Thọ” chưa hẳn là may mắn

Kimtrong Lam

Thọ” chưa hẳn là may mắn

Vu Trung Hien

Cứ mỗi lần có dịp phải vào nhà dưỡng lão để thăm người quen hay bạn bè, tôi thường có những suy nghĩ và ám ảnh, liệu rồi sau này lúc già yếu, bệnh hoạn, tôi có phải vào nằm ở đây không, mà ví như cha mẹ tôi còn sống, tôi có khả năng nuôi nấng săn sóc cha mẹ tôi ở nhà không hay lại phải đưa quý cụ vào đây?

“Nước mắt chảy xuôi” là thành ngữ Việt Nam nói đến tình thương chỉ có thể từ cha mẹ dành cho con cái, theo dòng thuận của đời người, từ cao xuống thấp, để khuyên chúng ta đừng đòi hỏi một sự báo đáp từ con cái. Nhưng sự thật, các bậc cha mẹ cũng buồn lòng khi thấy con cái đối xử với mình tệ bạc, nhất là đến tuổi già, bệnh tật, có khi bị bỏ quên, cha mẹ cảm thấy cô đơn, cần sự an ủi, săn sóc. Trong một bài viết về nỗi niềm của cha mẹ già bị bỏ quên trong xã hội hôm nay, tôi nhận được lá thư của một vị cao niên ở tận miền Ðông, bày tỏ ý kiến của cụ:

“Tôi đã khóc, khóc cho chính mình và cho ai trong tuổi già ở xứ này.
Ông kể lại có cụ già đã chết cả một hai tuần, không ai biết.
-Con cái ở đâu?
Ðó là những người có con mà còn vậy, còn những người không con thì chắc phải vô trường hợp này quá. Vì tôi không con gái, chỉ hai ‘đực rựa’, một ở Cali, một ở gần đây, nhưng ít khi kêu, và có khi không kêu hỏi thăm được một tiếng, lúc cần tiền hay cần gì đó mới kêu.
– Có lúc tôi nghĩ:
Hay mình bất hiếu với cha mẹ nên con cái nó bạc với mình chăng?
Ở Florida này cũng có một bà Việt Nam ở riêng, mỗi tuần có cậu con trai mang đồ ăn tới.
Hôm đó cậu ta kêu cửa, nhưng không ai ra mở.
Cậu ta tưởng bà cụ đi vắng bèn treo gói đồ ăn vào hàng rào cổng.
Mấy ngày sau trở lại, thấy gói đồ ăn vẫn còn, mới khám phá ra bà mẹ đã chết.
-“Thật là thảm!”
Ðây chắc chắn là chuyện này có thể tránh được.
-Nếu mẹ ở nhà riêng, con nên có một cái chìa khóa nhà để dùng lúc cần thiết.
-Ðem thức ăn đến cho mẹ, khi mẹ đi vắng, dù bận thế nào đi nữa, thì cũng vào nhà, để thức ăn vào tủ lạnh cho mẹ.
-Nếu mẹ ngủ thì cũng vào nhà xem mẹ có khỏe không?
-Ðiện thoại cho mẹ nhiều lần mà không nghe trả lời thì phải nhờ người ở gần, đến gõ cửa nhà mẹ xem sao, hay vội vàng chạy lại xem sự thể thế nào?
-Câu chuyện như trên có thể xẩy ra bất cứ ở đâu.
-Trái tim của người mẹ có nhiều chỗ dành cho đứa con, như đôi cánh của một con gà mẹ có thể dang ra che kín mười đứa con bé dại, nhưng người mẹ có chỗ nào trong trái tim của con.
Ngày xưa, mẹ chưa bao giờ biết nói tiếng “bận” với con.
-Khi đang ăn mà con “làm bậy” cũng phải buông đũa đứng dậy.
-Nửa đêm dù đau yếu, mỏi mệt nghe tiếng con khóc cũng phải mở mắt, vỗ về và ôm con vào lòng.
-Sao các con bây giờ vẫn thường nói tiếng “bận” với cha mẹ.
-Vì bận nên các con đưa cha mẹ già lú lẫn vào nursing home,
-Vì bận, nên theo lời một cô y tá cho biết, nhiều gia đình bỏ cha mẹ vào đây rồi không bao giờ lui tới thăm viếng.
-Cô cho biết nhiều người đã ở đây năm sáu năm rồi, không hề có ai lai vãng.
-Có bao nhiêu lý do để những đứa con có thể nêu ra để không còn chỗ nào trong lòng, nhớ đến cha mẹ.
-Đàn ông chúng ta nên vui, vì hiện nay trong các nhà dưỡng lão 70% là quý bà, vì các ông đã quy tiên sớm hơn vợ mình, thông thường ít nhất là 6 năm, để ngày nay khỏi phải chịu cảnh cô đơn, buồn tẻ.
-Trước ngày Giáng Sinh tôi có dịp vào viếng thăm một người bạn sắp qua đời trong một nursing home.
Trên hành lang dẫn vào phòng người bạn, và ngay trước chỗ làm việc của nhân viên ở đây, tôi thấy nhiều ông bà cụ ngồi trên những chiếc xe lăn, nhìn những người qua lại.
Các cô y tá đã sắp xếp cho các cụ ra ngồi trên hành lang đối điện với văn phòng làm việc, một phần để trông chừng các cụ, một phần cho các cụ đỡ buồn.
Nhưng các cụ nhìn sự vật một cách dửng dưng, đôi mắt đờ đẫn, có người đã gục đầu xuống ngủ. Giá mà có người đẩy xe lăn đưa các cụ đi dạo một vòng ngoài trời nắng ấm kia, chắc hẳn các cụ vui hơn và biết đâu cuộc sống sẽ kéo dài thêm một thời gian nữa.
Giờ này trong công viên hay trên những con đường trong thành phố nhiều người mẹ đang đẩy chiếc xe đưa con đi dạo, nhưng vài mươi năm nữa ai sẽ đẩy chiếc lăn cho bà.
Phải chăng định luật của cuộc sống và tình thương là “nước mắt chảy xuôi”, sẽ không bao giờ có một dòng nước chảy ngược về nguồn.
Người Âu Mỹ thường thèm địa vị của các bậc cha mẹ người Á Ðông lúc về già vẫn còn được con cái lui tới săn sóc, nhưng họ cũng nên nhớ lại, họ chỉ nuôi con cho đến năm 18 tuổi là hết bổn phận, trên pháp lý, không ai trừng phạt gì họ được, mà trên mặt tình cảm cũng không có gì phải cắn rứt lương tâm.
Trong xã hội văn minh này, một đứa trẻ bỏ học, đi lang thang ngoài đường hay bị đối xử tàn tệ, cha mẹ có thể ra tòa và mất quyền nuôi dưỡng, còn những cụ già vô gia cư, đói khát bị bỏ bên lề đường, không ai có trách nhiệm và chẳng có ai phải ra tòa.
Ðiều đáng nói là các cụ già cũng như những đứa trẻ, đều yếu đuối, không có khả năng tự bảo vệ và rất dễ xúc động, buồn vui.
Trong một xã hội đáng gọi là văn minh, các trẻ em và người cao niên đều được che chở, bảo vệ và săn sóc chu đáo.
Các cụ có các cơ quan xã hội lo thuốc men, thực phẩm nhưng với nỗi cô đơn, phiền muộn ai là người lo cho các cụ, trong khi những đứa trẻ có người an ủi, vỗ về và nói với nó những lời dịu ngọt.
Ngân khoản của liên bang cấp để ngăn ngừa tình trạng lạm dụng có đến 90% dành cho việc ngăn ngừa lạm dụng trẻ con, 7% để ngăn ngừa bạo hành trong gia đình nhưng chỉ có 2% sử dụng trong việc ngăn ngừa ngược đãi người già.
Không biết có bao nhiêu đạo luật và ngân khoản dành cho việc chống lại việc ngược đãi súc vật?
Cứ vào “Pet-Abuse.com” chúng ta sẽ tìm thấy hàng nghìn trường hợp công dân Mỹ, già và trẻ, đàn ông lẫn đàn bà bị tù tội, phạt tiền vì bạc đãi, bỏ đói, đánh đập hoặc giết những con vật thân yêu trong nhà.
Bỏ quên một bà mẹ già trong nhà dưỡng lão nhiều năm có phải là một trường hợp ngược đãi không ?
Tôi nghĩ là không……. Nếu có, luật pháp đã bắt đứa con phải phạt vạ hay vào nhà tù.

Theo người xưa, tuổi thọ là một ơn Trời và là một phúc đức lớn cho gia đình nào có cha mẹ tuổi thọ cao, trước nhất là của chính người cao tuổi nhưng đồng thời cũng là cho con cháu, bởi vì cha mẹ có sống lâu, con cháu mới có cơ hội được thể hiện lòng hiếu thảo. Có ba điều người ta thường mong ước ở đời là
Phước, Lộc, Thọ.
Phước có chỗ đứng cao hơn hết, Lộc thì phù du, mà ở đây Thọ chưa hẳn đã là may mắn.

Tác giả bài viết: Vu Trung Hien

Tiệp Khắc: Tượng Đức Mẹ bị giật sập năm 1918 nay được dựng lại

HOIMEHANGCUUGIUP.COM

Tiệp Khắc: Tượng Đức Mẹ bị giật sập năm 1918 nay được dựng lại. – Hội Mẹ Hằng Cứu Giúp & St.Alfonso

Một bức tượng Đức Mẹ Maria tại thủ đô Tiệp Khắc gây tranh cãi giữa người vô thần và Công Giáo đã bị giật sập vào năm 1918. Nay sau hơn một thế kỷ tượng đã được dựng lại.

NGƯỜI VIỆT ÙN ÙN BỎ MỸ VỀ VN

Từ Thức
NGƯỜI VIỆT ÙN ÙN BỎ MỸ VỀ VN

Ông Nguyễn Xuân Phúc nói: với hiện tình nước Mỹ, nếu cái cột điện biết đi cũng chạy qua VN, và hàng vạn người Việt ở Hoa Kỳ đã đăng ký trở về VN.
Nhiều người diễu cợt, nghĩ đây cũng chỉ là một trong những câu tuyên bố ngớ ngẩn, sở trường của một ông Thủ tướng ngớ ngẩn.

Sự thực, đây là lần đầu Thủ tướng Phúc có lý, ăn nói trên những dữ kiện có thực.

Có người đã chụp được hình cột điện Mỹ nối đuôi nhau chạy, trong thành phố cũng như ngoài sa mạc Mỹ.

Và quả thực đã có nhiều người đang ở Mỹ bỏ về VN, đứng đầu là gia đình Thủ tướng Phúc, gia đình cựu thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, và gia đình của các nhà lãnh đạo VN, từ chính phủ tới quốc hội, tướng lãnh.
Đó chỉ là đợt đầu.

Con số những người bỏ Mỹ về VN sẽ cao hơn nhiều, vì hiện nay có, không phải hàng chục ngàn, nhưng hàng trăm ngàn vợ con, thân thuộc của cán bộ các cấp đang sinh sống, kinh doanh, học hành ở Hoa Kỳ.

Để tài trợ cho cuộc sống cực khổ ở Mỹ, tất cả đã phải nuôi heo, bán chổi, trồng rau, lao động thối móng tay (vì vậy nhiều người là khách sộp của các tiệm nails), nếu không có vợ cả, vợ hai có khả năng vay nợ.

Chắc chắn, trong những ngày tới, báo chí VN sẽ chất vấn Thủ tướng, để cập nhật danh sách những người VN đã từ Mỹ chạy về VN

(tuthuc-paris-blg.com)

photo : ghế máy bay hạng nhất dành cho dân chạy loạn

Cô gái gốc Việt ngủ nhờ ở sân bay để học thành phi công

Tên là người..

Đúng là Anh Thư nước Việt!

Cô gái gốc Việt ngủ nhờ ở sân bay để học thành phi công

Nhiều lần đến trung tâm bay ở Atlanta (GA) để dạy, Anh Thư bị nhân viên an ninh chận lại, vì không tin cô gái gốc Á nầy là phi công.

“Hoàng hôn giữa không trung nầy là một trong những lý do trở thành phi công”, Nguyễn Anh Thư đăng một bức ảnh ráng chiều vàng ruộm bên cửa kiếng buồng lái lên trang Facebook cá nhân hôm April 4th. Là giảng viên dạy bay 2 năm và có kinh nghiệm hàng ngàn giờ bay, Thư vẫn thấy mình như một đứa trẻ, mắt sáng ngời khi nhìn thấy máy bay.

Thư đang dạy bay tại Atlanta, Georgia, Mỹ, đồng thời làm nghiên cứu sinh tiến sĩ chuyên ngành Kỹ thuật hàng không – Vũ trụ tại Học viện công nghệ Georgia. Cô cũng đang thực hiện ước mơ lớn hơn: một mình bay vòng quanh thế giới.

Anh Thư sinh ra trong một ngôi làng không có điện ở An Thạnh Thủy, Chợ Gạo, Tiền Giang. Thời thơ ấu, niềm vui nhứt trong ngày của cô bé là cùng các bạn ngước lên bầu trời nhìn những chiếc máy bay ngang qua, lắng nghe tiếng động cơ ù ù, đôi lúc cô còn chạy trên những cánh đồng chỉ để nhìn máy bay lâu hơn.

Năm Thư 12 tuổi, gia đình đi H.O tới Mỹ, định cư ở tiểu bang Indiana. Như hầu hết người nhập cư, cha mẹ cô phải vật lộn về tài chánh và văn hóa ở đất nước mới, song họ luôn đặt giáo dục cho con cái lên hàng đầu.

Anh Thư vốn học giỏi từ ngày còn nhỏ ở Việt Nam. Những năm High School tại Mỹ, tiếng Anh kém nên Thư bị cô lập, không bạn bè. Bù lại, cô học rất giỏi Toán. “Tôi học đam mê suốt ngày đêm. Là người nhập cư, tôi thấy mình phải có trách nhiệm với cuộc sống của mình và luôn muốn làm cho cha mẹ tự hào”, Thư nói.

Cô đã tốt nghiệp High School với điểm số đứng đầu trong tổng số 2.500 học sinh của trường và sau đó giành học bổng toàn phần ngành Toán, tại Đại học Purdue, Indiana.

Thành tích nầy không hiếm với những người nhập cư Mỹ, học rất giỏi, đứng đầu, giành học bổng. Nhưng với Anh Thư, ước vọng không dừng lại đó.

“Tôi nói với ba ước mơ làm phi công năm 16 tuổi. Ba phản đối”, cô kể. Đây là điều dễ hiểu, bởi ông vẫn nghĩ con là cô gái da vàng nhỏ bé, trường y khoa mới thích hợp chứ không phải học viện không quân.

“Năm 18 tuổi, tôi nghĩ mình đang ở Mỹ, có thể làm gì mình muốn mà không n hứt thiết phải răm rắp nghe theo cha mẹ”, cô nhớ lại.

Anh Thư tham dự các bài học bay bất cứ khi nào có đủ khả năng tài chánh. Song song, cô vẫn tốt nghiệp đại học, lọt top 10 cử nhân xuất sắc của lớp và sau nầy học tiếp thạc sĩ về ngành kỹ thuật hàng không vũ trụ.

“Khi còn là sinh viên, cứ một giờ học bay tôi phải dạy kèm Toán trong 20 giờ mới đủ tiền trả”, Thư kể. Trong khi, để học bay một bằng căn bản nhứt thì phải bay khoảng 60 giờ. Mỗi điều kiện thời tiết, mỗi một loại máy bay cần bằng khác nhau. Anh Thư đã có hơn 10 loại bằng như thế.

Lần đầu tiên bay solo, cô gái nhỏ bé lo âu nhưng “lồng ngực căng đầy hạnh phúc, cảm giác như mình đã chinh phục được bầu trời rồi. Mình sẽ thành phi công”. Dấu mốc quan trọng nầy cho Anh Thư chứng chỉ lái máy bay tư nhân, sau nhiều thời gian cố gắng, ngắt quãng.

Từ đây, con đường đi trong cô càng sáng tỏ. Cô đi làm đúng chuyên ngành hàng không vũ trụ để có tiền chi trả cho các khóa học phi công. Có thời điểm, không còn tiền, cô phải ngủ trong xe. Teacher thấy cô tội nghiệp đã cho phép vào sân bay ngủ..

“Tôi không dám nói với ba mẹ vì sợ ba mẹ đau lòng. Tôi cũng sợ ba mẹ không cho phép theo hàng không. Cuộc sống chưa sung túc, ba mẹ không đủ điều kiện để giúp tôi”, cô chia xẻ. Tổng cộng, cô mất 12 năm từ ngày học chứng chỉ đầu tiên, cho đến khi trở thành một giảng viên phi hành.

Năm 2017, Anh Thư trở thành huấn luyện viên xuất sắc của Aircraft Owners and Pilots Association (Hiệp hội các chủ sở hữu và phi công máy bay), sau khi đào tạo cho hàng trăm phi công. Cô đồng thời cũng hoàn thành bằng lái máy bay thương mại cỡ lớn.

Nhưng, cô gái gốc Việt vẫn chưa dừng lại. Anh Thư đang chuẩn bị cho hành trình một mình bay vòng quanh thế giới.

Lý do chính của việc nầy xuất phát từ những trở ngại hàng ngày Anh Thư phải nhận. Cô là giảng viên nữ, người da vàng và nhập cư duy nhứt bên cạnh hơn 10 giảng viên nam da trắng tại một trung tâm huấn luyện bay ở Atlanta, GA. Sự hiện diện của cô vào sân bay năm 2019 “vẫn bị cho là nhầm lẫn và là cú sốc với nhiều người, kể cả nhân viên an ninh”.

“Nhiều lần, dù trên người đang mặc đồng phục phi công nhưng nhân viên an ninh từ chối cho tôi qua cổng. Tôi phải đưa các giấy tờ chứng minh thân phận”, Thư kể.

Với các học sinh cũng tương tự. Lần đầu nhìn thấy cô, họ không vui. “Zach M, một sinh viên da trắng ban đầu không ưng khi thấy tôi, nhưng sau buổi bay cậu ấy nói ‘Bạn là một trong số ít người hướng dẫn tốt nhất tôi từng có’”, Thư chia xẻ thêm.

Chỉ hơn 5% phi công trên toàn thế giới là nữ, theo Forbes năm 2018. Tính đến nay mới có 8 phụ nữ hoàn thành chuyến bay toàn cầu. Nguyễn Anh Thư hy vọng mình trở thành người thứ 9 và là người gốc Việt đầu tiên.

Chuyến bay sẽ cần khoảng một triệu đôla, đi qua 4 lục địa, đến 25 quốc gia và vùng lãnh thổ chỉ bằng chiếc máy bay nhỏ bé một động cơ. Thư cũng sẽ đến Việt Nam và trở về quê hương Chợ Gạo, Tiền Giang trong hành trình nầy. Cô đang vận động kinh phí, chuẩn bị hậu cần, thị thực và giấy phép trên các lãnh thổ bay qua.

Anh Thư gọi đây là chuyến bay cho mọi cô gái, bởi sâu thẳm trong cô là cô gái nông thôn giản dị ở Tiền Giang, nuôi giấc mơ lớn.

From:TU-PHUNG

Là một người đấu tranh cho dân chủ của một quốc gia nhược tiểu, ai trấn áp được kẻ thù truyền kiếp của đất nước tôi, thì tôi đều thích.

Tho Nguyen and 3 others shared a post.

Image may contain: one or more people and text

Huỳnh Thục VyFollow

Những người anti-Trump luôn cho rằng những người “Cầm Chuông” sở dĩ ủng hộ Trump vì nghĩ Trump có thể trấn áp Trung Cộng, rằng đó là tâm thế nô lệ, muốn Mỹ đánh TC thay cho VN, muốn người khác làm thay việc của mình..bla bla.

Một đế quốc khổng lồ như Trung Cộng, Việt Nam nhược tiểu có khả năng đối phó sao? Dù có muốn thừa nhận hay không, bàn cờ chính trị quốc tế đâu phải là nơi VN có thể có tiếng nói. Cha ông chỉ để lại cho chúng ta một dải đất hẹp bên bờ biển, không đủ rộng để trở thành nước lớn, mà lại đủ ngon để tên láng giềng khổng lồ thèm thuồng. Chúng ta không thể thay đổi thực tế đó, vậy thì chỉ có cách là nương theo địa chính trị quốc tế để tồn tại và phát triển, sự khôn ngoan của một nước nhược tiểu không thể giống sự không ngoan của một đế quốc. Chúng ta tự tôn thì cũng không thể tự huyễn hoặc mình đến mức đó chứ?!

Các anh chị chống Trump có thể cho tôi thấy cách nào để thoát Trung nếu Trung Cộng không bị bẻ gãy bởi một cường quốc như Hoa Kỳ? Xây dựng dân chủ, ủng hộ nhân quyền là việc chúng ta phải tự làm, tất nhiên. Còn việc thoát khỏi sự kiểm soát của một con quái vật khổng lồ là điều lực bất tòng tâm nếu không có một người khổng lồ như Hoa Kỳ trói tay bẻ cẳng nó, trong khi mà Đảng cộng sản VN gần cả thế kỷ nay đã “rước voi về giày mả tổ”. Việt Nam có thể nào có dân chủ nổi với một Trung Cộng đang hùng hổ nắm sợi dây buộc cổ VN, bất cứ khi nào cũng có thể thắt chặt sợi dây lấy mạng ấy??

Nếu Trung Cộng không bị đánh cho bại liệt trước thì nỗ lực hơn hiện tại gấp 10 lần thì tương lai của Hongkong cũng mong manh chứ đừng nói chi một Việt Nam ù lì vô cảm.

Trên bình diện cá nhân, tôi không thích Trump, một tay chơi khét tiếng. Nhưng Trump đâu phải là một người đàn ông bình thường, ông ta là Tổng Thống Mỹ mà. Tôi không thể thích hay không thích một TT Mỹ vì cá tính, mà vì chính sách và hành động của ông ta. Là một người có khuynh hướng bảo thủ, ủng hộ chủ nghĩa tự do kinh tế, tôi ủng hộ Trump cũng vì cùng xu hướng chính trị cánh hữu. Nhưng trên hết, là một người đấu tranh cho dân chủ của một quốc gia nhược tiểu, ai trấn áp được kẻ thù truyền kiếp của đất nước tôi, thì tôi đều thích. Ai nói tôi có tâm thế lệ thuộc nước lớn thì tôi chịu, tôi không hão huyền về thực lực của đất nước mình trong một thế giới đầy biến động như hiện nay.

Bữa ăn của mẹ con chị Kiều!

Lê Vi

Bữa ăn của mẹ con chị Kiều!

Do Cty Huê Phong ở Gò Vấp nơi chị Nguyễn Thị Kiều làm công nhân giảm đơn hàng nên thu nhập của chị chỉ còn hơn 3,2 triệu đồng/tháng.

Sau khi trừ tiền nhà trọ, điện, nước hết 1,7 triệu, chị còn 1,5 triệu đồng để trang trải chi phí ăn uống.

Như vậy tổng chi cho ba bữa ăn sáng, trưa, tối của ba mẹ con chị không được quá 50.000 đồng!

Tương đương với một bát phở, cho cả ba người ăn, ba bữa trong ngày.
Ba mẹ con thống nhất mỗi ngày ăn uống không được quá 50.000 đồng.
Chị chia sẻ, thực đơn những ngày hậu dịch Covid-19 của ba mẹ thường trực “rau là rau”.

Chị cười: “5.000 đồng rau muống, 2 quả trứng chiên hoặc luộc, lấy nước rau làm canh. Vậy là xong một bữa”.

Bữa thịt gần đây nhất của ba mẹ con cách đây đã gần 1 tuần. “Tôi mua 40.000 đồng thịt gà về kho sả ớt, ăn cả ngày. Muốn có vị thịt heo thì mua 20.000 đồng da heo về phi tỏi ớt cũng ra một món.

Muốn có vị thịt bò thì mua 20.000 đồng bò viên hoặc gân bò về xào đậu ve. Sáng một gói mì tôm hoặc 5.000 đồng xôi” Tằn tiện như thế rồi bữa ăn bữa thèm cũng qua.

Chị Kiều quê Quảng Nam. Chị vào TP.HCM làm công nhân gần 20 năm. Chồng chị bỏ đi theo người khác khi đứa con gái nhỏ được 4 tuổi. Chị ở vậy gần 10 năm qua, một mình nuôi hai con.

Chị Kiều dù ở SG nhưng đã nghèo, nghèo quá rồi chứ k phải cận nghèo như những nhà ở Thanh Hóa nữa!

Tôi k biết anh chị thế nào chứ đưa tôi 50.000 đ để xoay xở 1 bữa cho 3 người thôi đã khó vô cùng tận chứ huống gì 3 bữa!

Người như chị Kiều những ngày này tôi nghĩ có lẽ không phải ít vì như chị nói “Dịch ập tới, ai cũng khổ hết, nên ba mẹ con cùng bảo nhau cố gắng thôi”. Riêng ở Huê Phong đã cắt giảm hơn 2000 lao động.

Còn tôi nghĩ, thôi thì cứ an ủi nhau ăn rau là sở thích như mấy đứa bé người Mông ăn ve sầu trên Đắk Lắk vậy!

Nguồn: Cuocsongantoan.vn

Fb Hà Phan

Image may contain: 1 person

Hai cội nguồn của chế độ toàn trị Trung Quốc: Cơ hội nào cho dân chủ?

Chế độ « cộng sản » Trung Quốc đang ngày càng trở thành mối đe dọa hàng đầu đối với nhiều xã hội. Từ dịch Covid-19 xuất phát từ Vũ Hán, dự án « Con đường tơ lụa mới », đến bành trướng quân sự trên biển… Nhưng với nhiều chuyên gia, đe dọa lớn nhất đến từ chế độ toàn trị Trung Quốc. Theo quan điểm này, chế độ toàn trị Trung Quốc là gốc rễ của vô số các hiểm họa đe dọa phần còn lại của thế giới, và đối với chính xã hội Trung Quốc.

Nhận diện cho đúng chế độ toàn trị hiện nay tại Trung Quốc là cơ sở cho phép các nền dân chủ có được đối sách đúng. Tuy nhiên, nhận diện đúng không phải là điều dễ. Do tính chất khép kín của chế độ này, do những đặc thù của nền văn hóa lâu đời của Trung Quốc. Khó nhận diện cũng có phần do thế đối đầu Mỹ – Trung hiện nay có xu hướng thổi bùng lên những mâu thuẫn mang tính quốc gia, vô hình chung đẩy lùi vấn đề mô hình xã hội – toàn trị, dân chủ hay độc tài – vào tuyến hai. Vấn đề chế độ chính trị có xu hướng được đơn giản hóa, để đáp ứng nhu cầu tuyên truyền trước mắt. Chỉ trích của nhiều chính trị gia các nước dân chủ tập trung vào tính chất « cộng sản » của chế độ chính trị hiện hành, mà coi nhẹ những gốc rễ của chế độ toàn trị trong chính truyền thống Trung Hoa nghìn năm.

Tuy nhiên, giới chuyên gia về Trung Quốc, về chính trị quốc tế, vẫn tiếp tục có các nghiên cứu. Học giả Mỹ Francis Fukuyama tháng 5/2020 vừa qua công bố bài phân tích : « What Kind of Regime Does China Have? » – tạm dịch : «Trung Quốc có chế độ kiểu gì? » (1), tìm cách giải mã các cội nguồn của chế độ toàn trị Trung Quốc, một số đặc điểm căn bản của mô hình chính trị Trung Quốc thời cộng sản, từ thời Mao, Đặng… cho đến Tập Cận Bình (2). Tác giả cũng đề xuất một triển vọng được coi là khả thi hơn cả cho sự trỗi dậy của dân chủ tại Trung Quốc. Sau đây, RFI tiếng Việt xin giới thiệu một số nét chính của bài phân tích.

***

CHẾ ĐỘ TOÀN TRỊ LÀ GÌ ?

Thuật ngữ « toàn trị » do hai nhà chính trị học Mỹ, Carl Friedrich và Zbigniew Brzezinski, chế tác ra vào những năm 1950, để chỉ các xã hội theo « mô hình Liên Xô » và « phát xít ». Carl Friedrich và Zbigniew Brzezinski phân biệt các chế độ « toàn trị » với các chế độ gọi là « độc đoán ». « Toàn trị » là các chế độ do một đảng duy nhất lãnh đạo, với một ý thức hệ bao trùm, sử dụng quyền lực công an trị để buộc mọi người dân trong xã hội phải trung thành tuyệt đối với ý thức hệ chính thống, với việc « kiểm soát chặt chẽ mọi khía cạnh riêng tư nhất của các thành viên trong xã hội ». Các chế độ này hy vọng « cắt đứt toàn bộ các liên hệ xã hội trước đó, để buộc tất cả mọi người phụ thuộc trực tiếp vào chính quyền ». Đảng thực thi vai trò « tẩy não » dân chúng một cách triệt để, « đến mức họ không còn nhận ra những xiềng xích cột họ vào Đảng ». Một hình tượng tiêu biểu cho thành công của chế độ toàn trị Xô Viết là nhân vật người thiếu niên Pavel Morozov, được lãnh tụ Staline nhiệt liệt biểu dương, do đã có công tố cáo cha mẹ mình với công an mật.

ĐÂU LÀ CỘI RỄ CỦA CHẾ ĐỘ TOÀN TRỊ TẠI TRUNG QUỐC HIỆN NAY ?

Học giả Mỹ Francis Fukuyama nhấn mạnh : xã hội Trung Quốc là « một trong những xã hội có lịch sử liên tục dài nhất thế giới, và có rất nhiều sự tiếp nối xuyên qua các triều đại, cho đến chế độ hiện nay ». Trung Quốc là « nền văn minh đầu tiên trên thế giới tạo lập ra một bộ máy Nhà nước mang tính hiện đại », tức một bộ máy Nhà nước được coi như vận hành độc lập với các quan hệ cá nhân, dù là với hoàng đế, với gia tộc hoàng đế hay với các thân hữu của hoàng đế. Một bộ máy Nhà nước vận hành theo các quy tắc riêng, tập quyền cao độ. Bộ máy này ra đời vào dưới triều đại nhà Tần, triều đại đầu tiên thống nhất các vương quốc tại khu vực trung tâm lãnh thổ Trung Quốc hiện nay (vào năm 221, trước Công nguyên). Thời Tần Thủy Hoàng chỉ tồn tại chưa đầy 20 năm, nhưng để lại các hệ quả vô cùng lớn trong xã hội Trung Hoa suốt hơn 2.000 năm sau. Triều đại nhà Hán, kéo dài hơn 4 thế kỷ sau đó, đã kế thừa phương thức tổ chức Nhà nước tập quyền của Tần Thủy Hoàng, và bổ sung vào đó vai trò hàng đầu của Khổng giáo, của tầng lớp quan lại theo Nho giáo, được phó thác sứ mạng lãnh đạo một trong các đế chế lớn nhất thế giới thời đó. Một đặc điểm tiêu biểu khác của chế độ chính trị thời Tần, rồi đến thời Hán, là : trong các đế chế hùng mạnh này tại Trung Hoa chưa bao giờ có các định chế chính trị mang tính đối trọng, như Nhà nước pháp quyền, hay trách nhiệm giải trình mang tính dân chủ (democratic accountability), mà chủ yếu dựa vào tầng lớp lãnh đạo điều hành đất nước, thông qua con đường « giáo dục ».

Bộ máy Nhà nước tập quyền và không có đối trọng, do một tầng lớp quan lại được tuyển chọn thông qua học vấn vận hành, đó là các đặc điểm tiêu biểu của nền chính trị Trung Hoa suốt 2.000 năm. Thiếu cơ chế kiểm soát quyền lực là thách thức mà chính quyền Trung Hoa liên tục gặp phải. Hoàng đế phải sử dụng tầng lớp quan lại để điều hành bộ máy Nhà nước, nhưng ai kiểm soát bộ máy này, khi bộ máy bị hư hỏng? Tầng lớp hoạn quan đã được sử dụng làm nhiệm vụ này. Đến đời nhà Minh, lại phải lập ra cả một bộ phận riêng để kiểm soát các hoạn quan, do sự lộng hành của nhóm này. Vấn đề tương tự cũng đặt ra hiện nay, khi đảng Cộng Sản kiểm soát chính quyền, Ban Tổ Chức của Đảng kiểm soát Đảng. Và dưới thời Tập Cận Bình, đến lượt Ủy Ban Kỷ Luật Trung Ương được giao nhiệm vụ kiểm soát Ban Tổ Chức…

Tuy nhiên, nếu như có những điểm kế tục giữa phương thức cai trị của đảng Cộng Sản Trung Quốc hiện nay với các triều đại trước đây, thì cần phải nhấn mạnh là đảng Cộng Sản Trung Quốc đã kế tục truyền thống toàn trị thời Liên Xô của Staline, nhiều hơn bất cứ giai đoạn nào khác trong lịch sử Trung Hoa trước đó. Phương thức toàn trị Xô Viết, với hệ thống tuyên huấn, dân vận, trại cải tạo, trại tập trung, mạng lưới những tay chân của chế độ có mặt khắp nơi theo dõi dân chúng…, rút cục đã phá sản. Tuy nhiên, « tham vọng toàn trị không chết, tham vọng kiểm soát hoàn toàn người dân, từ tinh thần đến thể xác, đã được truyền từ đảng Cộng Sản Liên Xô sang đảng Cộng Sản Trung Quốc ».

Mao Trạch Đông đã tái tạo mô hình toàn trị Liên Xô bằng các phương tiện tương tự, với đỉnh điểm là cuộc Cách Mạng Văn Hóa. Tuy nhiên, nỗ lực này rốt cục đã thất bại, buộc giới tinh hoa trong Đảng, chuyển hướng sang con đường hiện đại hoá theo kiểu tư bản. Theo Francis Fukuyama, lãnh đạo kế nhiệm Đặng Tiểu Bình đã bắt đầu giải thể Nhà nước toàn trị, để thay bằng « Nhà nước độc tài ».

CHẾ ĐỘ CHÍNH TRỊ TRUNG QUỐC DƯỚI CÁC THỜI MAO, ĐẶNG VÀ TẬP, CÓ GÌ KHÁC, GÌ GIỐNG ?

Theo Francis Fukuyama, giai đoạn 1978 đến 2012, tức là từ khi Đặng Tiểu Bình khởi động « hiện đại hoá », cho đến khi Tập Cận Bình lên cầm quyền, là một giai đoạn mà người dân Trung Quốc được hưởng nhiều quyền tự do cá nhân, kinh doanh, đi lại tự do, bày tỏ quan điểm tự do… khác hẳn trước. Đảng giảm nhẹ sự can thiệp vào kinh tế và bộ máy Nhà nước… Nhiệm kỳ lãnh đạo cao cấp được giới hạn. Với việc Tập Cận Bình lên cầm quyền, bộ máy chính trị Trung Quốc có xu thế làm sống lại mô hình toàn trị thời Mao. Chủ nghĩa Mác-Lê theo tư tưởng Tập Cận Bình đã được đưa vào Hiến Pháp, được giảng dạy trong trường học. Bộ máy công an có thêm nhiều quyền lực chưa từng có. Đảng xâm nhập trở lại mọi mặt của đời sống. Nhiều bài hát của Hồng vệ binh thời Cách Mạng Văn Hoá được phổ biến trở lại. Đàn áp ở quy mô lớn, với hơn một triệu người Duy Ngô Nhĩ bị đưa vào các trại cải tạo….

Tuy nhiên, Francis Fukuyama cũng nhấn mạnh là, cho dù tham vọng kiểm soát trở lại theo kiểu toàn trị, « Tư tưởng Tập Cận Bình » cũng chỉ là một bản sao mờ nhạt của tư tưởng Mao, với cuốn Sách Đỏ nổi tiếng. Tập Cận Bình đã không đủ sức đưa ra một ý thức hệ mang tính nhất quán như Mao, đủ sức dấy lên niềm tin cuồng tín của hàng triệu người Trung Quốc. Nhưng ngược lại, chính quyền Tập Cận Bình lại có được các phương tiện công nghệ tinh vi, hùng hậu của kỷ nguyên công nghệ số, cho phép dễ dàng kiểm soát dân chúng, khác hẳn thời Mao hay Staline. Cũng khác với thời Mao, chủ yếu dựa vào đàn áp, đe dọa, giờ đây chính quyền thời Tập dựa nhiều hơn vào việc chiêu dụ được một tầng lớp trung lưu, dễ bảo nhờ các món lợi vật chất…

So sánh để nhìn ra các điểm giống giữa Mao, Đặng và Tập, học giả Mỹ Francis Fukuyama vừa lưu ý đến tính nối tiếp của nhiều truyền thống toàn trị trong xã hội Trung Hoa với chế độ toàn trị cộng sản hiện nay, nhưng cũng vừa nhấn mạnh đến tính mâu thuẫn giữa các truyền thống Trung Hoa. Chế độ cai trị tàn bạọ thời Tần, đặt cơ sở cho các chế độ toàn trị sau này, chỉ tồn tại được ít năm. Các triều đại Trung Hoa sau này trị nước một cách tinh vi hơn.

Francis Fukuyama chia ra hai mạch cai trị trong truyền thống Trung Quốc, gọi là « toàn trị » và « độc đoán » (như định nghĩa của Carl Friedrich và Zbigniew Brzezinski). Về toàn trị, Mao Trạch Đông và Tần Thủy Hoàng là trên cùng một mạch. Về chế độ « độc đoán » , theo tác giả, chính quyền Đặng Tiểu Bình hay Giang Trạch Dân gần với các triều đại Trung Quốc sau này hơn nhiều. Nhìn chung, theo Francis Fukuyama, di sản Mác-Lê thời Xô Viết (theo kiểu Staline), được đảng Cộng Sản Trung Quốc vận dụng, nằm trong thế xung đột sâu sắc với nhiều truyền thống bắt rễ tại Trung Quốc, trong đó có Khổng giáo, vốn nhấn mạnh nhiều đến các quan hệ con người.

NỀN CHÍNH TRỊ ĐCS LÃNH ĐẠO TẤT YẾU DẪN ĐẾN MỌI QUYỀN LỰC THÂU TÓM TRONG TAY MỘT LÃNH ĐẠO DUY NHẤT TẬP CẬN BÌNH ?

Theo Francis Fukuyama, thì việc Tập Cận Bình trở thành lãnh đạo Trung Quốc, với xu thế ngả sang toàn trị « không phải là điều không thể tránh khỏi ». Vào thời điểm Tập Cận Bình chưa trở thành lãnh đạo, trong giới tinh hoa Trung Quốc đã có nhiều người hy vọng là chế độ Trung Quốc dưới sự lãnh đạo của Tập sẽ vừa chống được nạn tham nhũng, vừa xác lập các cơ sở cho một xã hội Trung Quốc tự do hơn, trước khi họ hiểu ra.

Dù sao, chế độ Tập Cận Bình chưa phải đã áp đặt được lý tưởng toàn trị lên toàn bộ xã hội. Xã hội Trung Quốc hiện nay khác xa Bắc Triều Tiên. Lịch sử Trung Quốc cho thấy hai nỗ lực xây dựng xã hội toàn trị một cách tàn bạo dưới thời Tần Thủy Hoàng và Mao Trạch Đông không kéo dài. Việc dân chúng tuân thủ sự lãnh đạo của Đảng hiện nay xuất phát từ « tự nguyện » do lợi ích được thỏa mãn, hơn là « do bị đe dọa ». Khả năng các công nghệ số kiểm soát dân chúng đến đâu cũng còn là vấn đề để ngỏ. « Tư tưởng Tập Cận Bình » hay « chủ nghĩa xã hội mang mầu sắc Trung Hoa » cũng không hấp dẫn đến mức có nhiều người sẵn sàng chết cho lý tưởng, như thời Mao.

TRUNG QUỐC CÓ CƠ HỘI DÂN CHỦ HOÁ HAY KHÔNG, NẾU CÓ CON ĐƯỜNG NÀO KHẢ THI HƠN CẢ ?

Theo Francis Fukuyama, trước hết các nền dân chủ phương Tây phải nhận thức được là tại Trung Quốc, « có một chế độ toàn trị mới đang hình thành », giống như Liên Xô giữa thế kỷ XX, chứ không phải là « một chế độ tư bản theo phong cách độc đoán », như giai đoạn trước đó. Bởi tại Trung Quốc hiện nay, Nhà nước gần kiểm soát toàn bộ nền kinh tế, kể cả với các doanh nghiệp được gọi là « tư nhân », như Tencent hay Alibaba. Về mặt kinh tế, Hoa Kỳ và các nền dân chủ tự do cần phải dần dần rút các cơ sơ kinh tế khỏi Trung Quốc. Đại dịch Covid-19 cho thấy sự nguy hiểm của việc phụ thuộc vào Trung Quốc.

Riêng đối với Trung Quốc, trong tình hình hiện nay, khi bộ máy đàn áp của chế độ hiện hành là rất lớn, « rất ít có khả năng thay đổi sẽ diễn ra từ bên dưới, với một phong trào quần chúng rộng khắp ». Nếu như xảy ra, thay đổi chỉ có thể đến từ « bộ phận thượng tầng của ban lãnh đạo Đảng ». Cụ thể là những người bị ảnh hưởng do việc Tập lên nắm quyền. Cả một hệ thống vận hành từ hơn 30 năm, bị Tập Cận Bình thay thế, để về phần mình, trở thành lãnh đạo trọn đời.

Chế độ đa đảng, theo Francisco Fukuyama, sẽ không đến sớm với Trung Quốc, như tại Hàn Quốc và Đài Loan trong những 1980, « con đường thay đổi tối ưu tại Trung Quốc hiện nay là thông qua hệ thống pháp lý, giống như nhiều nước châu Âu trong thế kỷ XIX và XX ». Chuyển từ một Nhà nước pháp trị (rule by law) sang Nhà nước pháp quyền (rule of law), một Nhà nước chịu sự kiểm soát của luật pháp. Cần thiết lập các quy định rõ ràng áp dụng cho người dân thường, cho đến các quan chức cấp thấp hơn, rồi với cả chính bản thân Đảng. Việc thực thi quyền lực cần phải được khống chế, kiểm soát thực sự về mặt Hiến Pháp. Tư pháp phải có quyền tự trị rộng rãi. Người dân phải được có thêm quyền tự do, ít nhất là cũng giống như so với thời trước Tập Cận Bình.

Về phía Hoa Kỳ, học giả Francisco Fukuyama lưu ý là, cần nhớ rằng đối thủ của Mỹ hiện nay không phải là Trung Quốc, mà là đảng Cộng Sản Trung Quốc đang trên đường toàn trị hóa, hoàn toàn khác so với giai đoạn trước năm 2012. Và trước khi toan tính giúp Trung Quốc thay đổi, người Mỹ phải thay đổi chính nước Mỹ để xác lập trở lại vị trí của Hoa Kỳ, như « ngọn hải đăng của các giá trị dân chủ, tự do ».

GHI CHÚ

1 – Bài « What Kind of Regime Does China Have? » đăng tải trên tạp chí The American Interest, 18/05/2020.

2 – Trái ngược với quan điểm của Francis Fukuyama về chế độ toàn trị Trung Quốc, về sự đối lập giữa « giai đoạn Đặng Tiểu Bình » (từ 1978 đến 2012) với « giai đoạn Tập Cận Bình », nhiều chuyên gia cho rằng, trên thực tế thời kỳ Đặng Tiểu Bình, trong quan điểm của đảng Cộng Sản Trung Quốc tương tự với giai đoạn Kinh tế Mới, mà Lênin chủ trương, để tranh thủ kinh tế tư bản, và đây chỉ là một sự nhân nhượng mang tính sách lược, trước khi chế độ cộng sản chuyển sang giai đoạn toàn trị hoàn toàn. Trong tác phẩm mới đây, « Rouge vif » (2019), một chuyên gia về Trung Quốc người Pháp, Alice Ekman, đã chỉ ra « những ảo tưởng về một quá trình dân chủ hoá, nhờ tự do hoá kinh tế », theo chủ trương của Đặng Tiểu Bình.

 

Hai cội nguồn của chế độ toàn trị Trung Quốc: Cơ hội nào cho dân chủ?

Chế độ « cộng sản » Trung Quốc đang ngày càng trở thành mối đe dọa hàng đầu đối với nhiều xã hội. Từ dịch Covid-19 xuất phát từ Vũ Hán, dự án « Con đường tơ lụa mới », đến bành trướng quân sự trên bi…

Nhật ký buồn!

HAY. Rất đáng bỏ thì giờ ra đọc.

Kimtrong Lam

Nhật ký buồn!

Thứ tư, ngày 3 tháng 6 năm 2020

Trong chín ngày qua, nước Mỹ, quê hương thứ hai của nhiều người Việt đã trải qua những ngày buồn! Niềm tin rã rời, luật pháp trở thành luật rừng! Những thành phố như Minneapolis, New York, Houston, Philadelphia, Chicago, Atlanta, Denver, Los Angeles, Portland … chìm trong biển lửa! Xe cảnh sát cháy đỏ rực trời! Trung tâm thương mại, siêu thị, cửa hàng tư nhân đón rất nhiều khách không mời đến cướp phá. Họ vào bằng gậy gộc, gạch đá, và ra đi vội vàng với bất cứ thứ gì vơ vét được! Người da trắng có, đen có, nâu không thiếu, thậm chí cả vài mầu da vàng mang tên Việt Nam!

Hiệp chủng quốc Hoa Kỳ, miền đất tự do, quê hương của lòng dũng cảm chẳng lẽ như thế sao? Không đời nào, lửa có cháy nhưng không thể thiêu đốt được niềm tin của chúng ta! Để giữ cho tâm hồn bình tĩnh, tôi nhớ đến đoạn cuối bài quốc ca Hoa Kỳ: “Và đây là phương châm của chúng tôi “Chúng con tin ở Thượng Đế” – Và lá cờ chiến thắng đang bay phất phới – Trên mảnh đất tự do và ngôi nhà của những người dũng cảm”. (And this be our motto: “In God is our trust.” – And the star-spangled banner in triumph shall wave – O’er the land of the free and the home of the brave!) Có thật là mảnh đất này đang hưởng tự do không? Và những cư dân trong các ngôi nhà có đúng là dũng cảm không?

Chỉ có Thượng Đế mới biết! Hãy đi hỏi Chúa, hỏi Phật, đừng hỏi người.

Trời đã khuya, nằm trên giường cố giỗ giấc ngủ, nhưng không tài nào nhắm mắt được! Khó chịu nhất là sự trằn trọc! Quỹ thời gian trôi qua phút giây nào là vĩnh viễn mất đi không bao giờ quay lại. Đã không ngủ thì phải viết thôi. Viết cho trái tim bớt nhức nhối. Viết cho khối óc vơi đi buồn phiền. Viết cho người nằm xuống. Viết cho trăm ngàn người đêm nay đang biểu tình, dưới đêm lạnh, bất chấp lệnh giới nghiêm. Viết cho những cảnh sát Mỹ đang vất vả giữ gìn trật tự. Viết cho những chiến binh Hoa Kỳ ngày đêm bảo vệ những thành phố thân yêu của chúng ta.

Trong lúc pha cà phê nửa đêm, tôi mở TV và bàng hoàng nghe phóng viên của FOX News thông báo: Hai cảnh sát của thành phố New York bị bắn nơi tay, một người nữa bị đâm ở cổ. Đồng hồ trên màn hình chỉ 02:30 sáng, ngày Thứ năm 4/6/2020 giờ New York.

Ngay sau đó là cuộc họp báo bất thường tại bệnh viện Kings County Hospital Center. Thật là ngoài sức tưởng tượng, xưa nay có ai lại họp báo vào lúc 02:30 sáng? Hoa Kỳ đúng là đất nước của chuyển động, không lúc nào ngưng, chẳng thế mà New York được biết đến là “thành phố không hề ngủ”. Lệnh giới nghiêm của Thị trưởng Bill de Blasio đưa ra bắt đầu từ 20:00 tối ngày Thứ tư, và người biểu tình ở New York chẳng buồn để ý, họ vẫn xuống đường, nửa đêm cứ như ngày hội tết. Theo dõi buổi họp báo trên truyền hình, một câu nói ngắn gọn khiến tôi không cầm được cảm xúc, đến từ ông Dermot Shea, Uỷ viên Cảnh sát New York, “Cám ơn Thượng Đế, chúng tôi đã không phải có những đám tang lúc này”. (Thank God we are not planning a funeral right now).

Rạng sáng Thứ năm, ngày 4 tháng 6 năm 2020

“Tôi không thở được!” (I can’t breath!) Cả thế giới hôm nay đã nghe tiếng nói cuối cùng của người đàn ông da đen 46 tuổi tên George Floyd. Theo báo chí, vào ngày Thứ hai 25/5/2020 tại một khu dân cư thuộc thành phố Minneapolis, tiểu bang Minnesota, người bán hàng tiệm Deli gọi điện thoại báo cảnh sát anh George Floyd đã dùng đồng 20 đô la giả mua thuốc lá. Vài phút sau bị bắt, còng tay, đè nằm xuống mặt đường. Derek Chauvin, một trong bốn cảnh sát có mặt đã dùng đầu gối đè lên cổ anh trong 8 phút 46 giây, và George Floyd đã tử vong trên đường đến bệnh viện. Khi viết bài này, vẫn chưa ai biết thật hư về câu chuyện dùng đồng 20 đô la giả, cho nên cũng không thể vội vã kết luận, buộc tội người nằm xuống.

Tuy nhiên, rõ ràng trên video thu được hình ảnh cảnh sát Derek Chauvin đã dùng bạo lực quá mức, không cần thiết, nhất là khi nạn nhân đã bị còng tay, đè nằm úp xuống mặt đường. Tội của Derek Chauvin sẽ được luật pháp xét xử, ba nhân viên cảnh sát còn lại cũng đã bị chính thức tống giam.

Nhật báo Washington Post cho biết trong năm 2019 tại Hoa Kỳ có 1,004 người bị cảnh sát bắn tử vong (Fatal Police Shooting), trong đó có 41 người không vũ khí, bao gồm 10 người da đen, và 20 người da trắng. Cũng trong năm 2019 có 89 nhân viên cảnh sát hy sinh trong khi thi hành nhiệm vụ. Thật đáng buồn! Mất mát trong chiến tranh còn có thể hiểu được, nhưng ra đi trong hoà bình quả là điều không may! Nhìn qua con số, người da trắng chết gấp đôi da đen, và cảnh sát hy sinh gần gấp 9 lần, xin ai đó đừng vội vàng gán cho Hoa Kỳ tội “kỳ thị chủng tộc”.

Năm nay khác, 2020 mở đầu với “Chinese virus” khiến cả triệu người trên thế giới nhiễm bệnh. Riêng tại Hoa Kỳ, trong hai tháng đầu của bệnh dịch, hơn 100,000 người đã ra đi. Sinh hoạt xã hội đóng cửa, gần 40 triệu người mất việc, trường học nghỉ hè dài hạn. Bác sĩ Anthony Fauci, bất ngờ trở thành người hùng của nước Mỹ, ông đứng bên cạnh Tổng thống Trump trong nhiều cuộc họp báo tại Toà Bạch Ốc suốt tuần lễ bệnh dịch “Chinese virus” tung hoành. Lời ông nói, truyền thông thổ tả xem như thánh phán! Nếu ứng cử Tổng thống, và cuộc bầu cử vào đúng những ngày giông bão này, Bác sĩ Anthony Fauci có thể sẽ dễ dàng hạ Tổng thống Trump, rửa hận cho Hillary Clinton và đồng đảng!

Dân chúng Mỹ bị “cấm cung”, chính phủ Hoa Kỳ chi ra hơn 2,200 tỉ đô la, để phát cho người đi làm, nay phải tạm nghỉ mỗi người 1,200 đô la. Các tiểu bang bắt đầu mở cửa từng phần, người dân được yêu cầu đeo khẩu trang khi ra đường, luật giữ khoảng cách xã hội đứng cách nhau 2 thước. Đường xá vắng như vào một thành phố ma! Ai cũng sợ, ai cũng tự nhủ “có kiêng, có lành!”

Nhưng 8 phút 46 giây khiến anh George Floyd phải kêu trong tuyệt vọng “Tôi không thở được!” của ngày Thứ hai 25/5/2020. Nước Mỹ đã thay đổi! Con “Chinese virus” và Bác sĩ Anthony Fauci trở thành lịch sử, không ai buồn nhắc đến. Khoảng cách xã hội 2 thước vất vào sọt rác, thay vì cấm cung hằng trăm ngàn người đổ ra những thành phố lớn. Họ phẫn nộ, say sưa đập phá như kẻ say ma tuý! Có vị Thống đốc, Thị trưởng, chọn giải pháp yên lặng là vàng. Trong mùa dịch, các ngài lên truyền hình mỗi ngày, kêu ầm lên cần 30,000 máy trợ thở, mở gấp bệnh viện dã chiến, gửi khẩn cấp tầu bệnh viện hơn 1,000 giường nằm, cứ làm như tận thế đến nơi! Thống đốc ở tiểu bang khác đòi đóng cửa dài hạn! Đóng cho đến chừng nào có thuốc tiêm chủng! Đóng cho kinh tế suy sụp! Đóng cho đến khi đuổi được Trump!

Chuyện gì đã xẩy ra? Anh George Floyd có phải là một nhân vật nổi tiếng? Một lĩnh tụ trong phong trào nhân quyền? Một cầu thủ hay ca sĩ siêu sao? Hoàn toàn không! Trước cái ngày định mệnh 25/5/2020, ngoài gia đình mình ra, chẳng có ai biết anh cả!

Chuyện gì đã xẩy ra? Có lẽ tên vị Tổng thống thứ 45 của Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ, Donald Trump là nguyên nhân của mọi nguyên nhân?

Chưa đầy 24 giờ sau khi George Floyd qua đời, một câu chuyện thương tâm khác xẩy ra khi đám đông nhân danh đòi công lý cho anh, biểu tình, đập phá tại thành phố St. Louis. Với khẩu hiệu chính trị “Black Lives Matter”, nói đến nhân quyền, đối xử phân biệt chủng tộc, mầu da cho người da đen, chống lại mọi bất công xã hội. Tiếc thay! Trong đám đông tốt lành đó không phải chỉ có một con sâu, mà rất nhiều con sâu khiến nồi canh trở nên bốc mùi.

Cựu Đại uý Cảnh sát trưởng về hưu, David Dorn, 77 tuổi, cũng là người da đen. Ông đứng ra bảo vệ một tiệm cầm đồ, chống lại đám đông cướp phá, và bọn cướp đã giết ông trong máu lạnh vào lúc 02:30 sáng ngày Thứ ba 26/5/2020! Cánh thiên thần đã bay về trời, từ giã thế giới hận thù.

Không một ai nhắc đến Đại uý David Dorn, người từng phục vụ 38 năm trong ngành, với chức vụ cuối cùng Cảnh sát Trưởng! Chỉ một bản tin thoáng qua trên truyền hình về người cựu sĩ quan 77 tuổi. Bất công và khốn nạn đến tận cùng! Giá ông chết dưới tay cảnh sát, thì nước Mỹ đã nổ tung lên rồi! Một người da đen kính trọng, hy sinh vì đám đông cuồng loạn “Black Lives Matter” thì không thể ồn ào vinh danh được. Thật là dễ hiểu!

Có ai đó giải thích cho tôi, trong vòng chưa đầy 24 giờ, hai nạn nhân cùng là người da đen thiệt mạng. Một người trước đó chẳng mấy ai biết, chưa kể đến một lý lịch có nhiều tì vết! Người kia, phục vụ cả đời cho lý tưởng, và chết vì trái tim nhân hậu. Tại sao lại có sự khác biệt trong đối xử?
Hằng trăm ngàn người trên nước Mỹ, nhân danh George Floyd đã quậy nát bao nhiêu thành phố, đập phá bao nhiêu trung tâm thương mại, thiệt hại hằng tỉ đô la. Tại sao “Black Lives Matter” không ai tôn vinh David Dorn, vị cảnh sát già với trái tim nhân hậu?

Ở đâu có xác chết, ở đó có kên kên! Kên kên trên nước Mỹ là một số những chính trị gia lưu manh, khốn nạn, vô lương tâm. Bọn chúng đánh hơi trên xác chết của George Floyd, đất nước trong mùa bầu cử, chỉ còn hơn năm tháng nữa là đến ngày 3/11/2020. Goerge Floyd may mắn hơn David Dorn vì anh đã cho bọn kên kên thứ chúng muốn: Quậy nát nước Mỹ để lật đổ Trump!

Hãy nghe cựu Tổng thống Barack Obama, với lời khuyên vàng ngọc gửi đến những người biểu tình, “Hãy biến sự căm giận về cái chết của George Floyd thành cơ hội, khiến bọn cầm quyền bất an, áp lực chúng phải thay đổi chính sách” (Former President Obama, in a virtual town hall hosted by his foundation Wednesday, called on demonstrators to channel their anger over George Floyd’s death into an opportunity to make leaders “uncomfortable” and pressure them into making real policy changes). Bọn cầm quyền là ai? Donald Trump!

George Floyd yên nghỉ khi bọn chính trị gia đang đói khát tìm mồi cho những lá phiếu của ngày 3/11. Chúng đánh hơi nhanh lắm, bầy kên kên đáp xuống. Chúng chui từ dưới hầm ra và tuyên bố sẽ nhanh chóng giải quyết vấn đề kỳ thị để xin mọi người thí cho lá phiếu. Ông Joe Biden, ngủ gật cả tám năm cầm quyền, bỗng chốc toả sáng trong vài giây trên truyền hình. Nói như tướng, làm thua cả mèo mửa!

Cựu Tổng thống Barrack Obama thêm dầu vào lửa, “Tôi ủng hộ những người biểu tình nhân danh George Floyd … Và cần phải có một bộ luật có thể thực thi được” (I support George Floyd protests and calls for laws that can be implemented). Thật là may mắn cho George Floyd! Một cá nhân anh đã đánh thức lương tâm ngài Obama! Tám năm trước, khi còn cầm quyền, ngày 11/9/2012, Đại sứ Mỹ tại Libya, ông John Christopher Stevens và ba nhân viên khác bị thảm sát tại Toà Đại sứ Hoa Kỳ ở Benghazi. Nước Mỹ im như thóc, không biểu tình, Tổng thống Obama nhẹ nhàng cho trôi qua, chẳng ai hay! Đúng là chết có số!

Chưa bao giờ có biểu tình nào lại tổ chức quy mô và cẩn thận như hôm nay. Những đoàn viên Antifa mặc đồng phục mầu đen, nón đen, giầy đen, la hét, cổ vũ, đập phá như vào chốn không người. Gạch xây nhà đã có người để sẵn trên đường đi, đoàn biểu tình cứ thế mà ném vào đầu cớm, tiện lợi vô cùng.

Tiếng kèn xung trận của Barack Obama “Thời điểm này là một cơ hội tuyệt vời!” (This moment is an incredible opportunity). Theo tin trên tờ The Washington Free Beacon, cô Salmah Rizvi, từng làm việc tại Bộ Quốc phòng và Ngoại giao dưới triều đại Obama, sẵn sàng chi 250,000 đô la đóng tiền thế chân cho cô Urooj Rahman, một trong hai người bị cảnh sát bắt ngày Thứ bẩy 30/5/2020 về tội ném bom xăng vào cảnh sát. Salmah Rizvi từng nhận học bổng của tổ chức Hồi giáo chống Do Thái mang tên “Council on American – Islamic Relations” (CAIR). Năm 2009, FBI tìm ra nhiều bằng chứng CAIR có liên lạc mật thiết với nhóm khủng bố Hamas, tại Palestine. Ngoài ra Salmah Rizvi còn được học bổng từ tổ chức cánh tả “Paul and Daisy Soros Fellowships for New Americans” sáng lập bởi em trai nhà tỉ phú George Soros, người đứng sau lưng các tổ chức chính trị cực tả, chống Donald Trump đến hơi thở cuối cùng.

Đi biểu tình, lỡ bị cảnh sát nhặt, ông Phó Joe Biden đang vận động để những nhà hảo tâm cho tiền lĩnh ra. Bà Thượng Nghị sĩ gốc da đỏ “dỏm” Elizabeth Warren có mặt trong đoàn biểu tình, hy vọng được cụ ông Joe Biden ban cho chức ứng viên Phó Tổng thống (dĩ nhiên là nhóm ôn hoà, bất bạo động) còn thằng nào, con nào hung hăng đập phá, đốt xe, tấn công cảnh sát, bà không biết, không nghe, không thấy.

Anh George Floyd được phong thánh! Không những cả triệu người Mỹ tung hô, mà còn thêm những tiếng kêu ầm ĩ của bầy kên kên chính trị, những bài điếu văn bốc lửa. Cựu Đại uý Cảnh sát David Dorn đi sau, khi bầy kên kên đã có mồi, nên ít người biết. Mà chẳng lẽ lại tôn vinh người đã bị chính phe ta hạ sát?

Yên nghỉ trong bình an, David Dorn! Anh sẽ mãi mãi nằm trong trái tim những người lương thiện và công chính. David Dorn, anh là người chồng, người cha, người ông trên cả tuyệt vời, Chúa biết điều đó.

Yên nghỉ trong bình an, George Floyd! Nơi nước Thiên đàng anh sẽ không còn phải nhức đầu về những kẻ lạ mặt chưa bao giờ quen biết, tung hô anh như những người mộng du. Sau ngày 3/11, thua hay thắng, bọn kên kên chính trị sẽ quên anh thôi, hiện nay họ đang lợi dụng anh.

Người chết không có ý kiến!

Nhìn đoàn biểu tình với rừng khẩu hiệu hoa cả mắt. Trong số cả trăm ngàn người đó, tôi thấy một thanh niên da trắng mang tấm bảng viết tay “Tôi chẳng bao giờ hiểu cả, nhưng tôi đứng đây” (I will never understand, but I stand). Anh bạn trẻ này là người thật thà nhất, và có lẽ chẳng mấy ai trong đoàn biểu tình hiểu được tại sao họ lại xuống đường? Nhưng vẫn có mặt như anh ta.

Tôi chợt nghĩ đến câu chuyện ngụ ngôn “Mouton de Panurge”. Trên con tầu lênh đênh nơi biển cả, Panurge bực mình vì người bán cừu đòi giá quá cao, để trả thù, khi mua xong một con, anh ném ngay nó xuống biển. Con cừu bị ném kêu be, be, thế là cả đàn cừu còn lại cứ thế đua nhau nhẩy theo. Người bán mất tất cả! Chúng ta đâu phải là cừu!

Chúng tôi hoàn toàn đồng ý với khẩu hiệu “Black Lives Matter”, nhưng nếu đã “Matter” cho George Floyd, tại sao lại không “Matter” với David Dorn? Tại sao không là “Human Lives Matter”? Khi con người mất kiểm soát, súng đạn nào biết phân biệt mầu da?

Đòi hỏi “Công lý cho George Floyd” (Justice for George Floyd), thì xin đừng quên đòi “Công lý cho David Dorn”. Chúng ta cũng không thể làm ngơ đòi “Công lý cho ba nhân viên cảnh sát” bị đâm vào cổ, bắn bị thương vào tay, trong rạng sáng ngày 4/6/2020. Công lý sẽ đứng bên hàng chục (và có thể hàng trăm) nhân viên mật vụ, cảnh sát, quân đội bị thương trong những trận mưa đá, trên khắp đường phố Hoa Kỳ. Vinh danh những chiến sĩ bảo vệ công lý!

Công lý không thể phân biệt mầu da, chính kiến, Cộng hoà hay Dân chủ. Công lý thuộc về người chân chính, không phải của bầy kên kên chính trị. Công lý không thể mua bán, đổi chác bằng lá phiếu trong ngày bầu cử.

Công lý thuộc về lẽ phải và toàn dân, không của riêng Donald Trump hay Barack Obama.

Nguyễn Tường Tuấn

Lòng tốt không cần đánh giá

Lòng tốt không cần đánh giá

Giám Đốc Walter đã chọn rất nhiều sinh viên từ các trường nghệ thuật để tham gia thử vai diễn, nhưng ông vẫn chưa tìm được người ông hài lòng.

Một ngày nọ, vì mục đích này, Walter đã đi đến ngoại ô phía tây của thành phố, ở đây ông bắt gặp một cậu bé đánh giày trong hàng chục người ở quảng trường nhà ga. Cậu bé hỏi: “Thưa ông, ông có cần đánh giày không?”

Walter nhìn xuống đôi giày ông vừa đánh bóng và lắc đầu từ chối. Ngay khi Walter quay đi, ông đột nhiên thấy cậu bé đuổi theo với khuôn mặt đỏ bừng, và ánh sáng hy vọng hiện lên trong mắt cậu bé: “Thưa ông, cháu đã không ăn gì cả ngày nay. Ông có thể cho cháu mượn tiền được không? Cháu sẽ cố gắng hết sức để đánh giày vào ngày mai và hứa sẽ trả lại tiền cho ông vào một tuần sau nữa!”

Walter nhìn cậu bé rách rưới và co rúm trước mặt, ông cảm thấy vô cùng đáng thương, ông lấy ra một vài đồng xu để vào tay cậu bé. Cậu bé nói cảm ơn ông rồi bước đi một cách nhanh chóng.

Walter lắc đầu, bởi trên đường phố những kẻ nói dối như vậy vô cùng phổ biến. Nửa tháng sau, Walter đã quên mọi thứ về việc cho vay tiền với cậu bé. Thật bất ngờ khi ông đi qua ga xe lửa phía tây ngoại ô thành phố một lần nữa, ông nhìn thấy dáng người gầy gò quen thuộc, cậu bé vẫy tay với ông và nói: “Thưa ông, xin vui lòng đợi ạ”

Cậu bé mướt mải mồ hôi, móc từ trong túi ra vài đồng xu và trao trả lại cho ông. Walter nhận ra rằng đây là cậu bé đánh giày đã mượn ông tiền lần trước.

Cậu bé thở hổn hển nói: “Thưa ông, cháu đã chờ đợi ông từ lâu và cuối cùng cháu có thể trả lại tiền cho ông rồi”. Walter nhìn những đồng xu dính mồ hôi ướt đẫm trên tay cậu bé, trái tim ông bỗng nhói lên.

Walter nhìn cậu bé trước mặt một lần nữa và đột nhiên ông thấy rằng cậu bé này phù hợp với nhân vật chính trong phim của ông. Walter nhét một vài đồng xu vào túi của cậu bé: “Tôi cho cháu như một món quà nhỏ chân thành, không cần phải trả lại tôi.”

Walter mỉm cười bí ẩn và nói: “Ngày mai cháu đến văn phòng đạo diễn của công ty phim ở trung tâm thành phố, tôi sẽ cho cháu một bất ngờ lớn.”

Sáng sớm hôm sau, người gác cửa nói với Walter rằng bên ngoài có một nhóm lớn trẻ em. Khi ông ra ngoài ông vô cùng ngạc nhiên, ông thấy cậu bé chạy lên đầy phấn khích và nói một cách ngây thơ, “Thưa ông, những đứa trẻ này giống như cháu không có cha mẹ, và họ cũng rất mong muốn có những điều ngạc nhiên!” Walter thực sự không ngờ tới một đứa trẻ nghèo và lang thang sẽ có một trái tim nhân hậu như vậy!

Qua nhiều lần quan sát và sàng lọc, Walter nhận thấy rằng trong số những đứa trẻ này, thực sự có một vài đứa thông minh hơn cậu bé, và phù hợp hơn với vai nhân vật chính trong kịch bản, nhưng cuối cùng ông vẫn chọn cậu bé và ký hợp đồng với cậu bé. Chỉ có một vài từ được viết trong cột lý do tuyển cậu bé: Sự tử tế không cần phải được đánh giá!

Bởi vì ông cảm thấy rằng cậu bé thật tốt bụng, khi cậu bé phải đối mặt với cuộc sống khó khăn, cậu bé vẫn vui vẻ chia sẻ hy vọng của mình với người khác, đây thực sự là tấm lòng nhân hậu, thuần khiết và vô tư.

Cậu bé được gọi là Vennischi de Oliveira. Dưới sự chỉ đạo và hướng dẫn của Walter, Vennischi đã đóng thành công nhân vật chính của cậu bé trong vở kịch, và hãng phim của Walter đã giành được nhiều giải thưởng lớn bao gồm: Giải thưởng Gấu vàng của Liên hoan phim quốc tế Berlin.

Vài năm sau, Vinnischi cậu bé năm xưa, người đã trở thành chủ tịch của một công ty văn hóa điện ảnh và truyền hình, đã viết một cuốn tự truyện “Sự nghiệp diễn xuất của tôi.” Trên trang tiêu đề của cuốn sách là dòng chữ ký của Walter: Sự tử tế không cần phải được đánh giá.

Sau đây là đánh giá của ông về Vinnischi: “Đó là tấm lòng nhân hậu, anh ấy sẵn sàng trao cơ hội của mình cho những đứa trẻ khác, những cơ hội khiến người được nhận không bao giờ quên anh ấy.”

Thành công của một người không nhất thiết phải có năng khiếu hay hiểu biết nhiều, mà bởi anh ta có đủ thiện lương, tấm lòng nhân hậu và sự cố gắng.

(Sưu tầm)

From: Bác Sĩ van hanh phung  

  Những ngày tháng cuối đời của ca sĩ Ngọc Lan.

  Những ngày tháng cuối đời của ca sĩ Ngọc Lan.

Tiếng hát trữ tình truyền cảm của Ngọc Lan đã mang đến và để lại trong tâm thức của người thưởng ngoạn những âm điệu ngọt ngào, lôi cuốn. Tính tình cô nhu mì, điềm đạm với dáng dấp mảnh mai và một ánh mắt u buồn. Ngần ấy những đức tính và tài năng của cô đã đủ để giới thưởng ngoạn đánh giá cao và sẵn sàng dành cho Ngọc Lan một cảm tình sâu đậm, và một chỗ đứng cao trong lòng giới mộ điệu âm nhạc.

Nhưng không ngờ, định mệnh khắt khe và đầy nghiệt ngã đã cướp lấy của chúng ta một con người tài hoa nhưng mệnh bạc.

Ngọc Lan có một đời sống gần như bí ẩn, ngoài thời gian trình diễn, cô ít xuất hiện trong đời thường và cũng không có bạn bè nhiều, nên đã có không ít những huyền thoại thêu dệt chung quanh cuộc sống của cô. Bài viết này mong rằng sẽ đánh tan những ngộ nhận vô căn cứ và là điều không công bằng đối với người đã khuất. Xin hãy trả về những sự thật cho cô.

Ngọc Lan tên thật là Lê Thanh Lan, tên thánh là Maria. Cô sinh ngày 28/12/1956 (Bính Thân), lớn lên tại Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa, là người con thứ 4 trong gia đình 11 anh chị em, con của ông bà Lê Đức Mậu. Ông đã phục vụ trong ngành Truyền Tin của Sư Đoàn Bộ Binh VNCH. Thuở nhỏ Lê Thanh Lan học trường Trung Học Lý Thường Kiệt tại Quang Trung (Hóc Môn). Cô có người chị ruột là nhà văn nữ Lê Thao Chuyên mất năm 1993. Từ bé cô đã có khiếu ca hát và ngâm thơ, từng hát trong ca đoàn nhà thờ ở Việt Nam, cô cũng từng là học trò của nhạc sĩ Lê Hoàng Long (tác giả bài hát nổi tiếng “Gợi Giấc Mơ Xưa”).

Năm 1980 Ngọc Lan đến Thái Lan tị nạn. Thời gian này cô có hoạt động văn nghệ trong trại cùng với MC Trần Quốc Bảo, sau đó định cư tại Hoa Kỳ, thời gian đầu cư ngụ tại Minnesota. Hai năm sau, Ngọc Lan về California và khởi sự tham gia các hoạt động văn nghệ tại Orange County.

Còn nhớ vào năm 1982, tại Cali chỉ có vài quán cà phê trong cộng đồng Việt Nam như Café Lan, Đỉnh Thiêng, Hoài Hương… Các nơi này Ngọc Lan đều góp mặt với giọng hát của mình và nhanh chóng trở thành một trong những ca sĩ hàng đầu tại hải ngoại. Ngọc Lan hát được nhiều thể loại nhạc, từ nhạc Việt đến nhạc Pháp, Mỹ, tiếng hát của cô như có một ma lực quyến rũ người nghe, như lời thì thầm kể lể của người tình với nhau.

Ngọc Lan đã từng cộng tác với hầu hết các Trung Tâm Băng Nhạc tại hải ngoại, nhưng giữa lúc sự nghiệp ca hát của cô đang lên đến đỉnh cao của danh vọng thì bỗng nhiên cô dần ít xuất hiện sau năm 1993 (sau cái chết của người chị ruột). Có thể nói Ngọc Lan là một hiện tượng mà ở mỗi nơi cô trình diễn, khán giả đã đứng chật sàn nhảy, không phải là khiêu vũ mà là để theo dõi từng lời ca và lối trình diễn của cô.

Đầu năm 1994, Ngọc Lan trở lại sân khấu vẫn với tiếng hát buồn muôn thuở, nhưng ánh mắt thẫn thờ như không còn thiết tha với cuộc đời. Đến tháng 12 năm đó, cô quyết định kết hôn với Mai Đăng Khoa (có tên Kelvin Khoa, một nhạc sĩ xử dụng keyboard trong ban nhạc Bolero, ban nhạc này có xuất hiện trong băng Video Thúy Nga Paris số 15 với 2 M.C. Kim Anh và Trần Quốc Bảo). Sau thời điểm đó Ngọc Lan đã vắng bóng sân khấu. Biết mình mang chứng bệnh hiểm nghèo nên cô không muốn có con, khác với lời đồn là cô có hai con, sự thật Ngọc Lan chưa lần nào sinh nở.

Đám cưới Ngọc Lan – Kevin Khoa

Vào khoảng năm 1999, tại Việt Nam có tin đồn Ngọc Lan đã qua đời vì chứng bệnh Diabetic, nên MC, nhạc sĩ Nam Lộc đã dành một cuộc phỏng vấn cho vợ chồng Ngọc Lan trong chương trình truyền hình của đài Văn Nghệ VN Television vào một sáng thứ Bảỵ

Có nhiều lời đồn về bệnh tình của Ngọc Lan khi người ta thấy mắt cô bị kém thị lực. Nhưng sự thật cô bị bệnh thuộc dạng “The Demyelinating Diseases”, mà trong danh từ y khoa Medical Term là M.S. – có nghĩa là Multiple Sclerosis. Bệnh này phá hỏng hệ thống thần kinh, làm cho các vỏ bao bọc dây thần kinh bị hủy hoại. Đây là một loại bệnh chưa có thuốc chữa, chỉ dùng thuốc Prednisone để kéo dài thời gian. Bệnh này hiếm thấy ở người Á Châu và Phi Châu, và thường có tỉ lệ cao đối với phụ nữ.

Triệu chứng mắc bệnh (First Symtoms of MS in 937 patients):

  • Weakness 48% (Suy yếu)
  • Paresthesias 31% (Giảm cảm giác, tê)
  • Visual Loss 25% (Hỏng thị giác)
  • Incoordination 15% (Không phối hợp, làm tay chân vụng về)
  • Vertigo 6% (Chóng mặt)
  • Sphincter Impairment 6% (Cơ vòng suy yếu không kiểm soát được)

Cho đến nay giới y khoa vẫn chưa biết nguyên nhân của bệnh này, có vẻ như một loại virus lạ xâm nhập vào não bộ và phá hủy lớp vỏ ngoài của dây thần kinh làm mất dần thị giác.

Đầu năm 2001, Ngọc Lan trở bệnh, được đưa vào bệnh viện Vancor, và đột ngột từ trần vào 8 giờ 25 phút sáng thứ Ba ngày 6/3/2001, hưởng dương 44 tuổi. Hơn 500 khán thính giả ái mộ và nghệ sĩ thân hữu đã đến làm lễ tiễn đưa Ngọc Lan tại Thánh Đường Thánh Linh và Ngọc Lan đã được an táng tại nghĩa trang Chúa Chiên Lành, Huntington Beach vào sáng thứ Bảy 10/3/2001 trong niềm thương tiếc của mọi người. Sự ra đi đột ngột của Ngọc Lan là một mất mát lớn cho nền âm nhạc Việt Nam.

Tại nhà quàn để thăm viếng Ngọc Lan, mọi người thấy cô nằm đó, chung quanh là những nụ hoa hồng đỏ thắm, trên đầu là chuỗi ngọc nữ trang màu bạc, che phủ mái tóc đen trên gương mặt của một tuyệt thế giai nhân. Hôm tiễn đưa Ngọc Lan lần cuối, lúc hạ huyệt mọi người đã ném những đóa hoa như gởi đến nàng những lời tiếc thương cuối cùng trước lúc chia tay. Tôi đứng lại, bỗng chợt nhìn thấy một cây tùng phía sau mộ có hình dáng như một tàng cây ngả rạp về một phía, giống như một cơn gió mạnh vừa thổi qua – “Gone with the Wind”.

Ngồi viết những giòng này, ngoài trời đêm lấm tấm mưa. Như trời đất cũng tiếc thương cho một người tài hoa bạc mệnh đã trở về với cát bụi. Lòng tôi ngậm ngùi khi nghĩ đến cô.

“Mỹ nhân tự cổ như danh tướng
Bất hứa nhân gian kiến bạch đầu”

Vĩnh biệt Ngọc Lan
“Một ánh sáng chói lọi đã tắt”.

Nguồn: Đặng Hùng Sơn – Trẻ Magazine 2001

From: TU PHUNG  

Tự ý sửa điểm bài thi, quan có công cũng bị xử tử

Tự ý sửa điểm bài thi, quan có công cũng bị xử tử

  • Quê Hương Online
  • Thứ Sáu, 29/05/2020 • 20.9k Lượt Xem
  • Vì sửa điểm mà Tiến sĩ Ngô Sách Tuân mặc dù là bậc đại khoa, công thần của triều đình đương thời vẫn bị thắt cổ chết.

Ngô Sách Tuân (1648-1697) là người xã Tam Sơn, huyện Đông Ngàn (nay thuộc xã Tam Sơn, thị xã Từ Sơn, Bắc Ninh). Ông sinh ra trong một gia đình khoa bảng bậc nhất lúc bấy giờ. Bản thân gia đình Ngô Sách Tuân có cha và anh trai cùng đỗ tiến sĩ và làm quan to trong triều.

Ông đỗ tiến sĩ năm Bính Thìn (1676) đời Lê Hy Tông khi 29 tuổi, làm quan thời vua Lê Hy Tông và chúa Trịnh Căn, từng được thăng tới chức Hữu thị lang bộ Lại. Khi trấn giữ vùng Lạng Sơn, ông đã lập công lớn trong việc dùng mưu bắt được dư đảng nhà Mạc lẩn tránh tận Trung Quốc.

Nhưng chỉ vì một sai lầm trong việc chấm bài thi mà cuộc đời cũng như danh tiếng của ông đã tiêu tan thành bọt nước. Không những phải mất mạng, Ngô Sách Tuân còn để lại một “vết đen” trong lịch sử khoa bảng nước nhà.

Các thí sinh đi vào trường thi Nam Ðịnh (năm 1897), họ phải tự làm lều và đặt chõng để viết bài.

Chuyện bắt đầu từ tháng 7-1694, Ngô Sách Tuân tố cáo Tham tụng Lê Hy lên triều đình về chuyện ông này lén lút đưa người con là Lê Thuyên và học trò là Tô Hinh vốn không có năng lực vào quan trường. Sự việc được tấu trình lên nhưng nhà vua xét thấy không đủ bằng cớ để kết tội Lê Hy nên đã giáng chức Ngô Sách Tuân. Hai người giữ mối hiềm khích kể từ đó.

Sau này, khi Ngô Sách Tuân giữ chức Phó chủ khảo trường thi ở Thanh Hóa thì trước khi đi ông có đến yết kiến Lê Hy.

Sách Khâm định Việt sử thông giám cương mục (quyển 34) chép lại nội dung câu chuyện này như sau:

Lê Hy bèn đem hình dáng giấy đóng quyển thi của các con mình cho Sách Tuân biết.

Nhưng, sau vì thấy quyển thi của các con Lê Hy không được xếp vào hạng trúng cách Sách Tuân muốn nhân dịp này xoá mối hiềm khích với Lê Hy, bèn lấy quyển thi của con Lê Hy đưa cho các quan giám khảo, bảo họ phê lấy đỗ.

Quan Đề điệu trường thi này là Phó đô ngự sử Ngô Hải biết chuyện, có thề với Sách Tuân là sẽ giấu kín việc này nhưng quan Tham chính Thanh Hóa là Phan Tự Cường phát giác được, tâu lên.

Triều đình giao cho các quan văn võ họp bàn, khép Ngô Sách Tuân vào tội giảo (bắt phải thắt cổ mà chết), Ngô Hải vì không biết lòng chính trực nên bị bãi chức, các quan giám khảo và phúc khảo đều bị phạt, còn Tự Cường được thăng chức Thiêm đô ngự sử.

Chép xong chuyện này, các sử gia thời Nguyễn đã có Lời cẩn án rất sắc sảo như sau:

Lê Hy làm Tể tướng một nước, thế mà gởi gắm con mình cho viên quan giữ việc chấm thi và Sách Tuân xu nịnh với riêng bậc đại thần mà mình nhận lời kí thác, đặt trong phép nước mà xét thì tội hai người như nhau, vậy mà chỉ mình Sách Tuân bị trị còn cha con Lê Hy thì không ai xét hỏi gì đến, như thế thì còn gọi là phép nước làm sao được nữa!

Phan Tự Cường biết hạch tội Sách Tuân mà không một lời nào đả động đến Lê Hy, thế thì so với người nịnh hót Lê Hy cũng chẳng hơn kém nhau bao nhiêu vậy. Tự Cường cũng cùng một loại với Sách Tuân mà thôi.

Có lời bình rằng:

Có mỗi một khoa thi Hương, kẻ đỗ cao nhất cũng chỉ là Cử nhân, vậy mà hỏng một cách thảm hại lại là bốn vị Tiến sĩ lừng danh: Lê Hy, Ngô Sách Tuân, Phan Tự Cường và Ngô Hải, nhục thay! Chư vị sử gia thời Nguyễn, sắc sảo thì quả là thật sắc sảo, song chừng như chư vị chỉ muốn mượn Lời cẩn án để kí thác chút tâm sự với thời cuộc đó thôi.

Tự cổ, búa rìu của phép nước vẫn giáng từ trên xuống, có đâu lại vung từ dưới lên, vung lên như thế, lỡ bay đầu Tể tướng, bay luôn đầu cả Chúa lẫn Vua, thiên hạ như gà con mất mẹ, biết nương tựa vào đâu. Vả chăng, vung lên lâu ngày quen tay thành tật, chư vị ngồi trong kinh thành, nhỡ bị họa lây thì lấy ai mà viết sử?

Kẻ hậu sinh này viết tới đây, ngẩn ngơ mà tình cờ dừng lại, ngắm mãi cái gì đen đen trong trang sử cũ, một lúc sau mới chợt nhận ra đó chính là xác Tiến sĩ Ngô Sách Tuân đang treo lủng lẳng, khô như một nét sổ của trang chữ Hán lạnh lùng. Mạo muội dịch ra quốc ngữ, lại nhìn kĩ lần nữa, thì chao ơi, cái xác treo lủng lẳng ấy bay vào trang đánh máy, chẳng khác gì cái dấu chấm than. Hóa ra, dấu chấm hết cuộc đời của Tiến sĩ Ngô Sách Tuân lại là dấu chấm than!

Tổng hợp theo bài viết “Dấu chấm hết cuộc đời Ngô Sách Tuân”
Theo Việt sử giai thoại của Nguyễn Khắc Thuần
Đăng tại tạp chí Quê Hương Online (quehuongonline.vn)