Author: Phung Van

BBC Vietnamese

Ông Antony cầm bức ảnh chụp cha mình, ông Peter Easton

Tác giả, Charlie Northcott – Tác giả, Ben Milne

18 tháng 10 2025

Mọi chuyện bắt đầu với một chiếc va li được giấu dưới gầm giường.

Lúc ấy là năm 2009, khi cha của Antony Easton – ông Peter – vừa qua đời. Khi Antony bắt đầu giải quyết những thủ tục rắc rối liên quan đến di sản, ông tình cờ phát hiện một chiếc va li da nhỏ màu nâu trong căn hộ cũ của cha mình ở thị trấn Lymington, hạt Hampshire.

Bên trong là những tờ tiền Đức được giữ gìn nguyên vẹn, các album ảnh, phong bì chứa đầy những ghi chép về từng chặng đời – và một tờ giấy khai sinh.

Hóa ra ông Peter Roderick Easton – người luôn tự hào về “chất Anh” của mình và theo đạo Anh – sinh ra và lớn lên ở Đức trước Thế chiến II, với tên thật là Peter Hans Rudolf Eisner, thuộc một trong những gia đình Do Thái giàu có nhất Berlin.

Charlie Northcott/BBC

Chiếc va li chứa đựng những bí mật của cha ông Antony

Dù trong thời thơ ấu ông Antony từng nghe vài ám chỉ về gốc gác của cha, nhưng những thứ trong chiếc va li đã soi rọi vào một quá khứ mà ông hầu như chẳng biết gì. Những phát hiện đó dẫn ông vào một hành trình kéo dài hàng chục năm, phơi bày bi kịch của một gia đình bị nạn diệt chủng Holocaust tàn phá, sự biến mất của khối tài sản trị giá hàng tỷ bảng Anh, cùng những di sản gồm các tác phẩm nghệ thuật và bất động sản bị Đức Quốc xã tịch thu.

Những bức ảnh đen trắng hé lộ quãng đời ấu thơ của ông Peter – hoàn toàn trái ngược với tuổi thơ giản dị của con trai ông ở London – là ảnh chụp những chiếc Mercedes có tài xế riêng, những dinh thự có người hầu, những cầu thang với các hình thiên thần được chạm khắc tinh xảo.

Đáng sợ hơn cả là tấm hình chụp cậu bé Peter Eisner 12 tuổi đang mỉm cười bên bạn bè, phía xa tung bay lá cờ Đức Quốc xã.

Antony Easton

Ông Peter (ở giữa) khi 12 tuổi

“Tôi cảm giác như có một bàn tay từ quá khứ đang vươn tới,” ông Antony nói.

Ông nói cha mình là người trầm lặng, nghiêm nghị, đôi khi dễ nổi nóng. Ông ấy luôn né tránh khi được hỏi về tuổi thơ, và thường lập tức gạt đi bất kỳ câu hỏi nào liên quan đến chất giọng Đức thoáng qua của mình.

“Có những dấu hiệu cho thấy ông ấy không thực sự giống người khác… Có một tấm màn đen bao phủ thế giới của ông,” ông Antony chia sẻ.

Gia tài khổng lồ

Manh mối lớn tiếp theo về quá khứ gia đình ông Antony xuất phát từ một tác phẩm nghệ thuật.

Ông đã nhờ một người bạn nói tiếng Đức lưu loát tra cứu về một công ty có tên Hahn’sche Werke – cái tên được nhắc đến rải rác trong các tài liệu trong chiếc va li. Sau khi tìm kiếm trên mạng, người bạn này gửi cho ông Antony một bức ảnh chụp một bức tranh khắc họa khung cảnh bên trong một nhà máy luyện thép lớn – dường như thuộc quyền sở hữu của công ty này.

Dòng kim loại nóng chảy rực sáng trên băng chuyền, hắt ánh lửa lên khuôn mặt của những công nhân chăm chú và bận rộn. Đó là hình ảnh tượng trưng cho sức mạnh và quyền lực công nghiệp của một nước Đức đang tiến vào những thập niên chiến tranh tàn khốc.

Bức tranh này, do họa sĩ Hans Baluschek vẽ vào năm 1910, có tên Eisenwalzwerk (Xưởng cán thép). Tác phẩm từng thuộc sở hữu của Heinrich Eisner và có lẽ chính do ông đặt.

Heinrich Eisner là người đã góp phần xây dựng Hahn’sche Werke thành một trong những tập đoàn luyện kim hiện đại và quy mô nhất Trung Âu.

Các tài liệu trong chiếc va li cho thấy ông Heinrich chính là cụ cố của ông Antony.

[Antony Easton

Eisenwalzwerk – bức tranh của họa sĩ người Đức Hans Baluschek

Nghiên cứu thêm cho thấy, vào đầu thế kỷ 20, ông Heinrich là một trong những doanh nhân giàu có nhất nước Đức với mức tài sản tương đương hàng tỷ bảng Anh hiện nay.

Công ty của ông chuyên sản xuất thép ống, và có nhà máy trải khắp Đức, Ba Lan và Nga.

Ông Heinrich cùng vợ là bà Olga sở hữu nhiều bất động sản ở Berlin và vùng phụ cận, trong đó có một tòa nhà sáu tầng nguy nga nằm ngay trung tâm thành phố, với sàn lát đá cẩm thạch và mặt tiền sơn trắng ngà.

Một bức ảnh từ đầu những năm 1900 cho thấy một người đàn ông có dáng đẫy đà, ria mép trắng được tỉa gọn gàng. Ông Heinrich mặc bộ com lê đen, còn bà Olga ngồi bên cạnh, đội vương miện pha lê lấp lánh.

Antony Easton

Ông bà cố của Antony, bà Olga và ông Heinrich Eisner, trong bức ảnh chụp đầu thế kỷ 20

Khi qua đời vào năm 1918, ông Heinrich để lại cổ phần trong công ty và toàn bộ tài sản cá nhân cho con trai là ông Rudolf, người vừa trở về sau khi chiến đấu trong Thế chiến I.

Chiến tranh là một thảm họa nhân đạo, nhưng Hahn’sche Werke lại phát đạt trong thời kỳ đó nhờ đáp ứng nhu cầu thép khổng lồ của quân đội Đức. Ông Rudolf và gia đình cũng vượt qua được cơn hỗn loạn kinh tế và chính trị bao trùm nước Đức sau chiến tranh.

Tuy nhiên, chỉ vài năm sau, mọi thứ sụp đổ.

Mọi thứ thay đổi

Theo những ghi chép mà ông Antony tìm thấy trong chiếc va li, ông Peter kể lại rằng khi còn nhỏ, ông từng nghe lỏm được những cuộc trò chuyện của cha mẹ – những lời thì thầm về những mối đe dọa từ Đức Quốc xã. Khi đó, Adolf Hitler và những người ủng hộ đang đổ lỗi cho người Do Thái về thất bại của Đức trong Thế chiến I, cũng như về khủng hoảng kinh tế sau đó.

Rudolf Eisner tin rằng ông có thể được an toàn nếu để công ty của mình đóng vai trò thiết yếu đối với chế độ Quốc xã. Ban đầu, dường như kế hoạch này có hiệu quả. Nhưng khi các đạo luật bài Do Thái ngày càng khắc nghiệt, và những hành vi ngược đãi quanh họ trở nên trắng trợn hơn, ông bắt đầu nhận ra sự thật.

Đến tháng 3/1938, chính quyền Đức ra tay với Hahn’sche Werke. Dưới sức ép khủng khiếp của nhà chức trách, công ty thuộc sở hữu người Do Thái này bị buộc phải bán lại với giá rẻ như cho cho tập đoàn công nghiệp Mannesmann, do Wilhelm Zangen – một người ủng hộ Đức Quốc xã – điều hành.

Berlin năm 1934: Các doanh nghiệp do người Do Thái sở hữu, như cửa hàng bách hóa này, đã trở thành mục tiêu của Đức Quốc xã ngay sau khi họ nắm quyền

“Gần như không thể tính toán được khối tài sản bị cướp đi và giá trị của chúng nếu tính theo thời nay,” nhà báo David de Jong cho biết.

Ông là tác giả cuốn Nazi Billionaires (Những tỷ phú Đức Quốc xã) và là người đã lần theo dấu tích của những vụ cướp bóc doanh nghiệp Do Thái dưới thời Đệ Tam Đế chế.

Vào năm 2000, Vodafone mua lại Mannesmann với giá hơn 100 tỷ bảng Anh – thương vụ thương mại lớn nhất lịch sử vào thời đó.

Ít nhất một phần tài sản công nghiệp trong thương vụ này từng thuộc về đế chế kinh doanh của gia đình Eisner.

Việc Hahn’sche Werke bị giải thể, cùng với việc các thành viên trong công ty bị bắt giữ, khiến gia đình Eisner nhận ra rằng họ phải bỏ trốn. Nhưng đến năm 1937, bất kỳ gia đình Do Thái nào tìm cách rời khỏi nước Đức đều bị buộc phải nộp lại 92% tài sản cho nhà nước – thông qua một loạt các sắc thuế gọi là Reichsfluchtsteuer, tức “Thuế di cư của Đế chế”.

Gia đình Eisner đứng trước nguy cơ mất nốt phần tài sản cuối cùng mà họ còn giữ được.

Thỏa thuận

Vào cao điểm của cuộc khủng hoảng ấy, một người đàn ông tên là Martin Hartig – theo hồ sơ trong lưu trữ Berlin là một nhà kinh tế học kiêm tư vấn thuế – bắt đầu xuất hiện thường xuyên trong đời sống của gia đình Eisner.

Trong suốt những năm 1930, tên ông ta liên tục xuất hiện trong sổ lưu bút tại biệt thự nghỉ dưỡng của nhà Eisner, với những lời cảm ơn vì lòng hiếu khách hào phóng mà gia đình dành cho ông.

Ông Hartig, không phải người Do Thái, dường như đưa ra cho gia đình Eisner một “lối thoát” khỏi nguy cơ bị Đức Quốc xã tịch thu tài sản. Gia đình đã chuyển nhượng phần lớn tài sản cá nhân cho ông ta – chủ yếu là các bất động sản và toàn bộ tài sản bên trong – với hy vọng bảo vệ chúng khỏi các đạo luật tịch thu của chính quyền Quốc xã.

Ông bà của Antony, bà Hildegarde và ông Rudolf Eisner

Ông Antony tin rằng ông bà mình đã ngây thơ tin tưởng rằng một ngày nào đó ông Hartig sẽ trả lại tài sản cho họ.

Họ đã lầm. Thay vì giữ hộ, ông Hartig chuyển hẳn quyền sở hữu toàn bộ tài sản của gia đình Eisner sang tên mình.

BBC đã tìm thấy bản sao các giấy tờ mua bán gốc trong lưu trữ quốc gia Đức và chia sẻ với ba chuyên gia độc lập. Cả ba đều kết luận rằng đây là một vụ “bán cưỡng bức” – thuật ngữ phổ biến được dùng để chỉ các vụ chiếm đoạt tài sản của người Do Thái dưới thời Đức Quốc xã.

Dù mất trắng khối tài sản tích lũy qua nhiều thế hệ, ông bà và cha của Antony vẫn trốn khỏi nước Đức năm 1938.

Dựa vào vé tàu, thẻ hành lý và tờ rơi khách sạn được giữ lại trong chiếc va li của Peter, Antony đã lần lại được hành trình chạy trốn của họ.

Gia đình chạy sang Tiệp Khắc rồi Ba Lan, luôn chỉ cách Đức Quốc xã một khoảng ngắn, trước khi lên được một trong những con tàu cuối cùng rời châu Âu để tới Anh vào tháng 7/1938.

Charlie Northcott/BBC

Chiếc va li của ông Peter chứa tài liệu ghi lại hành trình chạy trốn khỏi nước Đức của gia đình Eisner

Họ đánh mất một gia sản tương đương hàng tỷ bảng Anh, nhưng vẫn còn may mắn hơn nhiều thân nhân khác trong gia đình Eisner – phần lớn bị bắt và sát hại trong các trại tập trung.

Giống như nhiều người tị nạn Đức khác thời đó, ông Rudolf – ông nội của Antony – qua đời năm 1945, sau khi trải qua phần lớn thời chiến trong cảnh bị Anh quốc giam giữ trên đảo Isle of Man.

Gặp gia đình Hartig

Điều ông Antony làm tsau đó là tìm hiểu xem điều gì đã xảy ra với gia sản của nhà Eisner – và với ông Martin Hartig.

Ông đã thuê bà Yana Slavova, một điều tra viên dày dạn kinh nghiệm, để tìm cho ra chính xác những gì đã bị đánh cắp, cách các tài sản đổi chủ, và hiện đang ở đâu.

Chỉ trong vài tuần, bà Yana đã phát hiện ra cả kho tư liệu về thân nhân của ông Antony, bao gồm chi tiết các bất động sản và tài sản mà họ từng sở hữu.

Bà cũng lần ra bức tranh mà Antony phát hiện ở đầu hành trình – Eisenwalzwerk (Xưởng cán thép) – hiện nằm trong bộ sưu tập của Bảo tàng Brohan ở Berlin.

Tuy nhiên, những nỗ lực đầu tiên nhằm đòi lại tác phẩm nghệ thuật này vấp phải khó khăn về chứng cứ. Liệu ông Antony có thể chứng minh rằng việc bán bức tranh có liên quan đến cuộc đàn áp của Đức Quốc xã không? Làm sao ông biết được rằng bức tranh đã từng nhiều lần đổi chủ hợp pháp hay chưa trước khi đến tay bảo tàng?

Bước ngoặt xuất hiện khi bà Yana phát hiện ra thư từ giữa bảo tàng và một nhà buôn tranh vào thời điểm bức tranh được bán.

Nhà buôn này đã bán bức tranh từ chính một trong những ngôi nhà cũ của gia đình Eisner – tài sản mà ông Martin Hartig chiếm hữu vào năm 1938. Ông Hartig sống suốt phần đời còn lại trong ngôi nhà đó, tỉ mỉ trùng tu sau khi nó bị hư hại khi Berlin thất thủ, và qua đời năm 1965 vì tuổi già.

Sau khi ông Hartig chết, con gái ông thừa kế ngôi nhà. Người phụ nữ này nay đã ngoài 80 tuổi. Bà tặng lại căn nhà cho các con vào năm 2014, rồi chuyển đến sống ở một ngôi nhà nhỏ vùng quê, nơi bà đồng ý gặp ông Antony và bà Yana.

Người phụ nữ cao tuổi mời họ uống trà, ăn bánh, trong phòng khách treo bức chân dung cha bà – một người đàn ông mặt gầy, tóc chải bóng, đeo kính gọng dày và mặc com lê đen. Bức tranh được vẽ năm 1945, ngay sau khi Thế chiến II kết thúc.

Nhưng câu chuyện mà con gái của ông Martin Hartig kể lại lại hoàn toàn khác với những gì ông Antony và bà Yana mong đợi.

Bà nói cha mình luôn phản đối Đức Quốc xã và đã giúp gia đình Eisner – những người bà mô tả là bạn thân thiết – thoát khỏi thảm họa Holocaust. Bà kể rằng ông từng khuyên họ: “Mọi người không thể ở lại đây được. Tới Anh quốc đi, hãy tới London.”

Bà nói rằng cha bà đã kể ông còn giúp họ lén mang các bức tranh ra khỏi Đức, bằng cách tháo khỏi khung và giấu giữa quần áo.

Khi được hỏi về những bất động sản mà gia đình bà nhận được từ nhà Eisner năm 1938, bà khẳng định đó đều là những vụ mua bán hợp pháp.

“Cha tôi mua hai căn nhà – hoàn toàn hợp pháp,” bà nói. “Mọi việc luôn phải thật chính xác.”

Antony Easton

Một khu tưởng niệm bên ngoài trại tập trung cũ Theresienstadt đánh dấu nơi nhiều thành viên của gia đình Eisner đã qua đời

Những thành viên khác trong gia đình Hartig thẳng thắn hơn khi thừa nhận khả năng cha ông họ có thể đã lợi dụng nhà Eisner.

Vincent, chắt của Martin Hartig, hiện hơn 20 tuổi và đang học nghề mộc, nói rằng anh từng cảm thấy băn khoăn về ngôi nhà mà gia đình anh sinh sống – căn nhà từng thuộc về ông bà của Antony.

“Tất nhiên tôi từng tò mò – vì sao gia đình mình lại được sống trong một nơi đẹp như vậy,” anh nói. “Tôi cũng tự hỏi – chuyện gì đã xảy ra?”

Sau khi biết chuyện đã xảy ra với gia đình Do Thái của ông Antony, Vincent nói rằng anh tin nhà Eisner khi ấy gần như không còn lựa chọn nào khác ngoài việc chuyển giao tài sản cho cụ cố của mình.

‘Không phải là vì tiền’

Ông Antony hiện không còn cách nào để khởi kiện đòi lại tài sản của ông bà mình.

Bà của ông, bà Hildegard – góa phụ của Rudolf – từng tìm cách đòi lại tài sản vào thập niên 1950, nhưng phải rút lui sau khi bị ông Hartig khởi kiện phản tố.

Thời hiệu cho phép các nạn nhân Do Thái của chế độ Đức Quốc xã đòi lại tài sản tại khu vực Tây Đức cũ cũng đã hết hạn.

Tuy vậy, đối với những tác phẩm nghệ thuật bị tịch thu từ gia đình Eisner, vẫn còn hy vọng có thể thu hồi một phần những gì đã mất.

Đầu năm nay, Bảo tàng Brohan ở Berlin đã thông báo cho ông Antony rằng họ có ý định trao trả bức tranh Eisenwalzwerk cho hậu duệ của ông Heinrich Eisner. Bảo tàng từ chối trả lời phỏng vấn BBC trong lúc quy trình đang diễn ra.

Một bức tranh khác đã được Bảo tàng Israel ở Jerusalem hoàn trả cho ông Antony, và còn một yêu cầu nhận lại tác phẩm nghệ thuật tại Áo vẫn đang được xem xét.

Trong quá trình điều tra, ông Antony đã phát hiện một danh sách do Gestapo lập, ghi chi tiết các hiện vật và tranh bị tịch thu từ thân nhân của ông. Điều đó mở ra khả năng gia đình ông có thể tiếp tục truy tìm và thu hồi thêm tài sản trong tương lai.

“Tôi luôn nói rằng việc hoàn trả không chỉ là chuyện hiện vật, tiền bạc hay tài sản – mà là về con người,” ông Antony chia sẻ.

Khi lần lại quá khứ của gia đình, ông đã phục hồi hình ảnh chân thực về cha và ông bà mình – những con người bằng xương bằng thịt, từng có một cuộc đời trọn vẹn.

“Mọi chuyện khiến họ trở nên sống động trở lại, với những cuộc đời thực sự,” ông nói.

Antony Easton

Antony nói rằng việc hoàn trả không phải về hiện vật… mà là về con người

Giờ đây, kiến thức này đã được truyền lại cho thế hệ mới.

Cái tên dòng họ Eisner có thể đã biến mất khi ông Peter vượt biển sang Anh vào năm 1939, nhưng nay lại được hồi sinh. Cháu trai của ông Antony, bé Caspian – chào đời tháng 8/2024 – được đặt tên đệm là Eisner.

Ông Antony nói rằng ông vô cùng xúc động trước quyết định của cháu gái – mẹ của Caspian – nhằm tưởng nhớ đến dòng họ đã mất.

“Anh biết đấy, chừng nào Caspian còn ở đây, thì cái tên ấy vẫn còn tồn tại cùng với nó,” ông nói. “Rồi mọi người sẽ hỏi: ‘Tên đệm đó nghe lạ nhỉ – câu chuyện đằng sau là gì vậy?’

---

 

Ngan Minh Ngo

Chắc chắn rồi! Vì ai cũng có những ngày như thế. Ai cũng từng có lúc uể oải, thiếu động lực, chẳng thiết tha điều gì. Nhưng trong một xã hội đầy cạnh tranh khốc liệt, nơi con người bị ám ảnh bởi tiền bạc và thành công, chúng ta lại cảm thấy tội lỗi khi không làm ra tiền hoặc không bận rộn với một việc gì đó. Và cũng bởi vì chúng ta chỉ là con người, sống trong căng thẳng triền miên, lao đầu vào công việc không ngừng nghỉ thì sớm muộn gì cũng sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến tinh thần và cảm xúc của chính mình.

Nhưng nếu đó không chỉ là sự mệt mỏi nhất thời thì sao? Nếu sự “lười biếng” ấy thực chất là dấu hiệu của một vấn đề nghiêm trọng hơn thì sao? Hãy cùng điểm qua 6 dấu hiệu sau đây để biết liệu bạn có đang mắc kẹt trong vòng xoáy của trầm cảm hay không:

1. Bạn không thể tự kéo mình ra khỏi tình trạng này

Sự lười biếng thường chỉ xuất hiện khi ta có một việc quan trọng cần làm nhưng lại không muốn bắt tay vào hoặc khi cơ thể đã quá tải vì làm việc quá sức. Trong những lúc như vậy, chỉ cần một danh sách việc cần làm, một bài diễn thuyết truyền cảm hứng hay một mục tiêu nho nhỏ cũng có thể giúp ta vực dậy tinh thần.

Nhưng trầm cảm thì không. Nó không phải là thứ mà bạn có thể đơn giản “vứt bỏ” hay “vượt qua” chỉ bằng ý chí. Dù ai đó có bảo bạn “vui lên đi” hay “chỉ cần suy nghĩ tích cực hơn”, điều đó cũng chẳng ích gì. Trầm cảm là một căn bệnh tâm lý nghiêm trọng, cần được điều trị bằng liệu pháp chuyên sâu, thậm chí có khi phải dùng thuốc. Và điều đáng sợ là nó thường xuyên quay lại, khiến người bệnh phải mất nhiều tháng trị liệu để có thể lấy lại cân bằng trong cuộc sống (Lépine & Briley, 2011).

2. Bạn không thể tìm lại niềm vui

Một dấu hiệu rõ ràng khác cho thấy đây không chỉ là sự lười biếng thông thường, đó là khi bạn thường xuyên cảm thấy cô đơn, buồn bã và vô vọng mà không rõ lý do. Không chỉ mệt mỏi và cạn kiệt năng lượng, bạn còn thấy lòng mình trống rỗng, chán nản mà chẳng hiểu vì sao. Điều tệ nhất là, dù có cố gắng thế nào, bạn cũng không thể tự làm mình vui lên.

Ngủ nhiều hơn cũng không giúp bạn thấy khá hơn. Món ăn yêu thích chẳng còn hấp dẫn. Những buổi gặp gỡ bạn bè cũng chẳng mang lại chút niềm vui nào. Kể cả những điều bạn từng đam mê nhất hay những người bạn yêu thương nhất cũng không thể kéo bạn ra khỏi vực thẳm ấy (Hammen, 2005).

3. Bạn mất hết hứng thú với mọi thứ

Theo Hiệp hội Tâm lý Hoa Kỳ (2013), một trong những dấu hiệu điển hình của trầm cảm là “mất hứng thú hoặc không còn cảm giác vui vẻ với những hoạt động từng yêu thích”. Nếu bạn nhận ra mình không còn động lực hay quan tâm đến bất cứ điều gì, không chỉ công việc hay học tập mà cả những điều nhỏ bé trong cuộc sống, thì đó chính là hồi chuông cảnh báo đầu tiên.

Người trầm cảm thường thu mình lại, không còn hứng thú với sở thích cá nhân, cũng chẳng muốn giao tiếp với ai. Họ chọn cách ở lì trong phòng, nằm trên giường, để thời gian trôi qua một cách vô định… Và đó cũng chính là dấu hiệu tiếp theo mà bạn cần lưu tâm…

4. Bạn không còn có thể vận hành cuộc sống như trước nữa

Bạn có cảm thấy sự “lười biếng” của mình ngày càng mất kiểm soát? Nó đã trở thành một gánh nặng mà bạn không thể xoay xở nổi? Nó đang cản trở công việc, học tập và cả cuộc sống cá nhân của bạn? Nó đã gây ra không ít rắc rối cho bạn?

Nếu câu trả lời là có, thì có lẽ bạn không chỉ đơn giản là lười biếng. Trong tâm lý học, để chẩn đoán trầm cảm, các chuyên gia thường dựa vào bốn tiêu chí bất thường, gọi là “4D”: Lệch chuẩn (Deviance), Khổ đau (Distress), Nguy hiểm (Danger), và Rối loạn chức năng (Dysfunction). Nếu sự “lười biếng” của bạn khiến bạn không thể vận hành cuộc sống như bình thường, không thể hoàn thành những việc thiết yếu hằng ngày, thì có lẽ đã đến lúc bạn nên tìm đến một chuyên gia sức khỏe tâm lý để được giúp đỡ.

5. Sự “lười biếng” của bạn không bắt nguồn từ điều gì cụ thể

Lười biếng thường đi kèm với trì hoãn và có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Có người cho rằng đó là dấu hiệu của sự thiếu tự tin. Có người lại nghĩ nó đến từ việc không được công nhận hay động viên. Nó cũng có thể là hậu quả của kỷ luật bản thân kém, thiếu kiểm soát hoặc không có hứng thú.

Nhưng còn trầm cảm thì sao? Điều gì gây ra trầm cảm?

Sự thật là, ngay cả các nhà tâm lý học cũng chưa thể tìm ra một nguyên nhân cụ thể. Nhưng có một điều chắc chắn: trầm cảm thường không bị kích hoạt bởi một sự kiện đơn lẻ. Đôi khi, nó không có bất kỳ lý do rõ ràng nào (Carter & Garber, 2011). Nó có thể len lỏi vào bạn một cách âm thầm, khiến bạn bỗng chốc trở nên buồn bã, mất năng lượng và chán chường mà chẳng hiểu vì sao.

6. Sự “lười biếng” này không phải là lựa chọn của bạn

Cuối cùng, nhưng có lẽ cũng là điểm quan trọng nhất: lười biếng có thể thay đổi, nhưng trầm cảm thì không thể tự biến mất.

Khi bạn cảm thấy uể oải hay thiếu động lực, bạn vẫn có thể làm gì đó để thay đổi, nghỉ ngơi, tìm cảm hứng, thử những cách tăng năng suất, lên kế hoạch, đặt mục tiêu nhỏ để vực dậy tinh thần. Nhưng với trầm cảm, mọi chuyện không đơn giản như vậy.

Bất kỳ ai hiểu về trầm cảm, đặc biệt là những người từng trải qua nó, đều sẽ nói với bạn rằng không ai lại muốn mình bị trầm cảm. Nếu có thể lựa chọn, họ chắc chắn sẽ thoát ra ngay lập tức. Nhưng thực tế là, họ không thể.

Nhiều người mắc trầm cảm còn mang theo cảm giác tội lỗi, xấu hổ và bất lực (Gotlib & Hammen, 2008). Vì vậy, đừng bao giờ nói với ai đó rằng họ chỉ đang “tìm kiếm sự chú ý.” Bệnh tâm lý không phải là trò đùa, cũng không phải là thứ ai đó có thể điều khiển theo ý muốn.

Vậy, bạn có thấy mình trong những dấu hiệu trên không? Bạn có đang cảm thấy mình lười biếng trong một khoảng thời gian dài và bắt đầu tự hỏi liệu có điều gì nghiêm trọng hơn đang diễn ra?

Nếu bạn hoặc ai đó mà bạn quen biết đang phải đối mặt với trầm cảm, đừng ngần ngại tìm đến chuyên gia tâm lý để được hỗ trợ. Bởi vì, trầm

cảm càng được phát hiện sớm, việc điều trị sẽ càng dễ dàng hơn.

Nguồn Internet

---

 

Người Việt (dưới chế độ Cộng Sản) đi nước ngoài .

Chuyện người Việt Nam ra nước ngoài định cư ngày càng nhiều… đủ mọi hình thức lách luật để được chính thức ở lại như những trường hợp mà tác giả “Người Buôn Gió” đã viết lên.

Cũng có trường hợp xảy ra ở Bruxelles, nơi này hiện tại nhiều người Việt sang đây với nhiều hình thức khác nhau. Chuyện lấy vợ, gả chồng là chuyện bình thường và cũng nhiều người đã làm… lại còn chuyện hắn biết giống như trường hợp được hợp pháp hoá giấy tờ như tác giả viết “Một phụ nữ Việt Nam vào Đức lậu, có bầu và được một người có giấy tờ Đức nhận là bố đưa trẻ, cô và đứa bé được ở lại Đức và nhà nước chu cấp đầy đủ cho hai mẹ con. Kiểu hợp thức hóa giấy tờ như thế này đã có xảy ra ở Bruxelles, được hợp lệ ở lại như là được cấp thẻ xanh còn đến khi nào được quốc tịch thì tính sau vì điều kiện vào quốc tịch ở Bỉ khó khăn hơn lúc hắn xin vào có nghĩa là phải đi làm full time có khai báo đầy đủ trong vòng 5 năm liên tục mới được nộp đơn xin.

Ngày càng nhiều những người ra đi như “dạng hái khế” (không phải người nghèo đi trốn lậu), đi theo dạng hái khế là một cách nói ám chỉ việc chết một cách bất ngờ, đột ngột hoặc không lường trước, giống như một quả khế chín rụng xuống đất mà không báo trước. Thành ngữ này xuất phát từ đặc điểm của quả khế là một loại trái cây chín và rụng bất cứ lúc nào hoàn toàn thể hiện sự ra đi đột ngột, bất ngờ, không báo trước, tương tự như cách quả khế tự rụng xuống .

Đọc bài viết để có một cái nhìn về đất nước và con người Việt Nam ngày hôm nay.

Ara

*****

Người Việt đi nước ngoài

Đất nào sinh ra tôi

Mẹ hiền nào nuôi thân tôi

Miền nào nuôi thân tôi

Mà giờ này tôi xa rồi 

Quê Hương Bỏ Lại là nhạc phẩm mà các ca sĩ hải ngoại di tản theo dạng thuyền nhân sau năm 1975 thường trình bày gây xúc động kiều bào vào thập kỷ 80 của thế kỷ trước.

Nội dung nhạc phẩm trải nỗi lòng của những người tị nạn rời xa quê hương, họ bỏ lại nhà cửa, ruộng vườn và không hẹn ngày trở lại.

Hơn 30 năm sau, nhiều người trong số họ đã trở về từ Khánh Ly, Chế Linh đến các ca sĩ trẻ hơn như Mạnh Quỳnh, Phi Nhung.

Nhưng làn sóng người Việt rời xứ sở ra đi ngày một nhiều hơn, sự ra đi của họ không bi tráng như những thuyền nhân trước kia, họ ra đi trên những chiếc máy bay với một lịch trình cho cuộc sống trước mắt ở xứ người đã được sắp xếp chu đáo bởi các công ty tư vấn, dịch vụ định cư.

Ngày nay trên đường phố quanh khu Bolsa của Nam Cali, thủ phủ của cộng đồng người Việt tị nạn nhan nhản những tấm biển quảng cáo cho dịch vụ định cư, du học, việc làm. Có rất nhiều gia đình quan chức cộng sản đã tìm đến Hoa Kỳ định cư theo diện đầu tư như gia đình Nguyễn Công Khế. Một nữ tổng biên tập một tờ báo ở Việt Nam là Hồ Thu Hồng với cái tên gọi là Beo Hồng cũng đã có mặt trên đất Mỹ từ lâu, tổng biên tập tờ báo Vietnamnet đình đám một thời là Nguyễn Anh Tuấn cũng như Beo Hồng, gia đình Tuấn hiện đã sinh sống tại Mỹ.

Trước mắt các bạn đã thấy ba tổng biên tập của ba tờ báo lớn Việt Nam, những tờ báo hàng ngày vẫn ca ngợi đảng và chính phủ Việt Nam đem lại tăng trưởng, đem lại hạnh phúc, tự do cho nhân dân, họ đã đưa gia đình đến nơi mà tờ báo của họ từng miệt thị, chửi bới thậm tệ để sinh sống. Những người kế cận họ lại điệp khúc khen chế độ Việt Nam (việt cộng), chửi Mỹ và đánh đấm kiếm tiền đưa gia đình sang Mỹ.

Vô vàn các nghệ sĩ, ca sĩ Việt Nam bằng cách nào đó như kết hôn, hợp đồng lao động đã kiếm cho mình được tấm thẻ xanh trên đất Mỹ.

Bây giờ tôi thường xuyên nhận được tin nhắn hỏi về việc định cư tại châu Âu. Một chủ nhà hàng lớn trong chuyến du lịch đến châu Âu, vốn là người quen cũ, ông ta hẹn tôi uống cà phê và bày tỏ ý định tìm cách định cư tại châu Âu. Dự định của ông là mua nhà bên Hy Lạp với giá khoảng 250 ngàn Euro, chính phủ Hy Lạp đang khủng hoảng về tài chính, họ có chính sách bán nhà và cấp giấy định cư cho những người nước ngoài đến mua nhà. Người mua nhà ở Hy Lạp có giấy tờ đi lại trong khối Schengen tức đi lại trong 27 nước Tây Âu, với giấy tờ này người ta có thể sống và làm việc tại bất kỳ nước nào, miễn có việc làm và nuôi được bản thân không xin trợ cấp.

Rẻ hơn nữa là Latvia, với khoảng 150 nghìn Euro mua nhà bạn có thể sở hữu được tấm giấy phép như vậy.

Còn ở Đức thì giá đắt hơn, một gia đình có thể phải mất đến vài trăm ngàn để làm một dự án kinh doanh, nhà hàng, công ty tạo việc làm để đưa cả một gia đình đi.

Đỗ Liên, đại sứ danh dự Việt Nam ở Châu Phi, chủ hãng bảo hiểm AAA khi xưa nay đang cùng chồng sau sở hữu một nhà hàng lớn ở ngay trung tâm Berlin. Liên cùng chồng sau là Toàn và các con cái đã sống ở đây vài năm, họ vẫn đi đi về về Việt Nam điều hành việc làm ăn ở nhà. Quán của vợ chồng Toàn Liên sau vài năm mở để đưa cả gia đình sang, hiện đã sang bớt cổ phần cho Quán Ngon. Số tiền vợ chồng Toàn Liên chuyển sang đầu tư đến hàng triệu Euro, riêng phần bếp đã vài trăm nghìn. Có đến hàng trăm, đó là con số tôi có thể biết về những người Việt Nam đầu tư sang Châu Âu để kiếm giấy tờ hợp pháp sinh sống ở châu Âu như vậy.

Ở Hung ngày càng nhiều người Việt hơn, với 60 nghìn euro cho gia đình 4 người và thêm khoảng 100 ngàn euro mua nhà, cả gia đình 4 người đã có giấy tờ. Trước đây Hung còn có chính sách nếu ai mua trái phiếu chính phủ khoảng 3-400 trăm ngàn euro gì đó sẽ được cấp thẻ xanh vĩnh viễn, chương trình này chấm dứt rất nhanh bởi người Trung Quốc nhanh chóng ùa đến. Sau ba năm trở lại Hung, trên con phố đi bộ đắt nhất của thủ đô Hung, bên dòng Đa Nuyp thơ mộng. Những con người từ xứ Tô Châu đã tìm đến đây để sống với một môi trường trong sạch, an toàn không ô nhiễm và đầy bạo lực như quê hương họ.

Đại sứ quán Hung ở Việt Nam không đủ người để giải quyết hàng đống hồ sơ xin mua nhà, xin tạm cư của người Việt.

Ở Hung mua nhà không bị hỏi tiền ở đâu ra, miễn là bạn mua nhà hay bất động sản ở Hung thì bạn có cầm vali tiền mặt đều được chấp nhận. Hình như sau bao nhiên năm gì đó bạn mới được bán đi.

Đấy là những người có tiền, những người ít tiền hơn họ chọn cách ra đi bằng đường du lịch sang Nga và trốn đường rừng vào Ba Lan, Lát Vi A rồi sang đến Đức, nơi có cộng đồng đông đảo người Việt đang sinh sống, những đồng bào cùng miền quê với họ sẽ giúp họ tìm việc làm và đợi thời gian tích luỹ số tiền sẽ hợp pháp hoá giấy tờ trên cơ sở điều luật nhân đạo của Đức như kết hôn, nhận bố, nhận con. Rất nhiều cô gái trẻ người Việt mặt non choẹt đẩy xe nôi trên đường phố Berlin. Một phụ nữ Việt Nam vào Đức lậu, có bầu và được một người có giấy tờ Đức nhận là bố đưa trẻ, cô và đứa bé được ở lại Đức và nhà nước chu cấp đầy đủ cho hai mẹ con. Năm sau cô sinh đứa thứ hai, một người đàn ông Việt chưa có giấy tờ nhận là bố đứa trẻ, anh ta sẽ được giấy tờ và trợ cấp. Với cách thức như thế, càng ngày càng nhiều nam nữ thanh niên Việt Nam tìm đến nước Đức qua con đường trốn từ Nga sang. 

Từ năm ngoái ở Ba Lan có kiểu những người Việt đi du lịch sang Châu Âu, khi đến Ba Lan sẽ tìm một công ty dịch vụ làm giấy tờ chứng nhận họ có hợp đồng lao động ở Ba Lan, giá chỉ 2 ngàn euro là có một giấy tạm cư 2 năm tại Ba Lan. Đây là những người nghèo khổ, ở quê hương họ không có việc làm, không có tương lai. Họ phải vay mượn, cầm cố đất đai cho những đường dây đưa người lậu để mong đến được nước Đức đổi đời.

Canada và Úc là những nước dễ nhập cư nếu như bạn có hợp đồng lao động. Một phụ nữ có hai đứa con nhỏ, chị kiếm được hợp đồng làm chăm sóc người già ở Canada, thế là chị và hai đứa con giờ ở Canada đã 5 năm. Một thằng em tôi quen trên Facebook, mới ngày nào còn la oai oái việc thanh toán tiền thi công của đối tác chậm ở Việt Nam, nay thấy ung dung đưa ảnh đang ăn hải sản bên Úc với con cua to đùng và gật gù khen ngon và rẻ hơn quê hương có mấy ngàn cây số ven biển của mình.

Những người ra đi sau này họ vẫn đi đi về Việt Nam để kiếm tiền bởi những quan hệ quan chức và các mối quan hệ làm ăn của họ vẫn đang hái ra tiền ở Việt Nam.

Một dự án hàng trăm triệu, hàng tỷ USD ở Việt Nam được thực hiện, tiền vốn chính phủ vay của nước ngoài, nhà thầu nước ngoài được phép thi công, các quan chức Việt Nam được nhà thầu lại quả trung bình 15%. Hãy hình dung chỉ cần dự án 100 triệu là có 15 triệu đủ để cả chục gia đình quan chức Việt Nam có tiền mua đất đai và giấy tờ định cư ở nước ngoài.

Những dự án đó phá hoại môi trường, gây ô nhiễm không khí, đẩy người dân vào cảnh mất đất và giao thông chật chội, hỗn loạn, khiến người dân Việt Nam luôn chất chứa sự uất ức mà chính họ không hiểu nguyên nhân. Sự uất ức đấy tích tụ và thành những hành động tiêu cực khi gặp việc, có thể họ trộn chất độc hại vào thức ăn để bán kiếm lời để lại mối hoạ ung thư tràn lan, hoặc họ rút dao ra đâm nhau khi có chuyện xích mích, hay đường xá và phương tiện với tỉ thứ trong đầu người dân khiến mạng sống con người có thể chấm dứt trong tích tắc trên đường.

Nhưng những người hái khế ưu tú đã có phương án của họ, ra đi để tránh cho gia đình mình phải chịu chung những mối lo như thế ở Việt Nam, quê hương chỉ là nơi họ hái khế phục vụ gia đình mình.

Và càng nhiều những người ra đi như dạng hái khế (không phải người nghèo đi trốn lậu) theo dạng đầu tư như trên, họ để lại đàng sau càng nhiều ô nhiễm môi trường, xã hội loan lạc, bệnh tật ở quê hương Việt Nam.

Người Buôn Gió

From: My Tran