NHỮNG ĐIỀU CON GÁI TÔI NHẬN RA SAU CHUYẾN VỀ THĂM VIỆT NAM

(Góc nhìn của con gái sinh ra ở Mỹ, tôi chỉ viết lại lời con)

Tôi đưa con gái về Việt Nam như món quà tặng con sau khi tốt nghiệp và muốn con tìm về cội nguồn.

Trước đó, tôi cho con trải nghiệm Nhật, Hàn Quốc và Thái Lan để biết thế giới vận hành như thế nào. 

Và đây là những điều con gái tôi nói với tôi… Mộc mạc, thật lòng, nhưng khiến tôi suy nghĩ rất nhiều.

  1. Mẹ ơi… Việt Nam đẹp lắm, nhưng rác nhiều quá. Bãi biển có rác, công viên có rác, đường phố có rác, khu du lịch cũng có rác.
  1. Mẹ… mỗi lần con qua đường con thấy sợ thật sự. Xe chạy ẩu, leo lề, vượt đèn đỏ, tiếng còi liên tục, người đi bộ không có lối riêng, đường gập ghềnh, ngập lụt sau mưa.
  1. Mẹ… Sài Gòn chặt chém nhiều quá.

Taxi nhảy giá khi biết mình là khách nước ngoài, quán xá nhìn khách để tính tiền, du khách bước xuống là bị chèo kéo. 

  1. Mẹ… sân bay Việt Nam làm con thất vọng nhất.

Mẹ, sao sân bay lại nhào nhao, không hàng lối gì vậy?

Ai đứng đâu cũng được, ai chen cũng được, không ai hướng dẫn rõ. Không có trật tự nên ai cũng bực mình. Con thấy du khách nước ngoài la ó vì chờ quá lâu.

Nhiều nhân viên check-in lướt điện thoại. 

Nhân viên hải quan cúi đầu xem màn hình riêng.

Nhân viên an ninh cũng bận bấm điện thoại, sắc mặt hầm hầm không nở được nụ cười.

Nhiều người làm việc trong tâm thế chán nản, không quan tâm du khách.

Một sân bay đại diện cho hình ảnh quốc gia… mà sân bay Việt Nam làm việc như cái chợ.

Ở Thái, Hàn, Nhật:

Không nhân viên nào dùng điện thoại khi đang phục vụ-hàng lối rõ ràng – mọi thứ nhanh gọn-nụ cười luôn có-du khách cảm thấy được tôn trọng.

Ấn tượng đầu tiên và cuối cùng quan trọng lắm mẹ… Việt Nam cần chỉnh lại sân bay để đẹp lòng du khách.

  1. Mẹ… giới  trẻ Việt Nam còn quá thụ động 

Tương lai thuộc về người trẻ… mà người trẻ không quan tâm thì đất nước đứng yên.

  1. Mẹ… Việt Nam xây quá nhiều nhà cho người giàu, mà đường sá thì không theo kịp.

Con thấy Việt Nam có quá nhiều căn hộ cao cấp, biệt thự, nhà sang…nhưng đường thì nhỏ, tắc, xe nhiều, giao thông nguy hiểm. Sao lại xây cái không cần trước, mà chưa làm cái cần cho tất cả mọi người?

Mẹ, một đất nước văn minh là nơi giao thông phải đi trước nhà cửa, và phương tiện công cộng phải đi trước xe cá nhân. 

  1. Mẹ ơi, Việt Nam thiếu phương tiện công cộng trầm trọng.

Con từng đi: tàu điện ở Nhật, subway ở Hàn Quốc, skytrain ở Thái Lan, metro và bus ở Mỹ.

  1. Mẹ, xây nhà sang không sai… nhưng phải xây điều người dân cần trước.

Việt Nam không sai khi muốn phát triển.

Không sai khi muốn xây đẹp. Không sai khi muốn hiện đại như nước khác. Nhưng phát triển phải đồng bộ. Đường phải đi trước nhà. Giao thông phải đi trước xe hơi. Phương tiện công cộng phải đi trước nhu cầu cá nhân.

  1. Mẹ… con buồn nhất là lúc đi thăm mộ mà không được riêng tư. 

Khi mình đi thăm mộ người thân, con muốn có vài phút yên tĩnh để con cầu nguyện… nhưng con không thể. Nhiều người đứng bao quanh. Có nhiều người liên tục xin tiền.

Mẹ, tại sao ở nơi linh thiêng như vậy người ta cũng không biết tôn trọng. 

Tôi chỉ biết nói với con:

ĐÓ LÀ LÝ DO ĐẤT NƯỚC VIỆT NAM VẪN CÒN NGHÈO ĐÓ CON. 

KP❤️

From: T. Nguyen


 

Wells Fargo khuyên người dân trữ hàng cần thiết trước khi tăng giá năm mới

Wells Fargo khuyên người dân trữ hàng cần thiết trước khi tăng giá năm mới

Ba’o Nguoi- Viet

January 2, 2026

SAN FRANCISCO, California (NV) – Wells Fargo, một trong những ngân hàng lớn của Mỹ có trụ sở chính ở San Francisco, California, khuyên người dân nên mua tích trữ hàng hóa cần thiết, đặc biệt là đồ gia dụng, vì những thứ này có thể tăng giá “một cách rõ rệt” vào đầu năm nay, theo đài truyền hình Fox News hôm 27 Tháng Mười Hai, 2025.

Các công ty bán lẻ “phần lớn tìm cách giữ lại hoặc tăng giá nhẹ vào mùa lễ này đối với tất cả hàng hóa, trong đó, họ đưa ra các hình thức khuyến mãi và ngay cả giảm giá các loại hàng này,” theo bà Lauren Murphy, giám đốc quản trị phụ trách tài trợ bán lẻ của Wells Fargo.

(Hình minh họa: Spencer Platt/Getty Images)

Hồi đầu năm 2025, nhiều công ty bán lẻ “thu mua hàng hóa trước một cách chiến lược” trước khi bị đóng thuế nhập cảng.

Thuế nhập cảng sẽ làm giá các mặt hàng mới nhập vào Mỹ gia tăng, mà nhiều phần các công ty bán lẻ sẽ bắt khách hàng phải gánh chịu trong năm 2026, bà Murphy cảnh báo.

Từ Tháng Năm đến Tháng Chín, 2025, các công ty bán lẻ tăng giá hàng hóa họ có trong tay 14%. Tuy nhiên, đến đầu năm 2026, số hàng này vẫn đang trên đường đến Mỹ và có thể tăng tới 62%.

Đặc biệt, các công ty bán lẻ đồ gia dụng dựa vào nhập cảng rất nhiều, cho nên, bắt buộc họ phải tăng giá, nhất là quần áo và giày dép.

Các công ty bán lẻ đồ gia dụng bắt đầu tăng giá một cách chiến lược, có nghĩa là khách hàng sẽ thấy giá cao hơn nữa trong những tháng tới, bà Murphy nói.

Bà Murphy nói giá quần áo sẽ tăng, nhưng vì giá gốc thấp, nên không ảnh hưởng mấy. Nhưng nếu so sánh, ngay cả tăng 10% cũng có thể làm khách hàng ngần ngại mua. (Đ.D.)


 

Nếu Mỹ thực sự đã bắt ông Maduro, tiếp theo có thể là gì? BBC

BBC

Mỹ tấn công Venezuela

Mỹ chưa từng thực hiện một can thiệp trực tiếp như vậy ở Mỹ Latinh kể từ khi nước này xâm lược Panama năm 1989 để lật đổ nhà lãnh đạo quân sự lúc bấy giờ là Manuel Noriega.

Nếu ông Maduro thực sự bị loại bỏ khỏi chính trường Venezuela như ông Trump nói, điều này sẽ được xem là một thắng lợi lớn đối với một số nhân vật diều hâu trong chính quyền Mỹ – những người trong số đó từng công khai ủng hộ thay đổi chế độ.

Mỹ đã cáo buộc ông Maduro đứng đầu một tổ chức tội phạm buôn lậu ma túy, điều mà ông phủ nhận. Mỹ cũng không công nhận ông là tổng thống hợp pháp của Venezuela sau cuộc bầu cử năm 2024, vốn chủ yếu bị đánh giá là không tự do và không công bằng.

Trong khi đó, Venezuela đã cáo buộc Mỹ muốn chiếm đoạt các mỏ dầu béo bở của họ – vốn được cho là lớn nhất thế giới.

Điều thực sự chưa rõ là chuyện gì sẽ xảy ra ở chính Venezuela nếu Maduro thực sự đã bị loại bỏ.

Những người ủng hộ can thiệp của Mỹ cho rằng điều này sẽ mở đường cho phe đối lập Venezuela nắm quyền, do nữ chủ nhân giải Nobel Hòa bình Maria Corina Machado hoặc ứng viên đối lập từ cuộc bầu cử 2024 Edmundo Gonzalez dẫn dắt.

Tuy nhiên, những người khác tin rằng tình hình sẽ không hề đơn giản như vậy.

Quân đội và lực lượng bán quân sự ở Venezuela vẫn trung thành với ông Maduro, và thậm chí một số người chỉ trích ông cũng lo ngại rằng can thiệp trực tiếp của Mỹ có thể khiến Venezuela càng thêm bất ổn.

Chắc chắn sẽ còn những đồng minh thân cận khác của ông lo sợ cho tương lai của chính họ sau khi có tin về việc ông Maduro bị bắt.

Xem tiep  BBC

https://www.bbc.com/vietnamese/live/c77k48de146t

Donald Trump : Quân đội Mỹ oanh tạc Caracas, Maduro bị « bắt và đưa ra khỏi » Venezuela  (RFI)


 

IRAN TÊ LIỆT: KHI ĐÁM ĐÔNG KHÔNG CÒN SỢ VÀ NHÀ NƯỚC MẤT ĐỘC QUYỀN KIỂM SOÁT

Chau Trieu is with Can Pham

Những gì đang diễn ra ở Iran hôm nay được mô tả là “biểu tình”, nhưng dưới lăng kính thuyết âm mưu quyền lực, đó giống một khoảnh khắc đứt gãy hệ thống hơn là phản kháng thông thường. Khi người biểu tình xông vào trụ sở chính quyền, khi nhiều thành phố rơi vào tay đám đông, vấn đề không còn là giá xăng, lạm phát hay đạo luật cụ thể. Vấn đề là: nỗi sợ đã biến mất.

Trong các chế độ kiểm soát cứng, quyền lực không dựa chủ yếu vào pháp luật, mà dựa vào tâm lý: khiến đa số tin rằng phản kháng là vô ích và nguy hiểm. Khi tâm lý đó sụp đổ, bộ máy, dù còn quân đội, cảnh sát, vũ khí, cũng bắt đầu tê liệt. Iran hôm nay cho thấy dấu hiệu của giai đoạn này: lực lượng an ninh không còn hiện diện khắp nơi, phản ứng chậm, hoặc đứng ngoài quan sát.

Theo giới phân tích, đây không hẳn là một cuộc nổi dậy “tự phát”.

Nó có thể là kết quả của khủng hoảng tích tụ: kinh tế bị siết bởi trừng phạt, đấu đá nội bộ giữa các phe quyền lực, và đặc biệt là sự rạn nứt trong tầng tinh hoa, nơi một số nhóm không còn mặn mà bảo vệ hiện trạng. Khi thượng tầng không còn đồng thuận, hạ tầng xã hội sẽ bùng nổ.

Một giả thuyết khác cho rằng Iran đang bị đẩy vào “kịch bản mệt mỏi”: không cần đảo chính, không cần chiến tranh trực tiếp, chỉ cần để hệ thống tự nghẽn. Biểu tình lan rộng khiến hành chính tê liệt, kinh tế đình trệ, đồng tiền mất giá, và cuối cùng chính quyền buộc phải lựa chọn giữa đàn áp toàn diện (đầy rủi ro) hoặc nhượng bộ dây chuyền.

Điều đáng chú ý là cách đám đông hành động: không chỉ hô khẩu hiệu, mà chiếm không gian quyền lực. Trụ sở chính quyền, quảng trường, cơ quan hành chính,  đó là biểu tượng. Khi biểu tượng bị chiếm, tính chính danh bị khoét rỗng.

Lịch sử cho thấy, chế độ không sụp đổ vào lúc còn mạnh nhất, mà vào lúc không còn dám dùng hết sức mạnh. Iran hôm nay có thể chưa đến hồi kết, nhưng rõ ràng đã bước vào vùng nguy hiểm: nơi một sự kiện nhỏ cũng có thể kích hoạt hiệu ứng domino. Và khi đám đông đã nếm cảm giác “không còn gì để mất”, không một bộ máy an ninh nào có thể kiểm soát hoàn toàn bằng mệnh lệnh.

Chân dung lãnh đạo


 

Thuỵ Sĩ: hoả hoạn tại quán bar Le Constellation

Tai nạn kinh hoàng nhất trong lịch sử Thuỵ Sĩ: hoả hoạn tại quán bar Le Constellation ở khu trượt tuyết nổi tiếng Crans-Montana, thuộc bang Valais.

Quán bar đã bị thiêu cháy, khiến cho hơn 40 nạn nhân bị thiệt mạng và 115 người bị thương nặng. Đó là các con số cho đến thời điểm hiện tại. Điều đó cũng có nghĩa là sẽ có nhiều nạn nhân hơn trong những giờ tới…

Các nạn nhân chỉ trong độ tuổi 16-18. Họ muốn đón chào đêm Giao thừa tại quán Le Constellation nổi tiếng. Các cuộc điều tra vẫn đang được tiến hành nhằm làm rõ nguyên nhân của vụ cháy.

Theo các nhân chứng sống sót, tất cả chỉ diễn ra trong vài giây khiến tầng dưới của quán bar, nơi diễn ra các màn lễ hội, đã bị bốc cháy, khiến cho hàng trăm người giẫm lên nhau, tranh nhau, để tìm lối thoát…

Chính phủ Liên bang Thuỵ Sĩ đã quyết định treo cờ rũ tại các trụ sở hành chính trong vòng 5 ngày để tưởng niệm các nạn nhân.

Các bệnh viện lớn thuộc các đại học y khoa tại các thành phố lớn ở Thuỵ Sĩ đã tiếp nhận điều trị các nạn nhân bị thương nặng. Các trường hợp nặng nhất được chuyển về bệnh viện CHUV (Le Centre hospitalier universitaire vaudois) tại Lausanne.

Nhiều quốc gia láng giềng đã bày tỏ tình đoàn kết với Thuỵ Sĩ khi ngỏ ý giúp đỡ và đón nhận các nạn nhân bị phỏng nặng.

Trong số các nạn nhân, sẽ có nhiều người nước ngoài vì Crans-Montana là một khu du lịch nổi tiếng sang trọng bậc nhất tại Thuỵ Sĩ.

Nơi tôi làm việc cách không xa bang Valais. Tôi chỉ cầu mong không ai trong số những người quen biết có mặt trong cái đêm định mệnh đón chào năm mới tại quán bar Le Constellation!


 

10 THỨ CHỈ CÓ Ở MIỀN NAM VIỆT NAM TRƯỚC 1975…

TRI THỨC NGÀY NAY

 10 THỨ CHỈ CÓ Ở MIỀN NAM VIỆT NAM TRƯỚC 1975…

  1. Học sinh đi học không cần đóng học phí.

Đây là chính sách khuyến học của Chánh phủ VNCH dành cho tất cả con em Miền Nam được tiếp cận tri thức.

  1. Đi bịnh viện không tốn tiền. Các bạn khó tin ư? Nhưng đây hoàn toàn là sự thật.

Các bịnh viện do Chánh quyền VNCH quản lý đều miễn phí tiền khám chữa bệnh cho người dân.

Và đặc biệt, bác sĩ và nhân viên y tá vô cùng gần gũi và thân thiện với bệnh nhân cho dù người giàu hay người nghèo.

  1. Trẻ con, người lớn khi đi ngoài đường nếu gặp phải đám tang đều đứng lại, cởi nón và nghiêm trang cúi đầu đưa tiễn người quá cố.
  2. Bất kỳ ai đang trên đường phố, nếu nghe tiếng Quốc ca vang lên đều đứng nghiêm trang chào cờ với lòng tự hào dân tộc.
  3. Học sinh được uống sữa, ăn bánh mì, bánh ngọt miễn phí. Ăn uống đến phát ngán phải lén bỏ bánh mì vào thùng rác.
  4. Các bạn được quyền bầu chọn người đứng đầu đất nước thông qua bầu cử Tổng Thống một cách dân chủ và công khai.
  5. Nếu không hài lòng về chánh sách quản lý đất nước của Chánh phủ, các bạn có quyền xuống đường biểu tình thể hiện chính kiến.

Các bạn có thể đứng trước Dinh Tổng Thống phản đối hay đốt hình ông ta mà không gặp bất kỳ sự đàn áp hay bắt bớ gì của Chánh quyền.

  1. Ra đường các bạn có thể đeo bao nhiêu vàng, mang bao nhiêu tiền cũng không sợ bị cướp giật.
  2. Khi chạy xe trên đường, các bạn cũng không sợ Cảnh sát Công lộ xin tiền (đòi hối lộ).
  3. Các bạn cầm Giấy thông hành VNCH có thể đi khắp thế giới mà không bị coi thường, khinh rẻ. Ngược lại, được bạn bè quốc tế quý mến và tôn trọng.

Còn nữa, còn nhiều nữa những thứ đã tồn tại ở Miền Nam Việt Nam trước 1975 mà đến tận bây giờ ở chế độ hiện nay vẫn không hề có được.

Đô Thành Sài Gòn. (St).


 

Về cựu Tổng Thống Jimmy Carter (1924-2024) – Phùng Văn Phụng

Phùng Văn Phụng

Ông là vị Tổng thống thứ 39 (1977 – 1981) nghèo nhất trong lịch sử Hoa Kỳ. Ông sống trong một ngôi nhà giản dị, đơn sơ và thường mua đồ giảm giá tại Siêu thị.

Ông Jimmy Carter, vị Tổng thống Hoa Kỳ duy nhất không có dinh thự. Sau khi rời Nhà Trắng, ông và vợ sống trong một ngôi nhà nhỏ chỉ có giá trị 167.000 đô la. Tất cả đồ đạc của họ đều là đồ cũ được cha mẹ ông truyền lại. Chất lượng cuộc sống của ông có lẽ còn tệ hơn hầu hết mọi người.

Ông đã lái một chiếc Ford Taurus cũ trong nhiều năm, một chiếc xe đã hơn 25 năm tuổi.

Vậy tiền của ông đã đi đâu?

Ông là người sáng lập Trung tâm Carter và cũng đã chi không dưới 30 triệu đô la để chống lại bệnh mù sông và bệnh giun Guinea.  

Carter tiếp tục duy trì sự hợp tác tích cực và lâu dài với Tổ chức Hỗ trợ Gia cư (Habitat for Humanity), một tổ chức từ thiện Cơ Đốc với mục tiêu xây dựng nhà ở cho người nghèo.

Ông đã đích thân giúp xây nhà cho các gia đình thu nhập thấp và thậm chí còn tự tay xây hàng chục ngôi nhà, tiếp tục làm như vậy khi đã về già.

Cựu Tổng thống này đã qua đời tại nhà riêng ở Georgia vào khoảng 3:40 chiều theo giờ miền Đông vào ngày 29 tháng 12 năm 2024, thọ 100 tuổi.

Trích Từ Quora – (nguồn: haiphuoc47 & Nguyen NThu)

Trần Trung Đạo viết: “Tháng 6, 1981, người viết và hơn 80 đồng hương trên chiếc ghe chỉ dài hơn 10 mét, không thực phẩm, thiếu nước uống, đã được chiến hạm USS White Plains (AFS-4) vớt trên Biển Đông.

Chúng tôi biết ơn TT Jimmy Carter. Không có tổng thống, hàng trăm ngàn người Việt, trong đó có tôi, có thể đã chết trên Thái Bình Dương mênh mông đầy gió”.                                                                       

Hành động của TT Carter lúc đó không được dân chúng Mỹ đồng tình.

Theo thăm dò của Gallup, 57% chống đối chính sách tỵ nạn mới của TT Carter. Nhưng TT vẫn hành động theo lương tri và lòng thương cảm. Ông phát biểu: “Chúng ta sẵn sàng hành động với lòng trắc ẩn vốn là đặc điểm truyền thống của Hoa Kỳ khi đối mặt với những tình huống khủng hoảng con người như vậy.” (Catherine E. Shoichet, CNN, Sun June 4, 2023)

Đạo luật Tỵ Nạn (Refugee Act of 1980) được quốc hội Hoa Kỳ thông qua cuối năm 1979 và TT Jimmy Carter ký ban hành đầu 1980 đã nâng mức nhập cư người tỵ nạn từ 17,000 đến 50,000 người. Đây là một hành động của một vĩ nhân.

Báo Time đã lên hình của cựu Tổng Thống Jimmy Carter trên trang nhất tháng 01 năm 2025

******

Ngược lại lòng nhân từ là sự bạo ngược, trả thù.

Sau khi chiếm được miền Nam của cộng sản Bắc Việt, Đỗ Mười (Phó Thủ Tướng (1976-1981), Trưởng ban cải tạo Công thương nghiệp Xã hội chủ nghĩa) đã áp dụng học thuyết “đấu tranh giai cấp” nên đánh tư sản miền Nam, đuổi dân đi vùng kinh tế mới (những vùng nghèo nàn, đất hoang…) để trồng trọt, khai hoang… trả thù giai cấp, bắt giam, đày đọa, bỏ tù lâu dài những người ưu tú miền Nam như các nhà tư bản (gọi là tư bản bốc lột) ở miền Nam. Bắt giam, bỏ tù dài hạn các quân nhân, viên chức miền nam (gọi là cải tạo) có người bị ở tù đến 17 năm.

Hậu quả là nền kinh tế đất nước hoàn toàn kiệt quệ, đói kém, không có đủ gạo để ăn, phải ăn bo bo (thức ăn của trâu bò).

Lòng căm thù đã đẩy toàn dân Việt Nam vào hoàn cảnh khó khăn, chia ly, đau khổ, nghèo nàn … và người Việt phải tìm đường sống bằng cách vượt biên bằng những chiếc thuyền mỏng manh và đã bỏ mạng rất nhiều trong biển cả mênh mông.

Khác với cựu Tổng thống Jimmy Carter, cựu chủ tịch nước Việt Nam Cộng Sản Trần Đại Quang khi chết đã có khu mộ rộng đến khoảng 55,000 mét vuông (5 héc ta rưỡi)

Facebook Tạ Duy Anh- Hình ảnh khu mộ ông Trần Đại Quang

https://www.bbc.com/vietnamese/vietnam-49552560

Phùng Văn Phụng

Ngày 22 tháng 02 năm 2025


 

‘Thú tội trên truyền hình’ trước phiên tòa xét xử ông Lê Trung Khoa, Nguyễn Văn Đài

BBC

Chính phủ Việt Nam khép lại năm 2025 bằng hai phiên tòa “xuyên biên giới” thu hút sự chú ý của dư luận trong nước và quốc tế vào ngày 31/12.

Trong vụ thứ nhất, ông Lê Trung Khoa, 54 tuổi, quê Thanh Hóa, sẽ bị Tòa án nhân dân TP Hà Nội xét xử về hành vi “Làm, tàng trữ, phát tán, tuyên truyền thông tin, tài liệu nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam”, theo khoản 2 Điều 117 Bộ luật Hình sự.

Nhà báo Lê Trung Khoa là chủ bút tờ Thoibao.de. Ông sống tại Đức, mang quốc tịch Đức và Việt Nam, nên đến nay công an Việt Nam chưa thể bắt giữ ông. Thay vào đó, Bộ Công an đã phát lệnh truy nã.

Ngoài ông Khoa, ba người khác bị đưa ra xét xử cùng tội danh trên gồm: ông Đỗ Văn Ngà (48 tuổi, quê Gia Lai), ông Huỳnh Bảo Đức (41 tuổi, TP HCM) và Phạm Quang Thiện (47 tuổi, quê Hưng Yên, trú tại phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội).

Ông Thiện là cựu giám đốc Trung tâm Công nghệ và Truyền thông đa phương tiện thuộc Cổng thông tin điện tử Chính phủ.

Cả ba người này đều đang bị tạm giam.

Trong vụ án thứ hai cùng ngày, Tòa án nhân dân TP Hà Nội sẽ xét xử sơ thẩm luật sư Nguyễn Văn Đài (56 tuổi, quê Hưng Yên, hiện sống ở Đức).

Bị cáo Nguyễn Văn Đài bị Cơ quan an ninh điều tra Bộ Công an truy nã về tội “Làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam”, quy định tại khoản 2 Điều 117 Bộ luật Hình sự.

Khoản 2 Điều 117 mà ông Khoa và ông Đài bị truy tố trong hai vụ khác nhau có hình phạt tù từ 10 năm đến 20 năm.

Ông Nguyễn Văn Đài và ông Lê Trung Khoa bị xét xử vắng mặt do đang ở Đức, trong khi ông Ngà đã bị bắt giữ khi từ Thái Lan trở về Việt Nam vào tháng 11/2025.

Trong những ngày qua, báo chí chính thống do nhà nước kiểm soát tại Việt Nam đã đăng nhiều bài viết, phóng sự truyền hình về các bị cáo trong hai phiên tòa trên, tất cả đều theo hướng định tội dù chưa có phán quyết của tòa án.

Đáng chú ý, trong tối 28/12, ông Đỗ Văn Ngà đã xuất hiện trong một phóng sự truyền hình của Đài truyền hình Việt Nam VTV1, khóc và nhận tội trước máy quay.

Thú tội trên truyền hình

Ông Đỗ Văn Ngà khóc và thú tội trên sóng truyền hình quốc gia hôm 28/12/2025

Trong phóng sự phát trên sóng truyền hình quốc gia tối 28/12, ông Đỗ Văn Ngà nói nhiều lúc ông lấy tin sai sự thật để viết bài “câu view”, qua đó tiền từ người xem sẽ chảy vào Thoibao.de do ông Lê Trung Khoa làm chủ bút.

Ông Ngà nói rằng làm như vậy để kiếm tiền, ông đã “trượt dài” nên nghĩ rằng “phải quay trở về đối diện với pháp luật Việt Nam, sẵn sàng chịu mọi hình phạt và mong Đảng và Nhà nước khoan hồng”.

Theo cáo trạng, từ năm 2020, ông Ngà được ông Khoa móc nối, giao nhiệm vụ viết các bài “nói xấu Đảng và Nhà nước”.

Phóng sự này còn cho biết thêm ông Ngà khai rằng ông Khoa móc nối với nhiều người khác ở Thái Lan để đặt viết bài, sau đó thông qua ông để trả tiền cho họ.

Tính đến thời điểm bị bắt vào tháng 11/2025, ông Ngà bị cáo buộc nhận của ông Khoa hơn 41.000 euro tiền nhuận bút, tương đương 1,2 tỷ đồng.

Báo chính thống của Việt Nam không nêu rõ hoàn cảnh ông Ngà bị bắt.

Tuy nhiên, theo Liên đoàn Nhà báo Quốc tế (IFJ), ông Đỗ Văn Ngà được xác định “biến mất” vào ngày 8/11/2025, ngay sau khi từ Thái Lan hạ cánh xuống sân bay Tân Sơn Nhất ở TP HCM và không rõ tung tích sau đó.

Chín ngày sau, tức là vào 17/11/2025, IFJ xác nhận ông bị chính quyền Việt Nam bắt giữ với cáo buộc “tuyên truyền chống nhà nước” theo Điều 117 Bộ luật Hình sự.

Theo IFJ, ông Ngà bị bắt ngay khi đang làm thủ tục nhập cảnh. Mục đích trở về Việt Nam của ông là để gia hạn hộ chiếu.

Ông Y Quynh Bđắp xuất hiện trên truyền hình, thú nhận đã “chỉ đạo” vụ nổ súng ở Đắk Lắk năm 2023

Bắt buộc bị cáo nhận tội và bày tỏ sự ăn năn công khai trên sóng truyền hình là cách làm không mới của công an và Đài Truyền hình Quốc gia Việt Nam.

Bên cạnh ông Ngà, một người khác trong một vụ án khác là ông Y Quynh Bđắp cũng bị buộc phải lên sóng truyền hình quốc gia thú tội hôm 29/12.

Ông Bđắp – nhà hoạt động người Ê đê, đồng sáng lập tổ chức Người Thượng vì Công lý – nói trước ống kính rằng ông đã chỉ đạo thực hiện vụ tấn công hai đồn công an ở Đắk Lắk vào năm 2023 khiến 4 công an, 2 cán bộ xã và 3 người dân thiệt mạng.

Ông cũng nói rằng đã được công an đối xử rất tốt, rằng ông hối hận và mong các nạn nhân của vụ “khủng bố” tha thứ.

Ông Bđắp từng bị tòa án Đắk Lắk xét xử vắng mặt vào tháng 1/2024 liên quan đến vụ việc nói trên và bị kết án 10 năm tù.

Ông luôn phủ nhận mọi cáo buộc, cho tới khi xuất hiện trên truyền hình hôm 29/12/2025.

Ông Bđắp bị dẫn độ từ Thái Lan về Việt Nam hôm 28/11 bất chấp các cảnh báo của nhiều tổ chức nhân quyền quốc tế về nguy cơ ông sẽ chịu tù đày và tra tấn.

Trước đó, ông tị nạn tại Thái Lan và có trong danh sách tị nạn của Cao ủy Nhân quyền Liên Hợp Quốc.

Theo một báo cáo chuyên sâu được Safeguard Defenders (SD – tổ chức nhân quyền có trụ sở ở Tây Ban Nha) xuất bản năm 2000, Việt Nam đã sử dụng hình thức “thú tội trên truyền hình” như một công cụ tuyên truyền, có thể bắt đầu từ năm 2007.

Hai trường hợp “thú tội trên truyền hình đầu tiên” mà tổ chức này ghi nhận là của luật sư Nguyễn Văn Đài (trong một vụ án cũ của ông Đài) và nhà bất đồng chính kiến Lê Thị Công Nhân năm 2007.

Theo thống kê của tổ chức này, đã có ít nhất 21 trường hợp “thú tội trên truyền hình” ở Việt Nam kể từ 2007 đến 2020.

Các nhóm phải “thú tội” bao gồm luật sư nhân quyền, nhà báo, các nhà hoạt động và người dân trong xung đột đất đai.

Báo cáo của SD cũng chỉ ra rằng hiện tượng “thú tội trên truyên hình” ở Việt Nam có một số nét tương đồng với mô hình mà Trung Quốc từng thực hiện và cho rằng Việt Nam có thể đã “học hỏi từ Trung Quốc”.

Ông Vũ Quốc Ngữ, Giám đốc Defend the Defenders (DD), tổ chức phối hợp với SD để thực hiện báo cáo nói trên, nói với BBC News Tiếng Việt năm 2020 rằng buộc thú tội trên truyền hình là một hình thức ép cung và bị cấm bởi luật pháp Việt Nam, bao gồm điều luật cấm bức cung trong Bộ luật Hình sự và quy định về suy đoán vô tội trong Bộ luật Tố tụng Hình sự.

Theo luật pháp Việt Nam, người bị buộc tội được coi là không có tội cho đến khi được chứng minh theo trình tự, thủ tục do Bộ luật Tố tụng Hình sự quy định và có bản án kết tội của tòa án đã có hiệu lực pháp luật.

Điều 60 Bộ luật Tố tụng Hình sự cũng khẳng định bị can có quyền “Trình bày lời khai, trình bày ý kiến, không buộc phải đưa ra lời khai chống lại chính mình hoặc buộc phải nhận mình có tội”.

Báo cáo của SD cũng chỉ ra rằng “thú tội trên truyền hình” vi phạm các công ước nhân quyền mà Việt Nam đã tham gia, ký kết.

Trong đó, Điều 11 của Tuyên ngôn Nhân quyền phổ quát viết rằng: “Bị cáo về một tội hình sự được suy đoán là vô tội cho đến khi có đủ bằng chứng phạm pháp trong một phiên xử công khai với đầy đủ bảo đảm cần thiết cho quyền biện hộ.”

Một số ý kiến của các luật sư tại Việt Nam cũng cho rằng việc thú tội trên truyền hình là vi phạm nguyên tắc suy đoán vô tội.

Theo đó, thú tội trên truyền hình không đảm bảo là chứng cứ để sử dụng trong vụ án mà còn làm bản chất vụ án bị hiểu sai, khiến việc kết tội trở nên hiển nhiên.

Trong khi, lẽ ra mọi chứng cứ và việc chứng minh có tội hay không phải qua một quá trình tố tụng và chỉ được xem xét thẩm tra trực tiếp tại tòa.

Ông Trịnh Xuân Thanh “thú tội trên truyền hình” năm 2017

Trường hợp thú tội trên truyền hình “chấn động” nhất có thể kể đến là vụ ông Trịnh Xuân Thanh, một cựu quan chức bị cáo buộc tham nhũng.

Sau thời gian lẩn trốn tại Đức, vào ngày 31/7/2017, ông Trịnh Xuân Thanh bỗng xuất hiện và “thú tội” trên truyền hình ở Việt Nam.

Chính phủ Đức cho tới nay vẫn cáo buộc công an Việt Nam đã bắt cóc ông Thanh vào năm 2017, khi ông đang lánh nạn tại Đức và vụ việc này đã gây rạn nứt mối quan hệ giữa hai nước trong một thời gian dài.

Ngoài ra, còn có vụ thú tội trên truyền hình của ba người dân thôn Hoành ngày 13/1/2020, trong đó có con và cháu ông Lê Đình Kình – một đảng viên lão thành – người thiệt mạng trong vụ đụng độ với lực lượng cảnh sát tại Đồng Tâm vào ngày 9/1/2020 liên quan tới tranh chấp đất đai.

Năm 2018, Will Nguyễn – một sinh viên người Mỹ gốc Việt – cũng bị buộc phải thú tội trên truyền hình sau khi anh bị bắt giữ và khởi tố do tham gia biểu tình phản đối Formosa ở TP Hồ Chí Minh.

Xét xử vắng mặt và khả năng dẫn độ

Play video, “Nhà hoạt động Nguyễn Văn Đài: 30 năm vẫn đấu tranh”, Thời lượng 5,18

05:18

Nhà hoạt động Nguyễn Văn Đài: 30 năm vẫn đấu tranh

Ông Lê Trung Khoa và ông Nguyễn Văn Đài vẫn đang sinh sống và làm việc tại Đức sau khi cơ quan công an Việt Nam phát lệnh truy nã.

Hiện chưa rõ Việt Nam đã chính thức yêu cầu chính phủ Đức dẫn độ ông Khoa và ông Đài về Việt Nam hay chưa.

BBC News Tiếng Việt đã liên hệ với cơ quan chức năng tại Đức để đề nghị bình luận về việc này.

Tòa án Nhân dân TP Hà Nội đã tuyên bố sẽ xét xử vắng mặt hai ông, đồng thời kêu gọi họ đầu thú để hưởng khoan hồng.

Cho tới nay, Việt Nam và Đức chưa ký kết hiệp ước dẫn độ.

Theo luật pháp hiện hành, nếu “bị can đang cư trú tại nước mà Việt Nam không có hiệp định dẫn độ thì việc dẫn độ không đơn giản” do “Việt Nam không có cơ sở pháp lý” để đề nghị thực hiện việc dẫn độ này, luật sư Lê Quốc Nghĩa, Phó Giám đốc Hãng luật Lê Hồng Hiển & Cộng sự, giải thích với BBC News Tiếng Việt hồi tháng 11/2025.

Trong trường hợp này, nếu muốn đưa bị can về nước thì Việt Nam có thể dựa trên nguyên tắc “có đi có lại”.

“Đây là nguyên tắc dựa trên cơ sở quan hệ giữa hai nước, sự tin cậy, thiện chí và sự cam kết khả năng dẫn độ trong tương lai với những trường hợp tương tự. Nói cách khác, dù không có thỏa thuận dẫn độ nhưng hai nước đã từng có hợp tác thực hiện thủ tục này thì Việt Nam có thể dựa vào đó để đề nghị giúp đỡ tương tự.

“Thường thì việc đề nghị dẫn độ trên nguyên tắc ‘có đi có lại’ sẽ được thực hiện bằng con đường ngoại giao giữa hai chính phủ. Tuy nhiên, trên cơ sở chủ quyền quốc gia, việc có dẫn độ người bị bắt hay không lại tùy thuộc vào quyết định của nước đã bắt giữ bị can,” ông Nghĩa nói.

Ông Khoa đã sinh sống tại Đức nhiều năm và là chủ bút trang Thoibao.de với nhiều bài viết bình luận về các chủ đề chính trị, xã hội tại Việt Nam.

Trong cuộc trả lời phỏng vấn BBC News Tiếng Việt mới đây, ông cho biết mình mang quốc tịch Đức từ năm 2024 nhưng vẫn giữ hộ chiếu Việt Nam.

Sau khi Bộ Công an tuyên bố truy nã, ông Lê Trung Khoa đã tự livestream ông trước cổng Đại sứ quán Việt Nam tại Đức và cho hay ông có quyền tự do ngôn luận tại Đức và được luật pháp Đức bảo vệ.

Ở trường hợp luật sư Nguyễn Văn Đài, ông nói với BBC News Tiếng Việt rằng hiện ông chỉ có hộ chiếu Việt Nam. Tuy nhiên, ông được chính phủ Đức chính thức tiếp nhận tị nạn chính trị, do đó được nước này bảo vệ.

Ông nói thêm rằng Đảng Cộng sản Việt Nam đang muốn dập tắt tiếng nói bất đồng của người Việt ở hải ngoại.

Là một luật sư và nhà bất đồng chính kiến, ông Đài từng bị chính quyền kết án tù hai lần vào năm 2007 và 2018, lần lượt với án tù bốn năm và 15 năm, 5 năm quản chế, với cáo buộc “tuyên truyền chống nhà nước”.

Đêm 7/6/2018, ông được đưa ra khỏi nhà tù tới sân bay quốc tế Nội Bài để sang Đức tị nạn chính trị.

Từ khi tới Đức cho đến nay, ông Nguyễn Văn Đài tiếp tục chỉ trích gay gắt Đảng Cộng sản và giới lãnh đạo Việt Nam.

Việc hiện chưa có hộ chiếu Đức, theo ông Đài, có thể gây một chút bất lợi cho ông trong trường hợp ông rời nước Đức để đi du lịch tới một số nước thân thiện với Việt Nam, khi chính quyền Việt Nam muốn truy bắt ông. Nếu ông chỉ ở trong nước Đức thì ông được chính phủ Đức bảo vệ.

“Cảnh sát Đức bất cứ khi nào nhận được thông tin có những sự kiện gây bất lợi cho tôi về an ninh, họ sẽ đến nhà để hướng dẫn tôi cách tránh những rủi ro có thể xảy đến,” ông chia sẻ.

Cả ông Đài và ông Khoa đều cho hay hai ông sẽ “cẩn trọng hơn” trước các diễn biến mới từ Việt Nam, đồng thời đã thông báo về các vụ khởi tố, truy nã… cho cơ quan chức năng Đức.

Play video, “Bộ Công an Việt Nam khởi tố, ông Lê Trung Khoa lên tiếng”, Thời lượng 8,39

08:39

Bộ Công an Việt Nam khởi tố, ông Lê Trung Khoa lên tiếng


 

Quận Cam Đối Mặt Nguy Cơ Cắt Giảm Trợ Cấp Thực Phẩm Và Medi-Cal

Ba’o Dat Viet

November 29, 2025

 Trong khi hàng ngàn gia đình nghèo ở Orange County đang chuẩn bị đón Lễ Tạ Ơn và mùa Giáng Sinh, một cơn sóng ngầm âm thầm đe dọa cuộc sống của họ: chính quyền liên bang bắt đầu cắt giảm mạnh các chương trình trợ cấp thực phẩm và bảo hiểm y tế.

Theo tường thuật của Voice of OC ngày 25/11, các cơ quan xã hội trong quận hạt – gồm Sở Dịch Vụ Xã Hội, CalOptima, và OC Food Banks – đang đối diện một giai đoạn đầy bất an khi Đạo luật “To và Đẹp” (HR1), do Tổng thống Donald Trump ký ban hành vào ngày 4/7, chính thức có hiệu lực. Luật này cắt giảm $1,000 tỷ cho bảo hiểm y tế Medi-Cal và $4.5 tỷ cho chương trình CalFresh (Food Stamps) – vốn là nguồn sống thiết yếu của hàng trăm ngàn người thu nhập thấp ở California.

Tại Orange County, hơn 300,000 cư dân – tức khoảng 10% dân số quận hạt – đang nhận trợ cấp CalFresh, trong khi gần 900,000 người, tương đương 29% dân số, đang hưởng Medi-Cal thông qua CalOptima. Nhưng con số này có nguy cơ sụt giảm mạnh khi luật mới thắt chặt tiêu chuẩn hưởng trợ cấp.

Ông An Trần, Giám đốc Sở Dịch Vụ Xã Hội Orange County, cảnh báo:

“Chúng tôi đang phải đối mặt với sự thay đổi quá nhanh, trong khi hệ thống trợ giúp người nghèo vốn đã không đủ ngân sách. Rất nhiều gia đình sẽ phải dựa vào các nhà thờ, bếp ăn thiện nguyện hoặc trung tâm phân phát thực phẩm chỉ để sống qua ngày.”

Theo ông Trần, chương trình CalFresh của quận có thể mất hơn $44 triệu, đồng thời người thụ hưởng Medi-Cal trong độ tuổi 19–64 sẽ phải tái ghi danh mỗi sáu thángtrả thêm phí khi khám bệnh kể từ năm 2028. Đáng chú ý, từ năm 2027, người nhận Medi-Cal sẽ bị buộc phải có việc làm mới được hưởng bảo hiểm y tế – một yêu cầu bị nhiều tổ chức xã hội phản đối vì cho rằng “phi thực tế” với người tị nạn, người khuyết tật và các gia đình có hoàn cảnh đặc biệt.

Sự cắt giảm này không chỉ ảnh hưởng đến những người trưởng thành. Học sinh các trường công lập Orange County cũng bị liên lụy, khi nhiều em mất tiêu chuẩn nhận bữa trưa miễn phí do ngân khoản liên bang bị rút.
Kristin Hilleman, Giám đốc Dịch vụ Dinh dưỡng Học khu Capistrano, cho biết:

“Chúng tôi sẽ tiếp tục cung cấp bữa trưa miễn phí cho học sinh cho đến khi luật buộc phải dừng. Nhưng nếu ngân sách liên bang giảm, chúng tôi sẽ phải lấy tiền từ quỹ giáo dục – điều mà không ai muốn.”

Ngoài học đường, các food bank trong quận hạt đang bị đẩy vào tình trạng quá tải.
Ông Mark Lowry, Giám đốc OC Food Bank, lo ngại:

“Ngay cả trong tình huống tốt nhất, chúng tôi vẫn phải xoay sở từng đồng để có đủ thực phẩm. Nếu nguồn trợ cấp bị giảm thêm, Orange County sẽ thực sự rơi vào tình trạng bên bờ vực thiếu thực phẩm.”

Trong giai đoạn chính phủ liên bang tạm đóng cửa 43 ngày – dài nhất lịch sử nước Mỹ – hàng trăm ngàn cư dân OC đã “nếm mùi” không có CalFresh. Khi ấy, CalOptima phải chi $5 triệu để tặng thẻ $25 mua thức ăn cho người dân và tài trợ thêm $3 triệu cho hai tổ chức Second Harvest Food BankCommunity Action Partnership.
Tuy nhiên, theo bà Claudia Bonilla Keller, Giám đốc Second Harvest Food Bank, “những thiệt hại ấy chưa bao giờ được khắc phục hoàn toàn”:

“Ngay cả sau khi chính phủ mở cửa lại, chúng tôi vẫn chưa hồi phục được. Ảnh hưởng của việc mất trợ cấp CalFresh lan tới tận năm 2026.”

Orange County được xem là một trong những khu vực giàu nhất nước Mỹ, nhưng sau đại dịch COVID-19 và khủng hoảng lạm phát, tình trạng mất an ninh thực phẩm vẫn chưa chấm dứt. Những người lao động nhập cư, người già và người tị nạn là nhóm bị tổn thương nặng nề nhất, nhất là khi họ e ngại bị trục xuất nên không dám tiếp cận các trung tâm trợ giúp.

Bà Keller kêu gọi cộng đồng hãy lên tiếng:

“Hãy gọi cho dân biểu của quý vị. Hãy yêu cầu họ bảo vệ chương trình CalFresh. Không ai ở quận hạt này – một nơi đầy ắp siêu thị và nhà hàng – đáng phải đi ngủ với chiếc bụng rỗng.”

Với các cắt giảm đang đến gần, Orange County – dù giàu có và thịnh vượng – vẫn đang đứng bên bờ vực của một cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm, nơi những người nghèo phải vật lộn giành lại từng bữa ăn trong mùa lễ hội của nước Mỹ.


 

Vì sao sếp nhà máy quốc phòng Nga tự thiêu ở Quảng trường Đỏ? – BBC

BBC

Hình ảnh các xe tăng và xe bọc thép của Nga bị phá hủy tại làng Dmytrivka, phía tây Kyiv, Ukraine hồi năm 2022

28 tháng 12/ 2025

Cuộc xâm lược toàn diện của Nga vào Ukraine đã mở ra một mỏ vàng tiềm năng cho Vladimir Arsenyev, theo Reuters.

Nhà khoa học 75 tuổi này đứng đầu một công ty tại Moscow chuyên sản xuất linh kiện cho thiết bị liên lạc dùng trong các kíp lái xe tăng.

Khi xe tăng Nga tiến vào Ukraine năm 2022, doanh nghiệp của ông ngập trong các đơn đặt hàng quốc phòng.

Nhưng những đơn hàng mà ông giành được hóa ra lại là chén thuốc độc, ông kể lại trong một loạt cuộc phỏng vấn. Đây là lần đầu tiên ông lên tiếng công khai về những khó khăn của mình. Ông đã phải tăng tốc sản xuất với tốc độ chóng mặt và giao hàng đúng hạn với mức giá do Bộ Quốc phòng Nga ấn định.

Thất bại là điều không thể chấp nhận. Gợi lại bóng ma của nhà độc tài Xô Viết Joseph Stalin, chính phủ Nga đã đe dọa các nhà sản xuất quốc phòng bằng án tù nếu họ không thực hiện đúng các nghĩa vụ hợp đồng.  

Đến mùa xuân năm 2023, nhà máy của Arsenyev đã bị chậm tiến độ sản xuất và các giám đốc cấp cao bắt đầu đấu đá lẫn nhau, theo các cuộc phỏng vấn với hai nhân vật chủ chốt và hồ sơ tòa án.

Sergei Mosiyenko, một cổ đông thiểu số, cho hay ông nhận thấy công ty sắp lỡ thời hạn bàn giao nên đã báo cáo vụ việc. “Bộ Quốc phòng là khách hàng,” ông nói. “Họ luôn luôn đúng.”

Vị giám đốc nhà máy nói những quan chức mà ông tìm đến để nhờ giúp đỡ đều phớt lờ ông.

 Khi công ty đang bên bờ vực phá sản, Arsenyev đã đi bộ vào Quảng trường Đỏ ở Moscow vào ngày 26 /7/2024. Phía ngoài Điện Kremlin, gần lăng của người sáng lập nhà nước Xô Viết Vladimir Lenin, ông đã đổ xăng lên người và tự thiêu.

Ông kể mình đã phải nằm viện nhiều tuần với những vết bỏng nặng.

Trả lời từ bệnh viện, Arsenyev phủ nhận việc các hợp đồng đang gặp rắc rối. Ông cho rằng những người muốn hãm hại ông đã gửi các khiếu nại vô căn cứ đến cơ quan chức năng.

“Tại sao một công ty – vẫn nhận được đơn hàng ngày càng nhiều và vẫn hoàn thành các đơn hàng đó – lại có thể đang chết dần được?” ông đặt câu hỏi. “Điều đó cho thấy có thể đang có một vấn đề nào đó.”

Điện Kremlin và Bộ Quốc phòng Nga đã không phản hồi các câu hỏi chi tiết về trường hợp của Arsenyev cũng như cách họ xử lý các hợp đồng quốc phòng nói chung.

Công nghiệp quốc phòng chịu áp lực

Hình ảnh những chiếc xe tăng Nga bị phá hủy gần làng Bohorodychne thuộc vùng Donetsk, Ukraine năm 2024

Những khó khăn tại công ty của Arsenyev, Viện Nghiên cứu Khoa học Trung ương Volna, đã phơi bày các áp lực đè nặng lên các doanh nghiệp quốc phòng Nga, vốn đã phải đối mặt với yêu cầu tăng tốc sản xuất trong nhiều năm qua.

Khó khăn của Arsenyev không phải là cá biệt, theo kết quả các phán quyết của tòa án Moscow.

Dựa trên các tài liệu được đăng tải trên trang web của các tòa án thẩm quyền chung tại Moscow, đã có ít nhất 34 người phải đối mặt với cáo buộc hình sự vì làm gián đoạn các đơn đặt hàng quốc phòng của nhà nước kể từ khi cuộc chiến Ukraine bắt đầu. Trong số đó có ít nhất 11 giám đốc công ty và 2 quản lý cấp cao.

Kể từ khi Tổng thống Nga Vladimir Putin ra lệnh đưa quân vào Ukraine vào tháng 2/2022, các nhà sản xuất của nước này đã tăng sản lượng đạn pháo, tên lửa, xe tăng và thiết bị không người lái (drone), vượt xa khả năng sản xuất hoặc nguồn cung từ các đồng minh phương Tây của Kyiv.

Tuy nhiên, theo Mathieu Boulegue, chuyên gia tư vấn tại Viện nghiên cứu Chatham House (Anh), cùng một số nhà phân tích an ninh phương Tây khác, lĩnh vực này cũng đang bị kìm hãm do sự kém hiệu quả và tham nhũng, dẫn đến chi phí leo thang, trì hoãn sản xuất và không đạt chỉ tiêu.

Trả lời phỏng vấn, ông Boulegue cho hay phản ứng của Điện Kremlin – bao gồm việc tập trung quyền quyết định vào Bộ Quốc phòng và tập đoàn quốc phòng nhà nước Rostec, đồng thời áp đặt các quy tắc cứng nhắc lên các nhà thầu – đang làm tổn hại đến khả năng đổi mới và hiện đại hóa của các công ty.

Trong một bài viết hồi tháng Bảy, ông Boulegue đánh giá trong ngắn hạn, điều này có thể sẽ không ảnh hưởng đến khả năng đe dọa của Nga đối với Ukraine và phương Tây, nhưng “sẽ khiến Nga khó duy trì sức cạnh tranh với các đối thủ của mình hơn”.

Tập đoàn Rostec đã bác bỏ và gọi những khẳng định về sự “suy thoái” của ngành công nghiệp quốc phòng Nga là “những câu chuyện tuyên truyền”.

“Mọi thứ của ngành công nghiệp quốc phòng Nga đều ổn,” Rostec tuyên bố trên tài khoản Telegram của mình. “Các đối thủ phương Tây chỉ có thể mơ về tốc độ tăng trưởng mà Rostec đang thể hiện.”

Tuy nhiên, rốt cuộc thì quân đội đã không nhận được các thiết bị cần thiết đúng hạn, theo Luch Factory – đơn vị lắp ráp các thiết bị liên lạc và thuộc sở hữu chung của Rostec thông qua một chuỗi công ty.

Trong báo cáo thường niên năm 2023, Luch Factory chỉ ra nguyên nhân một phần là do công ty của Arsenyev đã không cung cấp linh kiện đúng dự kiến, một cáo buộc mà Arsenyev phủ nhận. Báo cáo không nêu rõ quy mô đơn hàng hay thời gian trì hoãn là bao lâu.

Giám đốc Luch Factory, ông Andrei Pestryaev, từ chối cung cấp chi tiết.

Arsenyev cho biết một tranh chấp với chính phủ về giá linh kiện của Volna đã khiến công ty rơi vào tình trạng thiếu hụt tài chính.

Sau đó, các tài khoản của công ty đã bị phong tỏa do nợ thuế, theo thông tin từ Arsenyev và SPARK, một cơ sở dữ liệu do hãng thông tấn Interfax của Nga tạo ra để tổng hợp thông tin từ các hồ sơ doanh nghiệp và nhà nước. Lương nhân viên không được chi trả, dẫn đến các vụ kiện tụng.

“Chúng tôi đột nhiên thấy mình cận kề bờ vực phá sản,” ông Arsenyev nói.

Trang web của các nhân viên thi hành án cho thấy, khi họ được triệu tập để thu hồi nợ vào tháng 9/2024, họ đã không thể tìm thấy tài sản nào có thể tịch thu.

Để đáp ứng nhu cầu của quân đội, Luch Factory đã phải tự thiết kế và sản xuất phiên bản linh kiện riêng thay thế cho Volna, ông Pestryaev nói.

Tính đến tháng Một, các thiết bị của Luch Factory đang bị thiếu hụt, một thương nhân kinh doanh thiết bị quân sự, người cung cấp hàng cho các đơn vị tiền tuyến của Nga, cho hay trong điều kiện ẩn danh. Chưa thể xác định liệu tình trạng này còn tiếp diễn hay không. Ông Pestryaev từ chối bình luận.

Rostec đã không trả lời các câu hỏi về vụ việc này hay cách xử lý các hợp đồng quốc phòng. Phía quân đội cũng không đưa ra bình luận nào.


 

Sau ‘phụng sự’ tới thoái bộ và sốc – Trân Văn

Ba’o Nguoi-Viet

December 28, 2025

Trân Văn

Vingroup đã rút lại “đăng ký đầu tư” vào dự án “Đường sắt tốc độ cao Bắc-Nam” (dự án ĐSTĐC Bắc Nam)! Nếu chịu khó theo dõi hoạt động của Vingroup từ thập niên 1990 đến nay thì điều đó là bình thường. Vingroup từng tuyên bố đầu tư vào nhiều lĩnh vực rồi buông ngay, hoặc ngừng giữa đường  (VinDS, Vinlink, VinExpress, VinMart, Vinsmart, Vinpearl Air,…), hay thu hẹp hoạt động như VinFast ở Mỹ, ở Liên Âu.

VinSpeed, một công ty con thuộc tập đoàn Vingroup của tỷ phú Phạm Nhật Vượng bất ngờ rút khỏi dự án “Đường sắt tốc độ cao Bắc-Nam.” (Hình minh họa: Vietnam Finance)

Tuy nhiên, vì nhiều lý do, quyết định vừa kể của Vingroup có một số điểm đáng bàn. Tháng Năm vừa qua, Vingroup đề nghị được đầu tư vào dự án ĐSTĐC Bắc Nam, dài 1,541 cây số kết nối Hà Nội và TP. HCM, với tổng vốn đầu tư khoảng $67 tỷ. Đề nghị đó khiến thiên hạ sửng sốt vì Vingroup muốn vay 80% giá trị suất đầu tư từ công quỹ với lãi suất 0% trong 35 năm. Điều đó chẳng khác gì đẩy rủi ro cho chính quyền, chính xác hơn là dân chúng chia nhau gánh vác.

Thế rồi đến Tháng Mười Một, Vingroup tuyên bố vẫn giữ ý định đầu tư vào dự án ĐSTĐC Bắc Nam nhưng sẽ loại bỏ TOD khỏi đề nghị đầu tư. TOD là viết tắt của “Transit Oriented Development,” phát triển đô thị định hướng giao thông công cộng, nôm na là thực hiện mô hình quy hoạch đô thị mà ở đó các khu dân cư, các trung tâm thương mại-dịch vụ sẽ được xây dựng quanh các trung tâm vận tải công cộng như nhà ga của hệ thống đường sắt, hệ thống metro, …

Bởi vì TOD đồng nghĩa với lợi nhuận – động lực đầu tư. Bỏ TOD có nghĩa là lắc đầu với nguồn lợi khổng lồ, nhưng Vingroup vẫn khẳng định sẽ theo đuổi dự án nên thiên hạ hoang mang. Có tờ báo của Việt Nam nhận định, đại ý: Đó là lựa chọn mang dấu ấn của “tinh thần phụng sự.” Nhà nước được một dự án đường sắt theo cách nhanh nhất, còn Vingroup được vị thế nhưng mất tiền, mất dòng tiền và thậm chí mất an toàn tài chính.

“Tinh thần phụng sự” ấy chỉ tồn tại chưa đầy một tháng bởi vì Vingroup vừa rút “đăng ký đầu tư” vào dự án ĐSTĐC Bắc Nam với lý do cần tập trung nguồn lực vào các dự án hạ tầng, năng lượng trọng điểm, để gia tăng năng lực cho quốc gia như: Khu đô thị thể thao Olympic tại Hà Nội với diện tích khoảng 9,000 héc ta, tổng vốn đầu tư từ $35 tỷ tới $38 tỷ. Tuyến đường sắt tốc độ cao Bến Thành – Cần Giờ, tổng vốn đầu tư khoảng $4 tỷ. Tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh, tổng vốn đầu tư khoảng $5 tỷ. Chưa kể Vingroup khẳng định đang dốc toàn lực cho hàng loạt dự án hạ tầng, công nghiệp, và năng lượng quan trọng khác như: Siêu đô thị biển Cần Giờ (tổng vốn đầu tư khoảng $2.5 tỷ). Nhà máy sản xuất thép VinMetal (tổng vốn đầu tư khoảng $380 triệu), hai nhà máy điện gió tại Hà Tĩnh (tổng vốn đầu tư khoảng $1.5 tỷ), nhà máy Nhiệt Điện LNG Hải Phòng (tổng vốn đầu tư khoảng $6.8 tỷ),…

Theo Vingroup, vì còn vài tập đoàn cả tư nhân lẫn nhà nước cũng muốn đầu tư vào dự án ĐSTĐC Bắc Nam nên việc tập đoàn này rút lui sẽ không ảnh hưởng đến việc triển khai dự án này. Vingroup khẳng định đó là vì trách nhiệm trước chính phủ nhằm bảo đảm sẽ thực hiện tốt những dự án đã được giao, góp phần phát triển hạ tầng giao thông, năng lượng tái tạo, và đô thị theo hướng hiện đại, bền vững, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và chất lượng sống của người Việt.

Chưa rõ chính phủ Việt Nam có chia sẻ quan điểm này hay không nhưng trên thực tế, quyết định của Vingroup làm không ít người sốc, trong đó có những cá nhân, những nhóm rót vốn đầu tư vào thị trường chứng khoán. Theo Thị Trường Tài Chính (TTTC – chuyên san của Kinh Tế và Đô Thị), từ Tháng Bảy, sau khi Vingroup công bố sẽ tham gia dự án ĐSTĐC Bắc Nam, cổ phiếu VIC tăng một mạch 230.54% từ mức 45,950 đồng/cổ phiếu lên 169,900 đồng/cổ phiếu.

Còn tờ Tuổi trẻ thì kể rằng tin Vingroup quyết định rút lại “đăng ký đầu tư” vào dự án ĐSTĐC Bắc Nam làm nhóm cổ phiểu của tập đoàn đồng loạt giảm hết biên độ. Trong khi Tuổi Trẻ gọi đó là “nằm sàn” thì TTTC gọi đó là “lau sàn.” Znews cho biết, không chỉ nhà đầu tư vào các cổ phiếu liên quan tới Vingroup bị ảnh hưởng mà các nhà đầu tư vào những cổ phiếu khác cũng bị vạ lây. Thị trường chứng khoán Việt Nam trải qua cú rơi đột ngột chỉ trong vòng vài phút cuối phiên 25 Tháng Mười Hai. VN-Index mất khoảng 40 điểm.

VnExpress ước đoán “cú rơi đột ngột vừa kể” có thể khiến tài sản của ông Phạm Nhật Vượng tổn thất khoảng $1.9 tỷ. CafeF thì nhận định, “vốn hóa thị trường của hệ sinh thái Vingroup bị thổi bay hàng trăm nghìn tỷ đồng qua các phiên sau tin rút lui” nhưng không ai, nơi nào thử tính xem các nhà đầu tư với tư cách cá nhân, đặc biệt những người gần đây bắt đáy cổ phiếu VIC/H với giá cao đã thiệt hại ra sao.

Trong thực tế, chuyện doanh nghiệp đa ngành đột ngột chuyển hướng không hiếm, nhưng việc quảng bá rầm rộ những dự định, kế hoạch của Vingroup tạo ra sự hưng phấn nơi công chúng, thu hút sự quan tâm của thị trường, khiến cố phiếu tăng giá. Cũng vì vậy, khi Vingroup thoái bộ, đặc biệt là khi họ rút khỏi những dự án có quy mô lớn, được kỳ vọng cao, rất khó xác định thiệt hại mà các nhà đầu tư vào thị trường chứng khoán phải gánh chịu!

***

Không phải tự nhiên mà gần đây, nhiều người bày tỏ sự lo ngại trên mạng xã hội về các đại dự án mà Vingroup được chọn để đầu tư như siêu đô thị biển Cần Giờ, khu đô thị thể thao Olympic tại Hà Nội, các tuyến đường sắt tốc độ cao,… Với những gì đã biết và đang thấy, không ai rõ kết quả sẽ như thế nào. Liệu việc triển khai có tạo ra thêm cú sốc nào cho kinh tế-xã hội Việt Nam vốn đang thiếu cả niềm tin về tương lai lẫn nhiều yếu tố để ổn định? [đ.d.]


 

Giảm Án Hàng Loạt Quan Chức Nhận Hối Lộ: Một Phán Quyết Gây Bức Xúc

Ba’o Dat Viet

December 23, 2025

Phiên phúc thẩm kéo dài gần hai tuần tại Hà Nội đã khép lại hôm 22 Tháng Mười Hai với kết quả khiến dư luận không khỏi chua chát: hàng loạt quan chức cấp cao từng giữ trọng trách ở Vĩnh Phúc và Quảng Ngãi được giảm án đáng kể, dù tội danh nhận hối lộ đều đã rõ ràng.

Báo Tuổi Trẻ cho biết nhân vật gây chú ý nhất – Hoàng Thị Thúy Lan, cựu bí thư Tỉnh Ủy Vĩnh Phúc, người gắn với giai thoại “một ngón tay, một triệu đô” – được giảm án từ 14 năm xuống còn 11 năm 6 tháng tù. Lý do mà Hội Đồng Xét Xử đưa ra: bị cáo xuất trình thêm huân chương, bằng khen, cùng nhiều tình tiết về “hoàn cảnh gia đình khó khăn” và “mắc nhiều bệnh”.

Sự khoan hồng này không phải trường hợp cá biệt. Lê Duy Thành, cựu chủ tịch tỉnh Vĩnh Phúc, được giảm từ 12 năm xuống còn tám năm rưỡi tù, chỉ vì đã nộp thêm tiền “khắc phục hậu quả” và được đánh giá là “tích cực hoạt động thiện nguyện”. Phạm Hoàng Anh, cựu phó bí thư thường trực tỉnh, cũng được giảm từ tám xuống sáu năm tù.

Điều gây phản ứng mạnh trong dư luận hải ngoại lẫn trong nước là việc nhiều cựu lãnh đạo tỉnh khác – như Phạm Văn Vọng, Phùng Quang Hùng, Hà Hòa Bình – không chỉ được giảm án mà còn chuyển thành án treo, một mức độ khoan dung hiếm thấy với tội nhận hối lộ hàng chục tỷ đồng. Ngay cả hai bị cáo ở Quảng Ngãi, Lê Viết Chữ và Đặng Văn Minh, dù không kháng cáo nhưng vẫn được giảm án nhờ “gia đình và nhiều tổ chức” xin giúp.

Nhìn lại hồ sơ vụ án, sự khoan hồng này càng khó lý giải. Theo bản án sơ thẩm, các lãnh đạo tỉnh đã “lợi dụng chức vụ quyền hạn”, nhận tiền của Nguyễn Văn Hậu để tạo điều kiện cho tập đoàn Phúc Sơn và công ty Thăng Long trúng các dự án, gói thầu. Tổng số tiền mà Hậu bỏ ra để “bôi trơn” lên đến 132 tỷ đồng – tương đương hơn $5 triệu. Riêng Lan thu gần $2 triệu; Thành hưởng lợi gần 50 tỷ đồng.

Những khoản hối lộ khổng lồ ấy nhằm đổi lấy chỉ đạo và can thiệp trái luật: không thu hồi dự án vi phạm, không dừng hoạt động, cho gia hạn tiến độ… Nói cách khác, lợi ích doanh nghiệp được đặt lên trên pháp luật và quyền lợi của người dân – một thực trạng vốn quá quen thuộc dưới sự cai trị của bộ máy Cộng Sản Việt Nam.

Điều khiến cộng đồng hải ngoại chú ý đặc biệt là thái độ của bị cáo Lan trong phiên sơ thẩm. Khi được nói lời sau cùng, bà ta “khóc nghẹn”, xin lỗi tổng bí thư Tô Lâm trước khi xin lỗi đảng bộ và người dân Vĩnh Phúc. Hình ảnh ấy, đối với nhiều người, phơi bày rõ bản chất của bộ máy quyền lực: quan chức phạm tội không hướng về nhân dân – những người họ gây thiệt hại – mà trước hết tìm cách lấy lòng cấp trên, như một chìa khóa để được giảm nhẹ hình phạt.

Ở một đất nước nơi quyền lực đảng đứng trên pháp luật, nơi giới chức có thể đưa ra huân chương, bằng khen hay đơn xin giảm án từ “nhiều tổ chức” để đổi lấy tự do, bản án phúc thẩm này chỉ củng cố thêm niềm tin rằng hệ thống tư pháp của Nhà Cầm Quyền Việt Nam không phục vụ công lý, mà phục vụ sự ổn định của chính nó.

Trong lúc người dân chịu hậu quả từ tham nhũng, ngân sách thất thoát và niềm tin vào nhà nước tiếp tục mòn mỏi, những phán quyết kiểu này lại gửi đi một thông điệp đầy nản lòng: có tiền, có quyền, thì án tù chỉ là chuyện có thể thương lượng.

Một lần nữa, Bộ máy Cộng Sản Việt Nam cho thấy họ có thể mạnh tay với dân thường, nhưng lại vô cùng mềm mỏng với chính các quan chức của mình – kể cả khi họ nhận hàng triệu đô la hối lộ ngay giữa ban ngày.