI CANADA

MỘT LINH MỤC VIỆT NAM ĐƯỢC BỔ NHIỆM LÀM GIÁM MỤC TẠI CANADA

Tác giả:  Minh Đức – WHĐ

 

Đức cha David Monroe –

nguyên giám mục Kamloops-

và Đức Tân giám mục Giuse Nguyễn Thế Phương
WHĐ (02.06.2016) – Ngày 01 tháng Sáu 2016 Đức Thánh Cha Phanxicô đã bổ nhiệm cha Giuse Nguyễn Thế Phương -Tổng đại diện Tổng giáo phận Vancouver (Canada)-, làm Giám mục chính toà giáo phận Kamloops, Canada, thay thế Đức cha David Monroe, mãn nhiệm theo giáo luật (75 tuổi). Đức cha Monroe đã coi sóc giáo phận Kamloops từ năm 2002, và cũng như vị giám mục kế nhiệm, ngài cũng là nguyên Tổng đại diện của Tổng giáo phận Vancouver.

Đức Tân giám mục Nguyễn Thế Phương sinh ngày 25 tháng 3 năm 1957 tại Việt Nam, là anh cả trong một gia đình có 10 anh chị em. Từ năm 1969, học Tiểu chủng viện Lê Bảo Tịnh ở Ban Mê Thuột. Ngài từng bị bắt giam hai lần vì dạy giáo lý. Sau đó vượt biên đến Palawan, Philippines và sống ở trại này một năm. Năm 1987 đến Vancouver, Canada và làm thợ sơn để có tiền học tiếng Anh vì khi đến Canada ngài không hề biết một chữ tiếng Anh. Sau đó, học triết học tại Chủng viện Chúa Kitô Vua ở Mission, British Columbia và học thần học tại Chủng viện thánh Phêrô ở London, Ontario. Thụ phong linh mục ngày 30 tháng Năm 1992 cho Tổng giáo phận Vancouver.

Sau khi chịu chức linh mục, ngài đã đảm nhận các chức vụ: phó xứ các giáo xứ: Thánh Giuđa ở Vancouver (1992-1993), Đức Mẹ Vô Nhiễm ở Delta (1993-1995) và Thánh Thể ở Vancouver (1995-1997); chánh xứ các giáo xứ: Đức Mẹ Thương xót ở Burnaby (1997-2001) và Thánh Anrê ở Vancouver (2001-2010); Giám đốc đặc trách ơn gọi linh mục (2010-2013); Tổng đại diện (từ năm 2013).

Một người em trai của ngài cũng là linh mục của giáo phận của Hamilton, Ontario, và hai người em gái là nữ tu.

Đức cha J. Michael Miller, CSB, Tổng giám mục Vancouver đã chúc mừng giáo phận Kamloops có một Tân giám mục là một vị giảng thuyết lôi cuốn, một người có tinh thần phục vụ và cổ vũ mạnh mẽ cho ơn gọi linh mục và tu sĩ. Đức cha Miller nói: “Sự cống hiến của ngài cho chức linh mục là hết sức phong phú: từ việc thành lập Nhà Vianney (dành cho các thanh niên phân định ơn gọi linh mục), phát hành tờ thông tin về đời sống linh mục và tu sĩ, đến việc mở triển lãm về ơn gọi, ngài thực sự đã làm hết mình để cổ vũ ơn gọi linh mục.

Đức cha Miller nói ngài rất tiếc vì mất một người bạn và người đồng sự, nhưng “giáo phận Kamloops sẽ được hưởng nhiều ơn ích từ vị mục tử tận tuỵ, thương người và có tinh thần cầu nguyện này. Là người đã thực sự chịu bách hại vì đức tin, Đức Tân giám mục sẽ là tấm gương khích lệ người Kitô hữu can đảm làm chứng trong thế giới của chúng ta”.

Ngày lễ tấn phong Tân giám mục Kamloops chưa được ấn định.

Minh Đức – WHĐ

Phi trường Nội Bài ăn cắp cả trái cherry của Việt kiều

Phi trường Nội Bài ăn cắp cả trái cherry của Việt kiều

Nguoi-viet.com

HÀ NỘI (NV) – Mang theo 2 thùng cherry từ Mỹ về Việt Nam, xuống đến phi trường Nội Bài, một Việt kiều Mỹ tức giận khi thấy thùng hàng có dấu hiệu cạy mở vơi mất 1/3, tổng cộng lên tới gần chục kg.

Thùng cherry đầy (ảnh trái) khi ở Mỹ và vơi mất 1/3 (ảnh phải) khi về đến Việt Nam. (Hình: VietNamNet)

Báo VietNamNet cho hay, trên Facebook cá nhân, ông Cody Vũ, Việt kiều Mỹ sống ở Atlanta, Georgia, cho hay ông và em trai từ Mỹ về Việt Nam quá cảnh tại Nhật Bản và đến phi trường Nội Bài lúc 22 giờ 30 phút tối 31 tháng 5.

Tới khi nhận hành lý tại phi trường, ông Vũ phát hiện thấy thùng cherry có dấu hiệu bị mở, được dán lại bằng băng keo khác màu. “Lúc đó, mình đã nghi ngờ là bị mở thùng ra rồi nhưng không nghĩ hoa quả chúng cũng lấy, ai dè là bị trộm mất gần 1/3 và được dán lại bằng băng dính màu xám, trong khi ban đầu lúc đóng thùng ở Mỹ, thùng cherry đầy và dán bằng băng keo trong,” ông Cody Vũ viết.

Sau khi chia sẻ lên mạng xã hội, thông tin này hiện đã có tới hơn 4,000 lượt chia sẻ, với vài trăm bình luận, trong đó rất nhiều bình luận cho biết họ đã từng mất đồ như vậy.

“Chị em gửi socola và sữa về cho em còn bị móc mất anh ơi. Cherry ngon thế đời nào chịu tha,” một người khác nói.

“Bạn bay nhiều lần và mất đồ cũng nhiều lần như vậy rồi thì nên rút kinh nghiệm lần sau lúc cân xin luôn hóa đơn cân bao nhiêu kg để so sánh,” người khác khuyến cáo.

Song, cũng có bình luận cho rằng, chia sẻ của ông Cody Vũ là không đúng. Về điều này, ông Vũ cho rằng, cần nhìn nhận sự việc là phi trường của Việt Nam vẫn còn có những người xấu, và họ sẵn sàng ăn cắp và móc rạch đồ đạc của hành khách là có thật. “Cần lên án để loại bỏ chứ không phải bao che và để cho câu chuyện lắng xuống rồi mọi thứ lại lặp lại. Thế thì bao giờ chúng ta mới đi lên được và còn bao nhiêu người sẽ là bị hại như tôi. Và, đã ăn cắp thì 1 xu cũng là ăn cắp,” ông Vũ viết.

Tin cho hay, thực tế, hiện tượng hành khách đi máy bay về tới Việt Nam bị mất đồ khi gửi hành lý là chuyện không hiếm, nhất là khách bay quốc tế. Thống kê của Cục Hàng Không cho thấy, năm 2014 ghi nhận 48 vụ mất cắp hành lý, tài sản tại phi trường. Tính đến tháng 7 năm 2015, Cục Hàng Không đã tiếp nhận 23 tin báo mất tài sản. Tình trạng này đặc biệt gia tăng kể từ cuối năm 2014 . (Tr.N)

Việt Nam ngăn cản tiến sĩ Nguyễn Quang A gặp đại sứ Liên hiệp Châu Âu

Việt Nam ngăn cản tiến sĩ Nguyễn Quang A gặp đại sứ Liên hiệp Châu Âu

Gia Minh, PGĐ Ban Việt Ngữ RFA
2016-06-02

000_9H7LE.jpg

Tiến sĩ Nguyễn Quang A rời cuộc họp tham vấn với người dân địa phương tại Hà Nội vào ngày 9 tháng 4 năm 2016.

AFP PHOTO

Nhà hoạt động và cũng là tiếng nói phản biện được nhiều người biết đến tại Việt Nam, tiến sĩ Nguyễn Quang A, vào ngày 2 tháng 6 lại bị bắt đưa đi để không thể tham gia buổi ăn trưa theo lời mời của đại sứ Liên hiệp Châu Âu tại Việt Nam.

Sau khi được trả tự do sau giờ trưa tiến sĩ Nguyễn Quang A cho biết hình thức bắt ông đưa đi là cách bắt cóc tương tự lần ông được mời đến dự cuộc gặp với tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama tại Hà Nội trong ngày 24 tháng 5 vừa qua.

Đây là lần thứ ba. Lần đầu tôi có cuộc gặp với ông Tom Malinowski trước chuyến thăm VN của tổng thống Barack Obama, họ cũng chặn như thế đến khi xong bữa cơm họ mới thả tôi ra.
– Tiến sĩ Nguyễn Quang A

Ông xác nhận lại 3 lần bị bắt cóc để ngăn cản việc đến gặp những nhân vật được mời:

“Đây là lần thứ ba. Lần đầu tôi có cuộc gặp với ông Tom Malinowski trước chuyến thăm VN của tổng thống Barack Obama, họ cũng chặn như thế đến khi xong bữa cơm họ mới thả tôi ra. Lần đó do phía Mỹ đến chậm nên tôi cũng đến được và nói chuyện với họ vài chục phút. Lần thứ hai là cuộc gặp với tổng thống Obama và lần này là cuộc gặp với nhà đàm phán chính của EU về thương mại song phương.

Thật sự tôi có thư gửi lại cho những người đã mời tôi để xin lỗi họ vì đã không đến ăn cơm hay buổi gặp như dự định được.”

Theo lời của tiến sĩ Nguyễn Quang A thì những người bắt ông lên xe rồi đưa ông đi lòng vòng cho qua giờ hẹn như trong thư mời đều mặc thường phục. Theo ông thì những người này làm theo lệnh của những đơn vị an ninh của chính quyền Hà Nội. Biện pháp như thế bị ông cho là vi phạm nhân quyền một cách nghiêm trọng nhưng phía an ninh thì nói họ làm theo luật an ninh quốc gia; tuy nhiên khi được yêu cầu trao thẻ hay văn bản liên quan thì họ đều không đáp ứng.

Ông Duy Thức ‘sẽ dừng tuyệt thực’?

 Ông Duy Thức ‘sẽ dừng tuyệt thực’?

Gia đình Trần Huỳnh Duy Thức và những người bạn ông trước cổng trại tù số 6 hôm 1/6

Gia đình tù nhân lương tâm Trần Huỳnh Duy Thức xác nhận với BBC là ông sẽ dừng tuyệt thực sau ngày 7/6.

Chiều ngày 1/6, người nhà ông Thức cùng các ông Lê Công Định, Lê Thăng Long và một số bè bạn đã đi thăm ông tại trại tù số 6, tỉnh Nghệ An nhưng chỉ người trong gia đình được gặp mặt.

Hôm 2/6, trả lời BBC qua điện thoại từ TP. Hồ Chí Minh, ông Trần Huỳnh Duy Tân, em trai ông Thức nói: “Trong cuộc gặp, gia đình đã đọc thư khẩn của những nhân sĩ cũng như thông báo tình trạng sức khỏe của cha tôi đến anh tôi”.

Gia đình vừa mừng vừa lo, mừng vì anh tôi quyết định bảo toàn sinh mệnh, nhưng cũng lo anh có còn đủ sức tuyệt thực đến thời hạn đó

Trần Huỳnh Duy Tân

“Sau khi cân nhắc, anh tôi chuyển lời cảm ơn đến những người đã ủng hộ, tuyệt thực đồng hành cùng anh thời gian qua và đồng ý sẽ dừng tuyệt thực sau ngày 7/6, tròn 15 ngày tuyệt thực”.

“Khi nghe vậy, gia đình vừa mừng vừa lo, mừng vì anh tôi quyết định bảo toàn sinh mệnh, nhưng cũng lo anh có còn đủ sức tuyệt thực đến thời hạn đó”.

Ông Tân nói thêm là ông Thức gửi lời nhắn các ông Lê Công Định, Lê Thăng Long “hãy đấu tranh đến cùng cho quyền được quyết định thể chế chính trị của người dân”.

Ông cũng cho hay: “Bước đầu, trại tù có nhượng bộ, không còn hạn chế việc người thân khi thăm gặp tù nhân chỉ được nói chuyện về sức khỏe và gia đình”.

‘Lựa chọn hợp lý’

Ông Trần Văn Huỳnh, cha của ông Thức, sức khỏe rất kém vì buồn lo cho con trai

Cuối ngày, 31/5, các ông Huỳnh Tấn Mẫm, Lê Công Giàu, Huỳnh Kim Báu gửi thư khẩn đến ông Trần Huỳnh Duy Thức.

“Từng là những người tù chính trị trước năm 1975, chúng tôi yêu quý và kính trọng, gửi những lời gan ruột sau khi đã bàn bạc trao đổi với một số anh em trí thức đang bị giày vò bởi nỗi đau đất nước, mong được ông suy xét và quyết định”, bức thư viết.

“Đành rằng, quyết định mang tầm vóc một nghĩa cử cao cả vì đất nước của ông vượt rất xa những gì người ta đang chứng kiến. Nhưng sẽ có ý nghĩa sâu hơn, rộng hơn nếu bằng bản lĩnh và trí tuệ của mình đã được trải nghiệm và chứng minh suốt 7 năm qua, theo nhận thức của chúng tôi, ông sẽ đóng góp nhiều hơn cho đất nước đau thương của chúng ta nhiều hơn sự ra đi cao cả của ông vào lúc này”.

Sự ra đi của ông vào lúc này sẽ chưa phải là một lựa chọn hợp lý nhất cho cuộc đấu tranh lâu dài vì sự nghiệp cao cả của chúng ta

Thư khẩn đến ông Trần Huỳnh Duy Thức

“Vì thế, theo suy nghĩ của chúng tôi, sự ra đi của ông vào lúc này sẽ chưa phải là một lựa chọn hợp lý nhất cho cuộc đấu tranh lâu dài vì sự nghiệp cao cả của chúng ta. Với những suy nghĩ chân thành, thận trọng và nghiêm túc, chúng tôi thiết tha mong ông cân nhắc để có một quyết định tỉnh táo nhất, phù hợp nhất vào lúc này”.

Bảy năm trước, ông Thức bị bắt giữ và khởi tố về tội ‘Hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân’.

Ông Thức, 50 tuổi, bị đưa ra xét xử hồi đầu năm 2010 cùng với các ông Lê Công Định, Nguyễn Tiến Trung và Lê Thăng Long trong một vụ án chính trị được dư luận trong và ngoài nước đặc biệt quan tâm.

Ông nhận mức án nặng nhất là 16 năm tù cùng với 5 năm quản chế, trong khi các bị cáo trong cùng vụ án với ông bị tuyên án từ năm đến bảy năm tù.

Trong cuộc phỏng vấn với BBC, ông Tân cũng cho hay: “Gia đình đã nhiều lần nghe về việc chính quyền đề nghị anh Thức đi Mỹ. Từ góc độ gia đình, chúng tôi luôn muốn anh được thoát khỏi chốn lao tù, dù còn ở Việt Nam hay đi nước ngoài. Nhưng chúng tôi tôn trọng quyết định của anh”.

Yêu hay chỉ là ngoại tình?!

Yêu hay chỉ là ngoại tình?!

Trần Mỹ Duyệt

Ngoại tình_1

Tình cờ người viết đọc được một tâm sự trên VNExpress về chuyện tình vụng trộm mà kẻ ngoại tình đã viết ra với thông điệp “Tôi viết ra cho nhẹ nhõm và để cho những người đã, đang có tình cảm giống mình biết để có cái nhìn xa hơn.” Và sau đây là những gì người đàn ông này đã tâm sự với độc giả của anh ta:

Tôi đến với em khi đã có gia đình, không lừa dối vì tay luôn đeo nhẫn cưới, tất nhiên không bao giờ bảo “gia đình anh không hạnh phúc” để lừa dối em. Ngay từ đầu tôi đến với em là do bản tính đàn ông với sự thể hiện mình và trên hết là dục vọng của bản thân. Đến tận giờ tôi cũng không hiểu được tại sao em lại dễ dàng với tôi đến thế, tôi mất 2 tuần để có tất cả của em. Giờ đây khi mối tình ngang trái này kéo dài 5 năm, em bảo với tôi dừng lại, tôi gật đầu đồng ý vì có lẽ em đã suy nghĩ rất nhiều khi đưa ra quyết định này. Không ngờ rằng tôi dành cho em nhiều tình cảm đến vậy mà bấy lâu không nhận ra. Tôi nghĩ đến rất nhiều vấn đề mà khi bên nhau chưa bao giờ có suy nghĩ. Tôi biết mình yêu em nhiều quá rồi. Cả em cũng không bao giờ nghĩ người níu kéo mối quan hệ này lại là tôi, nhưng rồi em bảo không còn tình cảm với tôi nữa, lý do gì em không nói chỉ bảo đó là phần dồn nén của em từ khi yêu tôi đến giờ và tôi là người không “tế nhị”

Cách đấy một năm tôi bảo dừng hoặc là mình sẽ mãi như thế này để tôi còn có tính toán trong công việc và thời gian, tôi cho em suy nghĩ, em nói luôn em không cần suy nghĩ gì cả mà muốn cứ như thế này mãi với tôi. Tôi còn nhớ em từng viết cho tôi rằng: Em sợ lắm lần mà anh bảo dừng lại ấy, sợ không còn được chờ anh nhắn tin hàng ngày nữa, không được gặp nhau, thật ra cũng một phần vì em đã trao cho anh tất cả rồi nhưng sợ xa anh hơn. Tôi không tinh tế, đúng vậy, vì em muốn khi nói một tôi phải hiểu 10 và thông qua mọi hành động cảm xúc của em để hiểu em. Vì rất nhiều thứ tôi không làm được. Em rời xa khi tôi bắt đầu nghĩ đến em, tôi đã bỏ việc ở một nơi với thu nhập khá để dự định ra ngoài kinh doanh vì em và vì lo cho em xa hơn nữa.

Giờ đây tôi ngổn ngang rất nhiều suy nghĩ, bởi yêu em mà có lẽ tôi không được phép ích kỷ giữ em lại, nói thì dễ nhưng thực hiện được quá khó… Tôi biết mình sai ngay từ đầu nhưng không bao giờ nghĩ tình cảm của mình lại như thế. Tôi định không nói ra cùng ai, một mình gặm nhấm nhưng có lẽ viết ra sẽ phần nào nhẹ nhàng hơn. Xin các bạn đừng chửi bới một mối quan hệ 5 năm mà gia đình tôi không có ảnh hưởng gì và duy trì được mối quan hệ này là điều không dễ từ hai phía. Tôi viết ra cho nhẹ nhõm và để cho những người đã, đang có tình cảm giống mình biết để có cái nhìn xa hơn.

Hưng

Đọc những tâm tình trên, nếu là một người chồng, một người cha bạn nghĩ thế nào? Hoặc nếu là người vợ hay người mẹ bạn sẽ phản ứng ra sao?

Thật ra, ngoại tình ở thời đại chúng ta đã trở nên một căn bệnh xã hội, đặc biệt, khi cuộc sống quá dễ dãi và quan niệm đạo đức lại lỏng lẻo của con người ngày nay đang cho phép những người ngoại tình hành động như vậy.

Theo khảo cứu của Barna gần đây, 4/10 người Hoa Kỳ đã cho rằng ngoại tình là một hành động chấp nhận được xét về mặt luân lý. Riêng đối với những người Kitô giáo, số người chấp nhận hành động ngoại tình là 1/10.

Một cách tổng quát, trên 1/3 những người đàn ông có gia đình đã ngoại tình. Trong khi đó ¼ phụ nữ có gia đình cũng thừa nhận hành động ngoại tình.

Hậu quả đưa lại là trên 50% các cuộc hôn nhân bị ảnh hưởng bởi người phối ngẫu đã ngoại tình.
(The End of all our Exploring. Dr. Kelly James Bonewell. “Adultery: Just the Statistics)

Ngoại tình là một căn bệnh rất dễ lây lan, nhưng lại rất khó chữa. Phân tích tâm lý con người thời đại, Đức Giáo Hoàng Bênêđíctô XVI đã lưu ý qua thuyết tương đối tự nhiên (relativism) đại khái rằng, nếu 100 người ngoại tình thì hành động này đáng trách, đáng kinh bỉ và đáng nguyền rủa. Nhưng nếu 1.000 người, 10.000 hay 100.000 người hoặc hơn nữa ngoại tình thì xã hội đã có một cái nhìn dễ dãi, thông cảm, và những người ngoại tình đã nhận được sự đồng cảm của nhiều người. Lúc này, ngoại tình không còn bị gay gắt lên án như lúc chỉ có 100 người ngoại tình. Nhưng dù con người ngày nay có dễ dãi và không quan tâm nhiều đến hành động ngoại tình, thì tự nó ngoại tình vẫn là một cái gì khủng khiếp mà ảnh hưởng của nó không hề nhỏ trong việc làm tha hóa, và gây đỗ vỡ cho ý tưởng hôn nhân, gia đình.

Đối với nhiều người, ngoại tình là một chiến thắng và là một thành tích đáng ghi nhớ trong cuộc đời tình ái của họ. Người đàn ông của những dòng tâm sự trên cũng nghĩ như vậy, và có lẽ dường như anh ta đang muốn kéo dài thành tích ngoại tình của mình nhân danh tình yêu: “Xin các bạn đừng chửi bới một mối quan hệ 5 năm mà gia đình tôi không có ảnh hưởng gì và duy trì được mối quan hệ này là điều không dễ từ hai phía.” Trơ trẽn, thiếu lương thiện, và  ngụy biện.

Thực tế cho thấy giữa một người đàn ông đã có vợ, và một người con gái mới lớn, mối quan hệ, gặp gỡ này là một cơ hội tốt để người này trổ tài chinh phục, và nhất là chiếm đoạt như anh ta tự thú nhận: “Ngay từ đầu tôi đến với em là do bản tính đàn ông với sự thể hiện mình và trên hết là dục vọng của bản thân. Đến tận giờ tôi cũng không hiểu được tại sao em lại dễ dàng với tôi đến thế, tôi mất 2 tuần để có tất cả của em.”

Một người với chút kinh nghiệm về tình trường, và một chút kinh nghiệm trong những giao tiếp với người khác phái, đặc biệt, trong hoàn cảnh này đều biết rằng nạn nhân là cô gái đơn sơ kia sẽ bị nuốt sống với cái ham muốn dục vọng, cùng với cái háo hức muốn chinh phục của người đàn ông dầy dạn kinh nghiệm trong tình trường như anh ta. Và vì thế, đừng nói gì đến sự mù quáng, trao thân, và hoàn toàn tin tưởng của người thiếu nữ nạn nhân này như chính anh đã khoe thành tích của mình: “Đến tận giờ tôi cũng không hiểu được tại sao em lại dễ dàng với tôi đến thế, tôi mất 2 tuần để có tất cả của em.” Nhưng hãy đề cập đến cái gian dối và xảo trá của anh ta. Tại sao lại không hiểu? Muốn hiểu điều này, anh chỉ cần hỏi lòng mình là đã làm gì trong 2 tuần lễ đó. Đã nói gì, hứa hẹn gì, và đã dối gạt sự đơn sơ trong trắng của người con gái mới lớn ấy như thế nào??? Tại sao lại không hiểu. Và tại sao còn tỏ vẻ ngây thơ để tự bào chữa “tại sao em lại dễ dàng với tôi đến thế”.

Đối với một con cừu non trước một con sói già trong hoàn cảnh này, hai tuần lễ có lẽ là đã quá dư thừa. Thực tế không biết người con gái ấy đã ngã vào vòng tay anh ta trước đó bao lâu rồi. Tội nghiệp cho một nạn nhân tình cảm mới lớn, một con tim mới biết yêu và rung động lần đầu! Và vì thế đừng hỏi bây giờ sau 5 năm gian dối, tâm lý người phụ nữ kia sẽ như thế nào, cũng như sự gian dối, lường gạt kia đã dẫn anh ta đi tới đâu lúc này?!… Có lẽ vì anh ta cho rằng vợ anh cũng là một thứ đàn bà ngây thơ dễ qua mặt, và nàng cũng không làm ngăn trở mối tình bất chính kia của anh nên anh chưa đến nỗi gạt bỏ, và ly dị. Hoặc cũng có thể ảnh hưởng gia đình trên công ăn, việc làm khiến anh không thể làm gì hơn lúc này. Ta hãy nghe tâm sự của anh: “Em rời xa khi tôi bắt đầu nghĩ đến em, tôi đã bỏ việc ở một nơi với thu nhập khá để dự định ra ngoài kinh doanh vì em và vì lo cho em xa hơn nữa.” Tóm lại, những người như anh nói ra hay không nói ra thì cũng tự biết rằng hành động mình làm là sai trái, và hậu quả của hành động ấy rất lớn lao, như chính anh đã tự thú: “Tôi biết mình sai ngay từ đầu nhưng không bao giờ nghĩ tình cảm của mình lại như thế”. Ngoài ra, hành động ấy không chỉ ảnh hưởng đến hạnh phúc cá nhân mình, mà còn để lại những dư âm tệ hại nhất đối với gia đình, mà nạn nhân trực tiếp là người vợ và những người con của họ. Xa hơn nữa, hành động của họ sẽ đóng góp thêm vào những đổ vỡ gia đình và làm cho nền tảng gia đình, đạo đức xã hội càng trở nên phức tạp.

Như vậy khi viết: “Tôi viết ra cho nhẹ nhõm và để cho những người đã, đang có tình cảm giống mình biết để có cái nhìn xa hơn”, chẳng phải là cho lương tâm anh sẽ nhẹ nhõm. Có thể đó chỉ là một cách khoe khoang thành tích, hoặc cũng có thể, rất có thể, để phần nào trấn át tiếng gào thét của lương tâm cho có lệ. Còn việc chừa, dứt bỏ mối tình này thì chính anh đã cho biết: “Giờ đây tôi ngổn ngang rất nhiều suy nghĩ, bởi yêu em mà có lẽ tôi không được phép ích kỷ giữ em lại, nói thì dễ nhưng thực hiện được quá khó…”. Nhưng việc anh viết ra sẽ giúp cho những người đã và như anh có một cái nhìn xa hơn, thì tốt hơn anh không nên viết. Nhìn gì, và nhìn như thế nào. Thế nào là cái nhìn xa hơn? Không lẽ bắt chước anh, hoặc ghê gớm hơn anh để tạo ra những trường hợp vụng trộm đến phá hại gia cang của chính mình, và của người khác?!

Kết luận, cách tốt nhất để anh tìm được sự bình an của lương tâm, và để minh chứng thật lòng anh muốn dừng lại cuộc tình gian dối với người con gái ấy, chính là tự anh phải quyết định. Anh đã đến với người ta, thì anh cũng phải tìm cách rút lui và ra khỏi cuộc đời của người ta. Tốt hơn anh nên làm ngay lúc này vì giữa anh và người ấy không bị ràng buộc bởi vấn đề con cái, và may mắn cho anh là vợ anh chưa biết việc anh đã và đang “ăn vụng”.

(Mời vào thăm trang nhà www.giadinhnazareth.org để tham khảo thêm các bài vở giá trị khác).

RỒI TÔI SẼ HẠNH PHÚC

 RỒI TÔI SẼ HẠNH PHÚC

(Trích dịch từ sách “Who ordered this truckload of dung?” của Ajahn Brahm)
 
Lúc tôi khoảng 14 tuổi, đang học trung học ở Luân Đôn. Cha mẹ và thầy giáo khuyên tôi đừng đi chơi đá banh buổi tối và cuối tuần mà nên ở nhà học bài để lo thi bằng trung học đệ nhất cấp. Họ nói là khi thi đậu thì tôi sẽ cảm thấy sung sướng, hạnh phúc. Tôi nghe lời, lo học và thi đậu, nhưng tôi chẳng thấy hạnh phúc gì cả, vì sau đó phải học tiếp hai năm để thi tú tài.

Cha mẹ và các thầy giáo khuyên tôi đừng đi chơi với bạn bè buổi tối hoặc chạy theo con gái cuối tuần mà nên ở nhà lo học bài. Họ nói bằng tú tài rất quan trọng, nếu thi đậu thì tôi sẽ sung sướng, hạnh phúc.

Một lần nữa, tôi lại vâng lời cha mẹ và các thầy giáo nên tôi thi đậu tú tài.
Nhưng lại một lần nữa, tôi chả thấy sung sướng gì hết, vì sau đó tôi phải tiếp tục vào đại học, học ít nhất ba năm để lấy bằng cử nhân. Má tôi và các giáo sư (lúc này ba tôi đã mất) khuyên tôi không nên lân la ở các quán cà phê hoặc phòng trà, mà nên ở nhà lo học.

Họ nói bằng cử nhân là một bằng cấp giá trị của đại học, nếu có được thì tôi sẽ hạnh phúc lắm.

Nhưng lần này tôi bắt đầu nghi ngờ. Bởi vì tôi có vài người bạn lớn tuổi hơn, đã học xong và có bằng cấp, nhưng hiện nay họ đang vất vả với những việc làm đầu tiên; có người phải làm thêm giờ để có tiền mua xe.

Những người bạn này nói với tôi: “Khi nào tôi có đủ tiền mua được một chiếc xe hơi thì tôi sẽ sung sướng”.
Đến khi họ có đủ tiền mua được chiếc xe hơi rồi, tôi thấy họ cũng chẳng sung sướng gì hơn. Bây giờ họ phải làm việc cực hơn để sửa soạn mua một cái gì đó, hoặc họ đang tìm kiếm một người bạn đời.
Họ nói: “Khi nào tôi lập gia đình đàng hoàng thì lúc đó tôi sẽ hạnh phúc”.
Sau khi lập gia đình, họ cũng chẳng hạnh phúc gì hơn. Tệ hơn nữa, họ phải làm thêm hai, ba công việc, lo để dành tiền mua nhà.
Họ nói: “Khi nào mua được một căn nhà thì tôi hạnh phúc lắm”.

Nhưng mua được nhà rồi, hàng tháng vẫn phải trả nợ ngân hàng, như thế thì đâu có hạnh phúc gì.

Ngoài ra họ bắt đầu sinh con đẻ cái. Nửa đêm con khóc phải dậy thay tã hay cho nó bú. Khi con bệnh hoạn thì bao nhiêu tiền để dành phải trút ra lo thuốc men cho nó.
Và rồi hai mươi năm trôi qua trước khi họ có thể làm những gì mong ước.
Họ nói: “Khi nào con cái tôi học xong, có nghề nghiệp và tự lập được thì chúng tôi sẽ hạnh phúc”. Đến khi tụi nó rời khỏi nhà ra riêng thì lúc đó đa số cha mẹ sắp đến tuổi về hưu. Do đó họ ráng làm tiếp vài năm để lãnh tiền hưu trí nhiều hơn.
Họ nói: “Khi nào tôi về hưu thì lúc đó mới thật là sung sướng, hạnh phúc”. Nhưng trước khi về hưu, và ngay cả sau khi về hưu, họ bắt đầu biết đạo và đi nhà thờ.

Bạn có để ý đa số những người đi nhà thờ là những người lớn tuổi không? Tôi hỏi tại sao bây giờ họ lại thích đi nhà thờ?

Họ trả lời: “Tại vì sau khi chết, tôi sẽ được hạnh phúc!”

Những ai nghĩ rằng “khi nào tôi có được cái này, cái nọ thì tôi sẽ hạnh phúc”, họ không biết rằng hạnh phúc đó chỉ là một giấc mơ trong tương lai. Giống như người đuổi theo cái bóng của mình, họ sẽ không bao giờ nếm được hạnh phúc trong cuộc đời…

XẾ BÓNG CUỘC ĐỜI

XẾ BÓNG CUỘC ĐỜI

 ” Thôi mình đi em nhé…”

Hồi mới qua Mỹ, lần đầu thấy tấm bảng ghi là Estate Sale cắm ở góc đường, tôi đoán là một hình thức bán bớt đồ cũ trong nhà. Như bày bán ở Garage thì gọi là Garage Sale; bày bán ở sân sau nhà thì gọi là Yard Sale; dọn nhà thì người ta bán bớt những thứ không tiện đem theo với bảng cắm là Moving Sale, còn Estate Sale… chắc cũng tương tự. Tự dặn là về phải tra tự điển, nhưng rồi tôi quên luôn! Nhớ lại những ngày mới đến Mỹ, ra đường thấy chữ gì không hiểu thì cứ nhủ lòng về tra tự điển, nhưng bao giờ cũng quên nhiều hơn là nhớ.

Cho tới một hôm tình cờ nghe cô bạn Mỹ làm chung kể chuyện, tôi mới hiểu chính xác Estate Sale là bán sạch gia tài. Cổ kể là vợ chồng cổ mua được bộ bàn ăn thuộc loại đắt tiền, còn rất mới, nhưng với giá chỉ một phần mười giá trị thực của bộ bàn ăn đó. Theo cô ấy cho biết, bộ bàn ăn trị giá năm ngàn đồng, dù nó chỉ còn mới được tám mươi phần trăm, nên có phải mua với giá một, hai ngàn đồng, cô ấy cũng đồng ý mua. Vậy mà vợ chồng cô ấy mua được với giá chỉ năm trăm đồng, từ một căn nhà treo bảng Estate Sale. Cô ấy phải ghi xuống giấy ngày, giờ và địa chỉ của căn nhà đó. Rồi thông báo cho chồng cô ta biết trước mấy ngày để đến đúng hôm đó, hai vợ chồng phải dậy sớm mà đi xếp hàng. Khi lọt được vào ngôi nhà Estate Sale, cô nhanh chóng quyết định, nhưng phải kể là may mắn nên cô đã mua được bộ bàn ăn thuộc loại đắt tiền với giá quá rẻ.

Trò chuyện thêm với cô bạn, tôi mới hiểu ra Estate Sale là bán toàn bộ đồ đạc trong nhà: từ ly tách muỗng chén, đến quần áo, giường ngủ, tủ trà, bệ thờ; tới cả tranh, tượng, đồ kỷ niệm… Nhưng giá bán của Estate Sale không rẻ như Garage Sale, Yard Sale, hay Moving Sale vì không phải là đồ thừa trong nhà. Lý do bán hết các thứ trong nhà vì chủ nhà phải vô viện dưỡng lão chẳng hạn; những người già neo đơn ấy không có thân nhân để có thể cho lại, nên họ bán hết, bán sạch, với giá cao hơn bán đồ cũ, đồ thừa của Garage Sale, Yard Sale, hay Moving Sale…Và người Mỹ đi Estate Sale như đi hội chợ, nhất là Estate Sale ở những khu nhà giàu. Ngay từ sáng sớm thiên hạ đã xếp hàng ghi tên, xe đậu dài hai ba blocks đường. Tới giờ mở cửa, người ta tranh nhau mua. Sau đó bưng bê nườm nượp, náo nức như được chia của.

Câu chuyện về Estate Sale như một hiểu biết thêm về đời sống Mỹ trong đầu óc mới tới định cư của tôi. Rồi thời gian và cuộc sống cá nhân, gia đình quay cuồng theo cơm áo gạo tiền nên chả nhớ gì tới Estate Sale nữa.

Cho tới một sáng cuối thu, đã bảy giờ nhưng mặt trời còn chưa ló dạng. Không gian yên ắng tới chỉ nghe mỗi tiếng đồng hồ tích tắc trên tường. Ngoài cửa sổ, sương còn phủ ngọn đồi sau nhà mờ ảo màu lá vàng phai. Không gian đẹp nhưng buồn quá, nhất là cái lạnh đã len lỏi về, đậu trên những ngón tay cảm giác điêu tàn

Tôi đi thay quần áo để lên đường, đi giúp một ông bạn già. Hôm nay ổng bán Estate Sale. Tuy hẹn chín giờ nhưng tôi đi sớm để có thời gian ngồi uống với ông bình trà. Bởi đêm qua thao thức về ông, tôi nghĩ sau hôm nay, có thể là lần cuối tôi gặp ông trong đời. Nhớ lại, tôi quen biết ông chừng năm, bảy năm trước, dịp tôi phỏng vấn Cựu Thiếu tướng Đỗ Kế Giai ở Trung tâm sinh hoạt cao niên trong thành phố. Bữa đó, chính ông đã đến bắt tay tôi trước, hỏi tôi có phải là Phan mà ông thường đọc đó không? Tôi có cảm tình ngay với một người lớn tuổi, hiền lành, đôn hậu. Tình thân chưa có nhưng lòng cảm mến thì nhiều, tôi cho ông số điện thoại để tiếp tục nói chuyện vào dịp khác bởi tôi đang bận với cuộc phỏng vấn…

Rồi tình thân nảy nở sau những lần ông mời tôi đi uống cà phê, rất thỉnh thoảng, nhưng ông thực sự có hiện diện trong tôi như một người bạn mà tôi thường tự trách là ít thăm hỏi ông, hay mời ông đi uống ly cà phê. Giao tiếp với người già chỉ mất ít thời gian mà được lợi rất nhiều về kiến thức và kinh nghiệm sống. Biết thế, nhưng khi có thời gian rảnh thì tôi vẫn đi chơi với bạn trẻ nhiều hơn; Chỉ khi cần hỏi, là cần tới người già thì tôi mới nhớ tới ông, gọi ông, mời ông đi uống ly cà phê… để hỏi. Tôi là một con người hiện đại qua cách tìm thông tin là biết hỏi ai; và ông bạn già là người thuộc thế hệ cũ qua việc sẵn sàng cho không kiến thức, kinh nghiệm tích lũy cả đời. Sự cho và nhận co giãn theo tuổi đời thì tôi co ông giãn. Đó là ý nghĩ hôm trời mới chớm thu, tôi gọi ông, mời ông đi uống ly cà phê vào một sáng cuối tuần. Hôm đó, tôi không có gì để hỏi ông mà chỉ là bỗng nhớ tới một người bạn mà quỹ thời gian của người đó không còn nhiều nên tôi dành thời gian rảnh rỗi có được cho ông.

Hôm đó ông nói với tôi là, “…anh cũng đã già.” Tôi tin nhận xét của ông vì tôi đã vừa từ chối bạn bè trang lứa rủ nhau đi nông trại của một người bạn từ sáng sớm để hạ một con dê và nhậu tới chiều. Chắc chắn là một cuộc vui, nhưng rồi cuộc vui nào cũng tàn. Bạn bè chưa già thì còn dịp khác để gặp. Nhưng ông bạn già hiu hắt như gió thu, hôm tình cờ gặp nhau ngoài chợ, lòng tôi bất an sau khi chia tay…

Hôm đầu thu đó, hỏi thăm ra mới biết, vợ ông đã qua đời hồi hè. Ông không cho tôi biết vì bà đi thăm con gái với cháu ngoại bên Cali, bị đột qụy và mất luôn ở bên ấy. Ông muốn đưa bà về Dallas để lo ma chay vì bà đã sống ở Dallas mấy chục năm. Nhưng người con trai ông sống ở Dallas thì lại muốn em gái lo ma chay cho mẹ luôn bên Cali cho tiện. Cái lý của anh ta đưa ra là chết ở Mỹ thì lo ma chay ở đâu cũng chỉ là cái nhà quàn như nhau

Tôi chỉ quen biết ông như một người viết và một độc giả, chưa bao giờ tôi uống với ông một ly bia vì ông không rượu bia, không thuốc lá. Nhưng hôm đầu thu đó, ông tự tay mượn điếu thuốc lá đang cháy dở trên tay tôi; ông hút một hơi thuốc thật sâu, rồi trả lại tôi. Tôi sợ ông sặc, nhưng ông không sặc như tôi sợ. Ông nhả khói chậm rãi, và chìm vào tâm sự, “Tôi chưa bao giờ nói với anh, cũng không nghĩ tới chuyện nói với ai. Nhưng nỗi buồn trong tâm khảm tôi lớn dần như mầm bệnh ung thư tới hồi bộc phát. Tôi biết là trước sau gì cũng chết, tôi không sợ chết, chỉ buồn lòng người làm cha mà không biết dạy con mình…”

“…Vợ chồng tôi chỉ có hai người con. Lo được cho thằng lớn ăn học tới ra đại học không phải nợ tiền học đồng nào. Nó đi làm, lãnh lương cất riêng vào trương mục nhà băng của nó. Ngày ngày vẫn về nhà ăn, ở, cha mẹ lo. Nó cho đó là lối sống Mỹ, và nó chọn cách sống ấy.

“Cha mẹ đừng tọc mạch vào thu nhập của con cái”. Nhưng khi nó muốn lấy vợ thì nó chọn lối sống của người Việt là dù sống ở đâu trên địa cầu thì chuyện cưới hỏi của con cái, cha mẹ người Việt cũng đứng ra lo cho con

Thế là vợ chồng tôi lo cưới vợ cho con trai. Tôi không lấy gì làm buồn lòng vì cha mẹ tôi cũng đi cưới vợ cho tôi khi xưa. Nhưng rồi con tôi muốn mua nhà. Nó trình bày với vợ chồng tôi, nó mua nhà trăm rưỡi, cần mượn nhà băng một trăm ngàn, nếu trả trong ba mươi năm thì tổng số tiền nó phải trả cho nhà băng lên tới ba trăm ngàn. Nghĩa là một trăm ngàn vốn với hai trăm ngàn tiền lời trong ba mươi năm. Nó muốn cha mẹ giúp đỡ cho nó mượn một trăm ngàn, để nó trả dứt căn nhà ngay khi mua, không phải trả tiền lời cho nhà băng. Nếu nó phải trả ra số tiền ba trăm ngàn trong ba mươi năm, thì mười năm cho một trăm ngàn. Nó sẽ trả cho cha mẹ một trăm ngàn trong mười năm là khả năng có thể.

Tôi bắt đầu thất vọng về con trai tôi. Vì gom hết tiền 401-K của cha mẹ thì đủ một trăm ngàn cho nó mượn. Vợ chồng đã về hưu thì tiền già gói gém cũng đủ sống, nhưng tiền đâu lo cho con em nó còn trong đại học để khỏi mượn nợ học như nó? Tôi suy nghĩ nhiều đêm, đằng nào cũng mất con rồi! Đó là cái giá phải trả cho mưu cầu tương lai của con cái. Tôi đưa nó đến Mỹ chứ tự nó đâu đi một mình được. Tôi sinh ra nó, chứ nó đâu tự xuất hiện trên đời này được… Nhưng tôi thất bại trong chuyện dạy nó sống đùm bọc với người thân. Tôi có lỗi đã để nó hấp thụ lối sống ích kỷ của xứ sở này. Đằng nào tôi cũng mất con rồi. Nếu đồng ý cho nó mượn một trăm ngàn không tiền lời là tôi đã thẳng thắn nhìn nhận mình thua cuộc; không bao giờ dạy được con quay lại lối sống đùm bọc nhau của người Việt mình nữa. Nhưng từ chối nó… thì tôi mất luôn vợ! Vì mẹ nào chả thương con, thương càng mù quáng tình mẫu tử càng lên ngôi.

Nó trả lời cho tôi câu hỏi, ‘tiền đâu để lo cho em nó?’ ‘Thì ba mẹ lấy tiền con trả hàng tháng để lo cho nó.’ Tôi định hỏi câu hỏi quan trọng nhất theo kinh nghiệm của tôi là, ‘Nhưng con có chắc là con sẽ trả cho ba mẹ hàng tháng. Hay trả vài tháng… rồi quên luôn?’

Tôi thương vợ tôi nên đã làm điều tôi biết trước nhưng vẫn làm là tôi cho con trai tôi mượn một trăm ngàn. Vợ tôi mất tinh thần nhiều năm sau đó vì đúng là nó không trả. Nhưng chúng tôi được trời phật cho lại đứa con gái muộn màng. Nó là nguồn an ủi, niềm vui còn lại cho vợ chồng tôi. Lúc nào nó cũng vui vẻ nói là ba mẹ chết rồi thì tài sản cũng để lại cho anh em con thôi. Thì anh Hai cần trước thì anh Hai lấy trước. Ba mẹ đừng có giận anh Hai nữa, chỉ tổn hao sức khoẻ cho ba mẹ thôi. Còn con, nợ học thì ai đi học ở Mỹ mà không nợ. Chừng con ra trường thì con trả. Ba mẹ đừng lo nữa…

Con bé lạc quan nói sao làm vậy. Về sau, nó lấy chồng bên Cali nên về Cali sống. Vợ tôi muốn bán nhà, dọn về Cali ở với con gái thì thằng con trai không cho đi vì bà nội phải ở Dallas để trông con cho vợ chồng nó đi làm…

Đến cái chết đột ngột của mẹ nó. Tôi muốn đưa bà ấy về Dallas để lo ma chay vì bà ấy sống ở đây đã như là quê hương. Nó ngại tốn kém nên lý lẽ bất dung tình với cả cha mẹ. Tôi không buồn sao được anh…”

Ôi, cái hôm đầu thu đó! Nhớ lại sao mà buồn. Và tại sao lại có hôm nay, tôi đến giúp ông bạn bán Estate Sale, bán hết gia tài một lần để giã biệt. Buổi chiều cuộc đời như không gian thu tràn ngập lá vàng bay, những nảy nở mùa xuân, khoe sắc hạ, thu úa, đông về… Người ta có sống tới trăm tuổi thì mùa thu thứ một trăm của cuộc đời cũng phải rời bỏ ngôi nhà không cần bật đèn giữa nửa đêm cũng biết lối đi tới nơi muốn tới; bán bỏ cả cái thìa khuấy ly cà phê mỗi sáng đã không thể nhớ nổi nó có trong nhà từ bao giờ mà người gia chủ chỉ nhớ chắc là khuấy ly cà phê bằng cái thìa khác sẽ không ngon; bức tranh mua garage sale có vài đồng bạc hồi mới qua Mỹ, nhưng không có nó trên tường nhà thì cứ tưởng mình đang ở chơi nhà bạn, hay nhà bà con chứ không phải nhà mình; đến tiếng cái đồng hồ nhà mình cũng khác hẳn tiếng đồng hồ nhà khác mà chỉ có mình phân biệt được… lại còn nắm đất quê hương trên bàn thờ, hồi ra đi mình mang theo để nhớ đường về. Nhưng nó nằm im lặng đã bốn mươi năm. Bây giờ người đem nó đi còn gởi lại nắm xương ở quê người thì nắm đất quê hương ấy trở thành oan nghiệt. Cho không ai lấy, bán chẳng ai mua, mà ném qua cửa sổ thì hóa ra mình đã biến thành thú vật.

Tôi ứa nước mắt trên tay lái, làm sao ông bạn tôi có thể sống sau hôm nay khi chính tay tôi bán hết những gì đã gắn bó với ông cả đời. Tôi, chính tôi, đã tiếp tay thần chết sớm bắt ông rời bỏ thói quen và kỷ niệm; rồi rời bỏ tới người thân; cuối cùng là rời bỏ cuộc đời… Nhưng nhớ lại tâm sự đầu thu của ông, ông đi dự đám tang của vợ ông bên Cali như người quen biết cũ, mấy chục năm vợ chồng còn lại cái trống không trong lòng già; con trai ông đi dự đám tang của mẹ dửng dưng đến mức đường về, anh ta nhắc ông trên phi cơ là ba phải làm di chúc căn nhà lại cho con, vì ba đi đột ngột như má thì chính phủ lấy nhà…

Tôi nghĩ chắc anh ta không chỉ muốn lấy căn nhà đã trả hết mà muốn lấy luôn cả phần bảo hiểm nhân thọ của cha nên mới chọc giận ông đúng thời điểm tinh thần và thể lực của ông suy kiệt nhất sau mấy ngày đám tang bên Cali. Tôi biết anh ta, có gặp mặt vì Dallas đâu có mấy nhà hàng của người Việt. Nhưng chưa chào hỏi anh bao giờ để cất giữ bí mật cho cha anh – là bạn tôi. Anh là ai trong gia đình lớn của anh, gia đình nhỏ của anh, trong xã hội anh đang sống… tôi không quan tâm tới địa vị hay tên tuổi của anh ở địa phương. Tôi chỉ biết là tôi đã có lỗi với một người không có lỗi gì với tôi là anh. Tôi đã đồng ý với con gái của ông bạn, dù chỉ nghe ông kể, “…con còn phải đi làm và lo lắng cho gia đình con. Con không thể chăm sóc cho ba mỗi ngày như má. Nhưng má mất rồi thì ba không thể ở một mình. Ba có chuyện gì, không ai biết, không ai hay… làm sao con yên tâm. Con xin ba giao hết nhà cửa cho anh Hai… muốn làm gì làm bên Dallas. Ba về Cali với con. Ba phải ở viện dưỡng lão vì con không thể và không có thời gian để lo cho ba như má. Nhưng vài hôm con sẽ có thời gian ghé thăm ba một, hai tiếng đồng hồ; con nấu được gì ngon, con đem vô cho ba ăn… ba có chuyện gì, người chăm sóc cho ba sẽ báo ngay cho con, con vô ngay với ba…”

Tôi có tào lao lắm không khi khi không lên tiếng về chuyện nhà người khác? Tôi nói với ông hôm đầu thu, “Chia buồn với ông về sự mất mát người thân nhất của ông mà tôi không biết, cho dù ông có cho hay thì tôi chắc cũng không có điều kiện bay qua Cali để viếng tang của bà. Thôi thì ngày nào còn sống hãy tính chuyện đời cho xong để êm xuôi khi ra đi. Ông bà đã giúp con trai không phải nợ tiền học. Tôi tính nhanh là đã cho anh ta năm chục ngàn. Ông bà cho mượn một trăm ngàn mua nhà – và không hoàn lại. Vậy là ông bà đã cho con trai một trăm năm chục ngàn. Nên bây giờ ông bán căn nhà đã trả hết mà ông đang ở, cũng cỡ một trăm năm chục ngàn. Số tiền đó cho hết con gái, là công bằng với con cái.

Ông về Cali sống với đề nghị của con gái là hoàn toàn hợp lý. Số tiền bảo hiểm nhân thọ của vợ ông, gởi con gái để lo cho ba những ngày cuối đời ba, lo cả hậu sự cho ba. Thừa thiếu gì thì tôi tin là con gái ông không tính toán với ông. Còn phần bảo hiểm nhân thọ của ông thì di chúc lại cho con gái. Nhưng chỉ nhờ cô ta quản lý số tiền đó để về sau chia đều cho hết cháu nội, cháu ngoại của ông bà. Cứ đứa nào vô đại học thì được nhận một khoản tiền do ông bà để lại cho con cháu ăn học. Tôi biết, với đà lạm phát và trượt giá ở nước Mỹ thì số tiền học bổng miễn hoàn lại cho con cháu sẽ không nhiều, nhưng rất có ý nghĩa về mặt tinh thần với đời thứ ba của gia đình ông trên nước Mỹ…”

Câu chuyện đầu thu mới đó mà đã cuối thu rồi! Ông bạn tôi đúng là người độ lượng như tôi đã tin ông như thế! Ông giao căn nhà cho con dâu để cho mướn kiếm thêm tiền chợ cho cháu nội ông được sống sung túc hơn. Ông di chúc lại căn nhà cho con dâu của ông chứ không bán. Giấy tờ xác quyết là tài sản riêng của con dâu, “để nhỡ… vợ chồng con xảy ra chuyện bất trắc gì sau khi ba mất. Thì ba mẹ chỉ giúp được con một chỗ ở để nuôi mấy đứa cháu nội của ba mẹ. Cảm ơn con.”

Ông cho hết con gái khoản tiền bảo hiểm nhân thọ của mẹ cô ấy. Ông nghe tôi về khoản tiền bảo hiểm nhân thọ của ông. Ông chỉ còn giữ lại hàng hà kỷ niệm trong từng đồ vật mà tôi đang bán ra cho những người không quen biết. Thế nên mắt ông lạc thần trông theo từng kỷ niệm vĩnh biệt ông lần cuối khi ra cửa một mái ấm gia đình đã tới hồi kết.

Buổi sáng một ngày cuối thu mà tôi sẽ không bao giờ quên hình ảnh một người đàn ông biệt xứ lúc cuối đời, tay khép lại cánh cửa nhà mình lần cuối, bình thản nói với vợ, “thôi, mình đi nghe em…” là di ảnh của bà mà ông kẹp ở nách để khoá cửa ra đi…

Ngoài đường, những trang trí cho ngày lễ Halloween đã lên đèn dọc lối đi. Tôi nhìn ông thả bộ ra xe mà thấy một kiếp người đến với cuộc đời cách nay tám mươi năm, chỉ có tiếng khóc là gia tài thì hôm nay là món cuối cùng Estate Sale. Bởi ông trầm ngâm buổi sáng, thở dài buổi trưa, rồi ngấn lệ buổi chiều theo từng kỷ niệm vĩnh biệt ông ra đi. Nhưng cuối ngày ông lại mỉm cười với di ảnh vợ lúc khoá cửa, cái nháy mắt tinh nghịch của ông với di ảnh bà là bằng chứng ông đến với cuộc đời này bằng một tiếng khóc, nhưng khi ra đi ông đã đem theo một người tình. Tôi nhìn theo ông ấy tan vào thế giới ma quỷ và màn đêm phủ về. Nhìn lại mình sau một ngày tiếp tay thần chết, nách tôi kẹp chai rượu thần chết thưởng cho tôi nhưng quân sĩ của thần chết đã giao lộn vào nhà một người không uống rượu nên phải nằm chờ tới Estate Sale của ông bạn.

Tới Estate Sale của tôi, cũng là kinh doanh từ vốn một tiếng khóc chào đời, tôi sẽ kẹp nách mang theo được gì lúc ra đi? Chỉ biết chai rượu thường nhưng để lâu năm cũng ngon như nước cam tuyền… từ đầu tiên mộng tới phiền muộn sau.

Đâu đó là thơ Bùi Giáng. Nên, uống xong ly rượu cùng nhau/ hẹn rằng mãi mãi quên nhau muôn đời…

Khi hiểu được thơ Bùi Giáng thì cuộc đời coi như đã tàn thu. Còn bạn?

Phan

Anh chị Thụ & Mai gởi

THÔNG CẢM ĐỂ “CHẠNH LÒNG THƯƠNG”

THÔNG CẢM ĐỂ “CHẠNH LÒNG THƯƠNG”

Jos. Vinc. Ngọc Biển

Con người ai sinh ra trên đời này cũng đều trải qua 4 cửa ải là sinh, lão, bệnh, tử.  Hay chết là một trong 4 khâu của định luật “thành, trụ, hoại, diệt.”  Có một câu danh ngôn rất hay: “Sự chết là con lạc đà đen quỳ đợi ngay trước cổng nhà của tất cả mọi người” (Abe- el -Kader).  Nói theo tam đoạn luận thì: ông này bà nọ là con người; mà đã là con người nên họ đều phải chết; vì thế, tôi cũng là con người, nên tôi cũng phải chết.

Thong cam

Như vậy, không ai tránh khỏi cái chết.  Mọi người đều phải kết thúc cuộc hành trình trên trần gian này bằng cái chết.  Đã có sinh thì ắt phải có tử.

Hôm nay, bài Tin Mừng thuật lại cho chúng ta thấy Chúa Giêsu và các môn đệ đi vào thành Caphácnaum và gặp thấy đám tang con trai bà góa thành Naim đang được đem đi chôn.  Hình ảnh đám tang của con trai bà góa này cho chúng ta thấy: người thanh niên này đã trải qua cuộc sống dương thế.  Anh ta đã chết.  Anh ta đã kết thúc tại cửa ải thứ 4 là “tử”; khâu cuối cùng là “diệt.”  Người thanh niên này đã bị cái chết chiến thắng.  Thần chết đã thống trị.

Thế nhưng, khi gặp được Chúa Giêsu, cái chết có phải là đã kết thúc mọi chuyện và là mồ chôn vĩnh viễn thân phận cát bụi của người thanh niên kia không?

Không! Tin Mừng cho chúng ta thấy cái chết không phải là ngõ cụt, nhưng nó là một giai đoạn cần phải trải qua để đi vào sự sống vĩnh hằng.  Cái chết như là một cửa khẩu để qua đó, ta sang được bến bờ bình an và hạnh phúc viên mãn.  Niềm tin ấy đã được Chúa Giêsu hé mở và củng cố qua cái chết của con trai bà góa thành Naim hôm nay.

Hình ảnh đám tang ở trong thành đi ra, còn Chúa Giêsu và các môn đệ thì đi vào.  Hai hình ảnh không thuận chiều nhau mà là trái chiều.  Nhưng hai nhóm người đó đã gặp nhau tại một điểm giao.  Điểm giao đó là “tình yêu”, “lòng thương xót” của Chúa Giêsu.

Quả thật, Thiên Chúa là Đấng Giàu Lòng Thương Xót, mà Chúa Giêsu là hiện thân của lòng thương xót đó, nên Ngài luôn yêu thương và thông cảm cho nỗi khốn cùng của con người.  Vì thế, Chúa Giêsu đã “chạnh lòng thương” (esplanchnisthè), mà theo tiếng Hy Lạp, có nghĩa chính xác là “xúc động đến ruột gan.”

Thật thế, Ngài đã có lòng thương cảm sâu đậm cho hoàn cảnh éo le của gia tang.  Hơn nữa, mẹ của người chết lại là một bà góa, chồng bà đã chết, mọi hy vọng đều đổ dồn vào người con trai duy nhất, nay con bà chết, bà biết trông vào ai?  Nỗi cô đơn trở nên tột cùng khi những kỳ thị của dân tộc sẽ đến với bà.  Sự bất hạnh lại càng lên đến đỉnh cao khi những truyền thống trong xã hội Do Thái thời bấy giờ coi thành phần các bà góa là những người không có tiếng nói, là hạng người thấp cổ bé họng.

Đứng trước tình cảnh như thế, và với con tim nhạy bén trước đau khổ của loài người, Chúa Giêsu đã động lòng trắc ẩn, an ủi bà đừng khóc nữa, rồi sau đó Ngài hành động ngay.  Ngài truyền cho những người khiêng cáng dừng lại, sau đó Đức Giêsu nói: “Này người thanh niên, ta bảo anh: Hãy trỗi dậy!” Người chết liền ngồi lên và bắt đầu nói.  Đức Giêsu trao anh ta cho bà mẹ.  Mọi người đều kinh ngạc và tôn vinh Thiên Chúa.

Hành vi Chúa Giêsu bảo những người khiêng cáng dừng lại và Ngài truyền lệnh cho người chết chỗi dậy thể hiện quyền năng của một vị Thiên Chúa uy quyền và làm chủ sự sống lẫn sự chết; đồng thời cũng cho chúng ta thấy bản chất của Thiên Chúa là Tình Yêu (x. 1 Ga 4, 16).  Một Thiên Chúa luôn yêu thương, chữa lành; một Thiên Chúa đem lại cho con người niềm an ủi và hạnh phúc sau những đắng cay tủi nhục; một Thiên Chúa gieo vào trong tâm hồn con người niềm hy vọng khi mọi chuyện tưởng chừng như đã chấm dứt bằng cái chết.

Tuy nhiên, đấy mới chỉ là những cách giải thoát mang tính hiện sinh mà thôi, bởi lẽ người thanh niên hôm nay được Chúa cho sống lại, nhưng rồi một ngày nào đó anh ta cũng sẽ phải chết.  Nhưng điều mà Chúa Giêsu muốn đi xa hơn qua việc cho người thanh niên này sống lại, đó chính là đem lại cho con người sự sống viêm mãn, một sự sống dồi dào đằng sau cái chết.  Vì thế, Ngài đã muốn giải thoát con người khỏi cái chết đời đời, để thay vào đó là sự sống trường tồn mai hậu.  Đây là trọng tâm của sứ điệp mà hôm nay Chúa muốn nhắn gửi nơi mỗi người chúng ta.

Qua phép lạ cho con trai bà góa thành Naim chết được sống lại, Chúa Giêsu đã tiên báo một cuộc phục sinh vĩ đại cho toàn thể nhân loại qua cái chết và sự phục sinh của chính Ngài.  Đây chính là niềm hy vọng siêu việt, viên mãn của mọi người Kitô hữu chúng ta.

Quả thật, trình thuật về việc con trai Bà goá thành Naim được sống lại, Chúa Giêsu không chỉ cho chúng ta thấy tình thương của Thiên Chúa dành cho những người bé mọn, cũng không chỉ dừng lại ở việc Chúa cảm thông với nỗi cô đơn, mất mát to lớn của bà goá nọ.  Nhưng điều quan trọng hơn những cảm xúc đó chính là dấu chỉ tiên báo trước việc Chúa sẽ sống lại và những ai tin vào Ngài thì cũng sẽ được sống lại và được đưa vào nơi tràn đầy hạnh phúc và bình an.

Như vậy, hôm nay, Chúa Giêsu mạc khải cho chúng ta về hai bản tính của Ngài qua việc cho con trai bà goá sống lại.

Về nhân tính: Chúa Giêsu cũng cảm thông, xúc động và “chạnh lòng thương” đến người cùng khổ.  Với hoàn cảnh cụ thể của bà góa, Ngài có sự cảm thông sâu xa khi thấy gia cảnh của bà lúc này: mất chồng, mất luôn cả người con duy nhất của mình trong lúc tuổi già để nâng đỡ những lúc đau bệnh, và bênh vực khi bị người đời chèn ép hay an ủi trong lúc cô đơn…

Về mặt Thiên tính: Ngài có đầy đủ quyền năng, nên Ngài đã cho người chết trỗi dậy.  Sự chết không còn quyền chi đối với Ngài.  Ngài làm chủ sự sống và sự chết khi truyền cho người chết trỗi dậy.

Qua mạc khải trên, Chúa Giêsu dạy cho chúng ta bài học:

Trước tiên, cần phải có sự thương cảm với những người kém may mắn.  Không ai sống trên đời này như một hòn đảo.  Thánh Phaolô đã khuyên nhủ chúng ta: “Hãy vui cùng kẻ vui, khóc cùng kẻ khóc.” (Rm 12, 15).  Việt Nam ta có câu: “một con ngựa đau, cả tàu bỏ cỏ.”  Không thể đứng đó và nhìn xem nỗi bất hạnh của người khác rồi hả hê cười đùa vui vẻ; cũng không phải huênh hoang tự kiêu khi thành công để rồi khinh bỉ người cùng khốn.

Thứ đến, sống theo tinh thần của Chúa là chúng ta hãy biết ra khỏi chính mình để đi đến với những ai cần đến bàn tay, khối óc, con tim của chúng ta.  Chúng ta phải biết ra khỏi chính mình, ra khỏi ốc đảo của tự kiêu để như Chúa Giêsu, đi đến đâu thì thi ân giáng phúc tới đó (x. Cv 10, 38).  Ngài luôn an ủi kẻ cô đơn, chữa lành người bệnh tật và đem lại niềm vui, hy vọng cho những người thất vọng.

Ước gì, tâm tình của Thánh Phanxicô Assisi được diễn tả qua Kinh Hoà Bình lại được vọng lại nơi tâm hồn của mỗi chúng ta khi nghe bài Tin Mừng hôm nay: “Chính lúc hiến thân là lúc được nhận lãnh. Chính lúc quên mình là lúc gặp lại bản thân.”

Lạy Chúa, xin cho mỗi người chúng con biết rung động trước những nỗi đau của con người, biết nhạy bén trước những nhu cầu của anh chị em đồng loại, để đem lại cho họ niềm vui, bình an và hạnh phúc.  Xin cho chúng con biết ra khỏi chính mình, để không bị rơi vào tình trạng co cụm lại nơi bản thân.  Bởi vì nếu co cụm lại với chính mình mà thôi, thì đấy là lúc chúng con đang đánh mất chính mình. Amen.

Jos. Vinc. Ngọc Biển