Author: Phung Van

Ba’o Dat – Viet

April 7, 2025

Các thị trường chứng khoán châu Âu đồng loạt giảm mạnh trong phiên giao dịch đầu ngày 7.4, giữa bối cảnh làn sóng bán tháo lan rộng do lo ngại về các chính sách thuế quan cứng rắn từ Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Theo AFP, thị trường chứng khoán khu vực này chịu cú sốc lớn sau khi Washington tuyên bố áp thuế 20% đối với hàng hóa nhập khẩu từ Liên minh châu Âu, dự kiến có hiệu lực từ ngày 9.4. Trước đó, ngày 5.4, Anh cùng một số quốc gia khác đã bị Mỹ áp mức thuế 10%.

Chỉ số DAX trên Sàn giao dịch chứng khoán Frankfurt (Đức) ghi nhận mức giảm mạnh 10% ngay khi mở cửa phiên giao dịch. Các thị trường lớn khác tại Milan (Ý), Paris (Pháp), Madrid (Tây Ban Nha) và Amsterdam (Hà Lan) cũng chứng kiến mức giảm hơn 6%. Tại London (Anh) và Oslo (Na Uy), chỉ số chứng khoán giảm hơn 5%.

Theo Reuters, đợt giảm này đã đưa giá cổ phiếu châu Âu xuống mức thấp nhất trong vòng 16 tháng. Giới đầu tư lo ngại khả năng suy thoái kinh tế khi Tổng thống Trump tiếp tục đẩy mạnh chiến tranh thương mại mà không đưa ra tín hiệu nhượng bộ.

Tại Paris, giá cổ phiếu của hãng chế tạo máy bay Airbus và tập đoàn sản xuất động cơ Safran đều giảm 10%. Ở Frankfurt, công ty vũ khí Rheinmetall giảm hơn 13% và ngân hàng Commerzbank giảm gần 12%. Tại London, cổ phiếu của Melrose Industries, tập đoàn hàng không vũ trụ, dẫn đầu đà giảm với mức sụt khoảng 8,5%.

Chứng khoán châu Á cũng bị ảnh hưởng nặng nề. Tại Hồng Kông, chỉ số Hang Seng giảm 13,22%, tương đương 3.021,51 điểm – mức giảm mạnh nhất kể từ cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997. Chỉ số Shanghai Composite tại Trung Quốc đại lục cũng giảm 7,34%, tương đương 245,43 điểm.

Đợt bán tháo trên diện rộng diễn ra sau khi Trung Quốc ngày 4.4 tuyên bố áp thuế trả đũa 34% với toàn bộ hàng hóa từ Mỹ, bắt đầu từ ngày 10.4. Tổng thống Mỹ Donald Trump cuối tuần qua tuyên bố sẽ không đạt bất kỳ thỏa thuận nào với Trung Quốc cho tới khi thâm hụt thương mại của Mỹ được giải quyết, khiến giới đầu tư lo ngại căng thẳng thương mại sẽ tiếp tục leo thang.

“Có một số hy vọng vào cuối tuần rằng có thể sẽ bắt đầu các cuộc đàm phán, nhưng những tín hiệu cho thấy Tổng thống Trump cảm thấy thoải mái với phản ứng của thị trường và sẽ tiếp tục theo hướng hiện tại”, ông Richard Flax, Giám đốc đầu tư tại Moneyfarm (Ý), nhận định.

 Kimtrong Lam

 Vũ Thế Thành

 – 5 tháng 4, 2025

Phượng Cầu Hoàng trong Bích Câu Kỳ Ngộ

Bia rượu một thời muốn quên, sao cứ nhớ!

Hồi đi học, tôi chẳng bao giờ “tâm tư” về sách giáo khoa. Cứ ra mấy sạp sách cũ ở góc đường Lê Lợi và Pasteur tha hồ chọn. Sách toán lý hóa chọn theo tiêu chuẩn: giáo khoa ngắn, bài tập nhiều. Thường thì cùng môn học tôi chọn hai tác giả khác nhau vì đa dạng kiểu bài tập. Sách sử địa thì càng dày càng tốt, đọc sử địa như đọc truyện cũng là cách giải trí.

Nói là sạp sách cũ, nhưng nơi đây cũng bán sách giáo khoa mới, giảm 10-15% so với giá bìa. Có điều sách không đa dạng vì họ chỉ chọn những loại sách bán chạy. Muốn lựa phải vào nhà sách Khai Trí, bên kia đường. Nhà sách này rộng rãi, thoáng mát, có đủ loại sách, tha hồ đọc, đọc cả ngày cũng được, chỉ có điều bán theo giá bìa. Tôi chưa bao giờ hoang phí, mua sách giáo khoa theo giá bìa cả.

Giá sách cũ chỉ bằng 1/3 giá bìa. Sách có “thủ bút” chi chít của người dùng trước, còn rẻ hơn nữa, chỉ khoảng 1/4. Tôi thích loại sách “thủ bút” này vì đàn anh đã nhấn mạnh giùm những chỗ cần nhớ, tương tự như chú thích giùm để mình đề phòng. Đôi khi lại là thủ bút với những dòng cảm khái, thậm chí cũng có thủ bút nhăng nhít nữa. Tôi còn nhớ có một thủ bút thế này: “Em ơi, em đẹp lắm, nhưng cái bằng tú tài đẹp hơn em.” Dù thời bọn tôi, nam thanh niên đứa nào cũng biết, rớt tú tài số phận sẽ là ôm…ba lô, nhưng cảm khái “tàn bạo” như thế không gọi nhăng nhít thì gọi là gì? Có điều dù giá sách cũ chỉ bằng 1/3 hay 1/4 thì về nhà tôi vẫn “trình báo” với má tôi theo giá…bìa. Bà già tôi sợ thằng con đi lính, thấy nó khệ nệ mang cả đống sách về nhà, thì giá nào mà bả chẳng gật. Đó là khoản “thu nhập” cà phê với bè bạn khi cỗ máy đầu năm chưa khởi động để học nước rút.

Tôi không nhớ mình bắt đầu dính líu vào sách cũ khi nào. Có lẽ từ hồi học lớp Năm (lớp Một bây giờ), ngay khi vừa biết đọc mà không cần lẩm nhẩm đánh vần. Thoạt đầu là mua truyện tranh Tarzan, Batman, công chúa ngủ trong rừng,… Truyện mỏng dính nhưng là khoản tiền tôi nhịn ăn sáng để mua. Tôi nghiện đọc, muốn đọc thêm thì trao đổi truyện với bè bạn. Chưa đủ đáp ứng cơn nghiện, tôi đổi ba truyện cũ lấy một mới với người bán. Và sau cùng là mua sách xon. Sách bán xon sách mới, nhưng nhà phát hành bán tống bán tháo, nên đánh dấu mực xanh trên đầu sách, giá chỉ bằng 1/3. Lên lớp Tư, tôi chán truyện tranh chuyển sang đọc truyện cổ tích, Tâm hồn cao thượng, Những kẻ khốn cùng,…

dạng tóm tắt, nhưng chỉ toàn đọc ké của chúng bạn. Một nguồn đọc khác, các bạn thời nay chắc không ngờ nổi, đó là từ sách giáo khoa. Hồi đó thầy cô chỉ giới thiệu sách nên mua, còn mua hay không, hay mua sách của tác giả nào cũng được. Nguồn đọc chính là đọc ké từ các bạn học các sách giáo khoa tập đọc, sử ký, địa lý, khoa học thường thức,.. từ nhiều tác giả khác nhau. Bài đọc cuối tuần trong sách luôn luôn là những câu chuyện hấp dẫn, đến giờ tôi vẫn còn nhớ như chuyện Tô canh hẹ, Ba anh em họ Điền,…

Lên trung học tình huống lại khác. Đọc các trích đoạn trong sách giáo khoa rất…khó chịu, vì đang hấp dẫn thì chấm hết. Tôi còn nhớ vài tác giả như Thanh Tịnh (Tôi đi học), Nguyên Hồng (Bỉ vỏ), Trần Tiêu (Con trâu), Bùi Hiển (Nằm vạ), Tô Hoài (Dế mèn phiêu lưu ký), Huỳnh Tịnh Của (Chuyện giải buồn), Trương Vĩnh Ký (Chuyện đời xưa),…Giải pháp duy nhất là đi thuê sách đọc cho đã. Thuê ở mấy tiệm gần nhà, tiệm này không có thì qua tiệm khác.

Lên Đệ II cấp (cấp 3) thì không còn là những tác giả có trong sách giáo khoa nữa, mà là tiểu thuyết đủ loại không có trong chương trình học. Tới đây tôi phải mò tới Cảnh Hưng ở đường Phan Đình Phùng. Có lẽ đây là tiệm cho thuê sách lớn nhất Sài Gòn, từ sách Học làm người, sách lịch sử thế chiến, tiểu thuyết, trinh thám Z28,… Lên tới đại học, tôi vẫn tìm đến Cảnh Hưng để thuê sách. Truyện kiếm hiệp thì khỏi phải nói, mỗi lần tôi mướn ít nhất 5 quyển đọc mới sướng. Ông chủ Cảnh Hưng nhỏ con, nhưng chơi đẹp với bọn học trò, trả sách trễ cả tuần, cũng chỉ tính một ngày.

Ở bậc trung học cũng vài ba lần tôi mua sách mới, không những mới mà còn đẹp nữa, bìa dầy, giấy trắng. Sách do Trung tâm Học liệu của Bộ Giáo dục phát hành, với sự tài trợ của cơ quan phát triển quốc Tế Hoa Kỳ. Sách mang đến lớp bán cho học sinh thấp hơn giá bìa rất nhiều, gần như cho không. Những sách này chẳng có dòng chữ nào quảng cáo cho Mỹ đâu, thường là sách tham khảo như quyển Việt Nam Văn học sử yếu, Việt Nam Thi văn Hợp tuyển của Dương Quảng Hàm. Hiện nay tôi còn giữ được một quyển, đã ngả sang màu vàng.

Khi lên đại học, dù tiền bạc rủng rỉnh hơn nhờ đi dạy kèm, nhưng mua sách mới vẫn là chuyện nan giải. Tôi vào Khai Trí, đứng hàng giờ, đọc lướt đi lướt lại nhiều lần, xem kỹ Lời mở đầu, lật cuối xem Mục lục. Đó thường là sách tham khảo như bộ Nhân Định của Nguyễn Văn Trung, Bên giòng lịch sử của Cao văn Luận, Lịch sử chữ Quốc ngữ của Đỗ Quang Chính… Đắn đo lắm mới bỏ tiền túi ra mua.

Tháng 5 năm 75 đổ đời, sách mới tràn ngập hè phố Lê Lợi, Pasteur bán theo giá giấy vụn. Tôi phải đi mua bao bố để đựng, đi vài lần như thế, cũng chừng hơn trăm quyển. Toàn những sách giá trị, dù đã đọc sách mướn, nhưng vẫn mua lại như Giã từ vũ khí, Chiến hữu, Giờ thứ 25, Doctor Zhivago, Tầng đầu địa ngục,…

Vài tháng sau đó là những ngày phần thư ảm đạm. Tôi phải cúng dường mươi quyển để ra cái điều thành khẩn (còn giấu đi rất nhiều). Sách nọc độc văn hóa mà sao lưu luyến như tình nhân, vuốt ve, cầm lên đặt xuống. Đêm chia tay sách, cạn một xị rượu. Buồn não nuột!

Đầu thập niên 80, tôi tìm đến chợ sách cũ ở Đặng thị Nhu. Chợ sách cũ này có nhiều hàng hiểm, nhất là sách kỹ thuật. Nơi đây chỉ một quầy duy nhất có quyển “Handbook of Chemical Engineers” của Mỹ. Sách handbook nghề nghiệp của Mỹ thì không chê vào được. Hồi đó tôi làm nghiên cứu, mỗi năm ôm một đề tài cấp Bộ, khi cần tra cứu tôi thường đến quầy này, vờ vĩn xem sách, ráng nhớ mấy con số, rời xa xa khỏi sạp là rút sổ tay ghi lại.

Quyển này giá 4 chỉ vàng. Tiền gửi xe còn không có, phải dắt xe đạp vào tận quầy để đọc. Đến riết, chủ sạp quen mặt biết ý, chỉ tay vào sách nói, đọc thoải mái. Làm nghề bán sách và cho thuê sách mà dễ dãi với người mua chẳng khác nào tích đức cho con cháu.

Chợ sách Đặng Thị Nhu bị xóa sổ vào giữa thập niên 80, buộc gom sách về cho cơ quan nhà nước quản lý. Các chủ quầy chạy hết, tản ra các nơi khác. Khi chợ sách dẹp tiệm, tôi đứng ngẩn người giữa chợ trống hoắc, cảm giác như người tình bỏ đi. Một buổi tối cách đây vài tháng, tôi thả bộ trên con đường cũ. Đương Đặng thị Nhu, trước đó có tên là Bùi Quang Chiêu, còn gọi là hẻm Cá Hấp, chỉ dài hơn trăm mét. Tôi cố tìm lại vị trí sạp sách cũ. Chẳng nhận ra gì nữa, thay vào đó là các cửa hiệu sáng trưng… Bồi hồi nhớ người bán sách, “… Đọc thoải mái”. Chợ sách khác chợ đời!

Tôi mất sách cũng khá nhiều vì cho mượn, nhưng sách ra đi hiếm khi quay trở lại. Có ai đó nói, có sách hay mà cho mượn là ngu. Mượn được sách hay mà đem trả lại còn ngu hơn. Đúng và đau!

Hồi dọn nhà cách nay hơn 10 năm, tôi thải ra cả vài trăm quyển sách. Sách khoa học thì lạc hậu quá rồi. Sách tham khảo, hay tiểu thuyết bây giờ tìm lại trên mạng cũng không khó, hoặc sách đã được in mới lại. Bây giờ ngẫm lại thấy hối tiếc. Tôi có cảm giác mình như kẻ phụ tình.

Tư chất của tôi là bề bộn, từ thuở nhỏ đã thế. Cần đọc thứ gì thì moi sách từ tủ ra đọc. Đọc xong quăng đại vào tủ, khi trên nóc, lúc dưới gầm, có khi la liệt sách ở chỗ nằm, chỗ ngồi. Đó là chưa kể những năm sau này, tôi phải in tài liệu khoa học ra giấy để tiện đâu đọc đấy, note trên giấy cũng dễ. Những tập giấy rời rạc này thì lung tung vô kể, đụng đâu nhét đó, gầm sofa, gầm bàn, tủ bàn viết,… Bừa bãi, loạn xà ngậu như vậy. Nhưng khi cần tôi tìm những sách đang đọc dở dang ấy rất dễ, dễ hơn nhiều so vơi nghiêm trang lục tìm trong tủ sách.

Đã nhiều lần tôi muốn dọn dẹp lại các tủ sách cho dễ coi một chút, nhưng năm này lại hẹn năm sau. Gần Tết năm ngoái, tôi quyết định thực hiện. Dọn dẹp là phải xếp loại sách nào vào ngăn đó. Thời gian gian sắp xếp, kể cả phủi bụi không đáng kể, mà chỉ vì chúng là những quyển sách cũ. Mở ra thử vài trang rồi lại bị lôi cuốn vào, không phải vì nội dung sách, mà vì biết bao ký ức, từ trang bìa sách, tranh trong sách, chữ viết tay của mình… Mua hồi nào, mua ở đâu? Đọc sách này hồi đó mình nghĩ thế nào… Quyển Sử ký Tư Mã Thiên dày bảy, tám trăm trang. Hồi đó phải chờ tới ngày lãnh lương mới mua được. Ba ngày ngồi cặm cụi với đống sách cũ mà chưa đâu vào đâu.

Sách càng cũ, đọc càng lâu… Đọc thì ít, mơ màng thì nhiều. Sách cũ nhất là quyển Địa lý lớp Nhì (lớp 4) của Nguyễn Hữu Hồng in năm 1961, do nhà xuất bản tư nhân in nên giấy xấu, đụng vào là tả tơi, dù trước đó tôi đã vá bằng keo trong chằng chịt.

Đọc lại sách cũ giống như gặp lại người bạn cũ. Sách mua càng lâu, ký ức càng nhiều. Dòng đời trôi nhanh quá! Sắp xếp tủ sách hồi năm ngoái vẫn còn dở dang. Lại sắp thêm một cái Tết nữa. Chẳng biết năm nay tôi có đủ kiên nhẫn để sắp xếp lại tủ sách của mình không?

Việt Tân 

  Trần Văn Giang

Ngày 30 tháng 4 được “cựu Thủ tướng” Võ Văn Kiệt mô tả là ngày “có hàng triệu người vui, hàng triệu người buồn.” Câu nói ấy có phần thành thật – dù muộn màng – từ một người từng nắm giữ quyền lực cao trong chế độ Cộng sản Việt Nam. Tiếc rằng, như nhiều lãnh đạo khác, ông chỉ “giác ngộ” khi đã về già, khi thời cuộc không còn trong tay. Giá như họ thức tỉnh sớm hơn, khi còn quyền lực, thì biết bao sinh mạng đã không phải chịu cảnh oan khuất, và người dân cũng đỡ khổ hơn nhiều.

Trong khi đó, chính quyền Cộng sản hiện tại vẫn tiếp tục hân hoan ăn mừng ngày này như một “chiến thắng huy hoàng,” là “thắng lợi vĩ đại nhất trong lịch sử dựng nước và giữ nước.” Năm nào cũng tổ chức diễu binh, bắn pháo hoa rầm rộ, nhưng ngay bên đường vẫn là cảnh bà cụ run rẩy xin ăn, trẻ con bỏ học đi bán vé số, dân oan xếp hàng khiếu kiện vì bị cướp đất.

Trớ trêu thay, ngày từng được gọi là “Mỹ cút, ngụy nhào” nay cũng là ngày của “đổi mới,” là dịp mời gọi Mỹ quay lại đầu tư. Giờ đây, chính Đảng Cộng sản lại tung hô mô hình kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, coi chuyện “bị tư bản bóc lột” là điều “tiên tiến” cần thiết cho phát triển kinh tế.

Ngày 30 tháng 4 còn là dịp để lãnh đạo Đảng tha thiết kêu gọi “khúc ruột ngàn dặm” về giúp xây dựng quê hương – sau hàng chục năm mà thành tựu nổi bật nhất của họ chỉ là tham nhũng và tàn phá.

Những người từng là chăn trâu, thất học, thợ thiến heo, cướp đường… bỗng chốc trở thành tiến sĩ, đại gia, quan chức cao cấp, lèo lái con thuyền quốc gia theo lối “không bến bờ.” Một bộ máy từ trung ương đến địa phương vận hành bằng vô cảm, thờ ơ trước nỗi khổ của dân, đùn đẩy trách nhiệm, bất chấp hậu quả. Họ ăn mừng không phải vì đất nước đổi đời, mà vì “tụi nó cướp của người khác chứ chưa đụng tới nhà mình!”

Ngược lại, cũng có những người từng cùng phe với Cộng sản giờ lại mang nỗi buồn khi tự nhận ra sự sai lầm. Sau hàng chục năm hiến dâng tuổi xuân cho lý tưởng sai lầm, họ mới “phản tỉnh.” Nhưng tiếc rằng, sự phản tỉnh muộn màng ấy chẳng thay đổi được điều gì – sức đã mòn, thời thế đã khác, người quốc gia cũng không còn mặn mà tin tưởng.

Ngày 30 tháng 4, với chính quyền Cộng sản, là ngày chiến thắng, là ngày “giải phóng miền Nam.” Ở góc độ thắng – thua, họ có thể xem đó là một chiến thắng. Nhưng với hơn 4 triệu người thiệt mạng trong chiến tranh, hàng trăm nghìn chết trên biển cả, và hơn 3 triệu người phải sống đời lưu vong, liệu đó có thực sự là một chiến thắng vẻ vang?

Chiến thắng trên xác người thì có gì đáng tự hào? Còn “giải phóng”? Giải phóng khỏi điều gì? Trước năm 1975, miền Nam đâu có cảnh nô lệ? Chế độ VNCH có hệ thống giáo dục tốt, y tế ổn định, kinh tế khá giả, báo chí tự do tương đối… Vậy thì “giải phóng” ở đây có đúng nghĩa không, hay chỉ là một sự đánh tráo khái niệm?

Sau chiến tranh, nhà cầm quyền Cộng sản đã chứng minh mình là những kẻ bạc nhược. Họ dâng đất liền và biển đảo cho Trung Quốc, rồi nói đó là “chuyện nhỏ.” Họ cấm người dân biểu tình phản đối Trung Quốc, làm ngơ khi ngư dân bị bắn giết trên biển, khi người dân bị đánh đập bởi những “đối tác” được họ cho phép khai thác tài nguyên trong nội địa.

Trong khi đó, chính quyền lại ra sức cưỡng chiếm tài sản, đàn áp dân nghèo, bịt miệng những tiếng nói chính đáng. Một chính thể vừa hèn nhát trước ngoại bang, vừa độc đoán với chính dân mình – đó có phải là “vinh quang” không?

Chẳng sớm thì muộn, Cộng sản Việt Nam cũng sẽ phải trả giá trước lịch sử và dân tộc. Bánh xe thời cuộc không thể mãi lăn theo chiều thuận cho kẻ gian. Biết vậy, họ đang ra sức vơ vét tài sản quốc gia, chuẩn bị sẵn “ống cống” để có đường mà chui thoát, khi thời cơ đến.

Tương lai của Đảng Cộng sản Việt Nam e rằng cũng chẳng khác gì kết cục của Gaddafi. Hãy chờ xem…

Trần Văn Giang

Vũ Quốc Thịnh

Lm. Anmai, CSsR

Không phải cuộc hôn nhân nào tan vỡ cũng là vì có người thứ ba chen vào. Có những cuộc ly hôn không có bất kỳ sự phản bội nào, nhưng vẫn để lại trong lòng mỗi người một vết nứt âm thầm và day dứt. Thật ra, đôi khi, sự đổ vỡ bắt đầu từ những điều nhỏ nhặt, từ sự thờ ơ, từ việc ta quên mất cách để yêu và giữ gìn người bạn đời của mình.

Khi mới yêu nhau, người ta có thể nói với nhau hàng giờ không chán, sẵn sàng đi xa chỉ để nhìn thấy nụ cười của người ấy, có thể nấu ăn, viết thư tay, tặng quà bất ngờ, và luôn lắng nghe nhau bằng tất cả trái tim. Nhưng rồi sau khi cưới, theo năm tháng, những điều từng rất quan trọng ấy bỗng dần dần biến mất. Cuộc sống cuốn đi, công việc, con cái, trách nhiệm, mỏi mệt… khiến người ta quên rằng hôn nhân cần được “tưới nước” mỗi ngày như một bông hoa trong chậu.

Nhiều cặp đôi không ly dị, nhưng họ sống như hai cái bóng trong cùng một ngôi nhà. Không còn những lời ngọt ngào, không còn những cái ôm bất chợt, không còn ánh mắt nhìn nhau say đắm khi chiều xuống. Thay vào đó là những tiếng thở dài, là sự im lặng kéo dài trong bữa cơm tối, là ánh nhìn lướt qua như người xa lạ. Người ta thường cho rằng hôn nhân bền lâu là vì tình yêu ban đầu đủ lớn, nhưng thật ra, thứ giữ vững hôn nhân không phải là ngọn lửa bùng cháy ban đầu, mà là cách ta nuôi dưỡng nó mỗi ngày.

Một cuộc hôn nhân có thể chết dần chỉ vì không còn lắng nghe nhau. Khi một người nói, người kia chỉ đáp cho có hoặc còn đang dán mắt vào điện thoại. Khi một người khóc, người kia lại thở dài rồi bỏ đi. Không lắng nghe là khi một người cảm thấy cô đơn ngay trong chính mối quan hệ mà họ đang có. Cô đơn trong hôn nhân còn đau hơn là cô đơn khi độc thân, vì đó là nỗi cô đơn có người nằm bên cạnh, nhưng tâm hồn thì xa vạn dặm.

Một cuộc hôn nhân cũng có thể cạn dần vì không còn dành thời gian cho nhau. Khi tình yêu ban đầu chỉ còn là kỷ niệm, khi những cuộc trò chuyện trở nên hiếm hoi, khi cuối tuần không còn là thời gian dành cho nhau mà chỉ còn xoay quanh công việc nhà và các thiết bị điện tử, thì mối quan hệ ấy bắt đầu khô cằn như một mảnh đất không mưa. Thời gian không còn là món quà cho nhau nữa, mà chỉ là một thứ để chia đều cho mọi thứ… trừ nhau.

Không ít cặp đôi đi đến chỗ đổ vỡ chỉ vì thay vì nói lời yêu thương, họ chỉ còn toàn những trách móc và chỉ trích. Mỗi lỗi nhỏ đều bị phóng đại, mỗi sai sót đều bị ghi nhớ, mỗi lần giận là một lần đào sâu thêm khoảng cách. Người ta quên rằng trong hôn nhân, lời nói có thể giết chết tình yêu nhanh hơn bất kỳ điều gì khác. Một lời nói nhẹ nhàng có thể xoa dịu cả một ngày mệt mỏi. Ngược lại, một lời cay độc có thể hủy hoại những gì đẹp đẽ nhất. Thế nhưng, có những người từng nguyện yêu nhau trọn đời lại quên mất cách nói “cảm ơn”, “xin lỗi”, “anh yêu em”, “em cần anh”… và thay vào đó là những câu như “anh lúc nào cũng vậy”, “em chẳng bao giờ hiểu chuyện”, “sống với em mệt mỏi quá”…

Hôn nhân còn có thể tan vỡ vì người ta không còn kiên nhẫn với nhau. Mỗi lần cãi nhau là một lần muốn buông. Mỗi lỗi lầm là một lần muốn rút lui. Người ta dễ bỏ cuộc hơn là cố gắng. Dễ chỉ tay vào khuyết điểm của nhau hơn là học cách bao dung. Có những điều nhỏ xíu như chuyện quên đổ rác, chuyện đi làm về muộn, chuyện nấu ăn không hợp khẩu vị… nhưng nếu lặp lại nhiều lần mà không có đối thoại chân thành, thì đó là những viên gạch âm thầm xây nên bức tường chia cắt hai trái tim.

Cuối cùng, một lý do rất phổ biến khiến hôn nhân rạn nứt mà ít ai chịu thừa nhận: người ta không còn nhớ vì sao mình đã từng yêu nhau. Người ta sống cùng nhau mỗi ngày nhưng tâm hồn đã cạn kiệt sự gắn kết. Những điều từng khiến ta rung động giờ đây trở thành thói quen, thậm chí là điều gây khó chịu. Khi quên mất lý do ban đầu khiến mình chọn người ấy, ta sẽ không còn động lực để tha thứ, để nhẫn nại, để cùng nhau đi tiếp. Tình yêu không mất đi trong một ngày, mà tắt lịm trong những tháng năm không ai cố giữ.

Cưới vì tình yêu là điều đẹp đẽ. Nhưng nếu không biết cách giữ gìn, tình yêu ấy cũng sẽ chết như một bông hoa không được tưới nước. Hôn nhân không cần những hành động lớn lao để chứng minh, nhưng cần những điều nhỏ nhặt được lặp lại mỗi ngày: một cái ôm, một lời hỏi han, một ánh mắt ấm áp, một chút kiên nhẫn khi người kia mệt mỏi. Đừng để đến khi người bạn đời của bạn cảm thấy như người dưng, rồi mới bắt đầu tiếc nuối.

Hôn nhân không phải là phép màu để hai con người luôn hòa thuận. Nó là một hành trình. Trong hành trình đó, có những khúc cua, có những ổ gà, có cả những đoạn đường đầy chông gai. Điều quan trọng không phải là cuộc sống không có khó khăn, mà là cả hai còn muốn nắm tay nhau đi tiếp hay không. Chẳng ai cưới nhau với ước mơ sẽ rời xa. Nhưng nếu không tỉnh thức và trân trọng, chúng ta sẽ lạc mất nhau ngay cả khi vẫn còn sống bên nhau.

Vì thế, xin bạn hãy nhớ: Hôn nhân không chết chỉ vì phản bội. Nó còn có thể chết vì sự lười biếng trong yêu thương, vì sự thờ ơ trong từng khoảnh khắc, vì không ai chịu bước đến gần nhau thêm một bước khi có hiểu lầm. Hôn nhân chết đi trong im lặng, trong những điều nhỏ nhặt, nhưng lặp lại đều đặn mỗi ngày, nếu ta không kịp tỉnh thức.

Lm. Anmai, CSsR

Nhung Nguyen

*Một cô gái ban đầu mới tới Paris sinh sống đã rất ngạc nhiên với con người nơi đây. Nhưng sau nhiều năm sinh sống cùng họ, cô đã hiểu ra rất nhiều điều về văn hóa của người Paris. Hãy cùng đọc ba câu chuyện mà cô đã trải nghiệm:

Câu chuyện thứ nhất:

Quán cà phê hơn 50 năm tuổi

Lần đầu tiên tới Paris, tôi mang theo lời ủy thác của ông nội tôi, đó là thay ông đến hỏi thăm quán cà phê năm xưa mà ông yêu thích nhất ở Paris.

Tôi thầm nghĩ, hương vị của cà phê Paris có thể lưu lại đến nửa thế kỷ sao? Tôi thực sự không tin! Tôi liền lên Google kiểm tra một chút về nó, thật không ngờ quán cà phê đó vẫn còn tồn tại, thậm chí ngay cả địa chỉ cũng không thay đổi. Tôi bị kích động rất mạnh và quyết định đi tới đó ngay lập tức

Đi tới quán cà phê, bước vào cửa và nhìn xung quanh, điều khiến tôi giật mình chính là trong quầy ba, một bà lão tóc bạc đang chăm chú điều chế cà phê.

Tôi đi đến trước mặt bà và xúc động lấy ra bức ảnh mà năm đó ông tôi chụp ở đây. Bà cũng rất xúc động, rồi bà chỉ vào một cô gái bán cà phê và nói đó là bà, tên là Sophia.

Lúc này tôi không chỉ là xúc động vì đã tìm được bạn cũ của ông nội, mà còn là cảm động về Paris.

Quán cà phê đã nửa thế kỷ, ngay cả nhân viên cũng không thay đổi, những bông hoa ở trước cửa vẫn là loài hoa năm xưa…

Tôi hỏi bà Sophia: “Bà ơi! Tại sao bà không mở rộng quán cà phê này ra? Ít nhất trước cửa cũng treo biển hiệu chữ vàng “Quán cà phê lâu năm” chẳng hạn?”

Bà Sophia cười và nói: “Nếu làm như vậy, quán cà phê của ta còn có thể khiến ông nội cháu nhớ mãi được sao?”

Tôi chợt biết rằng, quán cà phê này cũng giống bà Sophia và giống cả Paris đều an phận với chính mình chứ không ào ào bắt chước hay làm theo người khác mà thay đổi điều mình mong muốn.

50 năm trước một người đàn ông trẻ tuổi ngồi đó thưởng thức cà phê, 50 năm sau cháu gái của ông ấy cũng ngồi ở chính nơi đó thưởng thức cà phê. Hơn nữa, chủ quán cà phê vẫn là người ấy chỉ khác là đầu bà đã bạc trắng, nhưng vẫn với thái độ vui tươi, say sưa điều chế cà phê như xưa.

Ngay lúc này, trong lòng tôi trào dâng một cảm giác thật khó tả….

Câu chuyện thứ hai:

Ông chủ cửa hàng phomai nổi tiếng

Tại Paris, phô mai Matthew là loại thực phẩm duy nhất khiến tôi bỏ tiền mua ngay mà không cần phải suy nghĩ gì bởi hương vị tuyệt vời của nó.

Từ khi cửa hàng này được một vị đạo diễn nổi tiếng của Hollywood tới quay hình cho một buổi giao lưu doanh nhân thành đạt thì nó càng trở nên nổi tiếng hơn rất nhiều. Cũng chính vì vậy, tôi đã hoài nghi rằng mình có thể không còn được chứng kiến nụ cười sáng lạn của ông Matthew trước quầy hàng mỗi lần tới đây mua phô mai nữa.

Nhưng mà ông Matthew vẫn y như trước đây, vẫn tươi cười niềm nở với những sinh viên khi vào quán của ông mua hàng và giới thiệu: “Xin chào! Phô mai Matthew là tự tay Matthew làm nhé!”

Mặc dù bây giờ người đến mua phô mai Matthew đều phải đứng xếp hàng dài, nhưng ông Matthew vẫn chỉ nhận rằng: “Tôi chỉ là một người yêu thích làm phô mai, miệt mài làm việc, rời xa phiền toái.”

Ông thậm chí còn từ chối rất nhiều những đơn đặt hàng lớn tại các chuỗi siêu thị.

Ông nói: “Chúng tôi ở đây vô cùng vui vẻ, những gì đang có hiện tại tôi cảm thấy rất hài lòng, tôi cảm thấy đã đủ rồi!”

Ông Matthew cũng nói:

“Tôi cũng không giàu có! Nhưng tiền đối với tôi mà nói giống như bánh pudding vậy, nhiều quá nó sẽ phá hủy răng của tôi!”

Tôi đã hiểu rằng trong con người ông Matthew dường như luôn có tồn tại một loại cảm giác “thấy đủ rồi!”.

Câu chuyện thứ ba:

Xưởng thêu truyền thống

Gia tộc nhà bạn tôi – Malena nổi tiếng với nghề kinh doanh hàng thêu, xưởng thêu nhà họ là một trong hai công xưởng thêu thủ công còn tồn tại của Paris. Một xưởng thêu kia mới bán lại cho hãng Chanel.

Hàng năm, các nhà thiết kế nổi tiếng ở nước Pháp sẽ gửi những bản vẽ phác thảo đến đặt hàng họ thêu. Những thương hiệu nổi tiếng như LV, Chanel, Dior… đều cho người đến đàm phán với xưởng thêu để ký kết hợp tác. Nhưng mẹ của Malena cho rằng: “Như vậy thì chúng tôi sẽ biến thành một mắt xích trong dây chuyền sản xuất hàng xa xỉ phẩm của các tập đoàn nổi tiếng và sẽ bận rộn hết ngày này sang ngày khác.”

“Sau đó, ngay cả thời gian để may váy cưới hay lễ phục tốt nghiệp cho con gái của mình tôi cũng không có nữa. Tôi còn muốn may cả váy cưới cho cháu gái của tôi nữa. Chúng tôi không cần phải khiến mình trở nên hùng mạnh, bởi vì chúng tôi luôn được làm điều mình muốn, thế là đủ rồi!”

Sau khi sống ở Paris một thời gian lâu dài, tôi phát hiện, mỗi người ở đây đều tự có vị trí riêng của mình. Sự tự tin của họ không phải nhờ so sánh với người khác, mà nằm ở chỗ họ có thể là chính mình bất kể lúc nào.

Thầy giáo của tôi thường nhắc nhở chúng tôi rằng: “Kỳ thực, hạnh phúc là khi chúng ta không có quá nhiều ham muốn.”

Một người sáng suốt luôn có một âm thanh trong lòng tự nhắc nhở mình: “Càng có nhiều không đồng nghĩa với càng hạnh phúc. Hạnh phúc không phải nằm ở có bao nhiêu mà nằm ở “thấy đủ.”

– Cang Huỳnh lược dịch từ Paris Match.

Suốt 6 năm qua, chú chó Capitan đã ngủ mỗi đêm trên mộ của người chủ quá cố. Chủ của Capitan, ông Miguel Guzman, qua đời vào năm 2006, và Capitan đã biến mất không lâu sau khi gia đình tham dự lễ tang. Họ đã tìm kiếm khắp nơi và phát tờ rơi để cố gắng tìm lại chú. Nhưng không ai nhìn thấy Capitan.

Một tuần sau, một số người có mặt ở nghĩa trang vào lúc tối muộn đã nhìn thấy Capitan nằm trên ngôi mộ và đã báo cho người trông coi nghĩa trang. Nghĩa trang đã liên hệ với gia đình, và họ nhanh chóng đến đón Capitan về nhà. Nhưng mỗi đêm, Capitan lại khóc và cào cửa một cách tuyệt vọng để được đi ra ngoài, và nó không chịu quay về nhà cho đến sáng hôm sau. Sau đó, người ta phát hiện Capitan đi bộ 5 km mỗi đêm để quay lại nghĩa trang và canh giữ ngôi mộ của chủ.

Đến nay đã 7 năm trôi qua. Nghĩa trang chỉ đóng cửa sau khi Capitan đến vào mỗi tối lúc 6 giờ. Nó ngủ lại ở đó suốt đêm, canh mộ cho đến khi người gác mở cửa vào buổi sáng. Chú chó trung thành này đã thể hiện một lòng trung thành vô hạn.

Jason Lapointe

Cậu chuyện đăng năm 2013