Khủng hoảng Vũng Áng: Cá chết tiếp tục vào bờ – bắt người “đổ tội”

Khủng hoảng Vũng Áng: Cá chết tiếp tục vào bờ – bắt người “đổ tội”

Thứ Tư, 04-05-2016

Tinh Dong Chua Cuu The Viet Nam

Sau những chỉ đạo được cho là “kịp thời” nhưng hơi muộn của Thủ tướng: “phải điều tra làm rõ nguyên nhân cá chết hàng loạt, không bao che người vi phạm”, bất chấp báo chí chính thống sau lệnh miệng của Ban tuyên giáo đã đồng loạt “bắt cá ngưng chết” theo đúng quy trình, sáng ngày 3/5/2016, cá chết vẫn tiếp tục ào ạt trôi vào bờ.

“Cá say, bị dại, lờ đờ”

Viết trên Fb. của mình, bạn Nguyễn Thị Diệu Anh cho biết, không như những gì truyền thông đưa tin, tại vũng biển Hải Dương, huyện Hương Trà, tỉnh Thừa Thiên Huế, cá  vẫn chết ồ ạt ngoài biển, trong rào và tại những hộ nuôi cá lồng. “Các bạn hãy sáng suốt, nên tin vào con mắt và nhận thức của riêng mình” –  Diệu Anh chia sẻ.

Cá chết được người dân Thừa Thiên Huế thu gom mang đi thiêu hủy. Ảnh Nguyen thi Dieu Anh

Cá chết được người dân Thừa Thiên Huế thu gom mang đi thiêu hủy. Ảnh Nguyen thi Dieu Anh

Phóng viên Tạ Vĩnh Yên, trên Báo Giao Thông sáng 3/5 – bài báo này đã bị gỡ bỏ sau khi xuất bản không bao lâu – thuật lại lời các ngư dân xã Vĩnh Thái, huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị cho biết cả tuần nay hầu như không có con cá, con mực nào dính bẫy. Điều đáng quan ngại là hiện tượng biển vẫn bốc mùi thối nồng nặc, khiến ngư dân không dám ra biển dù chỉ là để hóng mát.

Ngư dân Nguyễn Tất Bảo – vẫn trên Báo Giao Thông, cho biết: “Mùi thối đã đành nhưng nước còn gây ngứa. Sáng hôm qua (ngày 2/5), tôi cùng hai ngư dân khác xuống lặn biển. Khi về nhà thì cả người bị nổi hạt ngứa. Càng gãi càng nổi hạt và ngứa nhiều hơn. Nhất là ở vùng cổ, cánh tay. Tôi từ trước tới nay đều chưa bao giờ đi lặn biển mà bị như thế này cả”.

Theo tờ báo này, những ngày qua, hiện tượng “cá say, bị dại” như thể bị nhiễm độc dạt vào các bãi biển Quảng Trị rất nhiều. Đa phần là cá ở tầng nước sâu như cá đuối, cá linh. Điều đáng nói là người dân ở đây tiếp tục mang các loại cá có biểu hiện nhiễm độc bán cho các thương lái mang đi các nơi tiêu thụ.

Bài viết này đã bị xóa sau khi xuất bản vài tiếng đồng hồ

Bài viết này đã bị xóa sau khi xuất bản vài tiếng đồng hồ

Hiện tượng “cá say, bị dại” “lờ đờ” không chỉ xảy ra ở Quảng Trị, mà còn xuất hiện ở Thừa Thiên Huế với tần suất không nhỏ. Tại phía bờ Bắc cửa Thuận An thuộc thôn 2, xã Hải Dương, thị xã Hương Trà (Thừa Thiên – Huế) “tình trạng nhiều loài cá biển trong trạng thái lờ đờ, ào ạt dạt vào bờ và Phá Tam Giang cũng xuất hiện khá nhiều vào cùng thời điểm. Hiện tượng cá vẩu, cá chẽm nuôi cạnh cửa Thuận An của người dân Hải Dương cũng bắt đầu chết” – theo Báo Người Lao Động.

Thủ tướng chỉ đạo “đánh bắt xa bờ”

Sau cuộc họp với lãnh đạo các tỉnh và các bộ ngành liên quan chiều ngày 1/5/2016, Văn phòng Thủ tướng vừa ra thông báo về kết luận của Thủ tướng Chính phủ về vụ cá chết hàng loạt tại các tỉnh Miền Trung. Theo đó, Thủ tướng đã yêu cầu “Bộ Thông tin và Truyền thông chỉ đạo các cơ quan truyền thông thông tin chính xác, khách quan, kịp thời động viên, khuyến khích nhân dân yên tâm, tiếp tục ra khơi đánh bắt ở vùng ngoài 20 hải lý và tiêu thụ hải sản.”

Chiều ngày 3/5, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Vũ Văn Tám có công văn hướng dẫn các biện pháp ứng phó với hải sản chết bất thường tại các tỉnh Bắc Trung Bộ. Công văn yêu cầu “các địa phương tuyệt đối không chế biến làm thực phẩm cho con người hoặc thức ăn chăn nuôi với hải sản chết dạt bờ, hải sản đánh bắt trong vùng biển 20 hải lý trở vào thuộc 4 tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế mà có kết quả kiểm định không an toàn”.

image2

Trước đó, ngày 29/4/2016, Tổng cục Môi trường đã công bố kết quả quan trắc nước biển tại 4 tỉnh Miền Trung “đạt chuẩn an toàn”.

Hiện tượng “cá say, bị dại”, cá chết tiếp tục tấp vô bờ, cùng với việc Thủ tướng kịp thời chỉ đạo Bộ Thông tin Truyền thông “khuyến khích nhân dân yên tâm, tiếp tục ra khơi đánh bắt ở vùng ngoài 20 hải lý”, trong khi kết quả quan trắc cho thấy nước biển “đạt chuẩn an toàn”, có điều gì đó thật sự không ổn.

Nếu nước biển đã đạt chuẩn an toàn làm sao cá tiếp tục chết, “bị say”, “bị dại”, “lờ đờ” có biểu hiện bị nhiễm độc?

Nếu nước biển đã đạt chuẩn an toàn, thì tại sao Thủ tướng lại chỉ đạo cơ quan truyền thông phải “khuyến khích người dân ra khơi đánh bắt ở vùng ngoài 20 hải lý?

Bắt người đổ tội

Anh Trương Minh Tam. Ảnh: Internet

Anh Trương Minh Tam. Ảnh: Internet

Trong một diễn biến khác, chiều ngày 1/5/2016, truyền thông nhà nước đồng loạt đưa tin “bắt hai đối tượng kích động người dân” , với tội trạng “có hành vi thu thập thông tin, hình ảnh, để phát tán trên mạng internet nhằm mục đích kích động người dân”.

Hai người bị bắt là ông Trương Minh Tam thuộc phong trào Con Đường Việt Nam và bạn trẻ Cựu từ nhân lương tâm Antôn Chu Mạnh Sơn. Ông Trương Minh Tam bị bắt trên đường trở về Hà Nội sau khi tới giáo xứ Đông Yên, Xã Kỳ Lợi, gần khu Công nghiệp Vũng Áng, làm phóng sự về tình trạng cá chết và cuộc sống người dân sau thảm họa môi trường. Anh Antôn Chu Mạnh Sơn bị bắt sau khi dùng điện thoại chụp ba tấm ảnh người dân Quảng Xuân, Quảng Trạch, Quảng Bình đang biểu tình trên đường quốc lộ – theo truyền thông Nhà nước.

Tuy nhiên, tối ngày 2/5/2016, nhà cầm quyền buộc phải trả tự do cho anh Antôn Chu Mạnh Sơn.

Việc nhà cầm quyền bắt giữ tùy tiện hai người dân vào lấy tin nhằm cung cấp thông tin chính xác về thảm họa môi trường Miền Trung, là một việc làm trái đạo đức và pháp luật. Trong thực tế, khi thảm họa môi trường xảy ra, đã có hàng trămphóng viên báo đài cùng vào hiện trường, chụp ảnh, lấy thông tin, viết bài, nhưng tại sao không có ai bị bắt?

Thực ra, đây không phải là lần đầu nhà cầm quyền vô cớ bắt người nhằm che đậy tội ác mà họ biết rõ nguyên nhân ở đâu ra. Còn nhớ, trong cuộc biểu tình chống Trung Quốc đưa giàn khoan HD 981 vào biển Đông năm 2014, sau khi hàng chục nhà máy bị đập phá tại Đồng Nai, ba bạn trẻ vào lấy tin cũng đã bị chính quyền bắt giữ và đưa ra xét xử nhằm chạy tội và đổ lỗi cho các “thế lực thù địch”. Vụ bắt giữ lần này, chắc chắn cũng không ngoài mục đích đó.

Việc bắt giữ lần này, cùng với những chỉ đạo của Thủ tướng, của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông Thôn: “tuyệt đối không chế biến làm thực phẩm cho con người hoặc thức ăn chăn nuôi với hải sản chết dạt bờ, hải sản đánh bắt trong vùng biển 20 hải lý trở vào thuộc 4 tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế”, một lần nữa khiến người ta phải đặt ra câu hỏi:

Phải chăng chính quyền đang cố tình che giấu những sự thật khủng khiếp về thảm họa Vũng Áng?

Gioan Nguyễn Thạch Hà

Cách xử lý của chính quyền và niềm tin của người dân

Cách xử lý của chính quyền và niềm tin của người dân

Cát Linh, phóng viên RFA
2016-05-05

000_A4666.jpg

Người dân biểu tình chống tập đoàn Đài Loan Formosa ở trung tâm thành phố Hà Nội vào ngày 01 tháng 5 năm 2016.

AFP photo

Your browser does not support the audio element.

Trong lúc người dân cả nước tuần hành đòi một môi trường sạch, một biển sạch, giơ cao biểu ngữ “Tôi chọn cá, không chọn thép” thì các quan chức lãnh đạo của Hà Tĩnh tắm biển Thiên Cầm, sau đó đến lãnh đạo TP Đà Nẵng tắm biển Mỹ Khê và ăn hải sản  ngay tại bờ biển. Cách xử lý khủng hoảng này có lấy được niềm tin của ngư dân và người dân cả nước hay không?

Câu trả lời mà giáo sư Chu Hảo, nguyên Thứ trưởng Bộ khoa học công nghệ dành cho Cát Linh trong buổi phỏng vấn là “Hoàn toàn không”.

Từ một cách xử lý

Sau gần một tháng diễn ra sự việc cá chết hàng loạt ở Vũng Áng, Hà Tĩnh, sau đó xuống Thừa Thiên-Huế và cả Đà Nẵng, gần như các bộ, ban ngành có liên quan chưa có hành động cụ thể nào để tìm ra nguyên nhân chính xác cũng như biện pháp giải quyết. Thay vào đó, các lãnh đạo của Thành phố Đà Nẵng, trong đó có cả Giám đốc Sở Tài nguyên Môi trường, ông Nguyễn Điểu, chủ tịch Đà Nẵng ông Huỳnh Đức Thơ và một số lãnh đạo khác đồng loạt xuống tắm biển Mỹ Khê.

Vào chiều cùng ngày, các vị lãnh đạo này đã có một buổi tiệc hải sản cùng với các ngư dân ngay tại bãi biển.

Trước đó, chính quyền nơi đây có đưa khẳng định về kết quả phân tích mẫu nước biển ở Đà Nẵng là an toàn cho các hoạt động thể thao, vui chơi dưới nước.

Cũng trong ngày hôm đó, để khẳng định nước biển Hà Tĩnh an toàn, giám đốc Sở tài nguyên và môi trường cùng các lãnh đạo tỉnh Hà Tĩnh cũng thực hiện việc tắm biển Thiên Cầm, huyện Cẩm Xuyên.

Theo tôi đấy chỉ là những hành động mang tính biểu tượng nhằm làm an lòng dân chứ hoàn toàn không có tính khoa học khi làm những chuyện đó.”
– Giáo sư Chu Hảo

Tuy nhiên, những cách xử lý này, theo Giáo sư Chu Hảo, nguyên Thứ trưởng Bộ khoa học công nghệ là “không khoa học”.

“Hoàn toàn không. Theo tôi đấy chỉ là những hành động mang tính biểu tượng nhằm làm an lòng dân chứ hoàn toàn không có tính khoa học khi làm những chuyện đó.”

Ông còn cho biết quan điểm của ông về cách xử lý của các vị lãnh đạo này là không cần thiết, mà thay vào đó là nên có những hành động thiết thực để mau chóng tìm ra nguyên nhân của sự việc.

“Theo tôi đó là việc hoàn toàn không phải. Việc cần làm là phải đòi hỏi chính quyền xác định được ngay nguyên nhân vì sao cá chết? Chết vì cái gì? Và từ đâu mang lại cái chết đó? Cái đó là quan trọng nhất chứ không phải là xuống biển tắm hoặc ăn cá để mà làm dân an lòng. Tôi không đồng tình và không tin rằng cách xử sự ấy có tác dụng tốt.”

Cũng trong thời điểm đó, ông Nguyễn Việt Thắng, chủ tịch Hội nghề cá Việt Nam có cho biết về khả năng lây lan nguồn ô nhiễm theo dòng hải lưu:

“Khả năng thì dứt khoát nó phải đi theo dòng hải lưu. Tuy nhiên đây cũng là điều giúp cho các nhà khoa học đánh giá khả năng lây nhiễm. Nếu tiếp tục lây nhiễm thì nó tiếp tục còn đi. Còn nồng độ giảm dần thì có thể có.”

Theo một nguồn tin trên mạng xã hội chứng minh về nồng độ giảm dần của nguồn ô nhiễm do ống xả của công ty Formosa gây ra xin được trích dẫn sau đây:

“Đúng là ở biển thì hơn 20 ngày nay không xả thải nữa mà chỉ thải nước làm mát nên cũng loãng đi nhiều rồi nên nếu tắm năm mười phút để quay phim chụp ảnh thì không sao.” (theo FB Sĩ Lâm)

Cho đến một giai đoạn mới

Bằng những hành động tắm biển, ăn hải sản ngay tại khu vực đang xảy ra khủng hoảng về môi trường, các lãnh đạo cao nhất của Thành phố Hà Tĩnh, Đà Nẵng đã chứng minh cho người dân thấy nồng độ an toàn của nước biển và của thuỷ hải sản. Thế nhưng, theo một người dân Đà Nẵng không muốn nêu tên cho chúng tôi biết:

“Nhưng thật sự người dân thì 90% là không dám ăn cá. Những người bán cá thời gian vừa rồi rất ế ẩm.”

Đối lại với cách xử lý khủng hoảng lòng tin của các lãnh đạo Hà Tĩnh, Đà Nẵng, hàng loạt những cuộc tuần hành xuống đường vì một môi trường sạch, biển sạch diễn ra ở Hà Tĩnh, Hà Nội, Sài Gòn.

Đấy là đỉnh điểm của việc mất lòng tin, đi đôi với việc an sinh xã hội, sự bất an trong lòng dân.”
– Giáo sư Chu Hảo

Giáo sư Chu Hảo nói rằng theo ông, có thể đây là một giai đoạn mới, giai đoạn của cuộc cách mạng làm cho an ninh xã hội tốt hơn, làm cho đời sống của mình được đảm bảo một cách tốt hơn.

“Đây là một tình huống đã làm cho nhân dân hiểu rất rõ hơn về trách nhiệm của mình, quyền của mình, trách nhiệm của mình đòi hỏi chính quyền phải đảm bảo quyền của mình, đảm bảo cuộc sống của mình, an sinh xã hội và lên tiếng mạnh mẽ bằng nhiều hình thức khác nhau. Đây là một biểu hiện rất ý nghĩa trong thời kỳ khủng hoàng lòng tin đối với thể chế, đối với người lãnh đạo cao nhất của đất nước, lòng tin đối với những chính sách cụ thể của chính quyền đã ở mức báo động.”

Sự mất niềm tin này theo Giáo sư Chu Hảo đã được nhân lên gấp bội nhân vụ cá chết hàng loạt.

“Đấy là đỉnh điểm của việc mất lòng tin, đi đôi với việc an sinh xã hội, sự bất an trong lòng dân.”

Giáo sư Chu Hảo còn nói thêm rằng, qua sự kiện cá chết hàng loạt này, người dân đã cảm thấy bất an trong cuộc sống. Vì thế, vẫn theo lời của ông, giờ đây, càng ngày họ càng còn cảm thấy khủng hoảng niềm tin và mất hết sự kiên trì vào việc chờ đợi phương hướng giải quyết từ chính quyền và những người lãnh đạo cao nhất.

 

Phải chăng Trung Quốc đã đầu độc biển 4 tỉnh miền Trung?

 Phải chăng Trung Quốc đã đầu độc biển 4 tỉnh miền Trung?

Kami

 RFA

Thảm họa môi trường trên diện rộng chưa từng có tại vùng biển có chiều dài hàng trăm km, dọc bờ biển miền Trung thuộc các tỉnh Hà tĩnh, Quảng bình, Quảng Trị, Thừa Thiên-Huế thực sự tạo một cú sốc cho dư luận xã hội ở Việt nam. Sau hơn 2 tuần khi xảy ra vụ việc, việc chính quyền Việt nam tỏ ra hết sức lúng túng đã cho thấy dường như họ đã bất lực trong việc xử lý khủng hoảng. Các phát ngôn bất nhất của những lãnh đạo đứng đầu Bộ Tài nguyên và Môi trường, về vấn đề này đã cho thấy điều đó.

Formosa là thủ phạm?

Bộ Tài nguyên và Môi trường đã đưa ra công bố cho rằng, chưa có bằng chứng kết luận về sự liên hệ giữa Formosa với việc cá chết hàng loạt ở vùng biển miền Trung. Nhưng báo chí và dư luận vẫn không đồng tình với nhận định này, thay vào đó là mọi nghi ngờ đều nhắm vào Công ty Formosa ở Hà Tĩnh và coi đó chính là thủ phạm.

Việc dư luận xã hội có nhiều ý kiến nghi ngờ Formosa là thủ phạm là hoàn toàn có cơ sở, bởi vì theo họ, nguồn gốc khởi phát được bắt đầu nơi đặt nhà máy thép; thứ 2 là việc tập đoàn Formosa vốn đã nổi tiếng và được nhiều nước biết đến từ năm 2009, khi được Tổ chức Bảo vệ Môi trường Đức – Ethecol trao tặng cho Formosa giải “Hành tinh đen” do thành tích tàn phá môi trường của công ty này và thứ ba là thông tin cho rằng, được cung cấp bởi một kỹ sư làm việc trong Dự án Formosa tiết lộ rằng “Để đối phó với cơ quan chức năng, người ta bỏ tiền xử lý một lượng vô cùng nhỏ, rồi cho cá vào nuôi để qua mặt. Còn phần lớn là xả trộm qua một đường ống lớn chạy ngầm dưới biển..”. v.v… và v.v… Cộng với sự tỏ ra bao che của các quan chức nhà nước về vấn đề chỉ ra nguyên nhân, khi Thứ trưởng Bộ TN-MT Võ Tuấn Nhân khi vội vã khẳng định rằng “…hiện chưa thấy mối liên hệ với hoạt động của Formosa với tình trạng cá chết hàng loạt” càng khiến cho người ta sinh nghi.

Tuy vậy, đây cũng chỉ được coi là điều phỏng đoán chứ chưa thể là hoàn toàn chính xác. Vì một khi chưa có kết luận chính thức của cơ quan có thẩm quyền, với các bằng chứng mang tính thuyết phục thì vấn để vẫn bị coi là chưa có câu trả lời.

Vẫn còn đang tranh cãi

Việc, PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh (Viện Công nghệ Sinh học và Thực phẩm, Đại học Bách Khoa HN trả lời phỏng vấn báo chí đã khẳng định rằng “Chỉ cần 1 ngày là tìm ra nguyên nhân cá chết”. Theo TS Nguyễn Duy Thịnh, cơ quan chức năng đang đi lòng vòng trong việc tìm nguyên nhân khiến cá chết hàng loạt. Tuyên bố cho rằng chỉ cần một ngày là tìm ra nguyên nhân cá chết của TS. Nguyễn Duy Thịnh nhận được sự đồng tình, tán thưởng của số đông và họ lầm tưởng rằng đó là cơ sở để chỉ ra thủ phạm. Từ đó có luồng ý kiến cho rằng nhà nước đã tránh né và bao che cho Formosa Vũng Áng.

Tuy nhiên có ý kiến cho rằng, kết luận nói trên của TS. Nguyễn Duy Thịnh không có cơ sở, bởi lẽ các loại cá chết ở miền Trung vừa qua trên một diện rộng, kéo dài hàng trăm km từ Hà tĩnh đến Đà nẵng, số cá chết có cả cá lớn, sống ở vùng nước sâu. Vì thế chỉ cần một ngày ra khơi xa để lấy mẫu nước biển ở đáy sâu chừng 20-40 mét ở nhiều điểm khác nhau, chưa kể đến việc kiểm nghiệm được hay sao? Theo VOA, ông Trịnh Lê Nguyên, giám đốc tổ chức Pan Nature chuyên nghiên cứu và truyền thông về chính sách và quản lý thiên nhiên, tài nguyên và môi trường cho biết, việc xác định nguyên nhân không phải là việc đơn giản. Theo ông Nguyên quá trình tìm hiểu của các nhà khoa học sẽ mất nhiều thời gian và có những nguyên nhân “không thể xác định bằng các biện pháp thông thường ngay lập tức được”, thâm chí có thể không tìm ra nguyên được nhân.

Theo báo Tuổi trẻ, sau khi có giấy phép xả thải trong Quý 1/2016, Fomorsa đã xả thải trên 931.830 m3 nước (đã qua xử lý) ra biển, bình quân 10,000m3/ngày đêm. Nếu như thế, có nghĩa là hiện nay Formosa mới chỉ xả thải chưa đến 1/4 công suất tối đa được phép (45,000m3/ngày đêm) và đó mới chỉ là giai đoạn khởi động, xúc rửa đường ống. Trên cơ sở đó, các chuyên gia thấy rằng, nếu như Formosa chính thức đi vào sản xuất và xả thải tới mức công suất được cho phép, thì có thể khẳng định thảm họa môi trường sẽ kéo dài đến Nha Trang, Phan Thiết, Vũng Tàu thậm chí đến Cà Mau. Cho dù Formosa hoàn toàn theo đúng các quy định, tiêu chuẩn Việt Nam. Nguy hiểm nhất là vào thời điểm dòng hải lưu ở Biển Đông đổi chiều vào mùa hè, thì khi ấy kể cả toàn bộ khu vực Vịnh Bắc bộ cũng sẽ bị ảnh hưởng. Khi đó sẽ thực sự là một thảm họa kinh hoàng.

Một câu hỏi đặt ra là, một tai họa trầm trọng như thế chắc chắn sẽ diễn ra và Formosa ở Vũng áng cũng phải biết trước điều này. Thử hỏi nếu như vậy họ có dám mạo hiểm dùng mấy chục tỷ đô la để liều lĩnh đánh cược như vậy hay không? Vì một khi, nếu khi có các bằng chứng xác thực khẳng định Formosa là thủ phạm để xảy ra một thảm họa môi trường trầm trọng, thì chắc chắn Formosa sẽ bị phạt những khoản rất nặng.

Vì vậy, để chỉ ra đích danh thủ phạm gây ra một thảm họa lớn về môi trường như ở Miền Trung hiện nay, không cho phép chúng ta đơn giản hóa vấn đề như nhiều người đang nghĩ?

Bàn tay Trung quốc?

Lâu nay ai cũng biết, chính quyền Bắc kinh hoàn toàn không che dấu dã tâm thôn tính 90% diện tích Biển Đông, thông qua đường đứt khúc (Lưỡi bò) 9 đoạn. Trong nhiều năm gần đây, Trung quốc đã có nhiều chính sách nhằm cấm cản tàu thuyền đánh cá của ngư dân các quốc gia trong khu vực tham gia đánh bắt cá. Việc sử dụng các tàu Hải giám bắt giữ các tàu cá hay dùng các tàu đánh cá có vũ trang đâm đâm hỏng thuyền của ngư dân v.v… với mục đích duy nhất là không cho ngư dân nước khác được đánh bắt cá và sẽ bỏ biển trong vùng biển đang có tranh chấp.

Theo báo Giao thông, chiều ngày 23/4, tại cuộc họp giữa Bộ NN&PTNT với 4 tỉnh miền Trung về hiện tượng cá chết hàng loạt. Ông Lê Trần Nguyên Hùng – Phó Giám đốc Sở NN&PTNN tỉnh Thừa Thiên Huế đã khẳng định: “Vào ngày 8/4, chúng tôi nhận được thông tin có 1 tàu nước ngoài đi vào vùng biển Thừa Thiên Huế để xin nước ngọt. Quan sát trên tàu, thấy rằng đây là dạng tàu thu mua trên tàu chi có 3 người, không có ngư cụ…  Rồi trước đó, lực lượng bộ đội biên phòng Quảng Bình cũng đã bắt giữ 5 tàu nước ngoài cùng 28 thuyền viên xâm phạm vùng biển nước ta. Từ các sự việc như vậy, không loại trừ khả năng việc cá nhiễm độc chết hàng loạt có yếu tố của tàu nước ngoài”. Một thông tin được phát ngôn từ một quan chức Việt nam có thẩm quyền như vậy, được đăng tải rộng rãi trên báo chí là một việc rất không bình thường và chắc chắn là phải có cơ sở.

 
Cá chết hàng loạt trên Đảo Kalayaan (Thị Tứ). Nguồn: Kalayaan ATIN ITO

Những thông tin các tàu TQ đã thường xuyên thả hóa chất xuống để phá hủy san hô và sinh vật biển cũng từng được truyền thông Philippines công bố từ rất lâu, chứ không phải mới. Theo trang facebook Kalayaan ATIN ITO cho biết (tạm dịch):

“Thị trưởng Bitoonon: Bạn đã làm để tìm hiểu nguyên nhân cá bị chết đã xảy ra thường xuyên ở đảo PAG-ASA? Năm ngoái, những cư dân xác nhận với chúng tôi rằng các tàu TQ đã thường xuyên thả hóa chất xuống để phá hủy san hô và sinh vật biển. Chúng tôi đã nói điều này và sẽ tiếp tục thông báo đến mọi người, rằng TQ đang lấy đi các hoạt động kinh tế của cộng đồng cư dân tại nhóm đảo Kalayaan (Thị Tứ) nhằm đẩy cư dân ra khỏi đó và cô lập các hòn đảo. Với mục đích, sau khi cư dân đi khỏi, các hoạt động quân sự của TQ sẽ chiếm đảo dễ dàng hơn.”

Có người cho rằng, nếu tỉnh táo sâu chuỗi ta sẽ thấy Bắc Kinh đã chớp thời cơ tin Formosa xả thải để rải một lượng độc tố cực lớn xuống biển, khiến cá chết nhằm hướng mọi nghi ngờ dồn vào ban lãnh đạo Việt nam đã đi đêm với Formosa. Điều này sẽ khiến cho họ phải gấp rút đối phó để tránh việc có một làn sóng rút lui của FDI, cộng với việc ngư dân miền Trung sẽ bỏ biển. Khi đó, đội tàu cá quốc doanh vũ trang của Trung quốc sẽ tràn ra biển để tìm cách gây hấn với lực lượng của Việt nam hiện đóng quanh các đảo đang kiểm soát.

Nhận định này trùng hợp với thông tin do chính quyền Hải Nam xác nhận với Reuters là: “Đội tàu đánh cá Trung Quốc ở đảo Hải Nam được tổ chức thành đội ngũ, học tập quân sự, trang bị vũ khí, được cấp xăng và nước đá miễn phí để vừa đánh bắt hải sản vừa “bảo vệ chủ quyền” ở Biển Đông.” Điều đó cho thấy, nhận định này có nhiều cơ sở để tin được.

 
Vệt nước đỏ đục dài 1,5km xuất hiện ở bãi biển xã Nhân Trạch sáng 4-5 – Ảnh Tuổi trẻ

Mới nhất, đồng loạt báo chí ở Việt nam vừa đưa tin, đã phát hiện một vệt nước màu đỏ gạch dài khoảng 1,5 km ở bờ biển thuộc xã Nhân Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình bắt đầu từ ngày 4 tháng 5 vừa qua và bị nghi ngờ là do thủy triều đỏ. Được biết, trước đây vùng biển Quảng Bình từng xuất hiện vệt nước màu đỏ, nhưng lần này vệt nước màu đỏ đậm đặc hơn và dài 1,5 km, khiến người dân vô cùng lo lắng. Một cán bộ thuộc xã Nhân Trạch giấu tên cho RFA biết về hiện tượng này vào sáng hôm nay như sau: “Ở Nhân Trạch xuất hiện một vệt nước trải dài 1,5 km. Hiện tại Sở Tài Nguyên – Môi trường tỉnh Quảng Bình đã về lấy mẫu và đi kiểm tra. Ủy Ban Nhân dân Xã đã ra thông báo trong hai ngày 5 và 6 tháng 5 các tàu thuyền không được ra khơi. Kết quả thì chưa có và có thể ngày mai, ngày mốt sẽ có kết quả từ Sở Tài nguyên – Môi trường.”.

Trước đó, ngày 19/4, Chủ tịch xã Vĩnh Thái Ngô Thế Thành có công văn báo cáo UBND huyện Vĩnh Linh cho biết: “Một số ngư dân tại đia phương đánh cá ở khu vực cách bờ 20 hải lý vùng Quảng Bình, Quảng Trị có báo cáo lại rằng: Sau khi lặn sâu cách mặt nước biển khoảng 5m thì thấy cá chết rất nhiều, nhiều cá chết nổi trên mặt. Nước biển màu đỏ nâu. Ngư dân cảm thấy tức ngực và khó thở nên không dám lặn nữa.”. Đây là một hiện tượng xảy ra mang tính cục bộ tại một khu vực trên biển. Điều đó cho thấy, việc biển miền Trung bị một bàn tay lạ cố ý đầu độc bằng hóa chất là việc đã hiện hữu và là sự thật.

Tại sao khu vực biển Đà Nẵng sát với quần đảo Hoàng sa hiện Trung quốc đang quản lý không bị nhiêm độc, mà chỉ có vùng biển 4 tỉnh miền Trung lại nhiễm độc trầm trọng?

Cộng với việc, chưa bao giờ người ta được chứng kiến báo chí của nhà nước, lại được đưa tin quyết liệt và thoải mái như vụ các chết ở Miền Trung và các tin tức thất thiệt và bịa đặt. Như các tin: clip video cá chết sau 2 phút, hay người thợ lặn ở Hà tĩnh mất tích, cũng như chuyện chuyện thợ lặn Vũng Áng tử vong ở bệnh viện Huế v.v… Có ý kiến cho rằng, đang có một thế lực trong Đảng muốn làm trầm trọng hơn nữa sự việc này, đồng thời nhằm kích động sự phản ứng của người dân cũng như để đánh lạc hướng dư luận?

Kết

Những điều nêu trên vẫn dừng lại ở mức dự đoán vì chưa có các bằng chứng xác thực để khẳng định. Tuy vậy, các diễn biến ở Việt nam hiện nay cho thấy, đã có hiện tượng ngư dân bỏ biển do thủy sản đánh bắt được vì không có khả năng tiêu thụ. Đó có thể được coi là sự thành công bước đầu của Trung quốc, trong chính sách lấn Biển Đông. Với Trung quốc thì họ có thể làm mọi thứ, mọi cách để phục vụ cho mưu đồ của họ. Việc họ nhân cơ hội Formosa xả thải trong quá trình chạy thử để thả hóa chất độc xuống biển nhằm đầu độc biển miền Trung, như họ đã từng làm ở nhóm đảo Kalayaan (Thị Tứ) nhằm đẩy cư dân ra khỏi đó và cô lập các hòn đảo. Với mục đích, sau khi cư dân đi khỏi, các hoạt động quân sự của TQ sẽ chiếm đảo dễ dàng hơn là điều hoàn toàn có thể.

Khả năng thủ phạm là Formosa Vũng áng, với bằng chứng là hàng trăm tấn hóa chất độc hại được nhập về, cộng với hệ thống thoát nước thải và việc họ thuê các cơ quan chức năng ở Hà tĩnh trong việc theo dõi chất lượng nước thải, là cơ sở để chúng ta có thể nghi ngờ. Nhưng không thể vội vã khẳng định họ là thủ phạm được.

Việc chính quyền Việt nam đã xúc tiến mời các chuyên gia có kinh nghiệm trong lĩnh vực hải dương học, địa chất ven biển, kỹ thuật bờ biển và môi trường, để điều tra à xác định nguyên nhânsự cố môi trường khu vực biển miền Trung Việt Nam thời gian qua là điều đáng hoan nghênh. Trên cơ sở đó mới có thể có kết luận chính xác và khách quan về nguyên nhân cũng như thủ phạm.

Ngày 04/05/2015

© Kami

Việt Nam: thiên đường ô nhiễm

Việt Nam: thiên đường ô nhiễm

adminbasam

Môi trường nhiễm độc đưa đến vô vàn các vấn đề về sức khoẻ, và khi một người cha, một bà mẹ mắc bệnh thì khó lòng tin rằng con cái của họ sẽ được học đến nơi đến chốn. Một thế hệ thất học. Một thế hệ không tương lai. Thế hệ này tiếp thế hệ khác, không tương lai. Một thế hệ không tương lai kéo theo một xã hội chất chứa tệ nạn, suy đồi, một miếng ngon cho các tổ chức tội phạm. Không, xin đừng mơ ước về một tương lai sánh vai với cường quốc năm châu“.

____

Nguyễn Hoàng Phố

4-5-2016

Trong bài viết: Việt nam đang đối diện với khủng bố chất độc hay đang là một bãi rác công nghiệp?, tôi có đặt câu hỏi về chức năng giám sát môi trường của chính quyền Việt nam đối với Formosa Hà Tĩnh. Hôm nay tôi đã có câu trả lời, từ báo Người đô thị:

Trao đổi với Người Đô Thị, TS Ngô Đức Lâm, nguyên cục trưởng Cục Công nghệ an toàn và môi trường, bộ Công thương rằng: Nhà nước phải có hệ thống độc lập kiểm tra, tuy nhiên lại không có với trường hợp Formosa. Thực tế hiện nay, sở Tài nguyên môi trường Hà Tĩnh không tự đi lấy mẫu và tự kiểm tra Formosa, mà mẫu đó lại do Formosa đưa cho sở đi phân tích. Như vậy là hoàn toàn không khách quan, và thiếu trách nhiệm. Thứ 2, sở Tài nguyên môi trường là cơ quan nhà nước thì phải độc lập, nhưng sở lại đi hợp đồng với Formosa để kiểm tra, tức là mang lại kinh tế cho nhau, như vậy là không đúng quy định Nhà nước, là vừa đá bóng vừa thổi còi”.

Một câu trả lời đắng ngắt.

Cũng trong bài viết trên, tôi nói rằng nếu nhà cầm quyền VN cho phép Formosa Hà tĩnh nằm ngoài luật pháp Việt Nam thì điều đó đồng nghĩa với việc đặt cược số phận của thế hệ tương lai của Việt Nam vào trong tay một tập đoàn đã từng gây ra khủng bố chất độc tại quốc gia láng giềng.

Phẫn uất và đau đớn.

Tôi cứ hy vọng giả thiết của mình sai, rằng nhà cầm quyền VN không tạo ra một thiên đường ô nhiễm (pollution haven) cho tập đoàn khủng bố chất độc Formosa. Trong thiên đường ô nhiễm này, tập đoàn khủng bố chất độc Formosa tuỳ tiện làm bất cứ điều gì mà luật pháp về môi trường ở ‘chính quốc’ không cho phép. Một phần cơ thể của Việt Nam đã bị cắt đứt đành đoạn. Một phần của Việt Nam đã trở thành một nhượng địa, cho thuê với cái giá rẻ mạt: Formosa thuê của VN 3.300 ha đất, trong thời hạn 70 năm với giá 96 tỷ đồng cho cả thời gian thuê, tính trung bình 42 đồng/m2/năm.  Khốc hại hơn, cái phần máu thịt bị cắt này còn gây ra băng hoại cho phần còn lại của Việt Nam. So với nước Việt Nam thời thuộc địa Pháp, thì nhượng địa này, nói đúng hơn là ‘thuộc địa’ này, là một địa ngục, và phần Việt Nam còn lại là bên bờ của địa ngục.

Vũng Áng-Formosa Hà tĩnh sẽ đi vào sách vở kinh tế học như là một bằng chứng khẳng định giả thiết về thiên đường ô nhiễm (pollution haven hypothesis).  Trong kinh tế học hiện đại giả thiết này dùng để chỉ khả năng các tập đoàn ở các nước giàu dùng vốn đầu tư trực tiếp để di chuyển các ngành công nghiệp ‘bẩn’ từ ‘chính quốc’ sang các nước ‘thuộc địa’,  nơi luật pháp về môi trường lỏng lẻo, thậm chí không tồn tại, và cho dù có luật thì với bộ máy công quyền tham nhũng các công ty này vẫn dễ dàng bỏ qua. Bi đát là phần thắng thuộc về các tập đoàn, còn phần thua thuộc về người dân ‘thuộc địa’.  Thua vĩnh viễn.

Có ba chỉ số cho thấy có thiên đường ô nhiễm hay không: (1) sự dịch chuyển công nghiệp bẩn sang ‘thuộc địa’, (2) khủng bố chất độc một cách hợp pháp, theo luật của ‘thuộc địa’, và cuối cùng là (3) sự tận thu đến cạn kiệt tài nguyên của thuộc địa. Và ba chỉ số này liên quan đến lý do phần thua thuộc về dân ‘thuộc địa’. Thua vĩnh viễn.

Thứ nhất, luật pháp lỏng lẻo về môi trường, và bộ máy công quyền tham nhũng của chính quyền ‘thuộc địa’ đã giúp tăng lợi nhuận cho các nhà máy gây hại môi trường vì không phải chi phí cho việc giải quyết hậu quả. Người chịu hậu quả, người dân thuộc địa phải gánh chịu: Môi trường nhiễm độc đưa đến vô vàn các vấn đề về sức khoẻ, và khi một người cha, một bà mẹ mắc bệnh thì khó lòng tin rằng con cái của họ sẽ được học đến nơi đến chốn. Một thế hệ thất học. Một thế hệ không tương lai. Thế hệ này tiếp thế hệ khác, không tương lai. Một thế hệ không tương lai kéo theo một xã hội chất chứa tệ nạn, suy đồi, một miếng ngon cho các tổ chức tội phạm. Không, xin đừng mơ ước về một tương lai sánh vai với cường quốc năm châu.

Lý do thứ hai, đó cũng là đối tượng quan tâm của công ước Basel về môi trường: các tập đoàn chuyên chở chất độc từ ‘chính quốc’ sang chôn lấp ở ‘thuộc địa’. Không thể thuyết phục một người có lý trí rằng trong số những hóa chất được thải từ ống ngầm Formosa Hà tĩnh không có những chất thải độc được vận chuyển từ ‘chính quốc’ sang. Dân ‘thuộc địa’ thua đã rõ ràng: khủng hoảng cá biển chết hàng loạt cả tháng qua đủ để biến hàng trăm ngàn gia đình ngư dân khốn đốn. Nhưng không phải chỉ ngư dân. Cả toàn xã hội đang khốn đốn, dĩ nhiên trừ những quan chức có ‘điều kiện’. Cuộc khủng hoảng này sẽ không dừng ở đây, chừng nào còn Formosa Hà tĩnh thì án tử cho cộng đồng vẫn còn treo trên đầu.

Khác với cuộc khủng hoảng do vụ khủng bố chất độc gây ra ở thành phố Sihanouk, cuộc khủng hoảng này không có tên gọi, bởi vì cái ác đã được kẻ thủ ác thực hiện một cách hợp pháp, hay nói đúng hơn là hợp pháp theo luật của ‘thuộc địa’, bởi vì cái chết đến thầm lặng, ai biết khi nào người nào sẽ đột ngột chết, một khi chất độc đi vào cơ thể qua con cá, củ khoai, hơi thở, và bởi vì kẻ bị giết không thể kêu đòi công lý trong bộ khung luật pháp ‘thuộc địa’. Dân ‘thuộc địa’ đang bị đẩy xuống địa ngục, không có chuông gọi hồn, không có tên tuổi, không có kẻ thủ ác bị nguyền rủa, kết tội.

Lý do thứ ba là dân thuộc địa sẽ bị vắt kiệt sạch nguồn tài nguyên không thể tái sinh (non-renewable natural resources), đất đá, nước, khoáng sản… Lòng tham vô độ của các tập đoàn chính quốc, được sự hỗ trợ của luật pháp  ‘thuộc địa’, và quan chức ‘thuộc địa’ sẽ ngấu nghiến tất cả những gì chúng có thể để biến thành lợi nhuận. Cái còn lại của người dân thuộc địa là một vùng đất bỏ đi, wasteland, vì họ chẳng qua cũng chỉ là những sinh linh bỏ đi, wastebeings.

Trong thuật ngữ luật pháp có từ kẻ tòng phạm. Xin cho tôi biết kẻ tòng phạm là ai.

_____

Tham khảo: Levinson, Arik; M. Scott Taylor (2008). “Unmasking the Pollution Haven Effect”. International Economic Review 49 (1): 223–54

Vũng Áng – Formosa: Chế độ CSVN đang hóc xương gà

Vũng Áng – Formosa: Chế độ CSVN đang hóc xương gà

 adminbasam

Thạch Đạt Lang

4-5-2016

Trong bài “Chuyện Chẳng Có Gì Mà Ầm Ĩ” tôi đã tiên đoán được những bước đi của chế độ CSVN khi viết: “Trong vài ngày nữa, chắc chắn sẽ có thông báo từ bộ Tài Nguyên & Môi Trường là kết quả thử nghiệm đã có, chất độc hại, kim loại nặng chứa trong chất thải xả ra từ KCN Formosa nằm trong giới hạn cho phép”.

Đến nay, sự tiên đoán của người viết đã được chứng minh là đúng. Tổng Cục Môi Trường thuộc bộ TN&MT đã ra thông báo là nước biển ở những vùng có cá chết thuộc 4 tỉnh Hà Tĩnh, Quãng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên-Huế an toàn, sạch đạt quy chuẩn Việt Nam.

Dù không trực tiếp xác nhận chất thải xả ra từ KCN Formosa là an toàn, nằm trong giới hạn cho phép, việc loan tin của tổng cục Môi Trường như trên chứng tỏ chế độ CSVN cũng như bộ Tài Nguyên & Môi Trường, sắp tới sẽ không có biện pháp nào để thay đổi tình trạng hiện tại về việc xả thải của Formosa.

Không bàn chuyện Quy chuẩn Việt Nam (dĩ nhiên) không thể so sánh với quy chuẩn quốc tế, bởi sức chịu đựng với độc tố, kim loại nặng của người Việt Nam (chắc chắn) phải cao hơn người ngoại quốc nhiều lần.

Để chứng minh điều này, lãnh đạo của chế độ ở Đà Nẵng, Hà Tĩnh đã đi tắm biển, ăn cá, các loại hải sản… ở những nơi… không có cá chết hàng loạt!

Bên cạnh những hành động ngu xuẩn mang nặng tính trình diễn, bịp bợm, mị dân, chế độ CSVN tiếp tục phản ứng một cách chắp vá với những việc như ra lệnh cho ngư dân hoạt động ở những ngư trường xa bờ khoảng 20 hải lý hoặc hơn, tổ chức các toán thu mua, cấp giấy chứng nhận ngư trường và an toàn thực phẩm, giúp gạo cứu đói, giảm nợ, xóa lãi ngân hàng trong 6 tháng…

Những việc vừa nói có được thực hiện và thực hiện như thế nào không bàn đến trong bài này

Đi xa hơn nữa, bộ trưởng y tế Nguyễn Thị Kim Tiến còn tuyên bố, hải sản tươi sống tại Hà Tĩnh, Quảng Bình sau khi kiểm nghiệm có chỉ số an toàn với sức khỏe người dân.

Chế độ CSVN hoàn toàn không có những việc làm cần thiết ngay lập tức như phân tích, kiểm nghiệm nước biển nơi xẩy ra biến cố, nước thải từ KCN Formosa. Không thấy Nguyễn Phú Trọng, Trần Đại Quang, Nguyễn Thị Kim Ngân lên tiếng về vấn nạn đang làm rúng động cả nước.

Lời tuyên bố (có vẻ) mạnh mẽ của bộ trưởng TN&MT Trần Hồng Hà, sẽ quan trắc (quan sát, trắc nghiệm?) nước xả thải với tần xuất dầy đặc hơn trước, sẽ bắt Formosa đưa đường ống thải lên khỏi mặt biển… khi đi thị sát KCN Formosa vào ngày 28.04.2016, chỉ là lời trấn an hay nói cho sướng miệng, cho qua chuyện.

Hùng hồn (và hùng hổ) hơn như của Nguyễn Xuân Phúc, thủ tướng của chế độ CSVN, phát biểu trong buổi họp với lãnh đạo ở Hà Tĩnh ngày 1-5-2016, sẽ xử lý không nhân nhượng những vi phạm nghiêm trọng về quy định xả thải dù cá nhân hay tổ chức, sẽ rà soát hết, kể cả Formosa… rồi cũng sẽ (như cánh vạc) bay vào không khí nay mai. Bao giờ rà soát và xử lý thì không thấy ai đề cập tới.

Tuy nhiên, những phản ứng chậm chạp, rời rạc, các tuyên bố chồng chéo nhau có tính xoa dịu dư luận trong giai đoạn của các lãnh đạo chế độ cho thấy CSVN đang mắc nghẹn cái xương gà Formosa. Nuốt xuống không trôi, nhả ra cũng không được vì cái xương… lớn quá. Lòng tham đã làm mờ mắt lãnh đạo chế độ CS, họ không lường được hậu quả khi nhắm mắt ăn con gà Formosa béo ngậy quá nhanh nên… mắc nghẹn.

Từ Nguyễn Tấn Dũng, Hoàng Trung Hải, Nguyễn Phú Trọng, Trần Đại Quang, Nguyễn Xuân Phúc, các ủy viên trong bộ chính trị ĐCSVN đến bí thư, cán bộ Hà Tĩnh… bao nhiêu người đã ngửa tay nhận tiền hối lộ, đút lót, bôi trơn để ký hợp đồng cho Formosa thuê đất 70 năm tại Kỳ Anh?

Giờ đây thảm họa xẩy ra. Xây dựng thêm một hệ thống xử nước thải khác ở Formosa hoặc cải tiến hệ thống xử lý hiện nay cho phù hợp với tiêu chuẩn quốc tế là điều bất khả, không phải vì lý do kỹ thuật mà vì lý do tài chánh. Chắc chắn Formosa sẽ không chi thêm tiền cho việc này.

Lời tuyên bố của Chu Xuân Phàm, giám đốc đối ngoại của Formosa tuy xấc láo, hỗn xược nhưng là sự thật. Việc xả thải ở Formosa sẽ không có gì thay đổi khi nhà máy đi vào hoạt động.

Nếu chế độ CSVN phản ứng mạnh theo đúng như tuyên bố của Nguyễn Xuân Phúc, Trần Hồng Hà, ban giám đốc của Formosa (có thể) sẽ tiết lộ, phổ biến công khai trên truyền thông, báo chí những hợp đồng đã được ký kết cùng những khoản tiền hối lộ, bôi trơn chuyển vào trương mục tại ngoại quốc của các quan chức lãnh đạo CS. Đó là điều không ai trong đảng, chế độ CS Việt Nam mong muốn.

Những lời tuyên bố của Nguyễn Xuân Phúc, Trần Hồng Hà do đó sẽ được thực thi… trên sa bàn, trên giấy tờ báo cáo. Sẽ không có sự bồi thường thiệt hại nào cho ngư dân, (chắc chắn) cũng sẽ không có biện pháp nào được xúc tiến để làm sạch, tái tạo môi trường tại vùng biển có cá chết trên 4 tỉnh miền Trung vừa qua.

Chỉ riêng chuyện bỏ mặc việc thu lượm cá chết ở bờ biển cho người dân tự giải quyết, cho thấy chế độ CS từ trung ương đến địa phương chỉ (có tài) hành dân.

Thủy triều có thể cuốn trôi, đưa các hóa chất độc hại, kim loại nặng về phía Nam hoặc hòa loãng chúng đi một phần lớn, nhưng phần đã thấm vào đất, cát trên bờ, dưới đáy biển sẽ tồn tại, tác hại, kéo dài ảnh hưởng trong nhiều thập niên đến môi trường cũng như con người.

Không làm mạnh mẽ, tới nơi tới chốn với Formosa thì không yên được với dân, nhưng nếu làm mạnh như đã tuyên bố thì lại không yên với tập đoàn Formosa.

Chế độ CSVN phen này sẽ tính sao với cái xương gà đang mắc ở cổ? Chắc chắn họ sẽ chọn cách giải quyết thứ hai, nuốt cái xương gà bằng mọi giá, bởi họ vốn dĩ coi thường trình độ hiểu biết cũng như phản ứng của người dân.

Sắp tới, CSVN sẽ tiếp tục giở trò tuyên truyền gian dối, lừa bịp, sẽ có những báo cáo ngụy tạo của chuyên gia nước ngoài đã thẩm định, chứng minh nước biển ở Vũng Áng, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị cũng như nước xả thải của KCN Formosa là an toàn, nằm trong giới hạn cho phép.

Đồng thời cũng sẽ có trấn áp, dùng vũ lực mạnh mẽ hơn để bịt miệng những ai biểu tình phản đối nhà máy luyện thép Formosa.

Nguyễn Xuân Phúc, trong buổi họp ngày 1-5-2016 đã nói rõ, phải xử lý nghiêm những người có hành vi lôi kéo hay tụ tập, kích động, gấy rối làm mất an ninh, trật tự xã hội.

GM Nguyễn Thái Hợp nói về kiến nghị giải quyết ô nhiễm biển

 GM Nguyễn Thái Hợp nói về kiến nghị giải quyết ô nhiễm biển

Gia Minh, PGĐ Ban Việt ngữ RFA
2016-05-04

Đức giám mục Phao lô Nguyễn Thái Hợp, ảnh minh họa chụp trước đây.

File photo

Your browser does not support the audio element.

Nhiều vùng chịu tác động bởi thảm họa môi trường khiến cá, hải sản chết hằng loạt trong thời gian cả tháng qua là thuộc giáo phận Vinh. Vào ngày 3 tháng 5 vừa qua, bảy linh mục và hơn 18 ngàn giáo dân hạt Kỳ Anh, Hà Tĩnh gửi thư đến thủ tướng, các cấp cao nhất của chính quyền Hà Nội cũng như Hội đồng Giám mục Việt Nam trình bày về thực trạng mà họ phải gánh chịu, cũng như đưa ra 5 đề nghị về thảm họa môi trường gây cá, hải sản chết hằng loạt tại địa phương.

“Giọt nước tràn ly”

Gia Minh phỏng vấn Đức giám mục Phao lô Nguyễn Thái Hợp, vị chủ chăn của Giáo phận Công giáo Vinh. Trước hết ông đưa ra nhận định về thảm họa môi trường biển bị ô nhiễm chất độc làm cá, hải sản chết hằng loạt dọc bờ biển từ Hà Tĩnh vào đến Thừa Thiên – Huế, Đà Nẵng…

Trước tình cảnh đó thì dân phải băn khoăn: bây giờ muối cũng không được, cá thì sao? Rồi những độc tố đó ngấm vào đất thì trong tương lai cây lúa, muối… tất cả thế nào, độc hại đến đâu?
-GM Nguyễn Thái Hợp

GM Nguyễn Thái Hợp: Câu chuyện cá chết ở Kỳ Anh là ‘giọt nước tràn ly’. Qua giọt nước đó bây giờ người ta mới ‘tá hỏa tam tinh’ la rầm lên. Nhưng chuyện đó đã xảy ra trong đời thường, trên những bàn ăn Việt Nam từ khá lâu nay rồi.

Gia Minh: Như Đức Giám mục vừa mới nói đây là giọt nước tràn ly và đến lúc này sự lên tiếng như ở giáo phận Vinh đã có qua tuyên bố của Tòa Giám mục và thư của các linh mục ở Hạt Kỳ Anh, lần này đức giám mục có tin tưởng tiếng nói đó được lắng nghe và được thực thi một cách đến nơi đến chốn không?

GM Nguyễn Thái Hợp: Vâng, tôi cũng hy vọng bây giờ qua giọt nước tràn ly này, vấn đề trở thành bị quốc tế hóa. Và như vậy vấn đề có tầm cỡ lớn xưa nay chưa từng xảy ra thì có lẽ người ta bắt đầu suy nghĩ. Và chính vì vậy tôi thấy hình như có một âm mưu hay dự định để kéo dài vấn đề, rồi hạ nhiệt vấn đề.

Thực sự vấn đề xảy ra cách đây cả tháng rồi, sau đó cá mới chết. Thế mà bây giờ mới bắt đầu nghiên cứu, mới bắt đầu suy nghĩ. Tôi một số lần cũng nói thẳng với nhà cầm quyền làm sao lãnh đạo mà lại như vậy! Làm sao mà bây giờ các nhà khoa học mới nghỉ đến chuyện đó. Làm sao có thể nghĩ đến giả thuyết như là ‘thủy triều đỏ’! Nếu có thủy triều đỏ thì chuyện đó xảy ra hơn một tháng rồi, và cá mới chết. Phải chăng đưa ra giả thuyết đó để có ý biện minh hay để ‘kéo dài’ vấn đề? Tôi vẫn băn khoăn về chuyện đó.

Và chính tôi trong bối cảnh đó tôi cũng hiểu nỗi lòng, tâm sự của các linh mục Hạt Kỳ Anh. Vì họ là những người sống sát với dân; mà dân ở đó đa số sống về nghề biển. Trước tình cảnh đó thì dân phải băn khoăn: bây giờ muối cũng không được, cá thì sao? Rồi những độc tố đó ngấm vào đất thì trong tương lai cây lúa, muối… tất cả thế nào, độc hại đến đâu? Đó là vấn đề nên tôi cũng hiểu được cái thao thức, băn khoăn của các anh em linh mục ở đó.

000_9Y4W5-622.jpg

Cá chết ở bờ biển huyện Quảng Trạch, Quảng Bình hôm 20/4/2016.

Gia Minh: Thông thường lâu nay một truyền thống tốt đẹp của giáo hội là giáo dân, bà con gặp hoạn nạn thì giúp liền, hiện nay giáo phận đang có những hỗ trợ gì cho giáo dân và đồng bào ở những vùng bị ảnh hưởng?

GM Nguyễn Thái Hợp: Chuyện này có khó hơn. Đúng như anh nói thông thường khi có bão lụt, chúng tôi luôn luôn đưa mì, đưa chăn mền, thực phẩm đến. Nhưng đây là ảnh hưởng đến môi trường, môi trường sống và tác hại không phải chỉ bây giờ mà là tác hại về lâu về dài. Chính vì vậy chúng tôi rất thao thức, băn khoăn và chúng tôi muốn nhà cầm quyền phải rõ hơn, phải nói rõ rệt hơn với dân. Và không vì lợi nhuận, không vì ký kết với công ty nước ngoài quên mất người dân của mình, quên mất tiền đồ và tương lai thế hệ trẻ mình!

Tại sao lại chọn những công ty như vậy, tại sao lại chọn những đối tác như vậy? Tại sao chọn Formosa và giờ họ liên kết với người Tàu trong nước của họ. Đó là vấn đề phải suy nghĩ.

Thành ra chúng tôi cùng lắm có thể đưa đến ít gạo, ít mì. Đối với những trận lụt lội thì được, nhưng đối với thảm họa môi sinh, con người làm được gì, chúng tôi làm được gì? Đó là vấn đề mà tôi băn khoăn.

Làm sao tìm được nguồn gốc độc tố?

Gia Minh: Đức giám mục nói có những cơ hội gặp phía chính quyền và có những đề đạt, những ý kiến lâu nay rồi. Qua sự việc này có ý nói có nhiều vấn đề, đặc biệt cơ chế là lúc thay đổi. Đức giám mục có nhìn ra điều này không?

GM Nguyễn Thái Hợp: Tôi nghĩ rằng đó là vấn đề để suy nghĩ: cái cơ chế chậm chạp như vậy, cái khả năng của người lãnh đạo như vậy thì có thể đáp ứng được yêu cầu của dân hay không?

Chúng tôi chỉ khuyên người dân làm sao yêu thương nhau, làm sao chống lại điều mà người ta đang làm bây giờ là vì lợi nhuận nho nhỏ mà quên mất đi chân-thiện-mỹ, quên mất đi đạo đức; đừng làm trái lương tâm vì lợi nhuận.
-GM Nguyễn Thái Hợp

Có một vài đề nghị mà chúng tôi đưa ra và cơ quan hữu trách họ tiếp thu, chẳng hạn như sau những ngày thảm họa đó thì người dân không thể biết cá nào là cá sạch, cá nào có thể ăn được, cá nào không nên ăn, rồi cá đánh bắt xa bờ đưa về rồi cũng không ai dám mua và cũng không có giấy tờ gì chứng thực đó là cá có thể ăn được thành ra người ta phải đổ ra đường và như vậy trở thành một cuộc biểu tình. Cũng rất may cơ quan chính quyền có những trạm để thu cá đó. Và có giấy chứng nhận cá nào là cá sạch và cá nào không sạch. Đó là bước đầu, nhưng bước đó là bước nhỏ. Vấn đề lớn hơn là bây giờ làm sao tìm được nguồn gốc của độc tố đó ở đâu. Thế nhưng bây giờ không có lý do tìm vì nước sạch rồi, chất độc đó thải ra cách đây một tháng rồi, cho nên phải tìm ở trầm tích phía dưới.

Tôi nghĩ rằng nên chân thành với dân hơn, và nên thẳng thắn hơn để giải quyết vấn đề này trên cơ sở tinh thần khoa học và tôn trọng sự thật!

Gia Minh: Trong những ngày này khi đi tiếp xúc giáo dân và đồng bào ở những khu vực bị tác động, đức giám mục sẽ có những chia sẻ thế nào với họ?

GM Nguyễn Thái Hợp: Tôi chia sẻ với người giáo dân có lẽ bây giờ là lúc thực thiện giới răn yêu thương của Chúa theo một dạng thức mới. Làm sao bây giờ chúng ta là đồng bào với nhau không sản xuất thực phẩm bẩn. Người trồng rau không đưa độc tố vào rau, người trồng lúa cũng vậy, rồi người bán cá cũng vậy: cá có độc tố cho chó ăn chó chết thì không phải vì vậy mà đưa đi bán lậu khiến người khác trở thành người dung cá đó để làm nước mắm. Nếu làm nước mắm thì sau này ít năm nữa, ít tháng nữa lại có người bị ngộ độc vì chuyện đó.

Chúng tôi chỉ khuyên người dân làm sao yêu thương nhau, làm sao chống lại điều mà người ta đang làm bây giờ là vì lợi nhuận nho nhỏ mà quên mất đi chân-thiện-mỹ, quên mất đi đạo đức; đừng làm trái lương tâm vì lợi nhuận.

Mong rằng làm sao bây giờ người dân Việt Nam sản xuất lương thực sạch, sạch thực sự để có thể nuôi sống nhau.

Còn có lẽ người dân Việt Nam làm sao bầu những người đại diện của mình để xứng đáng làm việc dân, việc nước nữa.

Gia Minh: Xin thay mặt quí khán thính giả của Đài Á Châu Tự Do cám ơn giám mục giáo phận Vinh đã dành cho cuộc nói chuyện hôm nay.

VAI TRÒ CỦA TÔN GIÁO TRƯỚC HIỆN TÌNH ĐẤT NƯỚC

VAI TRÒ CỦA TÔN GIÁO TRƯỚC HIỆN TÌNH ĐẤT NƯỚC

(Bài nói chuyện của Đức Cha  Vincent Nguyễn Văn Long, Giám Mục Phụ Tá Tổng Giáo Phận Melbourne, Úc Châu, trong Đêm Tưởng Niệm Tháng Tư Đen, do Quỹ Yểm Trợ Đấu Tranh cho Nhân Quyền Việt Nam, tổ chức tại nhà hàng Seafood Palace, thành phố Westminster, California, ngày thứ Năm 28 tháng 4 năm 2016.)

Kính thưa quý vị đại diện lãnh đạo các tôn giáo, các tổ chức và quý đồng bào,

Hôm nay, tôi rất hân hạnh được đến Thủ Đô của người Việt tỵ nạn trên thế giới, một nơi tuy không phải là quê cha đất tổ của chúng ta, nhưng nó mang đầy sắc thái của một tổ ấm của đàn chim Việt đang tản mác khắp bốn phương trời. Với cái tên Sài Gòn nhỏ, với những lá cờ vàng ba sọc đỏ tung bay ngạo nghễ, với những sinh hoạt văn hóa truyền thống và lịch sử trong một môi trường dân chủ, tự do, pháp quyền, đây không chỉ là nơi “đất lành chim đậu” hay là một điểm son của một nước siêu cường Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ.

Trong hoàn cảnh quê hương chúng ta bị thể chế cộng sản độc tài đảng trị làm băng hoại về mọi mặt,  đây cũng là nơi bảo trì và phát triển văn hóa, lịch sử và truyền thống tinh túy của cha ông chúng ta. Nơi đây chúng ta không đóng khung, không quên nguồn gốc, không an phận trong tâm trạng tha phương cầu thực mà thực hiện trách nhiệm thiêng liêng với đồng bào quốc nội và với tiền đồ dân tộc. Nơi đây, chúng ta –những người tỵ nạn cộng sản, những con dân nước Việt còn trăn trở cho hiện tình đất nước– cùng nhau thực hiện giấc mơ chưa thành của những người đã hy sinh cho tổ quốc. Giấc mơ đó là gì thưa quý vị và đồng bào? Đó là ngày khải hoàn của công lý, của sự thật, của sự nhân bản, của những giá trị Chân-Thiện-Mỹ trên quê hương. Đó là ngày chiến thắng của ánh sáng trên tối tăm, sự lành trên sự dữ, chí nhân trên cường bạo và đại nghĩa trên hung tàn. Đó là ngày cánh chung của chế độ Cộng Sản và ngày quang phục của một Việt Nam thực sự độc lập, dân chủ và vững mạnh trước những thử thách mới. Bao lâu còn bị cai trị bởi chế độ cộng sản, quê hương chúng ta sẽ mãi mãi còn bị băng hoại và bế tắc toàn diện.

Tôn giáo và chính trị:

Tôn giáo và chính trị là hai thực thể mà nhiều người cho là không được trộn lẫn hay phải tách rời. Có nhiều người Công Giáo rất quảng đại với các dự án tình thương ở Việt Nam, xây nhà thờ, nhà xứ, Trung tâm Hành Hương v..v… nhưng họ lại rất dị ứng với các vấn đề Nhân Quyền và Công Lý. Họ có thể cho 5,3 ngàn cho giáo xứ này, dòng tu nọ ở Việt Nam. Còn mua một cái vé số $10.00 để ủng hộ cho Tù Nhân Lương Tâm thì họ đắn đo ngại ngùng. Họ cho rằng đó là làm chính trị! Thế thì Chúa Giêsu có làm chính trị hay không khi Ngài thực thi sứ mạng cứu thế: “Thần trí Chúa.. giải thoát cho kẻ bị giam cầm, đòi tự do cho kẻ bị áp bức…”?

Nhưng không ai, kể cả những người tu hành như tôi, có thể dửng dưng với những vấn nạn xã hội do sự lãnh đạo hay thể chế chính trị gây ra. Chúng ta không thể sống đạo tức là tìm những điều hay lẽ phải mà lại không quan tâm tới sự dữ và sự bất công đang tràn lan trên quê hương. Chúng ta không thể yêu Thiên Chúa mà lại không để ý tới tiếng kêu than của dân oan. Trước khi làm người Công Giáo, trước khi làm giám mục, tôi là người Việt Nam; tôi chịu ơn những anh hùng hào kiệt đã hy sinh cho tiền đồ dân tộc trong suốt chiều dài lịch sử. Tôi chịu ơn những chíên sỹ Việt Nam Cộng Hòa đã bảo vệ tự do cho tôi. Tôi chịu ơn những thuyền nhân đã không may mắn như tôi, nhưng cũng chính vì những cái chết thương tâm của họ mà thế giới tự do đã đón nhận những người tỵ nạn cộng sản còn sống sót như tôi.Tôi không thể không trăn trở với hiện tình đất nước; tôi không thể không nhắm mắt làm ngơ với hệ thống chính trị lỗi thời là chế độ cộng sản đang làm cho đất nước băng hoại hoàn toàn.  Trên huy hiệu giám mục của tôi có lá cờ VNCH trải ngang như làn sóng trên nền xanh là đại dương. Tôi không thể bỏ quên quá khứ và căn tính tị nạn của mình. Tôi không ngần ngại khẳng định lập trường của mình là: không bao giờ tách lìa lý tưởng một Việt Nam phi cộng sản và một Việt Nam nhân bản ra khỏi sứ mạng giám mục của tôi.

Năm 1982 khi về quê hương mình còn đang sống dưới chế độ cộng sản, ĐGH Gioan Phaolô II đã mạnh dạn công bố trong Thánh Lễ đại trào: “Anh chị em thân mến. Dù đời sống của người Ba Lan khó khăn thế nào, chúng ta cung đừng nản lòng tranh đấu cho công lý và sự thật, cho tự do và nhân phẩm của con người.” Điều này  đã cho chúng ta thấy rằng, tranh đấu cho công lý và sự thật, cho tự do và nhân phẩm không phải là việc làm của những kẻ muốn chính trị hóa tôn giáo mà là bổn phận ‘nhp th hóa’ Tin Mừng và ‘Kitô hóa’ môi trường của chúng ta. Nếu chúng ta chỉ giữ đạo trong nhà thờ hay chùa chiền, nếu chúng ta chỉ đóng khung tôn giáo trong những vấn đề siêu nhiên mà hoàn toàn vô cảm với những vui mừng và hy vọng, những sợ hãi và lo âu của đồng loại, thì phải chăng tôn giáo chỉ là thứ thuốc phiện ru ngủ chúng ta như lời Karl Marx? Đây cũng là chiêu bài của cộng sản. Họ muốn tôn giáo chỉ là thứ thuốc phiện ru ngủ dân chúng. Họ muốn biến tôn giáo trở thành một công cụ của chế độ và phục vụ sự độc quyền chính trị của họ.

Công lý xã hội dưới ánh sáng Phúc Âm:

Phúc Âm và đời sống không thể tách lìa nhau; tôn giáo và chính trị không thể không liên hệ với nhau. Vai trò ngôn sứ của Giáo hội đòi buộc người tín hữu ở mỗi bậc và mỗi hoàn cảnh phải tranh đấu cho một xã hội phản ảnh Vương Quốc của Thiên Chúa.

Thực thế, truyền thống công lý xã hội trong Kinh Thánh là bằng chứng hùng hồn về sự nhập thế của các giá trị siêu nhiên vào đời sống tự nhiên của con người. Ơn cứu độ không chỉ có nghĩa là một sự giải thoát của linh hồn và đời sống vĩnh hằng trên Thiên Quốc mà là sự giải thoát con người toàn diện. Ngay trên cõi đời này và ngay trong xã hội này, con người được mời gọi để sống cuộc sống sung mãn với Thiên Chúa và tha nhân. Do đó, sống đức tin và sống thánh thiện không chỉ có một chiều dọc, tức là thờ phượng kính mến Chúa. Sống đức tin và sống thánh thiện không thể tách lìa khỏi tiến trình công lý hóa xã hội và phong phú hóa đời sống con người.

Tiên tri Isaiah đã định nghĩa cho chúng ta thế nào là giữ đạo, đó là “phá v xing xích của bn ác nhân, ct đi gánh nng của k lm than, gii thoát cho k bị áp bc và phá tan mi gông xing” (Isaiah 58:6). Đức Kitô đi đến đâu cũng quan tâm đến người cùng khốn trong xã hội. Ngài đứng về bên những người nghèo hèn, bị áp bức, bắt bớ, thiệt thòi và bất công. Ngài lên án những người dùng quyền lực, địa vị và ảnh hưởng của mình để làm tổn thương, triệt hạ người khác và khuynh đảo xã hội.

Quan hệ giữa Công giáo và cộng sản qua những giai đoạn lịch sử:

Một số quý vị lớn tuổi ở đây chắc đã từng trải qua thời kỳ Việt Minh vào những năm sau Đệ Nhị Thế Chiến. Ở Bắc Việt, Đức Giám Mục Lê Hữu Từ, đã có thời lập ra khu Bùi Chu – Phát Diệm tự trị với cả những đội vũ trang Tự vệ Công giáo, chống lại chính quyền Việt Minh do ông Hồ Chí Minh lãnh đạo. Đối với ngài cũng như rất nhiều giám mục miền Bắc trong thời kỳ đó đã không ngần ngại dấn thân cho quê hương và có thể nói vượt qua cái ranh giới thông thường của đạo và đời, tôn giáo và chính trị. Hôm nay, tôi không có ý hoài niệm về một quá khứ mà nhiều người trong thế hệ cha anh rất tự hào về giáo hội Việt Nam; tôi càng không có ý cổ võ một con đường chống đối bạo động dù đối với chế độ vong bản phi nhân. Tuy nhiên, khi lấy cuộc sống sung mãn làm mục đích, chúng ta không thể mặc nhiên để sự ác hoành hành khống chế xã hội. Sự ác này không những thể hiện nơi cá nhân hay đoàn thể. Tôi cho rằng sự ác lớn nhất đang hoành hành trên đất nước chúng ta hôm nay chính là tà quyền và hệ thống chính trị đưa con người vào chỗ bế tắc. Tôi cho rằng chỉ có một Việt Nam hết nô lệ bởi ý thức hệ cộng sản, hết trói buộc bởi cái gọi là tư tưởng Hồ Chí Minh, hết bị xiềng xích bởi định hướng xã hội chủ nghĩa thì mới có thể vươn mình đứng dậy.

Tôi mở ngoặc ở đây để nói về những lời phát biểu được coi là rất đột phá của một số đại biểu tại quốc hội cộng sản Việt Nam (Trương Trọng Nghĩa, Dương Trung Quốc). Họ dám mạnh dạn lên tiếng về tình trạng không an toàn về pháp lý, các quyền tự do dân chủ không bảo đảm đầy đủ và lo sợ ở đất nước bị lệ thuộc.  Thế nhưng, cả những đại biểu phản tỉnh này vẫn còn trong cái vòng luẩn quẩn của chủ nghĩa xã hội. Họ chưa có can đảm để nói lên cái cội rễ của sự bế tắc toàn diện, thậm chí còn thần thánh hóa ông Hồ Chí Minh: Bao lâu còn bị nô lệ bởi ý thức hệ cộng sản, bấy lâu đất nước sẽ không có lối thoát. Chỉ khi không còn cái quái thai do Hồ Chí Minh sinh ra và đảng cộng sản tiếp tục nuôi dưỡng thì dân tộc ta mới ra khỏi cơn ác mộng.

Trong cuốn “Chứng từ của một giám mục” mà các bác trong nhóm “Diễn Đàn Giáo Dân” đã xuất bản năm 2009, người đọc có cảm tưởng tìm được một đóa hoa sen tinh khiết lừng lững vươn lên giữa bùn lầy nhơ bẩn. Sống qua những biến cố hải hùng nhất khi Việt Minh cướp chính quyền, thanh trừng nội bộ, cải cách ruộng đất, chủ trương bạo động cách mạng, di cư 54, xâm lăng miền nam v..v.. Gíam Mục Lê Khắc Trọng luôn có cái nhìn sâu sắc để nhận biết hư thật trong cái chế độ gỉa dối tuyên truyền. Quan trọng hơn nữa, ngài luôn giữ vững lập trường không thỏa hiệp và không nhượng bộ trước những âm mưu khống chế và lợi dụng tôn giáo của cộng sản. Thái độ dứt khóat của ngài về cái tổ chức tiền nhân của “Ủy Ban Đoàn Kết Công Giáo” là một điều tiêu biểu.

Những năm gần đây, tiếp theo chính sách đổi mới của đảng CSVN, một phong trào tô điểm cho chế độ với những nới lỏng về kinh tế, tôn giáo, du lịch v.v.. được tuyên truyền rầm rộ. Thực tế là như thế nào? Đó chỉ là một sự đổi mới giả tạo, một kiểu sơn phết bên ngoài trong khi cả hệ thống chính trị như căn nhà đã mục nát từ bên trong cái nền tảng của nó.

Theo chính sách đổi mới nửa vời này, cái tôn giáo cũng đã được hưởng một số tự do “xin cho” của chế độ. Vì thế, gần đây chùa chiền, nhà thờ, dòng tu, trung tâm hành hương v.v.. cứ như trăm hoa đua nở trên khắp nước. Thậm chí có những nơi người dân sống thật cơ cực nhưng nơi thờ phượng thì vẫn sang trọng. Nếu là một du khách từ Úc hay Mỹ thăm Việt Nam, họ sẽ ngạc nhiên khi thấy các nhà thờ hay chùa chiền xây lên với mức kỉ lục. Những khu công giáo di cư như ở Hố Nai Gia Kiệm, người ta có cảm tưởng là có một phong trào xây và tu bổ nhà thờ. Lại nữa, họ sẽ thấy các sinh hoạt tôn giáo như rước sách, lễ hội, hành hương v.v.. thật đông đúc năng động. Có nhiều đấng bậc còn chế diễu những ai chỉ trích chế độ là chúng ta phải cám ơn cộng sản vì họ đã làm ơn cho giáo hội.

Tôi không có ý chỉ trích việc xây cất sửa sang nơi thờ phượng. Tôi cũng không phê bình việc tổ chức các lễ hội hay rước sách trọng thể. Nhưng nếu chúng ta chỉ đo lường sự năng động của Giáo Hội qua những sinh hoạt thuần tuý tôn giáo thì tôi e rằng đó là một sự thẩm định phiếm diện. Truyền thống đức tin Công Giáo luôn gắn liền với công bình xã hội, nhân phẩm con người, lợi ích chung và các giá trị căn bản. Nếu chúng ta có nhiều nhà thờ, nhiều người đi lễ, nhiều linh mục tu sĩ, nhiều lễ hội v.v.. mà chưa làm muối men cho tiến trình công lý hoá cho xã hội, chưa dấn thân trong việc phục hồi nhân phẩm con người, lợi ích chung và các gía trị căn bản thì tôi cho rằng chúng ta chưa thực hiện đầy đủ vai trò làm lương tri của xã hội.

Tôn giáo là lương tri của xã h̉ội hay là công cụ của chế độ?

Lịch sử Việt Nam qua nhiều thời đại đã minh chứng được sự dấn thân của người tín hữu thuộc mọi thành phần giáo hội vào sự nghiệp bảo vệ và phát triển đất nước. Thế nhưng trong xã hội toàn trị, sự ru ngủ lương tri của giáo hội đã trở thành một hiện tượng phổ biến nằm trong chính sách công cụ hóa tôn giáo của ta quyền cộng sản. Các cụm từ như tôn giáo và dân tộc,’ ‘tt đời đẹp đạo,’ giáo dân tt công dân tt,’ kính Chúa yêu nước‘đồng hành cùng dân tộc đã trở thành những viên thuốc an thần để ru ngủ lương tri và vô hiệu hóa vai trò ngôn sứ của giáo hội. Tại La Vang năm 2010 Phó Thủ Tướng Nguyễn Thiện Nhân đã ban huấn từ cho cả các giám mục Việt Nam về việc mà ông gọi là “đồng hành cùng dân tộc.” Bằng chiêu bài đồng hóa đảng với dân tộc họ biến lòng yêu nước thành yêu đảng và chống đảng là chống lại dân tộc. Điều đáng buồn là liều thuốc an thần này đang làm ru ngủ và làm vô cảm lương tri của nhiều người Việt Nam, kể cả người tín hữu. Đồng hành cùng dân tộc không thể là đồng hành cùng chế độ, nhất là khi chế độ đó đang đưa dân tộc vào chỗ diệt vong.

Quý vị thân mến,

Nhưng tôi nghĩ rằng nếu tôn giáo mà mất vai trò ngôn sứ thì nó bị thuần hóa và trở thành công cụ của chế độ. Lúc đó, chúng ta không còn là tiếng kêu trong hoang địa như ông Gioan Tẩy Giả nữa mà sẽ là tiếng xèng kêu inh ỏi (1Cor 13:1). Thánh Phaolô nói là nếu tôi làm được nhiều điều cao trọng mà không có đức ái thì tôi chỉ là chiếc thùng rỗng kêu to. Điều này có thể áp dụng vào việc chúng ta chu toàn sứ mạng Phúc Âm. Nếu Giáo Hội chưa dấn thân trong việc phục hồi nhân phẩm con người, lợi ích chung và các gía trị căn bản, nhất là trong một xã hội không tôn trọng nhân quyền như tại Việt Nam, thì có phải chúng ta chỉ là tiếng xèng kêu inh ỏi hay không?

Gần đây tại Việt Nam, có phong trào xây cất các trung tâm hành hương và các trung tâm sinh hoạt của các địa phận và dòng tu. Riêng tại Xuân Lộc, giáo phận đã mua được hàng trăm mẫu đất và một chương trình kiến thiết đồ sộ đang được tiến hành. Được biết giáo phận lớn nhất nước này có hy vọng Trung Tâm Núi Cúi sẽ là nơi tiếp đón ĐGH Phanxicô một khi ngài được đảng CSVN cho phép đến. Tôi chắc chắn rằng nếu đặt chân tới VN, ĐGH sẽ được tiếp đón một cách vô cùng long trong. Thế giới bên ngoài sẽ nhìn thấy một hình ảnh một giáo hội công giáo hơn cả nhiều nước bên tây phương về con số giáo dân, linh mục, tu sĩ và về những biểu hiện đức tin bề ngoài. Đó sẽ là một hình ảnh để chế độ cs có thể tuyên truyền về chính sách tự do tôn giáo của họ. Thế nhưng nếu chúng ta đo lường vai trò giáo hội theo tiêu chuẩn phúc âm, tức là ảnh hưởng của giáo hội như men dậy bột, như đèn sáng trong đêm tối, như tiếng nói sự thật giữa sự gỉa dối thì tự hỏi sứ mạng đó đang được chu toàn như thế nào. Nếu chúng ta có đội ngũ linh mục tu sĩ đông đảo, có nhà thờ to, chùa đẹp, Trung Tâm hành hương hoành tráng…nhưng với cái giá là bị vô hiệu hóa vai trò làm lương tri xã hội, làm người đồng hành với người sầu khổ, bênh vực dân oan, quan tâm tới kẻ chịu bất công, đóng góp vào tiến trình công lý hoá xã hội v..v..  thì còn ý nghĩa gì?

Tôi cảm tạ Thiên Chúa đã ban cho Giáo Hội vị Cha Chung luôn quan tâm đến những người bị bỏ rơi, nhất là những nạn nhân của bất công.Trong tông huấn mang tựa đề “Niềm vui của Tin Mừng”,  Đức Giáo Hoàng Phanxicô nói rằng “tôi muốn một Giáo Hội bị thương tích, đau đớn và lấm bùn vì đã dám dấn thân xuống đường thay vì một Giáo Hội ẩn mình sau một lớp bình phong của kinh kệ, lễ nghi và lề luật mà xa lìa những tâm hồn đổ nát”. Tôi cho rằng đây là một lời hiệu triệu và một sự thách thức cho Giáo Hội Việt Nam để chúng ta ẩn mình trong những cơ sở vật chất hoành tráng mà quên đi sứ mạng đồng hành với những người bị ức hiếp trong lộ trình đấu tranh cho công lý.

Cách đây 30 năm Đức Hồng Y Giacobe Sin ở Phi Luật Tân đã dẫn hơn 1 triệu giáo dân xuống đường trong cuộc “cách mạng Hoa Mân Côi”. Sở dĩ gọi như hế là vì những người biểu tình chỉ cầm trong tay có tràng hạt! Họ đọc kinh, ca hát và đồng thời kêu gọi Tổng Thống Fidel Marcos từ chức vì sự bế tắc chính trị trong nước. Ông Fidel Marcos đã bị lật đổ vì sức mạnh quần chúng (people power). Nhưng xét cho cùng, sự sai trái của ông Marcos không thể so sánh với những tội ác tầy trời của Cộng sản Việt Nam.

Một chút nữa đây, chúng ta sẽ cùng xem qua một vài hình ảnh nói lên tội ác tầy trời của Cộng Sản. Từ cải cách ruộng đất cho đến di cư 54, từ Tết Mậu Thân cho đến mùa hè đỏ lửa 72, từ biến cố 30-4.75 cho đến cuộc vượt bên vô tiền khoáng hậu. Những năm gần đây, một cuộc dàn xếp trao đổi mờ ám giữa Đảng Cộng Sản Việt Nam và quan thầy Trung Cộng đã diễn ra. Hậu quả là Đảng CSVN được bảo vệ quyền lực và bổng lộc để đổi lại sự mất chủ quyền cho Trung Cộng và khống chế toàn diện trên các lĩnh vực kinh tế, môi trường, quân sự, quốc phòng. Biến cố ô nhiễm tại Vũng Áng gây tổn thất sinh thái và ảnh hưởng độc hại cho hàng triệu người tại các tỉnh ven biển miền Trung là tiêu biểu cho sự trao đổi mờ ám này. Đây có phải là biến cố “tức nước vỡ bờ” và cơ hội để người dân Việt Nam vượt qua sự sợ hãi hay không? Cô giáo Trần thị Lam ở Hà Tĩnh đã viết lên một bài thơ thật ai oán:

Đất nước mình ngộ quá phải không anh?
Bốn ngàn tuổi mà dân không chịu lớn
Bốn ngàn tuổi mà vẫn còn bú mớm
Trước những bất công vẫn không biết kêu đòi…

Đất nước mình lạ quá phải không anh?
Những chiếc bánh chưng vô cùng kì vĩ
Những dự án và tượng đài nghìn tỉ
Sinh mạng con người chỉ như cái móng tay…

Đất nước mình buồn quá phải không anh?
Biển bạc, rừng xanh, cánh đồng lúa biếc
Rừng đã hết và biển thì đang chết
Những con thuyền nằm nhớ sóng khơi xa…

Đất nước mình thương quá phải không anh?
Mỗi đứa trẻ sinh ra đã gánh nợ nần ông cha để lại
Di sản cho mai sau có gì để cháu con ta trang trải
Đứng trước năm châu mà không phải cúi đầu…

Đất nước mình rồi sẽ về đâu anh?
Anh không biết em làm sao biết được
Câu hỏi gửi trời xanh, gửi người sau, người trước
Ai trả lời dùm đất nước sẽ về đâu…

Giáo Hội Phi Luât Tân đã mạnh dạn nhập vào cuộc khi chính phủ độc tài Marcos ban hành lệnh thiết quân luật và triệt hạ các đối thủ chính trị. Giáo Hội Việt Nam có thể đứng ngoài lề khi đất nước đang đứng trước bờ vụng thẳm của sự diệt vong. Muốn phục hưng đất nước, chúng ta không thể làm ngơ với hệ thống chính trị tha hóa, chúng ta không thể cắt bỏ cái bưới ung thư là chế độ Cộng Sản. Tôi dám khẳng định là chúng ta không thể yêu nước mà không chống Cộng và diệt Cộng vì ý thức hệ Cộng Sản chính là căn nguyên và cỗi rẽ của mọi bế tắc, mọi băng hoại mà người dân ta đang gánh chịu.

Kính thưa qúy khách và đồng bào,

Lịch sử sẽ đào thải những gì không còn thích hợp. Dù có ngoan cố cưỡng lại, không ai có thể ngăn cản thế lực của lịch sử, cũng như không chính thể nào có thể làm ngược lòng dân mà tồn tại. Chúng ta hãy can đảm dấn thân cho tương lai của chúng ta và con cháu chúng ta, chúng ta hãy góp một bàn tay khai thông những bế tắc hầu cùng với toàn thể dân tộc mở ra một kỷ nguyên mới cho quê hương Việt Nam. Hãy VƯỢT QUA MỌI SỢ HÃI. Hãy  liên kết thành sức mạnh để phá tan xiềng xích của sự bạo tàn, dối trá và gian ác là chế độ cộng sản. Hãy cùng nhau khai thông dòng sông lịch sử để nó được chảy và làm tươi mát phì nhiêu cho đất Việt thân yêu. Xin Thiên Chúa chúc lành và kiện toàn cho mọi hy sinh và nỗ lực của chúng ta, người con dân của tổ quốc trong và ngoài nước đang khát khao và tranh đấu cho công lý. Hãy vững tin tiến về bình minh mới, ngày mùa gặt mới của quê hương, vì “người đi gieo trong đau thương sẽ về giữa vui cười”.

(Chu Tất Tiến ghi lại.)

Anh chị Thụ & Mai gởi

Để cứu mình và cứu đồng bào ruột thịt

Tram cuu Thu Tuong “NGUYEN TAN DUNG”

PHẢI ĐÓNG CỬA NGAY, KHÔNG CHỈ TẬP ĐOÀN THÉP FORMOSA HÀ TĨNH MÀ CÒN NHIỀU NƠI KHÁC NỮA !

Bs. Hồ Hải Posted on: 2016-05-03

Mấy hôm nay thông tin ô nhiễm môi trường biển miền Trung Việt Nam tràn về, hết tôm cá chết, đến người ngộ độc và chết. Tôi đã có bài viết nhân dân Việt Nam hãy kiện tập đoàn Formosa ra tòa án quốc tế, nếu chính phủ Việt Nam không kiện, buộc bồi thường, và đóng cửa tập đoàn này, vì đã vi phạm luật tài nguyên môi trường của Việt Nam và của Công ước thế giới về bảo vệ môi trường vừa được ký kết tại trụ sở Liên Hiệp Quốc của 171 nước thành viên vào ngày 22/4/2016.

Song song với việc này, tôi tìm hiểu về xuất thân, cơ cấu, và cách họ làm việc tại dự án khu công nghiệp Vũng Áng, Hà Tĩnh như thế nào?

Ít ai để ý thông tin ngao chết từ tháng 12/2015, chỉ khi cá chết mới chú ý Formosa Hà Tĩnh!

FORMOSA HÀ TĨNH XUẤT THÂN MỜ ÁM

Điều đầu tiên khi tìm hiểu tôi thấy xuất hiện cái tên: Ha Tinh Formosa (Cayman) Limited. Tôi không rõ lắm, nhưng cái tên Cayman trong ngoặc đơn làm cho bất kỳ ai đã từng làm ăn cũng có thể liên tưởng đến một Offshore Company – dạng công ty giống như hồ sơ Panama – lập ra ở thiên đường trốn thuế của quần đảo Cayman thuộc Vương Quốc Anh. Điều này cũng đã được báo CAFEF xác tín. Nó được thành lập ngày 12/6/2008 tại Cayman.Tập đoàn CSC của Đài Loan – China Steel Corporation of Taiwan – nắm giữ 19% cổ phần.

Một thông tin khác từ trang Steel First đưa ngày 04/10/2013 thì Formosa Petrochemical Corp (FPC), một công ty con của tập đoàn Đài Loan Formosa Plastics Group, đã giảm cổ phần của mình tại Việt Nam ở Formosa Hà Tĩnh Steel Corp xuống còn 14,75% từ con số đầu tư ban đầu là 21,25%. Nhưng mọi thông tin bí mật không được cho phép tiết lộ từ các thành viên của Formosa Hà Tĩnh Steel Corp.

Ngày 30/7/2015, Tập đoàn JFE Steel Corporation của Nhật Bản ra thông báo, họ sẽ đầu tư vào Formosa Hà Tĩnh Steel Corp 5%. Và cơ cấu thành phần của nó như sau:

Tổng công ty Formosa Hà Tĩnh Steel (VSATTP)

Địa điểm: Khu kinh tế Vũng Áng, Huyện Kỳ Anh, tỉnh Hà Tĩnh, Việt Nam
Thành lập: 2008
Chủ tịch: Chen, Yuan Cheng
Kinh doanh: Tích hợp sản xuất thép
Vốn điều lệ: 4,5 tỷ USD
Cổ đông: Hiện tại: FPG của FPC: 95%, China Steel Corporation của Đài Loan: 5%
Kế hoạch: FPG 70%, China Steel Corporation 25% và JFE Steel 5%
Nhân viên: 6466 (kế hoạch cho giai đoạn đầu của dự án)
Đầu tư: 10,5 tỷ USD (kế hoạch cho giai đoạn đầu của dự án)
Cơ sở vật chất theo quy hoạch: lò Coke, Nhà máy nghiền bột sắt, hai lò nung cao, cơ sở sản xuất thép, nhà máy cán nóng, thép thanh / máy cán que sợi và máy phát điện.

Đến đây chúng ta thấy 3 chủ đầu tư chiến lược của Formosa Hà Tĩnh là: Tổng công ty thép Đài Loan: 25%, Công ty con của FPC là FPG: 70% và Tập đoàn thép JFE Nhật Bản 5%. Nhưng có một thông tin gốc từ Quần đảo Caymen đưa ra là, mọi giao dịch buôn bán cổ phiếu của Formosa Hà Tĩnh đều diễn ra ở đây thông qua nhà trung gian Alibaba của Jack Ma ở Trung Hoa lục địa theo dạng IPO!

Những vấn đề đặt ra cho Việt Nam cần phải điều tra kỹ càng gồm:

  1. Formosa Hà Tĩnh có văn phòng đặt ở Quần đảo Cayman, Vương quốc Anh.
    2. Việc chuyển nhượng cổ đông chiến lược do Alibaba thực hiện dạng IPO ở đảo Cayman rất bí ẩn.
    3. Liệu khi Việt Nam cấp phép hồ sơ cho Foprmosa Hà Tĩnh có phù hợp với luật đầu tư của mình không?

DIỄN BIẾN TRẦM TRỌNG CỦA CÁ CHẾT Ở BIỂN ĐÔNG

Ca chet BIEN DONG

Khoảng cách bể biển từ Hà Tĩnh vào Đà Nẵng 418km chỉ mất 2 tuần nhiễm độc biển theo dòng thủy lưu, chỉ 6 tuần nữa sẽ nhiễm độc đến mũi Cà Mau!

Cho tới hôm nay, sau cuộc họp báo của Formosa Hà Tĩnh thực hiện chiều ngày 26/4/2016, họ vẫn khẳng định họ không gây ô nhiễm môi trường biển, và họ không liên quan gì đến vụ cá biển chết trên chiều dài 250km từ Hà Tĩnh đến Thừa Thiên Huế. Nhưng sáng nay, 27/4/2016, theo dòng thủy lưu, cá biển đã chết đến bờ biển Đà Nẵng dài 418km – theo bản đồ của Google Map.

Chiều nay, 27/4/2016, bộ tài nguyên môi trường sẽ trả lời kết quả vì sao cá chết và người chết ở biển miền Trung. Nhưng tin đưa 14:36′ chiều nay là Hủy họp báo về nguyên nhân cá chết ở miền Trung, do đâu? Do các cơ quan thẩm định của đảng cầm quyền kém năng lực hay do lệnh của thiên triều phương Bắc? Lời tuyên thệ nhậm chức của quốc hội, chủ tịch nước và thủ tướng còn chưa đầy tháng, nhưng họ bỏ đi đâu?

Lúc này, hơn lúc nào hết, người dân Việt thấm thía chân lý: “Ngay cả độc lập tự do cũng mua được bằng tiền, dù chúng không có gì quý bằng”. Và một chân lý khác của cố tổng thống Nguyễn Văn Thiệu: “Đừng nghe những gì cộng sản nói, hãy nhìn kỹ những gì cộng sản làm” đời đời không thay đổi!

Chỉ trong nửa tháng qua, cá chết đã lan rộng trên 418km, thì khoảng cách bờ biển từ Đà Nẵng đến Cà Mau là 1242km, chỉ mất khoảng 6 tuần! Nếu tính thời gian lan tỏa cá chết từ Hà Tĩnh đến Mũi Cà Mau thì chỉ trong 8 tuần, kể từ ngày dân phát hiện cách đây 2 tuần. Toàn bộ bờ biển Việt Nam trở thành bờ biển chết. Cuộc chết này diễn ra đúng dịp 30/4/2016 cũng ngần ấy thời gian 55 ngày đêm, mà không chỉ chết cá, mà cả con người.

THIỆT HẠI LÀ DIỆT VONG VÀ NỘI CHIẾN

Biển chết thì Việt Nam không chỉ thiệt hại về ngư trường, mà con thiệt hại rất nhiều ngành liên quan chỉ vì một số tiền giá trị 10.5 tỷ đô la của dự án Formosa Hà Tĩnh Steel Corp.

Đầu tiên là toàn bộ thu nhập hàng tỷ đô la do ngư dân đánh bắt, nuôi trồng hải sản mỗi năm đem về. Theo báo cáo năm 2015 chỉ riêng ngành xuất khẩu hải sản đã mang về cho Việt Nam 6.72 tỷ đô la! Chưa kể, tiêu thụ nội địa, và đảng cộng sản vẫn rêu rao rằng, ngư dân bảo vệ biển đảo quê hương, chứ không phải quân đội bảo vệ.

Thứ hai là, ngành du lịch cả nước sẽ chết, một ngành công nghiệp không khói, không gây ô nhiễm chết đi. Tốc độ tăng trưởng ngành du lịch trong 10 năm qua đã tăng gấp 6 lần. Tổng thu du lịch năm 2015 theo báo cáo của tổng cục du lịch ngày 30/12/2015 là 338.000 tỷ đồng tương đương hơn 15 tỷ đô la.

  Thứ ba là, ngộ độc toàn dân vì ăn thực phẩm biển và tắm biển không thể tính bằng tiền khi di chứng nó để lại bệnh tật, dị tật bẩm sinh cho những thế hệ tiếp theo. Tấm gương của Nhật Bản về bệnh Minamata do ngộ độc thủy ngân từ việc súc rửa đường ống của Tập đooàn Chisso vào năm 1956! Nhưng ở Formosa Hà Tĩnh Corp không biết có bao nhiêu kim loại nặng ngoài thủy ngân?

Dân Hà Tĩnh: Chúng tôi đánh bắt cá gần bờ không còn ai thu mua nữa!

Thứ tư của thiệt hại có thể dẫn đến bạo loạn xã hội là tình trạng thất nghiệp của ngành nuôi trồng đánh bắt hải sản trong cả nước, và ngành du lịch gây ra. Trong khi, Formosa Hà Tĩnh Corp chỉ có thể giải quyết công ăn việc làm không tới 5000 lao động Việt Nam.

Chỉ tính riêng ngành du lịch đến năm 2010 đã giải quyết 1.472.000 lao động, và đến năm 2015 bổ sung thêm 620.000 lao động mới, vị chi là giải quyết công ăn việc làm 2.092.000 lao động. Cũng chỉ tính riêng ngành nuôi trồng thủy sản và đánh bắt cá năm 2014 của Tổng cục thống kê đã có đến 7.989.700 người làm nghề đánh bắt cá chưa kể hơn 100 ngàn lồng bè với 1.053.900 hecta nuôi trồng thủy sản của bà con nông dân trên khắp cả nước.

Thứ năm của thiệt hại là, khi hơn 10 triệu lao động kia thất nghiệp sẽ kéo theo những ngành nghề khác như ảnh hưởng trực tiếp là nhà hàng khách sạn có kinh doanh đồ hải sản, và các ngành liên đới bị giảm sút vì sức mua trong dân giảm. Như vậy cần khu công nghiệp thép Formosa Hà Tĩnh hay cần biển như ông giám đốc đối ngoại của Formosa đã nói thì quá rõ.

Tôi cho rằng ông Chu Xuân Phàm là người tốt, ông đã giúp cho chính quyền và nhân dân Việt Nam sáng mắt ra khi phải hy sinh dân tộc và tổ quốc cho 10.5 tỷ đô la kiếm ăn của nhóm lợi ích, là điều không thể chấp nhận được! Ông đã dạy chúng ta một bài học cần phải làm gì, và hãy bỏ nó khi chưa muộn. Cảm ơn ông.

KHÔNG CHỈ CÓ FORMOSA

Tết âm lịch 2016 vừa rồi, tôi về thăm lại Daklak, và được biết thị xã Gia Nghĩa, tỉnh Daknong, nơi mà các khu công nghiệp Bauxite Tây Nguyên Tân Rai và Nhơn Cơ đã làm ô nhiễm mạch nước ngầm. Dân Gia Nghĩa bây giờ không dám uống nước từ giếng nước, mà phải mua nước từ Ban Mê Thuột về để uống. Người dân có khả năng phải đưa con em mình từ Gia Nghĩa di cư đến thành phố hoặc địa phương khác sinh sống và học tập.

        Nạn hạn hán và ngập mặn ở miền Tây Nam Bộ năm nay và hạn hán miền Trung đang diễn ra không chỉ là El Nino, mà còn là hậu quả của kế hoạch phát triển sai lầm của đảng cầm quyền bằng mọi giá phát triển nước ta là một nước công nghiệp hiện đại đến năm 2030 mà không có một tầm nhìn và trách nhiệm vĩ mô cho đất nước và dân tộc.

LỜI KHUYÊN CỦA MỘT THẦY THUỐC

Ngay từ bây giờ, toàn bộ người dân sống trên lãnh thổ Việt Nam cần làm gấp những việc sau:

  1. Ngay bây giờ, di chuyển từ miền Trung vào Nam ở nếu có điều kiện.
  2. Dự trữ gạo, mắm, muối, khô hải thủy sản dùng ít nhất cho 6 tháng.
  3. Ngưng sử dụng thực phẩm biển và nuôi trồng hải sản sau khi Formosa Hà Tĩnh Steel Corp đóng cửa ít nhất 6 tháng.
  4. Phụ nữ mang thai chấm dứt dùng thủy hải sản bắt đầu từ hôm nay đến sau khi sinh nở và Formosa Hà Tĩnh Steel Corp đóng cửa ít nhất 6 tháng.

Hãy tự bảo vệ mình bằng cách:

  1. Không ăn đồ biển.
    2. Không đi du lịch miền biển, trước mắt là 30/4/2016 ở nhà tránh bệnh.

KẾT

Cuối ngày 25/4/2016 vừa qua, tôi rất hy vọng khi ông tân thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã yêu cầu khẩn trương xử lý nghiêm vụ cá chết ở miền Trung. Nhưng vẫn chưa đủ, cần phải rà sóat tất cả các khu công nghiệp mà các vua địa phương đã quy hoạch thiếu tầm nhìn trong 10 năm qua, mà hủy bỏ nó không thương tiếc. Riêng Formosa Hà Tĩnh Corp là buộc họ phải đền bù và đóng cửa ngay khi có chứng cứ pháp lý khi vẫn còn chưa muộn. Nếu không, dân tộc này sẽ đổ máu một lần nữa là điều không tránh khỏi.

Cuộc di dân những tử thi cá lần này là một cuộc chết của dân tộc Việt không khác 55 ngày đêm của sự cố 30/4/1975. 41 năm sau khi giành được miền Nam, năm nay đảng cộng sản cầm quyền đưa dân tộc vào một “cuộc chết” khác bằng độc dược cũng bằng khoảng thời gian giành lấy một miền Nam đang đứng đầu Đông Nam Châu Á, rồi đưa nó về bùn nhơ tăm tối và hủy diệt miền Nam chỉ vì tiền cho nhóm lợi ích của đảng.

71 năm ở miền Bắc, và 41 năm ở miền Nam dân Việt sống trong một bầu không khí độc lập tự do nửa vời dưới sự áp đặt của kẻ ngooại bang phương Bắc đã quá đủ để nhấn chìm dân tộc Việt đi đến họa diệt vong không xa nữa. Tôi viết bài này để chính quyền và người dãn hãy chọn lựa: Diệt vong hay là sống? Kẻ thù của dân tộc Việt là ai? Hành động hay là chết?

Nếu đảng cầm quyền không làm thì nhân dân Việt Nam phải làm. Tôi kêu gọi tất cả ai là đồng bào Việt trên toàn thế giới hãy ký vào thỉnh nguyện thư theo link sau:

Code:

https://petitions.whitehouse.gov/petition/help-vietnamese-people-prevent-environmental-disaster-ha-tinh-province-central-vietnam

Mọi thông tin cá nhân mà mọi người ký được website bảo mật không làm tổn hại đến bất kỳ ai.

Việc làm này của các bạn sẽ giúp chúng ta sống còn hoặc là chính phủ Việt cộng chọn thép hoặc chọn dân tộc, cũng như kêu gọi quốc hội Hoa Kỳ hãy ngưng quyết định hoặc loại Việt Nam ra khỏi TPP. Nếu không chúng ta sẽ chết, con cháu chúng ta sẽ tàn tật muôn đời, dân tộc ta sẽ bị diệt chủng!

Các bạn chỉ cần click vào link, bên tay phải màn hình sẽ có 4 ô:

  1. First Name: Điền tên mình vào.
    2. Last Name: Điền họ mình vào.
    3. Email Address: Điền địa chỉ email mình vào.
    4. Sau đó click chuột vào ô: Sign Now.
    5. Cuối cùng, vào email của mình và confirm một email từ nhà trắng gửi cho bạn bằng cách click vào dòng: “Confirm your signature by clicking here.” Và chia sẻ link này cho mọi người mà bạn quen biết.100.000 chữ ký trong vòng 30 ngày sẽ là điều cần thiết phải có. Hãy chia sẻ link này và hãy ký tên. Mọi thông tin được website bảo mật không làm tổn hại đến bất kỳ ai. Xin cảm ơn.

Sài Gòn, 16h11′ ngày thứ Tư, 27/4/2016

(Bs. Hồ Hải)

Trấn an bằng cách ăn cá, tắm biển là phản khoa học

Trấn an bằng cách ăn cá, tắm biển là phản khoa học

adminbasam

Người Việt

 Viên chức Ðà Nẵng, Quảng Nam tắm biển để trấn an dân rằng biển đã sạch. (Hình: Tuổi Trẻ)

Viên chức Ðà Nẵng, Quảng Nam tắm biển để trấn an dân rằng biển đã sạch. (Hình: Tuổi Trẻ)

Dù chế độ Hà Nội thực hiện nhiều động tác kèm nhiều tuyên bố, khẳng định, những vùng biển mà cá từng chết trắng nay đã an toàn nhưng các động tác và tuyên bố này có nhiều mâu thuẫn.

Cuối tuần vừa qua, từ phó thủ tướng đến một số bộ trưởng của các bộ hữu trách và viên chức chính quyền một số địa phương như Ðà Nẵng, Hà Tĩnh đã ra biển để tắm và ăn hải sản cho báo giới quay phim, chụp ảnh nhằm chứng minh biển đã sạch. Tổng Cục Môi Trường thì mới loan báo nước tại các vùng biển thuộc bốn tỉnh: Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên-Huế đã đạt “quy chuẩn Việt Nam.”

Cũng vào cuối tuần vừa qua, chính quyền Việt Nam đã tổ chức đón những tàu đánh cá vừa cập bến để mua hết số cá mà ngư dân đánh được, kèm tuyên bố sẽ cấp “giấy chứng nhận hải sản sạch” để ngư dân có thể bán cá.

Ngoài việc cấp gạo cứu đói, chính quyền Việt Nam cũng đã yêu cầu Ngân Hàng Nhà Nước chỉ đạo hệ thống ngân hàng thương mại xóa nợ hoặc giãn nợ, giảm lãi suất để giảm áp lực và sự bất bình nơi các nạn nhân của thảm họa môi trường – cá chết trắng biển.

Ngày 1 tháng 5, 2016, ông Nguyễn Xuân Phúc, tân thủ tướng Việt Nam cam kết với dân chúng rằng sẽ giải quyết thảm họa một cách nghiêm túc, khách quan. Tân thủ tướng Việt Nam yêu cầu các cơ quan hữu trách nhanh chóng “điều tra, làm rõ nguyên nhân cá chết,” kể cả phối hợp với các chuyên gia ngoại quốc.

Cho đến nay, chính quyền Việt Nam chỉ xác định thảm họa cá chết trắng biển là do nước biển nhiễm độc nhưng không xác định nước biển nhiễm loại độc tố nào và độc tố từ đâu mà ra.

Ðáng lưu ý là dù các viên chức chính quyền từ trung ương đến địa phương thi nhau tắm biển, ăn cá để trấn an dân chúng thì hôm 1 tháng 5, thủ tướng Việt Nam chỉ dám khẳng định: “Hải sản đánh bắt cách bờ từ 20 đến 30 hải lý đã an toàn.” Ông ta không nói gì đến tình trạng vùng biển gần bờ.

Ðề nghị của một số chuyên gia, xét nghiệm các mẫu cá chết để tìm độc chất, lấy mẫu nước trong lòng đường ống dẫn chất thải của Formosa tống ra biển để đối chiếu vì dễ làm vẫn không được chính quyền Việt Nam thực hiện. Các cơ quan hữu trách chỉ lấy mẫu nước ở những nơi từng có cá chết để xét nghiệm. Ai cũng biết nước biên chuyển động liên tục thành ra khó có thể tìm câu trả lời thật sự thỏa đáng.

Ngoài việc chỉ “liên tục quan trắc chất lượng nước biển” và “kiên quyết” không xét nghiệm cá chết để xác định độc tố nào gây ra thảm họa còn có nhiều dấu hiệu khác cho thấy, chính quyền Việt Nam vẫn chỉ tiếp tục “hớt phần ngọn, bỏ phần gốc.”

Chẳng hạn sau khi ngư dân phát giác một “đường ống khổng lồ” dài khoảng 1.5 cây số, đường kính khoảng 1.1 mét, dẫn nước thải từ Formosa Hà Tĩnh thuộc khu kinh tế Vũng Áng ra biển, một thứ trưởng của Bộ Tài Nguyên-Môi Trường Việt Nam tuyên bố, Bộ này không hề bất ngờ về sự hiện diện của “đường ống khổng lồ” vì chính họ cấp giấy phép cho Formosa Hà Tĩnh.

Ðến khi công chúng sôi lên vì giận, ông Trần Hồng Hà, bộ trưởng Tài Nguyên-Môi Trường của Việt Nam tuyên bố, không cho phép Formasa đặt ống dẫn nước thải ở đáy biển. Ông Hà yêu cầu Formosa phải nâng ống dẫn nước thải lên khỏi mặt nước.

Trong một thư ngỏ gửi cho ông Hà, ông Tô Văn Trường, một chuyên gia trong lĩnh vực tài nguyên-môi trường, nhận định, yêu cầu của ông Hà là… bậy bạ. Ông Trường nhấn mạnh, giống như nhiều quốc gia khác, Luật Bảo Vệ Môi Trường của Việt Nam không cấm đặt ống xả nước thải dưới đáy biển.

Mặt khác để giảm tác động của việc xả nước thải đến sự ổn định của đáy biển, giảm độ đục của nước biển ở khu vực gần bờ, miệng ống dẫn nước thải ra biển cần phải cách bờ cả cây số. Nếu nâng ống dẫn nước thải lên khỏi mặt nước thì phải xây dựng hệ thống đỡ đường ống. Hệ thống đó sẽ gây rối loạn sinh hoạt và giao thông trong khu vực cận bờ. Cũng vì vậy chẳng có ai yêu cầu như thế.

Ông Trường nhắc nhở ông Hà rằng giám sát chất lượng nước thải là việc phải làm trước khi nước thải trong hồ chứa nước thải được xả vào biển. Việt Nam đã không làm điều này và đó là chuyện chính mà một bộ trưởng Tài Nguyên-Môi Trường phải quan tâm nhưng ông Hà lại chưa đề cập.

Ông Trường đề nghị là phải xem lại quy chuẩn Việt Nam vì quy chuẩn hiện nay quá sơ sài. Ông Trường lặp lại những thắc mắc mà nhiều chuyên gia kinh tế và môi trường từng nêu nhiều lần đối với cách ứng xử khác thường của chính quyền Việt Nam đối với Formosa.

Chẳng hạn ngày 15 tháng 1 năm 2008, Formosa mới có thư từ Ðài Bắc gửi thủ tướng Việt Nam, trình bày về ý định xây dựng nhà máy thép tại Vũng Áng. Thế nhưng ngày 16 tháng 1 năm 2008, ông Võ Kim Cự (lúc đó là phó chủ tịch tỉnh Hà Tĩnh, sau này là bí thư kiêm chủ tịch tỉnh Hà Tĩnh) đã biết và gửi “Tờ trình” đề nghị thủ tướng Việt Nam chấp nhận dự án của Formosa.

Chẳng hạn theo luật, chính quyền các tỉnh chỉ được phép cho thuê đất trong 50 năm nhưng khi chính quyền tỉnh Hà Tĩnh ký hợp đồng cho Formosa sử dụng Vũng Áng đến 70 năm, tuy nhiều người phản đối, ông Nguyễn Tấn Dũng – lúc đó là thủ tướng Việt Nam vẫn gật đầu.

Ông Trường nhấn mạnh, khi Formosa – một tập đoàn từng được tặng “Giải Hành Tinh Ðen” do hủy hoại môi trường, lại được dành cho đủ loại ưu ái về tiền thuê đất, về tiền thuế,… thì tất nhiên là dân chúng sẽ liên tưởng đến “đa kim ngân, phá luật lệ.”

Ông Trường nói thêm, chuyện các viên chức thi nhau tắm biển và ăn hải sản là thiếu sức thuyết phục về mặt khoa học. Sự nguy hiểm không nằm ở những hải sản đã chết vì chẳng ai ăn mà nằm trong hải sản vẫn còn sống nhưng đã bị nhiễm độc và độc chất sẽ tích lũy trong cơ thể những người ăn loại hải sản này. Theo ông Trường, thay vì tắm và ăn, chính quyền Việt Nam nên dồn sức phân tích độc chất. (G.Ð)

Hãy tỉnh thức, thanh niên Việt Nam

Hãy tỉnh thức, thanh niên Việt Nam

adminbasam

Blog RFA

CanhCo

2-5-2016

Hôm nay tôi xin có đôi dòng gửi các em thanh niên, bất kể còn đi học hay không, bất kể các em thuộc thành phần nào và bất kể các em đang làm gì hiện nay, miễn các em là người Việt và đang cùng thở với chúng tôi trong bầu khí quyển hình chữ S.

Có thể một vài em không để ý câu chuyện cá chết trắng khắp bốn tỉnh miền Trung vì các em đang ở miền Bắc hay miền Nam. Cá chết đối với các em có thể là tai nạn hay một sự cố thiên nhiên chứ không phải do con người hủy diệt. Các em nghe qua báo chí nói về Formosa và rất nhiều em không có khái niệm gì về một nhà máy thép ngoại quốc ngay giữa trung tâm Vũng Áng. Vậy thì ngay từ bây giờ, khi vào Internet chơi game các em bỏ ra vài phút thôi, đánh chữ cá chết, hay Formosa, Vũng Áng các em sẽ thấy lộ ra tất cả những gì các em cần biết.

Tôi đi dạy hơn ba mươi năm, lứa tuổi các em tôi hiểu rất rõ, đầy nhiệt huyết nhưng rất dễ bị định hướng. Những định hướng mà các em không may nhận lãnh toàn là những gì mà nhà nước này thông qua Bộ Giáo dục cố tình gây mê và bẻ cong con đường đáng ra các em phải hướng tới. Các em sống quá lâu trong không khí oi nồng của Đoàn, của những trò chơi bịp bợm, có khi không cón chút gì cá tính Việt Nam. Các em hò reo trong tinh thần bầy đàn và sẵn sàng nói theo người hướng dẫn một cách vô thức. Các em không có thời gian suy nghĩ về những gì xảy ra ngoài xã hội vì các môn học đè nặng trên lưng các em hay nếu không còn đi học thì cơm áo cũng làm cho các em ngây dại, đờ đẫn mỗi buổi chiều tan ca về nhà.

Các em không có lỗi gì cả, lỗi là do cái cơ chế này cố tình tẩy não các em từ nhỏ tới khi các em khôn lớn trong nhà trường. Các em như những con cá chết ở bờ biển miền Trung, chết mà không biết tại sao mình chết. Chết mà không có một phản ứng nào dù nhỏ. Chết mà không để lại vết tích gì chứng minh các em bị đầu độc. Không ai trong đất nước này chứng minh giúp cho các em, kể cả tôi, cái chết trắng của nhiều thế hệ.

Các em đang chết vì não bộ không còn hoạt động bình thường bởi tình thương đồng loại không còn hiện hữu trong tâm hồn các em nữa. Các em vô cảm một cách có điều kiện khi thấy người ngoài đường bị đánh đập, bị xua đuổi, bị bắt bớ vô cớ nhưng các em không hề lên tiếng, dù là một tiếng kêu thương đồng loại. Không phải các em có máu lạnh nhưng tôi nghĩ rằng các em quá sợ hãi, các em sợ nếu lên tiếng thì mình cũng sẽ trở thành nạn nhân của bọn chúng. Nhưng các em quên rằng cả nước không lên tiếng từ một việc rất nhỏ đã dẫn đến thảm trạng hôm nay. Và cả nước đang là nạn nhân của bọn chúng.

Các em có bao giờ hỏi mẹ mình rằng, mẹ ơi mẹ đi chợ hôm nay mua gì cho cả nhà ăn vậy mẹ? Để rồi các em sẽ góp ý với mẹ rằng, mẹ ơi ngoài kia người ta chở cá bị trúng độc chết ùn ùn về thành phố để tái chế lại. mẹ ơi cá dù còn sống nhưng nằm trong khu vực ấy đều cực kỳ nguy hiểm. Mẹ biết không ngay cả chim ăn cũng chết hàng loạt thì chúng ta không nên ăn cá nữa.

Nếu mẹ các em nói rằng bà đọc trên báo thấy viên chức nhà nước tắm biển ăn cá và nói rằng nước biển đã đạt tiêu chuẩn. Cũng như nếu mẹ nói rằng nhà nước bỏ tiền ra mua cá cho ngư dân và số cá ấy được các siêu thị thu mua bán lại thì quá yên tâm rồi.

Các em ơi, hãy nói với mẹ rằng tất cả những hành động ấy đều mị dân và nguy hiểm khôn cùng cho tất cả chúng ta. Hãy nói với mẹ, mấy ông cán bộ ấy vì chiếc ghế của họ phải liều lĩnh nhảy xuống biển, liều lĩnh ăn cá vì họ sẽ không chết liền nhưng làm sao chắc rằng họ còn thời gian bao lâu trên cõi đời này nữa? Thế giới đã chứng minh thành phố Minamata ngộ độc tại Nhật kéo dải tới hơn 12 năm người ta mới biết thì Vũng Áng mới một tháng làm sao biết được?

Năm 1956, tập đoàn hóa chất Chisso đã thải các chất công nghiệp độc hại tại thành phố Minamata tỉnh Kumamoto khiến hàng ngàn người mắc những chứng bệnh kỳ lạ, khó khăn khi đi lại, co giật và hệ thần kinh trung ương bị tổn thương. Căn bệnh này sau đó được đặt tên Minamata.

Chính phủ Nhật lúc đó rất chậm chạp khi điều tra, nhà máy hóa chất Chisso tiếp tục xả thải và người dân âm thầm mắc chứng bệnh kinh khủng này. Cho tới khi chính phủ phát hiện ra thì căn bệnh của người dân kéo dài tới 12 năm và biết bao nhiêu thương tâm cho người dân gánh chịu. Chất kim loại nặng Metyl thủy ngân đã nằm sâu trong máu dân chúng và dĩ nhiên không ai có thể chữa trị căn bệnh kinh khủng này.

Ở Việt Nam, Tỉnh Thừa thiên Huế đã xác định chất độc làm chết cá là Crom, một chất kim loại nặng có sức hủy diệt còn hơn thủy ngân là nguyên nhân làm cá chết trắng biển trong thời gian qua.

Các ông cán bộ này hy sinh cho đảng sống, còn chúng ta việc gì phải hy sinh trong ngu xuẩn như vậy? Chúng ta không chủ trương giết người ngư dân vì không ăn cá, nhưng để giúp cho họ sống đâu nhất thiết hy sinh chính sinh mạng của chúng ta. Người có lợi không phải là ngư dân mà là đảng Cộng sản Việt Nam. Vượt qua được cuộc khủng hoảng này hay không là thái độ của chúng ta, mà các em là thành phần nồng cốt.

Các em, từng người một hãy chú ý tới gia đình mình trong cuộc khủng hoảng này. Không ăn cá chúng ta không chết, mẹ các em tự biết mua thứ gì không nguy hiểm cho tính mạng của cả gia đình. Các em là rường cột phải tỏ ra có bản lĩnh che chở cho tổ ấm của mình khỏi sự nguy hiểm thấy trước.

Hãy nói với gia đỉnh mình sự thật mà các em tìm hiểu được qua báo chí cũng như qua mạng xã hội, Các em hãy lên tiếng cho những bạn bè chưa biết sự nguy hiểm của việc làm này. Hãy cứu lấy thế hệ các em khỏi phải mang những căn bệnh ác tính trong vài năm tới, khi những người hôm nay ý thức được sự nguy hiểm nên đã thoát bệnh còn các em và gia đình, những người cả tin và mù quáng sẽ ăn năn không kịp.

Các em sẽ nhìn thấy mẹ mình run bần bật trong chiếc xe lăn, cha mình đi không được phải bò dưới đất. Chính bản thân các em lúc chất độc phát tác thì co rút lại như những tờ giấy bị vò. Hình ảnh của nạn nhân Minamata đang nằm đầy trên mạng chờ các em đấy, sao lại không xem?

Khi vào Internet tìm hiểu vụ xả chất độc vào biển của công ty Formosa các em sẽ hiểu thêm rất nhiều điều. Biết đâu chính các em sẽ là người dẫn đầu trong các cuộc biểu tình sắp tới. Đừng sợ hãi, các em đủ bản lĩnh để vượt qua, hãy tỉnh thức vì các em đã sống quá lâu trong chiếc lồng tư duy bị khóa kín. Hãy tỉnh thức để cứu lấy chính gia đình các em, chưa cần nói tới cứu cho ai khác.

Vì sao chưa công bố nguyên nhân cá chết?

Vì sao chưa công bố nguyên nhân cá chết?

Gia Minh, PGĐ Ban Việt ngữ
2016-05-03

Người dân biểu tình phản đối tập đoàn Đài Loan phá hoại môi trường Việt Nam hôm 1/5/2016 tại Hà Nội.

AFP photo

Your browser does not support the audio element.

Đến hôm nay là đúng 4 tuần lễ từ khi xảy ra tình trạng cá, hải sản chết hằng loạt tấp vào bờ biển từ Hà Tĩnh xuống đến Thừa Thiên- Huế và cả Đà Nẵng; tuy nhiên cơ quan chức năng Nhà nước chưa chính thức công bố nguyên nhân dẫn đến tình trạng được thừa nhận là thảm họa môi trường như thế.

Lý do nhạy cảm?

Thủ tướng chính phủ Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc vào đầu tháng 5 vừa qua đến Hà Tĩnh làm việc với những địa phương bị nạn cá chết hằng loạt gây hại đến cuộc sống ngư dân và gia đình của họ suốt dọc bờ biển bốn tỉnh miền Trung.

Chỉ đạo của thủ tướng là phải tìm cho ra nguyên nhân để xử lý thích đáng cũng như trợ giúp người dân bị ảnh hưởng do nguồn sinh kế gần bờ cạn kiệt.

Tuy nhiên theo Giáo sư Nguyễn Tác An, nguyên viện trưởng Viện Hải Dương Học Nha Trang thì trong thực tế giới khoa học Việt Nam, cũng như một số nhà khoa học quốc tế đã nắm được nguyên nhân của tình trạng mà nhiều người đồng ý là thảm họa môi trường tại khu vực miền trung vừa rồi.

Ông đồng ý với ý kiến cho rằng nếu để càng lâu thì việc xác định nguyên nhân càng khó nên và ông trình bày:

“Vấn đề sự cố môi trường mà để càng lâu thì càng khó xác định, càng khó nói lên bản chất, tính khoa học của vấn đề.

Nhưng thực tế không đúng như vậy ở Vũng Áng. Ở Vũng Áng sau khi xảy ra sự cố như thế thì (các) nhà khoa học đã ra rất nhiều phương án để tiến hành và những phương án đều thu được những kết quả. Nhưng ở Việt Nam ‘nhạy cảm’ do đó để công bố tất cả những điều mà khoa học làm ra, kể cả mô hình hóa, kể cả sử dụng ảnh viễn thám đều đặt lên bàn! Cáo nào được công bố ra, cái nào từ từ. Điều này là do Nhà nước quyết định.

Nguyên nhân xảy ra ở Vũng Áng thì khoa học xác định được rồi, và người ta đã mô hình hóa để dự báo sẽ lan truyền như thế nào, và hiệu quả sinh thái trong tương lai ra sao.
– Giáo sư Nguyễn Tác An

Nguyên nhân xảy ra ở Vũng Áng thì khoa học xác định được rồi, và người ta đã mô hình hóa để dự báo sẽ lan truyền như thế nào, và hiệu quả sinh thái trong tương lai ra sao. Tất cả đều có làm khi sự cố xảy ra. Và kết quả đó ngày càng hoàn thiện, bổ sung; nhưng về bản chất chắc nó cũng không thay đổi.

Tuy nhiên vấn đề truyền thông ra là phải cân nhắc, mà đó là vấn đề của các nhà quản lý chứ không phải của các nhà khoa học.”

Một chuyên gia về hải dương khác là tiến sĩ Nguyễn Hữu Đại cũng cho biết ông đang chờ cơ quan chức năng công bố kết luận về nguyên nhân gây ra thảm họa môi trường vừa rồi; thế nhưng ông có nghi ngờ có thể không như mong đợi:

“Có chờ hai tháng, ba tháng cũng vậy thôi! Người ta nói chưa tìm ra nguyên nhân. Người ta nói ‘chưa tìm ra’ có nghĩa 6 tháng, 3 tháng hay 2 tháng thì chưa biết được; nhưng chắc chắn người ta nói chưa tìm ra.

Theo tôi nghĩ có cái gì đó mà người ta không muốn nói. Chứ tìm cả năm cũng vậy vì người ta đã biết nguyên nhân rồi. Như thế thôi, không được ai phát biểu hết: chỉ Tổng Cục Môi Trường và Bộ Tài nguyên- Môi trường mới được phát biểu, ai muốn phát biểu cũng không được. Người ta đã nói như vậy rồi thì thôi!”

Nhận định về nguyên nhân

Theo Giáo sư Nguyễn Tác An thì các nhà khoa học trong cũng như ngoài nước và cơ quan chức năng Việt Nam đã có một thống nhất với nhau về nguồn gây ra tình trạng cá, hải sản chết hằng loạt như vừa qua từ Hà Tĩnh đến Thừa Thiên-Huế:

00b3d1d8-c2e1-4151-842d-5e912354f157-400

Người dân biểu tình tại Hà Nội hôm 1/5/2016 phản đối tập đoàn Đài Loan Formosa xả chất thải độc hại ra biển. AFP photo

“Mọi người đều thống nhất, chắc tôi nghĩ Nhà nước cũng phải thống nhất: sự cố xảy ra là do tác động nguồn thải từ trong bờ ra và người ta cũng định hướng được nguồn thải từ đâu. Nhưng việc công bố tên tuổi như thế nào là việc của Nhà nước.

Còn thải ra như thế nào, hàm lượng ra sao, gây độc hại bao nhiêu thì khoa học người ta tính toán hết. Cần phải phối hợp, rồi người ta lấy ảnh viễn thám từ ngày 6 tháng tư đến 20 tháng tư giúp cho nhìn nhận khoa học của các nhà khoa học Việt Nam có cơ sở hơn.

Các nhà khoa học Việt Nam đo trực tiếp, rồi dung phương pháp mô hình hóa, trên đó dung ảnh viễn thám cung cấp làm cho kết quả càng khách quan hơn.

Nhất là bây giờ có chuyên gia Mỹ, Đức, Israel qua và chúng tôi có cơ hội thảo luận tất cả mọi vấn đề ra. Thế nhưng không có nghĩa các chuyên gia công bố ngay ra đâu. Có thể người ta công bố ở các tạp chí khoa học của người ta. Nhưng tôi nghĩ theo trong thỏa thuận chắc họ muốn công bố phải được sự ‘thỏa thuận’ của Việt Nam.

Nên hiểu rằng khoa học người ta làm vì Trời, vì chúng tôi cũng được đào tạo bài bản, trình độ khoa học rất cao và khi làm gì thì chúng tôi làm ngay. Nhưng có điểm khác biệt: đối với những công trình khoa học thông thường thì chúng tôi có thể công bố ngay tất cả; còn đây là vấn đề quản lý của Nhà nước nên chúng tôi chỉ trình bày những báo cáo đó cho Nhà nước thôi, không công bố rộng rãi ra.

Về khoa học tôi có thể nói rằng trình độ khoa học của Việt Nam cũng không phải phát triển lắm so với các quốc gia phát triển như Mỹ, Đức, Nga, Pháp nhưng cũng đủ trình độ, năng lực để xác nhận và có những số liệu cụ thể ( để cho) ra những cái gì. ”

Tiến sĩ Nguyễn Hữu Đại cũng có ý kiến về hoạt động của những nhà khoa học trong vụ việc xảy ra ở ven biển các tỉnh bắc trung bộ:

“Có một số đơn vị tham gia nhưng không thấy công bố gì cả nên không biết thế nào!”

Tác hại lâu dài

Hai nhà khoa học hải dương Nguyễn Tác An và Nguyễn Hữu Đại đều cho biết những độc chất thải ra khiến cho sinh vật biển chết hằng loạt như vừa qua nay hẳn đã lắng xuống và nằm ở lớp trầm tích dưới biển. Đây là một mối nguy mà có thể trở lại gây tác hại khi có một tác nhân nào đó.

Giáo sư Nguyễn Tác An trình bày:

“Vừa rồi list những chất mà công ty Formosa nhập vào thì người ra có cả và có công bố ra. Nguyên tắc là không thể thu lại (những chất thải ra).

Nếu đúng là kim loại nặng thì tồn tại lâu và điều đáng sợ là sinh vật ăn tích lũy dần và con người ăn vào tích lũy dần.
– Tiến sĩ Nguyễn Hữu Đại

Biển là môi trường liên tục nên (chất thải) sẽ di chuyển nhưng đặc biệt sẽ trầm lắng xuống lớp trầm tích. Do đó để lâu thì khó có bằng chứng, nhưng thực ra trầm lắng xuống trầm tích và người ta có thể lấy mẫu ở trầm tích thì có thể biết toàn bộ sự tích lũy đó như thế nào. Nhưng khi (chất thải) nó đã ra biển thì không chỉ tác động cho Hà Tĩnh, các tỉnh miền trung mà cả khu vực Biển Đông.Tác động tức thời, độc chất thì tác động rất nhanh và nay có lo ngại khi mà chúng ở lớp trầm tích thì khi có sự cố gì như bão tố hoặc con người tác động ở đó thì làm chất độc ‘tái sinh’ ra thứ cấp và lại gây đợt chết sinh học nữa. Vấn đề là nguy cơ cho vùng biển và sinh thái có khả năng sẽ lâu dài vì nhà máy đâu bị ngừng sản xuất đâu, nó vẫn sản xuất và thải ra liên tục.”

Ông cũng nói đến khả năng ‘tự làm sạch’ của vùng biển nơi bị ô nhiễm bởi độc chất gây hại cho sinh vật biển:

“Thông thường ở Việt Nam tốc độ tự làm sạch rất lớn. Vùng biển Việt Nam là vùng biển nhiệt đới và nằm trên hệ thống hoàn lưu tương đối đặc thù do đó khả năng tự làm sạch rất lớn. Thông thường, ô nhiễm hữu cơ như tràn dầu thì chừng 20 ngày nó đều xử lý được. Nhưng chất thải công nghiệp là chất thải tích lũy, không phải chỉ thải ra một lần mà công nghiệp sản xuất liên tục nên thải ra liên tục. Nói nôm na ra tác động hôm sau sẽ hơn hôm trước vì tích lũy mà.”

Tiến sĩ Nguyễn Hữu Đại có ý kiến về tình trạng này:

“Chắc chắn nó (chất thải) nằm đó và từ từ phát tán ra, nhưng phát tán trong thời gian bao lâu thì không biết. Nếu đúng là kim loại nặng thì tồn tại lâu và điều đáng sợ là sinh vật ăn tích lũy dần và con người ăn vào tích lũy dần. Các nhà khoa học nước ngoài cho chắc chắn là như vậy.

Còn người ta công bố như thế nào chúng tôi vẫn chờ nhưng tôi là nhà khoa học tôi đoán biết như vậy; còn khổ chỉ là khổ người dân!”

Biện pháp

Người dân biểu tình phản đối tập đoàn Đài Loan Formosa ở Hà Nội vào ngày 01 tháng 5 năm 2016. AFP photo

Trên mạng xã hội xuất hiện lá thư của tiến sĩ Tô Văn Trường gửi cho bộ trưởng Trần Hồng Hà, Bộ Tài Nguyên- Môi trường. Lá thư đề ngày 1 tháng 5, trong đó tiến sĩ khoa học Tô Văn Trường sau khi nêu ra bức xúc và lo lắng trước thảm họa cá chết dọc bãi biển miền Trung mà đến khi ông này viết lá thư ngỏ theo ông thì cả chính phủ và giới chuyên môn các cấp đều chưa khẳng định hoặc bác bỏ những điều cơ bản làm căn cứ để lên án ai đó và đề xuất biện pháp xử lý.

Tiến sĩ Tô Văn Trường cũng nêu ra câu hỏi vì sao lại phải kêu gọi đầu tư nhà máy thép. Ông nhắc lại chi tiết vào ngày 15 tháng giêng năm 2008, Formosa mới có thư trình thủ tướng về dự án thép thì ngay ngày hôm sau 16 tháng giêng , vị quan chức hang đầu của Hà Tĩnh lúc bấy giờ là ông Võ Kim Cự có thư trình thủ tướng ‘cho phép’  mặc dù Formosa không hề gửi thư đó cho ông Cự.

Về thẩm quyền cấp phép thời hạn cho thuê đất thì Hà Tĩnh chỉ có thể cho thuê tối đa 50 năm thôi, thế nhưng tỉnh này vượt quyền cho Formosa thuê đất đến 70 năm.

Tiến sĩ Tô Văn Trường nêu rõ “Sự vào cuộc mạnh mẽ, đồng bộ và thực sự khoa học sẽ giúp giải quyết tận gốc những vấn nạn và lùng nhùng lâu nay về môi trường. Có thể nói vụ cá chết ở ven biển miền Trung là điển hình, là phép thử sức mạnh hệ thống chính trị- xã hội của chúng ta trước các mối đe dọa không chỉ về môi trường mà còn về chủ quyền đất nước nữa.”

Giáo sư Nguyễn Tác An cũng nêu ra những biện pháp và công việc cần phải thực hiện đối với vụ việc sinh vật biển mà đặc biệt là cá chết hằng loạt tấp vào bờ các tỉnh miền trung kể từ ngày 6 tháng tư vừa qua:

“Thứ nhất rà soát lại các nhà máy có vi phạm những điều theo đánh giá tá động môi trường hay không; nếu có thì ở mức độ nào. Điều này đòi hỏi do các nhà quản lý thực hiện.

Thứ hai là ý kiến do cả xã hội đưa ra là phải tăng cường quản lý các nhà máy sản xuất. Chuyện sản xuất là của họ, còn chuyện kiểm soát là của mình.”

‘Tuyên bố về Tội ác Đầu độc Biển Miền Trung Việt Nam’ đăng trên trang mạng Bauxite Việt Nam nêu rõ vụ nước biển miền Trung bị nhiễm độc nặng nề mà chứng cứ là hằng chục tấn cá biển lớn nhỏ chết giạt vào bờ từ đầu tháng tư được ví như giọt nước tràn ly sau quá nhiều tai họ do các dự án khai khoáng như bauxite Tây Nguyên đến thủy điện, nhiệt điện, chế biến… tràn lan trên khắp đất nước bất chấp mọi cảnh báo của giới trí thức và người dân.