S.T.T.D Tưởng Năng Tiến – Cải lương, ca trù, nhạc đỏ, nhạc sến

Báo Đàn Chim Việt

Tác Giả: Tưởng Năng Tiến

28/05/2023

Lúc vui miệng, soạn giả Nguyễn Phương đã kể lại chuyện ông Chín Trích đập vỡ cây đàn:

“Ngày cô Năm Phỉ mất, người đến viếng tang nghe nhạc sĩ Chín Trích đàn ròng rã mấy ngày liên tiếp bên quan tài… Ông vừa đờn vừa khóc. Đến lúc động quan, trước khi đạo tỳ đến làm lễ di quan, nhạc sĩ Chín Trích đến lậy lần chót, ông khóc lớn: ‘Cô Năm đã mất rồi, từ nay Chín Trích sẽ không còn đờn cho ai ca nữa…’ Nói xong ông đập vỡ cây đờn trước quan tài người quá cố.” (Thời Báo USA, số 321, 18/02/2011).

Cô Năm Phỉ qua đời năm 1952, vì tai biến mạch máu não, khi đang trình diễn tại rạp Nam Quang. Cái chết đột ngột của người nghệ sỹ tài ba này – ngay trên sân khấu của gánh hát Nam Phi – được tất cả các tờ nhật báo ở miền Nam trang trọng loan tin, khiến cho khán giả mộ điệu bốn phương bàng hoàng nuối tiếc!

Thập niên 50 và 60 là thời vàng son của nền cổ nhạc, vẫn theo như lời kể của Nguyễn Phương :

“Saigon và các tỉnh thành ở miền Nam Việt Nam, có nhiều đoàn hát cải lương như đoàn hát Nam Đồng Ban, Huỳnh Kỳ, Trần Đắc, Phước Cương, Văn Hí Ban, Văn Võ Hí Ban, Tân Thinh, Hữu Thành, Phụng Hảo, Nam Hưng, Kỳ Quan, Tập Ích Ban, Thái Bình, Tiến Hóa, đoàn cải lương Hậu Tấn – Năm Nghĩa, Hậu Tấn – Bảy Cao, Việt Kịch Năm Châu, đoàn Mộng Vân, đoàn Sống Mới – Năm Nở, đoàn hát Phát Thanh, đoàn Tiếng Chuông … (còn nhiều nữa, kể không xiết…)”

Cùng lúc, đây cũng là thời mà “cái nghề nghiệp ca trù (bị) truy nã tận cùng” – ở bên kia giới tuyến – theo như cách nói của Phùng Cung. Qua truyện ngắn Mộ Phách, tác giả đã kể lại chuyện đập vỡ một cây đàn khác (của một đôi nghệ sĩ khác) sau khi thời thế đã buộc họ phải bỏ nghề:

“Vợ chồng kép Chản, đào Khuê lặng buồn, trăn trở thầm kín, nuối tiếc không phải là sự thất thoát lưng cơm, manh áo, mà là sự đổi thay từ dáng dấp đến vẻ mặt, đến lời ăn tiếng nói của cả vợ chồng. Tư Chản rầu rĩ thương nghề, thương vợ mà không một lời phàn nàn ra miệng.

“Ngày nào ông cũng hai lần nâng tấm khăn, nhìn kỹ toàn cây đàn. Sóc, vọng hai lần mỗi tháng; vào buổi tối, ông đều lau bụi, và bàn tay lại chạm khẽ lên dây tơ, lặng nghe tiếng xa xưa vọng lại. Ông đứng ngẩn ngơ, quên, nhớ mông lung. Trước khi quay lưng ông không quên chắp tay thành kính vái cây đàn đủ bốn vái.”

Sự “rầu rĩ thương nghề” của kép Chản, cũng như thái độ “thành kính” của ông với cây đàn – tất nhiên – không qua khỏi tai mắt nhân dân và (cuối cùng) đã lọt đến tai cậu con trai, đang đi bộ đội ở xa. Khi được về phép thăm nhà, cậu không bỏ lỡ cơ hội để “động viên” hai đấng sinh thành :

  • Bố mẹ bình tĩnh nghĩ xem, việc làm lạc hậu ấy, nó kìm hãm bước tiến của con. Có lẽ đâu gia đình của một quân nhân cách mạng lại như vậy. Bố mẹ vẫn tự cùm mình trong thành phần tiểu tư sản nông thôn. Con chậm kết nạp Đảng là vì vậy: là vì cây đàn!
    ….

Ông Chản như bị cứng lưỡi, không dám nhìn lại con, ngơ ngác; đi lùi lại hai bước; vẫn không cất nên lời. Thuyên giục bố:

  • Bố cứ đập quách nó đi!

Ông Chản nhìn lên cây đàn, mặt nhợt đi, miệng lắp bắp lạc giọng:

– Thôi! Mày đập đi Thuyên ạ!

– Vâng, để con! Mắt Thuyên long lên…

‘Choác!’ một tiếng trước cửa bếp.Thuyên mắm môi, quắc mắt, tay đập, chân đạp vào cần vào đáy đàn khiến cây đàn biến thành củi. Ngoài sân, ông Chản bưng tai như nghe sét đánh, liêu xiêu bước ra ngõ.”  [Phùng Cung. “Mộ Phách.” Truyện Và Thơ (Chưa Hề Xuất Bản). Văn Nghệ: California, 2003].

“Mộ Phách,” theo nhận xét của nhà phê bình văn học Thụy Khuê: “Là bài điếu văn cho thi ca, cho âm nhạc trong một thời mà nghệ thuật đích thực không còn chỗ đứng.”

Nghệ Thuật Cách Mạng, rồi ra, cũng không “trụ” được lâu – theo như lời “phàn nàn” của giáo sư âm nhạc Đặng Hữu Phúc :

“Như vậy, ‘sự kiện âm nhạc’ nổi bật trong thời gian trước thềm Đại lễ lại là những đêm nhạc ‘Sến’ của Hương Lan, Tuấn Vũ (!!!) Những chuyện này trước đây không thể xảy ra. Còn nhớ năm 1970, dịp kỉ niệm 200 năm ngày sinh Beethoven, 10 đêm nhạc Beethoven ở Nhà Hát Lớn lúc nào cũng đông nghịt người.

Bây giờ chắc không thể được như thế, ngay mới đây thôi, hai tối 17&18/9/2010, chương trình hòa nhạc ‘VNSO Beethoven cycle Vol.5’ với nghệ sĩ piano nổi tiếng người Nhật Michie Koyama (Người đoạt cả 2 giải quốc tế vào loại lớn nhất : Chopin và Tchaikovsky) thì vắng người xem… Bây giờ thì số đông người ta chọn nghe Hương Lan – Tuấn Vũ. Vậy văn hóa Hà nội đang xuống cấp so với chính ta?”

Nói thiệt: không nhờ cái ông Phúc này thì phen này tui hố nặng. Ai mà dè rằng người Hà Nội chỉ sính nghe nhạc cổ điển Tây Phương, và những “đêm nhạc Beethoven ở Nhà Hát Lớn lúc nào cũng đông kìn kịt người” như thế. Vậy mà tui cứ tưởng là dân Hà Thành chỉ toàn nghe loại nhạc loa (giăng mắc khắp Ba Mươi Sáu Phố Phường) thôi chớ.

Tôi thực lấy làm tiếc vì sự hồ đồ của mình, và vô cùng cảm kích vì những thông tin rất quí giá (và cũng hơi quí tộc) mà ông giáo sư vừa cung cấp. Tôi chưa bao giờ có cơ duyên được đặt chân đến mảnh Đất Ngàn Năm Văn Vật. Một kẻ xa lạ (tới cỡ đó) mà cứ tiếp tục huyên thuyên nói mãi về Hà Nội, và Thời Đại Hồ Chí Minh Quang Vinh – xem ra – cũng có hơi kỳ, nếu chưa muốn nói là … lố bịch!

Xin nhường lời lại cho một ông bạn cố tri, vốn người đất Tràng An, một tác giả sinh trưởng trong lòng cách mạng:

“Nơi em về trời xanh không em… ? Bên này vĩ tuyến 17 không có một câu hỏi thơ mộng, lãng mạn như vậy, còn các Vũ Hoàng Chương, Khái Hưng, Hàn Mặc Tử… đã bị đánh bật rễ khỏi người đọc, gom lại trong cái nghĩa địa văn hóa cổ, le lói trong ký ức người già. Các tay ‘yêu’ lừng lẫy một thời vẫn còn đấy, nhưng đã biến thành Xuân Diệu Xuân Xanh Xuân… Tóc Đỏ.”  (Thế Giang. Thằng Người Có Đuôi. Nguời Việt: California, 1987).

Thảo nào, khi Hương Lan và Tuấn Vũ mang những bản nhạc sến của miền Nam ra trình diễn thì “họ ăn khách Thủ đô đến ngỡ ngàng.”

Còn “ngỡ ngàng” cái con bà gì nữa, cha nội ?

Chớ (không lẽ) suốt ngày cứ bâng khuâng “nhớ đôi dép đơn sơ đôi dép bác Hồ,” suốt đêm cứ nằm mơ thấy “râu Bác dài, tóc Bác bạc phơ,” và suốt đời lúc nào cũng chỉ có mỗi một “nguyện vọng duy nhất” là được dịp “dâng lên cho Đảng cả niềm tin chiếu sáng ngời” sao?

Hát hò kiểu đó hoài, mắc cở chết mẹ, chịu đời sao thấu? Thỉnh thoảng cũng phải có Chuyện Tình Lan Và Điệp, Hoa Sứ Nhà Nàng, Giọt Lệ Đài Trang, Lâu Đài Tình Ái, Người Yêu Cô Đơn… này nọ – cho nó hợp với tính thật của mình, và đỡ ớn (chè đậu) chút xíu chớ – đúng không?

Đi nghe Hương Lan và Tuấn Vũ hát thử một đêm, giữa lòng Hà Nội, cũng tựa như đi ăn  một bữa phở chui vào thời bao cấp vậy. Dù “nhạc sến” không được “chất lượng” gì cho lắm nó vẫn có thể khiến cho thiên hạ bùi ngùi, xuýt xoa hay hít hà và nước mắt nước mũi ướt khăn chỉ vì họ đã (lỡ) phải ăn những tô phở quốc doanh – không người lái, cũng chả tiêu ớt/hành ngò gì ráo – quá lâu rồi!

Giản dị, và trần trụi, chỉ có “thế thôi” mà giáo sư âm nhạc Đặng Hữu Phúc đặt vấn đề rất trầm trọng (nghe) thấy ghê quá hà :

“Nếu ta cứ khuyến khích thế hệ trẻ nghe và ta cứ quảng bá những loại nhạc ‘rác’, nhạc bình dân, ca khúc quần chúng mãi, thì rồi sẽ đến một lúc họ sẽ quay lưng lại với Bach, Beethoven, Chopin…  với Quan họ, Chèo, Ca trù… với văn hoá đích thực. Đó sẽ là chuyện tất yếu và đã xảy ra rồi.”

Coi: Đảng và nhà nước (ta) có “khuyến khích” và “quảng bá những loại nhạc rác” cũng như “nhạc vàng, nhạc sến” bao giờ đâu, hả Giời? Nói theo nguyên văn lời của Phùng Cung là chúng bị “truy nã đến tận cùng,” từ hơn nửa thế kỷ nay, nhưng vẫn (may mắn) thoát nạn đấy chứ. Chúng bị cả chục “nghị quyết” (rắp tâm) chôn sống nhiều lần nhưng vẫn không (chịu) chết đấy thôi.

Và nếu (lỡ) quần chúng có quay “lưng lại với Bach, Beethoven, Chopin…  với Quan họ, Chèo, Ca trù… với văn hoá đích thực” thì hãy chỉ mặt vào thủ phạm mà … mắng chửi, chứ sao lại (tráo trở) đổ thừa cho nạn nhân như vậy chớ?

S.T.T.D Tưởng Năng Tiến – Võ Văn Thưởng, Nguyễn Mạnh Hùng, Nguyễn Công Khế & Trần Huỳnh Duy Thức

Báo Đàn Chim Việt

Tác Giả:  Tưởng Năng Tiến

26/05/2023

Trang Dân Luận có đăng tải một bài viết ngắn (“Tại Sao Báo Chí Chính Thống Không Có Một Dòng Nào Về Chuyện Trần Huỳnh Duy Thức Tuyệt Thực”) của nhà báo Nguyễn Công Khế, với phần kết luận – như sau:

“Còn một việc nữa, mấy hôm nay, râm rang trên mạng xã hội, và các cơ quan báo chí nước ngoài đang nói chuyện tù nhân chính trị Trần Huỳnh Duy Thức tuyệt thực 27 ngày có nguy cơ dẫn đến nguy hiểm tính mạng. THDT cũng được trên mạng xã hội và truyền thông nước ngoài đánh giá là một người có trí tuệ trong giới bất đồng chính kiến. Thế thì tại sao trước một tin tức như vậy, phía Nhà nước và báo chí chính thống không hề có một dòng nào, hoặc có việc đó, hay không có?

Tôi luôn nghĩ rằng, và luôn nhắc lại rằng, bài toán minh bạch thông tin sẽ giải quyết được rất nhiều vấn nạn trong xã hội ta, và từ đó mới loại được những tin giả, tin ‘bịa như thật’ trên mạng xã hội.

Và tôi cũng tin rằng, hai nhân vật chủ yếu nắm công tác tư tưởng hiện nay làm được việc này. Đó là ông Võ Văn Thưởng và ông Nguyễn Mạnh Hùng.”

Ngay bên dưới bài viết này là phản hồi của hai vị độc giả vô cùng nhanh nhảu:

Nguyễn Phương: Sao nó tuyệt thực lâu vậy mà chưa chết nhỉ?

Đức Cường: Nó có dám tuyệt thực đéo đâu, nó lừa cho mấy thằng ngu hải ngoại tin để cho tiền nó mà.

Hai ông Nguyễn Phương và Đức Cường đã giúp cho người đọc lý giải được, phần nào, nỗi băn khoăn (“Tại Sao Báo Chí Chính Thống Không Có Một Dòng Nào Về Chuyện Trần Huỳnh Duy Thức Tuyệt Thực”) của nhà báo Nguyễn Công Khế. Ngoài những phản ứng kịp hời (thượng dẫn) còn có rất nhiều trang trang mạng, với vô số những bài viết có liên quan đến Trần Huỳnh Duy Thức:

Giọng điệu, cũng như lời lẽ, của những cái “loa phường” kể trên (nghe) quen lắm, cũng y như cách ăn nói của đám dư luận viên thuộc Binh Đoàn 47 vậy thôi. Bởi vậy, hai ông ông Võ Văn Thưởng và Nguyễn Mạnh Hùng khó mà chối được rằng mình (hoàn toàn) vô can với cái thứ ngôn từ “đầu đường xó chợ” này.

VNTB – Dư luận viên: Từ “chuyên gia bút chiến” đến bị coi là bò đỏ (kỳ ...

Trong nhiều “trường hợp nhậy cảm,” nhà nước CHXHCNVN vẫn thường dùng “quần chúng tự phát” (hay đám dân phòng) vào việc “trị an,” thay vì lực lượng công an sắc phục. Tương tự, Ban Tuyên Giáo và Bộ Thông Tin đang xử dụng đám dân phòng trên mạng – thế cho báo chí chính thống – là điều hoàn nhất quán với đường lối và chính sách của Đảng hiện nay.

Có thể vì bận rộn công việc gia đình (vì phải xuất ngoại thường xuyên) ông Khế đã không nắm vững tình hình nên đặt vấn đề trật (lất). Trong khi Nguyễn Công Khế chất vấn “hai nhân vật chủ yếu nắm công tác tư tưởng hiện nay” thì dưới bài viết (thượng dẫn) của ông, cũng có vị độc giả nêu câu hỏi như sau:

Xuan Nguyen Van: Nguyễn công khế từ thằng chiêu hồi đến kẻ cơ hội nay trở thành kẻ biến chất. Không đủ tuổi và tư cách để chém gió về vấn đề dân chủ và minh bạch chính hắn môi giới để Thằng Phước tặng sách cho nguyên chủ tịch nước rồi tung lên mang thực hiện cáo mượn oai hùm bị cựu chủ tịch nước nổi giận yêu cầu rỡ xuống không hiểu ông khế có thấy xấu hổ không?

Tôi hoàn toàn không biết chi về những chuyện lùm xùm (“tặng sách cho nguyên chủ tịch nước, cáo mượn oai hùm”) vừa dẫn. Lời than phiền của ông Nguyễn Văn Xuân chỉ khiến tôi chợt nhớ đến một trường hợp khác, một nghi vấn khác, theo như cách nhìn (khe khắt) của nhà phê bình văn học Vương Trí Nhàn:

“Thế tại sao Nguyễn Khải lại viết Đi tìm cái Tôi đã mất? Theo tôi, trường hợp này cũng giống như Chế Lan Viên viết Di cảo thơ, và Tố Hữu tâm sự với Nhật Hoa Khanh. Thực chất cái việc các ông ‘cố ý làm nhòe khuôn mặt của mình’ như thế này là cốt để xếp hàng cả hai cửa.

Cửa cũ, các ông chẳng bao giờ từ. Còn nếu tình hình hình khác đi, có sự đánh giá khác đi, các ông đã có sẵn cục gạch của mình ở bên cửa mới (bạn đọc có sống ở Hà Nội thời bao cấp hẳn nhớ tâm trạng mỗi lần đi xếp hàng và không sao quên được những cục gạch mà có lần nào đó mình đã sử dụng).”

Tôi chả có sống “ở Hà Nội thời bao cấp” ngày nào cả nhưng vẫn thông cảm được cái “tâm trạng” xếp hàng hai cửa, nếu đúng, của một người ở hoàn cảnh (chân trong/chân ngoài ) như ông Nguyễn Công Khế. Tôi cũng hoàn toàn chia sẻ mọi nỗi khó khăn, với hai ông Võ Văn Thưởng và Nguyễn Mạnh Hùng, nơi chốn quan trường của nước CHXHCNVN.

Nói một đằng làm một nẻo là chủ trương xuyên suốt của Đảng cầm quyền. Do đó, tuy tuyên bố là “tổ chức đối thoại” nhưng ông Trưởng Ban Tuyên Giáo và ông Bộ Trưởng Thông Tin Tuyên Truyền vẫn thản nhiên xua đám lâu la ra “đối thụi” bằng cái thứ ngôn ngữ của bọn đầu đường xó chợ.

Trong một xã hội mà không có nhân cách người ta vẫn sống, thậm chí còn sống béo tốt hơn nên qúi ông Võ Văn Thưởng, Nguyễn Mạnh Hùng, Nguyễn Công Khế … có thể dùng mọi phương tiện để biện minh cho cứu cánh của mình. Điều an ủi là giữa lúc nhiễu nhương như hiện cảnh tổ quốc vẫn còn có những người từ chối sống béo tốt, và sẵn sàng hy sinh tính mệnh vì lẽ phải như ông Trần Huỳnh Duy Thức.

Nhà báo Mạnh Kim nhận xét: “Ông Trần Huỳnh Duy Thức sẳn sàng chấp nhận cái chết đến, vì biết khó mà thuyết phục một nhà cầm quyền như Việt Nam biết thượng tôn pháp luật một cách đơn giản theo lẽ nhân loại văn minh.”

Nếu chả may mà sự việc có xẩy ra bi thảm như vậy chăng nữa thì cái chết của ông cũng khiến cho đám thường dân đỡ phần tủi hổ. Chúng tôi cảm thấy vô cùng yên ủi khi biết rằng dù quê hương rơi vào hoàn cảnh bi đát đến thế nào chăng nữa thì đất nước này vẫn còn có những vị nhân sĩ đáng kính, hết lòng vì dân tộc, chứ không chỉ thuần là một lũ trí thức trùm chăn hay một đám cơ hội ăn theo.

09/13/2018

Chuyện đẹp ở nước Mỹ: Cô gái Texas sinh trong tù, tốt nghiệp trung học hàng đầu, sẽ vào Harvard

Báo Nguoi-viet

May 26, 2023

CONROE, Texas (NV) – Cô gái Texas sinh ra trong tù vừa gặt hái thành công lớn khi tốt nghiệp trung học hàng đầu và dự tính vào đại học Harvard University, theo nhật báo địa phương The Courier.

Mười tám năm sau khi chào đời trong nhà tù Galveston County, cô Aurora Sky Castner tốt nghiệp hạng ba trường Conroe High School hôm Thứ Năm, 25 Tháng Năm.

Cô Aurora Sky Castner. (Hình: Facebook Academy for Science & Health, Conroe ISD)

Mẹ cô Castner sinh ra cô khi bà đang ở trong nhà tù. Người mẹ không thèm liên hệ gì với cuộc sống của cô Castner từ ngày cô được cha đón từ trong tù về nuôi lúc mới sinh.

Cô Castner mở đầu đơn xin học Harvard bằng câu “Tôi sinh ra trong tù.”

Sau đó, cô được Ivy League (nhóm tám đại học hàng đầu vùng Đông Bắc Hoa Kỳ) chấp nhận, và dự tính học luật khi vô Harvard mùa Thu năm nay.

Lúc cô Castner ở tiểu học, giáo viên nhận thấy cô bé có nhiều tiềm năng nên giới thiệu cô với chương trình Project Mentor của Học Khu Conroe, chương trình kết nối thiện nguyện viên trong cộng đồng với học sinh.

Sky Castner, học sinh cuối cấp của Trường Trung học Conroe, bên phải, ôm người cố vấn của mình, Mona Hamby, khi cô ấy nói với cô ấy rằng đừng khóc trước buổi lễ tốt nghiệp tại Cynthia Woods Mitchell Pavilion, Thứ Năm, ngày 25 tháng 5 năm 2023, ở The Woodlands. Castner, 18 tuổi, được sinh ra khi mẹ cô đang ngồi tù, cô sẽ tốt nghiệp hạng 3 trong lớp và theo học Đại học Harvard vào mùa thu.

Rồi bà Mona Hamby, gia sư của cô Castner, xuất hiện.

“Người ta cho tôi coi tờ báo viết về cô bé,” bà Hamby kể. “Người hùng của cô là Rosa Parks, món ăn cô thích nhất là taco của tiệm Dairy Queen, và cô mê đọc sách. Lúc đó, tôi nghĩ nghe có vẻ là cô bé sáng dạ đây. Tôi vẫn còn giữ tờ báo đó.”

Sau khi cô Castner nói cho bà Hamby biết hoàn cảnh gia đình, bà cho hay bà cảm thấy cô Castner – lúc này đã là thiếu nữ – không chỉ cần giúp đỡ về học hành mà còn chuyện cá nhân.

Do đó, bà Hamby giúp cô Castner những việc như mua mắt kính và dẫn đi cắt tóc, còn nha sĩ và những nhà lãnh đạo khác trong cộng đồng thì lo chăm sóc răng miệng và giúp cô được sống như người đồng trang lứa, chẳng hạn được đi trại Hè.

“Tôi lớn lên trong môi trường rất khác biệt, nhưng điều đó không phải là tệ,” cô Castner nói. “Mọi thứ cô Hamby dạy tôi đều quý giá.”

11 Colleges With the Most Billionaire Alumni | GOBankingRates

Tháng Ba năm nay, vợ chồng bà Hamby đưa cô Castner đi thăm đại học Harvard. Chuyến thăm đó góp phần làm cô quyết định theo học trường này năm nay. 

https://img.particlenews.com/image.php?url=08QOC9_0mbg229S00
Quang cảnh khuôn viên Đại học Harvard vào ngày 8 tháng 7 năm 2020 tại Cambridge, Mass.

 

Những người khác trong cộng đồng cũng quan tâm đến cô thiếu niên. Một giáo sư của Đại học Boston, James Wallace, thậm chí còn tư vấn cho Castner về đơn đăng ký Harvard của cô ấy, theo tờ báo.

“Thầy ấy đã giúp tôi kể câu chuyện của mình theo cách tốt nhất có thể,” cô nói.

Nhưng sự nghiêm khắc trong học tập của Castner là do bản thân thúc đẩy. Cô lớn lên là một người ham đọc sách từ khi còn nhỏ và tham gia lớp  Dự Bị Sinh Học ở trường trung học của cô, nơi giúp chuẩn bị người trẻ đi vào ngành  khoa học và toán học.

Em nói: “Có điều gì đó thỏa mãn về việc có tất cả điểm A và đạt được thành tích. “Điểm số có ý nghĩa rất lớn đối với em.”

Castner cho biết cô quan tâm đến việc nghiên cứu tâm lý học và triết học tại Harvard với mục tiêu là lấy bằng luật trong tương lai trong một bài đăng được chia sẻ với các sinh viên sắp tới của Harvard.

“Tôi vô cùng phấn khích khi được theo học Đại học Harvard vào mùa thu,” thiếu niên viết. “… Tôi rất nóng lòng được gặp các bạn cùng lớp của mình nên đừng ngại liên hệ nhé!”

https://img.particlenews.com/image.php?url=41BRAP_0mbg229S00Mục Mục tiêu của Castner là theo học ngành tâm lý học và triết học tại Harvard.Instagram/auroraskywho

(Th.Long) 


 

MẸ CỦA TRẦN BANG

Kim Dao Lam

Fb Hùng Văn Nguyễn

MẸ CỦA TRẦN BANG

Hôm qua vợ chồng tôi gặp cô Biết, em gái Trần Bang, hỏi thăm tình hình . Cô cho biết, sau hôm ra tòa, gia đình vẫn chưa được thăm gặp Trần Bang, không biết sức khỏe anh thế nào; luật sư có gặp anh để xem kháng án ra sao…

– Bà thế nào, nhìn thấy con trai bị còng tay, bị xét xử, rồi bị kết án 8 năm tù, bà có bị sốc không? Nay sức khoẻ bà thế nào? – Tôi hỏi.

Cô Biết bảo, họ nói xử công khai, nhưng người nhà cũng không ai được vào. Phải đấu tranh mãi, rằng bà mẹ 92 tuổi, phải được vào để thấy con trai, có thể đây là lần cuối bà được nhìn mặt con… Hai đứa em xốc nách bà ào vào thế là em vào được. Bà bình tĩnh lắm, không bị sốc mà còn thấy có vẻ an tâm…

– Bà bản lĩnh quá nhỉ. Hẳn Bà biết ý nghĩa, giá trị việc làm vì nước vì dân của Trần Bang nên bằng lòng về con trai?

– Không phải thế đâu ạ. Bà bảo từ hôm anh Bang bị bắt Bà lo buồn lắm, bà không nói ra thôi, chỉ biết cầu Trời, khấn Phật. Nay thấy anh còn sống, Bà mừng lắm. Bà bảo, tao cứ nghĩ thằng Bang không còn sống đâu, mà có sống cũng thành tật; nay nhìn thấy nó vẫn còn sống, còn nguyên vẹn đi đứng ngay ngắn, tao mừng lắm. Bà chả để ý bản án nặng nhẹ ra sao, bị tù mấy năm, chỉ thấy con còn sống là yên tâm.

Rồi Bà kể, cái giống Việt Minh nó ác lắm, vào tay nó không chết thì cũng tàn tật. Ngày hội tề ấy, có ông Lý cựu, mù hai mắt, tai điếc, ông nói to lắm, ông hỏi tối qua Việt Minh về họp bàn cái gì?… Thế thôi mà họ về giết ông ấy. Họ giết để được thành tích, báo cáo lên trên là đã diệt được một tên việt gian, phản động…

Rồi cải cách ruộng đất, nó bắt mấy người giàu có trong làng đem giam cầm, đấu tố… Người bị bắn chết, người còn sống, thì thân tàn ma dại… Nay thằng Bang bị bọn nó bắt, giam cầm hơn một năm mà còn sống nguyên lành. Coi như trước khi chết, mẹ được thấy nó lần cuối là mừng rồi!

Chúng tôi ngồi lặng đi để cố thấu hiểu nỗi lòng người Mẹ đã chứng kiến biết bao khổ đau, oan trái ở đời; thì ra bà không còn quan tâm đến việc đúng – sai, phải – trái, nhân quyền – công lý trong chế độ này, chỉ biết bị “Việt minh” bắt mà còn sống lành lặn là mừng rồi!

Ôi câu chuyện của bà mẹ Trần Bang cho tôi hiểu sâu sắc thêm một điều: Bà cụ cũng như đa số dân ta, đã trải qua cuộc đời đầy cay đắng, bất công, phi lý, đói khổ, chứng kiến bao nhiêu chuyện tàn ác, chỉ biết rằng, mình được sống, được làm ăn, yên ổn, có bị bắt, bị tù mà còn sống, không tàn tật là mừng rồi. Họ có suy nghĩ cặn vặn gì đâu đến chuyện nhà cầm quyền làm đúng hay sai, luật pháp thế nào, nói gì đến Tự do, Dân chủ, Nhân quyền!

Mà bà Mẹ Trần Bang đâu phải người ngu muội, u mê. Cách đây hai năm, bọn tôi đến thăm Bà, bà kể chuyện “ngày xưa” vanh vách; bà thuộc hết cả Truyện Kiều, nhớ hàng trăm câu ca dao, tục ngữ… Trí nhớ của Bà thật tuyệt vời.

Nhưng chế độ “Việt minh” tài tình, là đã làm cho những người dân thông minh như Bà cũng hoàn toàn “liệt kháng”, chấp nhận mọi hành xử của nhà cầm quyền, miễn sao mình còn sống, còn lành lặn là mừng rồi!

PS: Hình 1. Mẹ của Trần Bang, Kim Chi chụp cách đây 2 năm.

Hình 2. Cô Biết, em Trần Bang ngồi giữa, chụp hôm qua, 25/5.

26/5/2023

MVT

Điện – minh họa cho… ‘sáng suốt và tài tình’ (tiếp theo)

Báo Tiếng Dân

Blog VOA

Trân Văn

26-5-2023

Khó mà kể hết những gì EVN nói riêng và chính quyền Việt Nam nói chung đã biện bạch về những bất cập, bất toàn trong lĩnh vực năng lượng tại Việt Nam.

Nếu chịu khó tìm kiếm những thông tin liên quan đến lĩnh vực năng lượng tại Việt Nam nói chung và điện năng nói riêng ắt sẽ có cảm giác giống như lạc vào mê hồn trận và rất khó có thể tìm câu trả lời cho thắc mắc vì sao lĩnh vực này lại có những mâu thuẫn kỳ lạ đến mức như vậy.

Trong vài thập niên gần đây, cả EVN lẫn chính phủ Việt Nam cùng thi nhau bày tỏ sự… trăn trở về vốn phát triển nguồn điện và lưới điện, đồng thời liên tục… cảnh báo về nguy cơ thiếu điện đe dọa an ninh năng lượng quốc gia (1). Đáng lưu ý là sự… trăn trở và những… cảnh báo này lại nằm chễm chệ bên cạnh chuyện Việt Nam đã có thêm rất nhiều nhà máy phát điện từ việc khai thác ánh sáng mặt trời, gió (được gọi chung là năng lượng tái tạo hay điện xanh, hoặc điện sạch khác với điện bẩn khai thác nguyên liệu hóa thạch để phát điện theo “Quy hoạch điện VII”). Tính đến hết năm ngoái, điện sạch chiếm 26,4% tổng công suất điện ở Việt Nam. Nếu tính riêng nguồn điện từ mặt trời và gió thì tỉ lệ này là 12,8%. Do lợi thế về đặc điểm địa lý, triển vọng phát triển điện sạch tại Việt Nam rất lớn, giới đầu tư (bao gồm cả doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp ngoại quốc) đã nhanh chóng rót tiền vào các dự án năng lượng tái tạo. Tổng vốn đầu tư vào những dự án này được ước đoán đã lên đến hàng tỉ Mỹ kim.

Thế thì tại sao đến giờ vẫn thiếu… vốn và thiếu… điện? Các chuyên gia và báo giới ở Việt Nam cùng gọi đó là nghịch lý. Dù đã được nhận diện từ cách nay năm, bảy năm (2) nhưng nghịch lý này vẫn mang dáng vẻ… “muôn năm” như… “đảng CSVN quang vinh”. Các dự án điện sạch hết bị hắt hủi vì “gây áp lực cho hệ thống truyền tải, có thể đe dọa sự ổn định của hệ thống điện” (3) lại bị “bóp mũi” vì những quy định liên quan đến giá mua điện – đang có ít nhất 34 dự án điện sạch trị giá 85.000 tỉ đồng “đắp chiếu” vì chủ trương về giá mua điện (4). Cứ đặt chuyện EVN thua lỗ trầm trọng vì phải mua than với giá cao, “sáng kiến” trao 130.000 tỉ lẽ ra phải dùng để đầu tư vào các dự án mang tính phúc lợi cho EVN để tập đoàn này… “cắt lỗ” bên cạnh các dự án điện sạch ngắc ngoải bởi sự khống chế giá mua điện, rồi đặt thực trạng thiếu điện phải vay than, đề nghị các nhà máy đạm ngưng hoạt động để nhường khí đốt như đã đề cập bên cạnh các dự án điện sạch “đắp chiếu” thì tự nhiên sẽ thấy nên dành gì cho “sáng suốt và tài tình”!

Tuần trước, báo chí Việt Nam cho biết, chính quyền tỉnh Lâm Đồng đã “yêu cầu xử lý chuyện những doanh nghiệp đang hoạt động trong Khu Công nghiệp (KCN) Lộc Sơn cho bên thứ ba thuê mái để lắp đặt các tấm pin biến quang năng (ánh sáng mặt trời) thành điện năng khi chưa được cấp giấy phép” (5). Để… “giữ nghiêm phép nước”, Ban Quản lý các KCN tỉnh Lâm Đồng dự tính sẽ buộc tháo dỡ toàn bộ các tấm pin (tổng diện tích hàng chục ngàn mét vuông, trị giá hàng ngàn tỉ). Tuần này, báo chí Việt Nam kể thêm, sau khi… “phát giác” Tập đoàn Trung Nam “vận hành hai nhà máy thủy điện đã bảy năm mà chưa có văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu công trình”, Sở Công Thương Lâm Đồng thỉnh thị “không áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả (ngoài phạt tiền còn buộc khắc phục hậu quả bằng cách buộc nộp lại số lợi nhuận bất hợp pháp từ hoạt động phát điện để sung công)” nhưng UBND tỉnh Lâm Đồng mới bác đề nghị này (6). So cả hai sự kiện xảy ra ở cùng một nơi thì rõ ràng “nghiêm minh” chỉ là… tương đối.

***

Khó mà kể hết những gì EVN nói riêng và chính quyền Việt Nam nói chung đã biện bạch về những bất cập, bất toàn trong lĩnh vực năng lượng tại Việt Nam. Thay vì phân tích, xin nhắc lại một câu chuyện đã từng kể cách nay vài tháng: Tại một hội nghị khẩn cấp về kinh tế và dân sinh được tổ chức hồi giữa tháng 2 năm nay, Tổng thống Nam Hàn đã yêu cầu ít nhất là đến giữa năm, các cơ quan hữu trách của chính phủ phải giữ nguyên, không để những loại phí do chính phủ kiểm soát (đường bộ, đường sắt, viễn thông) gia tăng (7).

Giống như nhiều quốc gia khác, cả chính phủ lẫn dân chúng Nam Hàn cũng loay hoay đối phó với lạm phát. Hồi đầu năm nay, giá điện tại Nam Hàn đã tăng thêm 9,5% (tăng thêm khoảng 0,01 Mỹ kim/mỗi kWh) so với năm ngoái. Với giá điện mới, người ta ước đoán, một gia đình bốn người sẽ phải trả thêm khoảng 3,2 Mỹ kim cho việc dùng điện. Lẽ ra giá ga cũng phải tăng nhưng chính phủ Nam Hàn quyết định bù lỗ để kềm giá ga cho tới sang năm vì lo ngại những thành phần yếu thế trong xã hội không kham nổi gánh nặng khi cả giá điện lẫn giá ga (loại năng lượng không thể thiếu trong mùa Đông vì ai cũng cần sưởi ấm) cùng tăng. Để lạm phát không tạo thêm quá nhiều khó khăn cho những thành phần yếu thế, song song với việc cho phép tăng giá điện, chính phủ Nam Hàn loan báo sẽ nâng mức trợ cấp chi phí về năng lượng cho những thành phần yếu thế lên 54 Mỹ kim (từ 100 Mỹ kim thành 154 Mỹ kim) và tùy gia cảnh mà nâng mức giảm tiền ga thêm 5 Mỹ kim đến 10 Mỹ kim/tháng.

Bởi giá điện tăng sẽ ảnh hưởng đến sản xuất, tác động bất lợi đến kinh tế, dân sinh, chính phủ Nam Hàn cam kết cho các doanh nghiệp vay vốn để cải thiện hiệu suất sử dụng năng lượng. Những đại doanh nghiệp có mức tiêu thụ năng lượng lớn sẽ được hỗ trợ thay thế thiết bị có hiệu suất tiết kiệm năng lượng cao để cùng chính phủ thực hiện một dự án có quy mô quốc gia về tiết kiệm năng lượng (8). Trong hội nghị khẩn cấp vừa kể, ông Yoon Suk-yeol – Tổng thống Nam Hàn tiếp tục lập lại yêu cầu mà ông đã từng đề cập nhiều lần: Phải giảm tối đa gánh nặng giá cả cho dân chúng. Phải kềm giữ phí trong những lĩnh vực thiết yếu như giao thông, viễn thông,… là để ổn định dân sinh. Ông Yoon kêu gọi doanh giới cùng tham gia với chính phủ trong việc ổn định giá cả, san sẻ gánh nặng của dân chúng… Có thể vì không “sáng suốt, tài tình” nên giống như nhiều quốc gia khác, hệ thống chính trị, hệ thống công quyền ở Nam Hàn không biện minh mà chuyên chú vào việc tìm giải pháp bởi không tìm ra giải phái hữu hiệu thì sẽ bị dân chúng giải tán.

Chú thích

(1) https://nhandan.vn/lo-thieu-dien-de-phuc-hoi-kinh-te-post694825.html

(2) https://vietnamnet.vn/nghich-ly-thieu-dien-lai-lo-qua-tai-vi-du-thua-dien-mat-troi-571221.html

(3) https://laodong.vn/kinh-doanh/phat-trien-bung-no-dien-gio-dien-mat-troi-gay-qua-tai-luoi-dien-1063500.ldo

(4) https://vneconomy.vn/bao-dong-cang-thang-tai-chinh-tu-cac-du-an-nang-luong-tai-tao.htm

(5) https://plo.vn/yeu-cau-xu-ly-viec-lam-dien-mat-troi-trai-phep-trong-khu-cong-nghiep-o-lam-dong-post733842.html

(6) https://tienphong.vn/xu-phat-cty-van-hanh-2-nha-may-thuy-dien-chui-post1536434.tpo

(7) http://world.kbs.co.kr/service/news_view.htm?lang=v&Seq_Code=57682

(8) https://world.kbs.co.kr/service/news_view.htm?lang=v&Seq_Code=57138

NHÂN VẬT LỊCH SỬ: BÀ RỊA (Nguyễn Thị Rịa) Vũng Tàu.

Kim Dao Lam

BÀ RỊA (Nguyễn Thị Rịa) Vũng Tàu.

Bà Rịa quê ở Phú Yên (1665-1759) vào thời Hiền Vương Nguyễn Phúc Tần bà theo đoàn người di cư về phía Nam để khai phá mảnh đất sình lầy Láng Dài, Xuyên Mộc.

Bà có công lớn trong việc khai hoang nên đã được mang họ của Chúa Nguyễn. Bà Nguyễn Thị Rịa.

Ngày nay, các đoàn du lịch được các hướng dẫn viên du lịch định hướng giới thiệu lo đi thăm mộ Võ Thị Sáu ất ơ, lo van vái cầu xin số đề đóm, mà việc cần ghi nhớ, cần lưu truyền cho hậu thế thì không mấy nhắc tới.

Ngôi mộ nhỏ ở Long Điền là phần mộ của người có công khai phá và lập ra mãnh đất Bà Rịa – Vũng Tàu.

Ở Việt Nam từ trước đến nay, mỗi khi nghe nói về mãnh đất này đều được gọi tên kép là Bà Rịa – Vũng Tàu.

Đây cũng là cách ông bà xưa ghi nhớ công ơn người khai hoang cho mảnh đất lành này.

Tuy Bà RỊA có công lớn như vậy, nhưng lăng mộ của Bà lại đơn sơ, ít người đến thăm viếng nhang khói, rất hiu quạnh.

Chuyện lập đất và Mộ phần của Bà NGUYỄN THỊ RỊA cần được lưu truyền, giới thiệu cho hậu thế, và cần được thăm viếng nhan khói cho ấm cúng.

Dạy con cháu biết ghi nhận ơn nghĩa người đã khai khẩn lập đất cho dân sinh sống an lành bao nhiêu đời.

Khách du lịch đến BÀ RỊA – VŨNG TÀU, cũng nên được giới thiệu, và giải thích vì đâu có địa danh BÀ RỊA. Và cũng nên ghé thăm mộ Bà, tỏ chút lòng ghi ơn với vài nén hương. Hôm nay có nơi để du lịch vui chơi, cũng có phần công ơn của bà.

Ảnh: Internet

FB Lien Nguyen

Copy từ fb Qui Nguyen và fb Huyền Okonomi

Khách sạn ở Sài Gòn đóng cửa, rao bán nhiều ‘chưa từng thấy’

Nguoi-viet

May 25, 2023

SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Do lượng khách du lịch quốc tế và doanh thu giảm mạnh, không chỉ có hàng quán, nhiều khách sạn ở Sài Gòn đang gặp khó khăn phải ngưng hoạt động, thay đổi công năng, thậm chí phải rao bán.

Theo báo Tuổi Trẻ hôm 25 Tháng Năm, nhiều người dân đi ngang khu vực trước Ủy Ban Nhân Dân ở Sài Gòn đã nuối tiếc khi tấm bảng hiệu của khách sạn Norfolk có 104 phòng trên đường Lê Thánh Tôn, quận 1, sau 30 năm hoạt động bị gỡ bỏ và thông báo đóng cửa.

Các cánh cửa khách sạn Catina trên đường Đồng Khởi, quận 1, chi chít những thông báo cho thuê. (Hình: Ngọc Hiển/Tuổi Trẻ)

Kế bên Norfolk, một dãy các mặt bằng cũng treo bảng cho thuê, trong khi một khách sạn sát đó cũng tạm thời ngưng hoạt động.

Tương tự, tại đường Đồng Khởi, quận 1, nằm lọt giữa hàng loạt cửa hàng treo biển cho thuê mặt bằng là khách sạn Catina Saigon có năm tầng đã “cửa đóng then cài.” Hiện khu vực tầng trệt đã bị dán chi chít các thông báo cho thuê nhà.

Còn tại đường Lý Tự Trọng, quận 1, khách sạn Trường Thịnh vẫn treo bảng cho thuê gần ba năm qua. Tuy nhiên, đến nay khách sạn năm tầng với 19 phòng này vẫn chưa hoạt động trở lại.

Cũng trên trục đường này, khách sạn Lavender đã đóng cửa sau dịch COVID-19 và hiện đang chuyển đổi công năng.

Tại các con đường chuyên cho khách Tây lưu trú, nhiều khách sạn cũng đã tháo bảng hiệu hoặc ngưng hoạt động trong nhiều tháng qua.

Trong khi đó, trầm trọng hơn là trên các sàn giao dịch điện tử chuyên về bất động sản, nhiều khách sạn đang được rao bán.

Từ cuối năm 2020 đến nay, làn sóng rao bán vẫn âm ỉ khi các khách sạn vắng khách quốc tế, kinh doanh ế ẩm.

Cụ thể, một ông được ghi tên tắt là L. hiện rao bán một khách sạn tám lầu tại quận 1, với giá 138 tỷ đồng ($5.8 triệu). Hiện khách sạn này còn hợp đồng cho thuê trong hai năm với giá hơn 400 triệu đồng ($17,035)/tháng.

Trong khi đó, ông N. rao bán khách sạn 3 sao, 12 tầng, giá bán 265 tỷ đồng ($11.2 triệu). Với các khách sạn nhỏ và thấp tầng hơn, nhiều khách sạn đang được rao với giá dưới 100 tỷ đồng ($4.2 triệu), phổ biến ở mức 35-60 tỷ đồng ($1.9 triệu tới $2.5 triệu). Đặc biệt, không ít trong số khách sạn đang rao bán đều cho biết giấy chủ quyền đang “cắm” ở ngân hàng.

Một khách sạn khác trên đường Lý Tự Trọng, quận 1, treo biển cho thuê suốt ba năm qua vẫn không ai thuê. (Hình: Ngọc Hiển/Tuổi Trẻ)

Theo một chuyên gia bất động sản, nhiều chủ khách sạn phải đi vay ngân hàng để kinh doanh hoặc thuê lại mặt bằng, nên trong thời buổi khó khăn phải sang nhượng, bán tài sản.

Đặc biệt, các khách sạn doanh thu chủ yếu đến từ khách ngoại quốc thì lại càng khó khăn, bởi vì du khách đến Việt Nam chưa nhiều và đều như trước. (Tr.N) 

Tiếu ngạo: Nghề bán vé số dạo ở Miền Nam

Lê Vi

Vì sao vẫn chưa làm hồ sơ đề nghị UNESCO công nhận nghề và nghệ thuật bán vé số dạo ở Miền Nam là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại?

Năm nay vé số tràn đường phố Tp HCM và các đô thị, thị trấn, vùng quê của Miền Nam. Ra đường là đụng mặt vé số. Từ 2 giờ trưa là vé số đi đầy đường như hồi xưa đi chợ Tết. Rồi cảnh chào mời, năn nỉ, khóc lóc, xỉu lên, xỉu xuống cứ ở ngoài đường

Đánh lộn nữa, bán vé số đánh lộn để giành khách, vì thiếu tiền góp vé số

Mơ thấy đánh nhau đánh con gì? Mơ đánh nhau chảy máu , với người cùng ...

Tôi ngày nào cũng gặp, từ Tp HCM tới Mỹ Tho, Bến Tre. Không hiểu sao cứ mỗi lần gặp cảnh này lại thấy đau ở trong lòng. Nhiều lần muốn giơ máy lên chụp tấm hình nhưng rồi không dám

Trên tờ báo gì đó, anh Lê Minh Pháp chụp mấy tấm hình một ông già ốm nhom, mặt mày hốc hác đau đớn bán vé số ở ngã tư Phạm Đình Hổ – Hậu Giang mà vừa mời, vừa khóc trong cơn mưa

Nghẹn ngào trước hình ảnh cụ ông bán vé số khóc giữa trời mưa và câu ...

Đất nước mà số lượng người bán vé số ngoài đường coi mòi lấn át luôn người dân thì chắc chắc không an vui, phú cường, no đủ và hạnh phúc rồi

Vậy chứ vé số ai hạnh phúc, ai an vui?

Vé số ở Miền Nam là một ngành công nghiệp không khói độc quyền có doanh thu khổng lồ. Đối lập với đội quân bán dạo nghèo khổ, đói khát, khóc lóc, quỳ gối van xin mua vé số dùm kia là những giám đốc công ty vé số mà Tuổi Trẻ sáng nay viết là “lương khủng lên đến 2,8 tỉ đồng/năm”

Cán bộ, nhân viên trong công ty vé số toàn là “con cháu”, lương tháng cũng chục triệu trở lên

Những người in vé số ở phòng máy lạnh đối nghịch với người bán vé số xác xơ giữa mưa, trong cái nắng cháy da, cháy tóc, ăn dĩa cơm không ai dám nhìn

Vé số lời lắm, in giấy ra bán mà không lời sao tỉnh nào ở Miền Nam cũng có một công ty vé số?

Nhìn vào nền kinh tế vé số - Ảnh 3.

Chỉ biết có những người bán vé số cả đời, đời ông bà tới đời cháu nội, cháu ngoại . Những Tí, Tèo, Bé Ba, Bé Tư da đen thui, mốc cời, khét nắng, tóc rít chịt vàng hoe, nụ cười nham nhở , áo quần lôi thôi lếch thếch lòng vòng ngoài đường sáng tới khuya trên tay là một cọc vé số

Con trai hí hoáy vẽ tranh rồi thông báo Mẹ đóng khung cho con mang ra ...

Nói không ngoa, sau năm1975 đội quân vé số đông còn hơn kiến cỏ

Nhìn mệt quá! Ôi cái đất nước của giai cấp công nông! giải phóng con người, tình nghĩa, nghĩa tình!

Nhìn vào nền kinh tế vé số - Ảnh 19.

Cứ đi ra đường là hiểu tình cảnh lúc này

“Có những con người

Có những con đường

Và nhiều khi không muốn bước ra đường

Vì ra đường là nghẹn ngào, bất nhẫn”.

Đại lý vé số - - ĐLVS

 

Nguyễn Gia Việt


 

Điên nặng điện

Báo Tiếng Dân

Nguyễn Thông

25-5-2023

Hồi tháng 2, tháng 3 vừa rồi, khi chưa vào mùa nóng, rộ lên chuyện đám lãnh đạo ngành điện quyết không chịu mua điện gió, điện mặt trời của các doanh nghiệp “gió trời” ở xứ này.

Lý do chúng đưa ra là phải đúng quy định, quy trình, phải có bài có bản do chúng đặt ra, doanh nghiệp nào đạt “chuẩn” thì chúng mới mua, mới được bán điện, được hòa vào lưới điện quốc gia.

Trời vẫn nắng, gió vẫn thổi, điện vẫn sinh ra, nhà nước vẫn véo von ưu đãi đầu tư, kêu gọi làm năng lượng sạch, nhưng doanh nghiệp (chủ yếu là tư nhân) vẫn không bán được điện, lỗ sặc tiết, kêu trời chả thấu.

Ông mặt trời cáu tiết, nóng chảy mỡ cho chúng nó biết tay. Chúng liền kêu thiếu điện, gào tiết kiệm điện, tăng giá điện, đòi nhường than nhường khí đốt để sản xuất điện, xúi tay Nguyễn Thiện Nhân đòi đem tiền nhà nước bù lỗ cho chúng nó (ông hàng xóm nhà tôi bực bội bảo lỗ, lỗ cái con khỉ, nó vừa chém tao tiền điện sinh hoạt trong hóa đơn tháng rồi gần gấp đôi kia kìa).

Có nhẽ những ông bà cầm đầu bộ máy cai trị xứ này, những tổng bí thư, chủ tịch nước, thủ tướng, chủ tịch quốc hội, rồi bộ chính trị, ban bí thư, rồi đủ thứ lằng nhằng dây điện được ngân sách nuôi, cần xem lại “tiền án tiền sự” của đám Bộ Công thương, đám Tập đoàn Điện lực VN trong vụ tẩy chay điện gió vừa qua.

Lạ ở chỗ các quan phụ mẫu chỉ mải họp hành, nói phét chưa bao giờ thế này chưa bao giờ thế nọ, còn vụ việc và đương sự sờ sờ ra đó thì lại không biết, hoặc cố tình không biết.

Chính chúng chứ không ai khác đã gây ra tình trạng khủng hoảng điện, thiếu điện, làm khó dễ doanh nghiệp năng lượng sạch, móc túi dân, làm khổ dân.

Hãy bắt chúng giải trình đầu đuôi về vụ không mua điện gió, điện mặt trời, nhưng đem tiền đi mua điện Lào, điện Tàu. Chống lại chủ trương của nhà nước, “lợi dụng chức vụ quyền hạn khi thi hành công vụ” chính là chúng chứ ai.

______

Mời đọc thêm: Đại biểu Lê Thanh Vân: Thừa điện gió, mặt trời mà lại nhập điện từ Trung Quốc, ai chịu trách nhiệm? (VTC). – ĐBQH: Sao phải nhập khẩu điện khi điện gió, mặt trời trong nước không hoà mạng được? (PLTP). – Lo thiếu điện mùa nắng nóng, vì sao EVN chưa mua thêm điện gió, điện mặt trời? (TN).

Ân Xá Quốc Tế đòi Việt Nam trả tự do cho ‘Thánh Rắc Hành’ Bùi Tuấn Lâm

Báo Nguoi-viet

May 23, 2023

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Tổ chức Ân Xá Quốc Tế (AI) đòi Việt Nam trả tự do ngay tức khắc cho ông Bùi Tuấn Lâm vì ông chỉ bày tỏ quyền tự do ngôn luận.

“Nhà cầm quyền Việt Nam phải hủy bỏ những cáo buộc bị thổi phồng và trả tự do ngay lập tức và vô điều kiện cho ông Bùi Tuấn Lâm. Châm biếm không phải là tội ác. Cái trò hề công lý này phải chấm dứt,” AI lên tiếng qua bản tuyên bố ngày Thứ Ba, 23 Tháng Năm.

Facebooker Peter Lâm Bùi rắc hành vào tô bún bò bắt chước đầu bếp Salt Bae rắc muối thịt bò dát vàng rồi đút cho Bộ Trưởng Công An Tô Lâm ăn ở London, Anh. (Hình: Facebook Peter Lam Bui)

Ông Bùi Tuấn Lâm, năm nay 39 tuổi, nổi tiếng trên mạng xã hội Facebook và YouTube với biệt danh “Thánh Rắc Hành” sau khi ông diễn cảnh rắc hành vào tô bún bò mà ông bán tại Đà Nẵng. Ông bắt chước kiểu rắc muối vào tảng “thịt bò dát vàng” mà đầu bếp Salt Bae trình diễn trước khi cắt một miếng đút vào miệng ông Tô Lâm, bộ trưởng Công An, tại nhà hàng của ông ta ở London, Anh, hồi đầu Tháng Mười Một, 2021.

Nhà cầm quyền Việt Nam loan báo sẽ đưa ông ra tòa án tại Đà Nẵng kết án ngày 25 Tháng Năm này. Ông bị vu cho tội “tuyên truyền chống nhà nước” qua những bài viết và clip trên YouTube nhạo báng hoặc đả kích những sai trái trong chính sách cai trị ngược lòng dân của chế độ, theo Khoản 1 Điều 117 của Luật Hình Sự. Nếu bị kết án, bản án có thể đến 12 năm tù.

Tổ chức AI nói những cáo buộc mà nhà cầm quyền Việt Nam áp đặt lên đầu ông Bùi Tuấn Lâm nổi lên câu hỏi nghiêm trọng là chế độ có tôn trọng các tiêu chuẩn nhân quyền quốc tế hay không. “Vụ án ông Bùi Tuấn Lâm thiếu tất cả những gì trùng khớp với các tiêu chuẩn quốc tế về công bằng khi ông đã bị giam giữ gần một năm mà mãi tới ngày gần ra tòa mới được tiếp xúc luật sư,” AI cáo buộc.

AI cho biết: “Vụ án này tượng trưng cho tình trạng nhân quyền bị trói cột tại Việt Nam. Cộng đồng quốc tế hãy đòi hỏi nhà cầm quyền Việt Nam chấm dứt tấn công không ngừng nghỉ vào các quyền căn bản của người dân.”

Bản cáo trạng dẫn 19 bài viết châm biếm trên Facebook và 25 clip trên YouTube để vu cho ông là “chống nhà nước xã hội chủ nghĩa” với các đường dẫn để chứng minh. Tuy nhiên, trên trang Facebook “Peter Lam Bui,” người ta thấy tác giả dẫn ra một số trương mục mà bản cáo trạng dẫn chứng hiện không thấy có trên mạng. Nói khác, bản cáo trạng kể ra những cái tội không tồn tại.

Luật sư nhân quyền Lê Quốc Quân, người đã từng bị chế độ tước giấy phép hành nghề, nhận định qua một bài phân tích phổ biến trên trang mạng BBC là: “Quả thật, nếu ai đã từng xem các video và các bài anh đã đăng hoặc chia sẻ lại thì sẽ thấy rằng những điều anh đưa ra là sự thật, là sẻ chia nỗi đau của từng thân phận con người, là khắc khoải với tiền đồ đất nước.”

Bà Lê Thanh Lâm, vợ ông Bùi Tuấn Lâm, công bố bản “Quyết Định” thông báo của tòa án tại thành phố Đà Nẵng nói sẽ đưa chồng bà ra kết án, trên đó thấy nói phiên tòa sẽ được “xét xử công khai” tức mọi người dân có quyền vào dự khán.

Bà Lê Thanh Lâm và ba con gái biểu tình đòi tự do cho chồng và cha. (Hình: Facebook Lê Thanh Lâm)

Bà Lê Thanh Lâm kêu gọi mọi người quan tâm “tham dự và đồng hành” cùng gia đình bà. Tuy nhiên, như tất cả các phiên xử những người bất đồng chính kiến khác từng diễn ra trước đây, người ngồi dự khán đều là công an, cán bộ, các ban bệ của nhà cầm quyền tại địa phương. Người nào “quan tâm” đều bị công an ngăn chặn, cấm đến gần tòa án chứ đừng nói đến cho vào dự khán. Thậm chí, vợ con, cha mẹ, thân nhân nhiều người từng bị cấm vào theo dõi phiên xử.

Vì sợ có thể không được cho vào tòa, bà Lê Thanh Lâm và các người thân ruột thịt của ông Bùi Tuấn Lâm gồm cả vợ, và cha mẹ đôi bên, các em ông cùng đứng tên trong một “Bản Kiến Nghị” đòi được vào dự khán phiên tòa ngày 25 Tháng Năm. Bà không thấy tòa án gửi giấy thông báo đến dự khán, trong khi đã công bố ngày xử án.

“Hãy đem người phản động Bùi Tuấn Lâm mà các ông hô hào là chống phá nhà nước ra xét xử công khai trước bàn dân thiên hạ, để người dân có thể thấu suốt hơn phản động là như thế nào, chống phá ra sao?” bà Lê Thanh Lâm viết trên trang Facebook cá nhân. (TN) 

Cựu TNLT Phạm Thanh Nghiên: Không có chỗ tá túc lâu dài ở Việt Nam

RFA

Gia đình cựu TNLT Phạm Thanh Nghiên

Facebook Phạm Thanh Nghiên

Cựu tù nhân chính trị Phạm Thanh Nghiên cùng chồng cũng là cựu tù chính trị Huỳnh Anh Tú và con gái vào ngày 12/4 lên trường sang Hoa Kỳ. Sau hơn một tháng định cư tại nước Mỹ, bà xác nhận lại với RFA tình trạng của gia đình khi còn ở Việt Nam và lý do phải lên đường đến “xứ lạ, quê người”. Bà trình bày:

“Thực sự ra đi là quyết định rất khó khăn, quyết định khó khăn nhất trong cuộc đời của tôi. Nếu chỉ phải đối mặt với khó khăn và tù đày thì chưa chắc chúng tôi đã ra đi.

Thế rồi cuối cùng tôi cũng phải ra đi khi căn nhà nhỏ bé của chúng tôi ở Vườn rau Lộc Hưng bị đập. Con gái tôi mới 13 tháng tuổi nhưng tôi không có chỗ.

Không có chỗ cho chúng tôi tá túc lâu dài, dù chỉ là phòng trọ. Tôi thật sự không biết người khác sẽ làm gì khi họ ở vào hoàn cảnh của chúng tôi.”

Hai vợ chồng bà Nghiên mua được mảnh đất ở Vườn rau Lộc Hưng và dùng số tiền tiết kiệm ít ỏi để cất một căn nhà đơn sơ, nhưng chỉ vài tháng sau, nhà chức trách địa phương đã dùng máy ủi sang bằng trong cuộc cưỡng chế ngay trước Tết Nguyên đán năm 2019.

Từ đó tới khi rời Việt Nam, gia đình bà đã phải chuyển chỗ ở năm lần, vì sự can thiệp của an ninh TP HCM lên chủ nhà nhằm trả thù vì các hoạt động ôn hoà cổ suý dân chủ, nhân quyền và bảo vệ chủ quyền của quốc gia ở Biển Đông trước sự bành trướng của Trung Quốc.

Bà Phạm Thanh Nghiên bị bắt vào ngày 18/09/2008 khi đang tọa kháng tại nhà trước băng rôn có dòng chữ “Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam, phản đối công hàm bán nước 14/9/1958.”

Tuy nhiên, bà bị kết tội “Tuyên truyền chống nhà nước” theo Điều 88 của Bộ luật Hình sự 1999 vì bài viết đưa lên mạng Internet có tựa đề “Uất ức quá biển ta ơi” về những ngư dân bị Trung Quốc bắn giết và cướp bóc ở biển Đông, và trả lời phỏng vấn nhiều đài báo tiếng Việt ở nước ngoài như RFA và Radio Chân trời mới với nội dung “chống chế độ.”

Bà bị kết án bốn năm tù giam và ba năm quản thúc tại gia, mãn hạn tù vào tháng 9/2012.

Ông Huỳnh Anh Tú và em trai là Huỳnh Anh Trí, bị kết án 14 năm tù giam vì “khủng bố, âm mưu lật đổ chính quyền.” Họ mãn hạn tù vào cuối năm 2013, và nửa năm sau đó, người em mất vì bệnh AIDs do sử dụng chung dao cạo râu với bạn tù nhiễm HIV.

Cho đến gần thời gian ra đi, ông Tú mới được cấp thẻ căn cước công dân, một thứ giấy tờ thiết yếu mà vì không có nên ông không thể đăng ký tạm trú hay đi thi để lấy bằng lái xe máy trong gần 10 năm qua.

Bà Nghiên cho RFA biết bà có cơ hội đi định cư ở nước ngoài khi đang thi hành án tù hoặc ngay cả khi đã mãn hạn tù, nhưng trước đó, bà đã lựa chọn ở lại vì “đất nước mình thì mình sống thôi.”

Khi quyết định rời bỏ đất nước ra đi, bà rất day dứt, giống như những người vượt biên sau năm 1975 hoặc những tù nhân lương tâm bị buộc phải sống lưu vong sau này:

“Mỗi cuộc ra đi đều mang một câu chuyện khác nhau. Có thể không phải là tất cả nhưng tôi tin phần lớn những người phải ra đi ấy đều đứng trước quyết định khó khăn, bị giằng xé trước nghĩa vụ, trách nhiệm, tình thân và cả tương lai trước mắt nữa.

Thậm chí có người còn dằn vặt bởi mặc cảm rằng mình phải bỏ nước bỏ bạn bè ra đi.”

Sau khi đến Houston, tiểu bang Texas, bà cho biết nhận được sự trợ giúp của những người đi trước, để ổn định cuộc sống tại nơi ở mới.

Bà cho biết chồng mình, ông Huỳnh Anh Tú đã lấy được bằng lái xe hơi chỉ sau vài tuần đến đây, và đang tìm việc. Còn bản thân mình thì tiếp tục công việc làm báo và cộng tác với một tổ chức nhân quyền để đưa tin về phong trào đấu tranh cho dân chủ và nhân quyền ở Việt Nam- như một cách của riêng mình để đồng hành cùng với những người đồng đội trong nước.

An ninh gây khó, hạch sách người thân

Bà Phạm Thanh Nghiên kể lại có ba người thân tiễn họ đến Sân bay Tân Sơn Nhất để đi Hoa Kỳ: hai chị của bà Nghiên và chị của ông Tú. Tuy nhiên, người đi tiễn được khuyên không nên vào khu vực bên trong nơi người ra đi làm thủ tục.

Đi cùng họ là nhân viên IOM (Tổ chức Di cư Quốc tế) và viên chức chính trị của Tòa Lãnh sự quán Hoa Kỳ ở vòng ngoài.

Sau ba tiếng rưỡi trong sân bay, họ mới được xuất cảnh, và máy bay cất cánh vào lúc 19 giờ 50, bỏ lại quê hương, gia đình và bạn bè và tất cả những đắng cay ngọt bùi của hơn nửa đời người. Họ tới phi trường George Bush của tiểu bang Texas vào sáng ngày 14/4.

Bà Nghiên cho biết khi bà còn ở nhà thì an ninh ở thành phố Hồ Chí Minh thường tìm cách tránh đối mặt với bà. Tuy nhiên, khi bà đã đi rồi thì họ lại đến phòng trọ cũ của bà để hạnh hoẹ hai người chị ruột mà bà nhờ họ giải quyết việc còn tồn đọng với chủ nhà và trả lại nhà cho họ.

Chỉ vài giờ sau khi gia đình bà Nghiên đặt chân lên đất Mỹ, công an lại xông vào nhà thuê của bà ở phường 9, Gò Vấp. Khi ấy, chỉ còn hai người chị của bà đang thu dọn đồ đạc, và họ yêu cầu được gặp bà.

Khi được hai người chị thông báo gia đình bà Nghiên đã đi Mỹ, họ không hề ngạc nhiên nhưng lại quay sang điều tra lý lịch và hạch hỏi, hoạnh hoẹ về sự có mặt của hai người phụ nữ đó. Cuối cùng, công an lập biên bản hai người chị vì “không khai báo tạm trú” và về hành vi “giúp em gái dọn đồ đạc, trả lại nhà cho chủ,” bà cho biết.

Trước khi rời Việt Nam vài tháng, bà Nghiên cũng bị an ninh triệu tập vài lần vì liên quan đến cuốn sách “Những mảnh đời sau song sắt” mà bà là tác giả ghi lại những chuyện chứng kiến trong bốn năm tù. Công an Hà Nội có thu giữ được một cuốn này cùng cuốn “Chính trị bình dân” của nhà báo Phạm Đoan Trang khi khám nhà của Nguyễn Lân Thắng, blogger của RFA, người bị kết án sáu năm tù giam về tội danh “Tuyên truyền chống nhà nước” trong phiên toà gần đây.

Sở Thông tin và Truyền thông thành phố Hà Nội giám định nội dung cuốn sách và đưa ra kết luận “có nội dung gây chiến tranh tâm lý, tuyên truyền chống nhà nước, kích động nhân dân đứng lên chống đảng…,” bà nói với RFA.

Bà Phạm Thanh Nghiên là một trong nhiều người hoạt động bị buộc phải sống tị nạn ở Hoa Kỳ và một số quốc gia khác. Nhiều trong số họ đi thẳng từ nhà tù như Tạ Phong Tần, Nguyễn Ngọc Như Quỳnh, và Trần Thị Nga sang Mỹ hay Nguyễn Văn Đài và Lê Thu Hà sang Đức.


 

Nước Mỹ sắp vỡ nợ?

Báo Tiếng Dân

Hiệu Minh

Đọc báo ta cứ như USA sắp chết tới nơi vì họ toàn trích dẫn những bài báo nhìn trần nợ công đang được hai đảng Voi, Lừa bàn thảo như một tín hiệu Mỹ sắp vỡ nợ và Chủ nghĩa Tư bản hộc máu chết tươi.

Trần nợ công (debt ceiling) là số tiền mà Quốc hội cho phép chính phủ Mỹ vay để hoạt động, từ chi trả bảo hiểm y tế đến trả lương quân đội, chi cho Ukraine là cái móng tay. Mức trần hiện tại cho tổng nợ là 31,4 nghìn tỷ đô la (117% GDP).

Tôi từng nghe ông Jeffrey Sachs nói chuyện. Ông là tác giả cuốn sách “The Price of Civilization – Cái giá của văn minh”, từng là giáo sư kinh tế trẻ nhất ở Harvard, tác giả hai cuốn bán chạy nhất của New York Times là “The End of Poverty” và “Common Wealth”, được tạp chí Times cho vào danh sách 100 người ảnh hưởng đến thế giới năm 2004 và 2005, rồi trợ lý của Tổng thư ký United Nation trong dự án Thiên niên kỷ.

Sachs bảo, nước Mỹ có hai chú Lừa và Voi chuyên đá nhau. Anh Lừa (Dân chủ) có mỗi một từ “Stimulus – kích cầu” và anh Voi (Cộng hòa) có một từ “Cut – cắt”, cắt chi tiêu và giảm thuế. Cứ thế trong Quốc hội tha hồ cãi nhau, bỏ phiếu, chế giễu lẫn nhau suốt hơn 200 năm nay. Không tranh cãi không phải là Mỹ.

Hiện nay đàm phán giữa Voi và Lừa là bàn về trần nợ công (debt ceiling) bao nhiêu thì hai bên cùng vui, hoặc làm thế nào để “bên kia chết mẹ nó đi” cũng OK.

Bầu cử 2024 sắp tới nên họ chơi nhau sát ván để cử tri nhìn thấy nên bỏ phiếu cho Voi hay Lừa.

Khi phố Wall được mở cửa thì có đồng hồ nợ công đưa vào hoạt động năm 1989 với nợ công của chính phủ Mỹ khi đó là 3000 tỷ USD và hiện là (5-2023) hơn 31.000 tỷ.

Voi hay Lừa lên thì cũng phải có tiền mới hoạt động được. Đối lập chỉ tìm cách bóp ví sao cho chính phủ hoạt động không hiệu quả thì cử tri sẽ nghĩ lại.

Đó là kiểu nghĩ của một số nhỏ “còn đảng còn mình”. Nhưng những người vì cái chung của quốc gia thì cố tìm ra con số tối ưu cho nợ công “còn đất nước còn mình” và số này chiếm đa số cả Voi lẫn Lừa.

Các nhà báo viết về kinh tế Mỹ, nợ công, vỡ nợ, dù là bài dịch, trích dẫn, cũng nên tham khảo nhiều nguồn và đọc sâu về nước Mỹ chút. Đừng viết tin kiểu Mỹ vỡ nợ là tư bản chết toi luôn sau một đêm, như là tin chiến thắng.

Năm 2023 kỷ niệm 30 năm quan hệ Việt – Mỹ thì thương mại song phương từ con số 0 tròn trĩnh vào năm 2003 nay đạt 138 tỷ USD trong năm 2022. Hoa Kỳ hiện là thị trường xuất khẩu lớn nhất của hàng hóa Việt Nam. Hơn 30.000 sinh viên Việt Nam đang học tập tại Hoa Kỳ, tạo thành nhóm sinh viên nước ngoài lớn thứ năm tại xứ cờ hoa.

Nước Mỹ vỡ nợ, chết rồi, ai mua hàng của Việt Nam đây? Tư bản Mỹ chết khó lắm, chỉ có Liên Xô chết nhanh thôi.

Các cụ nên vào link này để xem tình hình nợ thế giới. Mỹ đầu bảng về số nợ vì nó to vật vã, vay nhiều hơn làm ra GDP, Trung Quốc vay ít hơn làm ra, Nhật Bản vay tới gần 300% GDP để xây dựng CNXH ở Tokyo mà samuraj chưa thấy mổ bụng vì vỡ nợ.

Việt Nam không có trong bảng này. Các cụ tham khảo IMF, World Bank sẽ có số liệu toàn thế giới mà Việt Nam ta vay mới có 57% GDP thôi.

Đừng quá lo và cũng đừng mừng chuyện nợ của thế giới.