Author: Phung Van

Posted on

Thảm họa ở Nepal quá sức kinh hoàng…

Thao Teresa

Thảm họa ở Nepal quá sức kinh hoàng, được ví như sóng thần trên cạn, thảm khốc đến mức nó phả hủy hoàn toàn mọi công trình trên đường đi, kéo dài 1 vệt đến 30km, các mảnh thi thể người được tìm thấy khắp nơi dọc bờ sông, chân, tay bị cắt rời, vô cùng đau khổ. Vô cùng kinh hoàng, em không dám đăng những video đó, rất ám ánh.

Bài viết ở lần trước em nói đến nguyên nhân có sự liên quan đến Trung Quốc, điều này là sự thật. Sự kiện kinh hoàng mới diễn ra đây là lời cảnh báo về chất lượng công trình của Trung Quốc và sự mong manh của địa chất của dãy Himalaya. Tự nhiên không phải để con người hủy hoại.

Thảm họa kinh hoàng tại biên giới Nepal – Tây Tạng một lần nữa cho thấy Himalaya không phải một vùng đất mà con người có thể tùy tiện đào xẻ, nổ mìn, khoan hầm, xây đập rồi mặc kệ những hậu quả lâu dài.

Một khối băng và đá khổng lồ sụp xuống ngày 26/8 đã tạo ra dòng lũ bùn đá khủng khiếp, tàn phá cả phía Nepal lẫn Tây Tạng. Hàng 1000 người thiệt mạng, hơn 1.000 người khác mất tích, hàng chục cây cầu, đường sá và các công trình hạ tầng bị phá hủy.

Con người đã can thiệp vào vùng núi này đến mức nào, và Trung Quốc đang làm gì với một trong những hệ thống địa chất nhạy cảm nhất hành tinh?

Himalaya là nơi các mảng kiến tạo trên hành tinh này va chạm, nơi tồn tại hàng loạt đứt gãy địa chất, sông băng, tầng đất đóng băng và những sườn núi có độ dốc cực lớn. Đó vốn đã là một hệ thống tự nhiên luôn vận động.

Thế nhưng nhiều năm qua, Trung Quốc biến Tây Tạng thành một đại công trường khổng lồ.

Từ khi Trung Quốc xâm lược chiếm đóng, sát nhập Tây Tạng, Trung Quốc đã đưa đến vùng đất bình yên này hàng loạt thay đổi mang tính tàn phá thiên nhiên và địa chất nguy hiểm.

Trung Quốc điên cuồng xây đường cao tốc, đường sắt, đường hầm, mở các mỏ khoáng sản, xây dựng nhà máy thủy điện, ngăn nước làm đập chắn nước, đường dẫn nước.

Các công trình này đòi hỏi đào núi, cắt chân sườn dốc, khoan xuyên đá và nổ mìn với quy mô rất lớn.

Một nghiên cứu công bố năm 2026 về một vụ sạt lở trên cao nguyên Thanh-Tạng kết luận rằng hoạt động xây dựng đường hầm của Trung Quốc là yếu tố chính thúc đẩy biến dạng sườn núi. Quá trình này bắt đầu từ những vụ trượt nhỏ ở chân sườn, sau đó phát triển thành các vết nứt và cuối cùng hình thành một khối sạt lở sâu.

Khi con người khoan cắt vào một dãi địa chất đang cân bằng mong manh, những biến động nhỏ có thể tích tụ trong nhiều năm rồi biến thành một vụ sụp đổ lớn.

Năm 2025, TQ khởi công dự án thủy điện khổng lồ trên hạ lưu Yarlung Tsangpo với vốn đầu tư khoảng 1.200 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 168 tỷ USD.

Công suất dự kiến khoảng 60.000 MW, sản lượng khoảng 300 tỷ kWh điện mỗi năm.

Đây là một trong những dự án thủy điện lớn nhất lịch sử nhân loại.

Một báo cáo tổng hợp về thủy điện Tây Tạng dẫn các nghiên cứu trước đây cho biết 48% trong số 130 vị trí đập ở miền Tây Trung Quốc được đánh giá nằm trong vùng có nguy cơ địa chấn cao hoặc rất cao.

Trung Quốc xây đập tích nước trên núi cao với sức chứa khổng lồ đặt lên một vùng địa chất phức tạp không đơn giản chỉ là chứa nước.

Hàng tỷ mét khối nước tạo thêm tải trọng lên nền đất và đá.

Nước có thể thâm nhập vào các khe nứt. Mực nước thay đổi có thể làm thay đổi áp lực nước trong các tầng đá. Việc đào hầm và cắt chân sườn núi có thể làm mất cân bằng mái dốc.

Xây dựng đường sá có thể phá vỡ lớp phủ thực vật và hệ thống thoát nước tự nhiên.

Những biến dạng địa chất dưới lòng đất tích tụ theo thời gian, không ai có thể nhìn một quả núi hôm nay rồi kết luận rằng nó sẽ ổn định mãi mãi sau khi bị khoan xuyên, nổ mìn và cắt xẻ vô tội vạ. Trung Quốc đang tiến hành một quá trình can thiệp quy mô cực lớn vào địa hình, sông ngòi và cấu trúc địa chất của Tây Tạng, trong khi khu vực này vốn đã có mức độ bất ổn tự nhiên rất cao.

Trung Quốc có thể xây những con đập lớn nhất thế giới. Có thể đào những đường hầm dài nhất. Có thể mở những tuyến đường xuyên qua những vùng núi hiểm trở nhất.

Nhưng TQ không thể xây dựng một bức tường để ngăn hậu quả của những biến động địa chất ấy chảy xuống các quốc gia hạ lưu.

Himalaya không thuộc riêng TQ. Những con sông cũng không thuộc riêng TQ . Và an toàn của hàng trăm triệu người ở hạ lưu càng không thể trở thành cái giá phải trả cho tham vọng năng lượng của TQ.

Nếu Trung Quốc tiếp tục nổ mìn, đào hầm, khai khoáng và xây dựng đập với tốc độ hiện nay, thì chắc chắn một chuỗi tác động tích tụ đủ lớn để biến một tai biến địa chất thành thảm họa xuyên biên giới. Những quốc gia như Nepal, Tây Tạng, Ấn Độ, Bangladesh hay cả các quốc gia phương nam như Việt Nam, lào… sẽ đứng trước những thảm họa thảm khốc trong tương lai.

Rùa tiên sinh 

 

Posted on

Một nữ tu người Pháp 63 tuổi tên là Sơ Emmanuelle Maillard…

Cang Huynh

MỖI NGÀY MỘT CÂU CHUYỆN.

Năm 1971, một nữ tu người Pháp 63 tuổi tên là Sơ Emmanuelle Maillard bước vào khu ổ chuột Moqattam ở Cairo, Ai Cập, và quyết định ở lại đó trong hai thập kỷ.

Sau 40 năm dạy văn học cho học sinh giàu có trong những lớp học tiện nghi, sơ đã từ bỏ cuộc sống nghỉ hưu yên bình. Sơ đặt một câu hỏi đơn giản:

“Những người nghèo nhất ở Ai Cập sống ở đâu?”

Mọi người đều chỉ về phía bãi rác khổng lồ của thành phố, nơi sinh sống của 40.000 người được gọi là Zabaleen. Họ thu gom rác thải của bảy triệu công dân bằng tay không, sống mà không có nước sạch, điện hay trường học.

Khi sơ hỏi liệu sơ có thể sống giữa họ không, người dân địa phương đã rất sốc.

Họ xây cho sơ một căn phòng nhỏ bằng bê tông chỉ có một chiếc giường, một cây Thánh giá và một cuốn Kinh Thánh.

Điều kiện sống thật đau lòng. Các cô gái trẻ sinh con khi mới 12 tuổi, trẻ em chết vì những bệnh nhiễm trùng nhẹ, và đàn ông bị đứt tay hàng ngày vì mảnh kính vỡ mà không có thuốc men cơ bản.

Sơ Emmanuelle không đến để thuyết giáo hay cải đạo ai cả.

Sơ chỉ đơn giản muốn chia sẻ cuộc sống của họ.

Sơ bắt đầu bằng việc băng bó vết thương, viết thư cho các bà mẹ và dạy trẻ em đọc trên những con phố bụi bặm.

Sơ nhanh chóng nhận ra rằng những người thu gom rác không nghèo vì lười biếng, mà vì xã hội đối xử với họ như những người vô hình.

Sơ quyết định dùng tiếng nói của mình để giúp họ xây dựng một tương lai thực sự.

Sơ viết thư khắp châu Âu và tiếp cận các nhà hảo tâm giàu có để tài trợ cho tầm nhìn của mình.

Đến năm 1980, những nỗ lực không ngừng nghỉ của sơ đã được đền đáp. Sơ đã xây dựng một trường tiểu học miễn phí, một phòng khám mở với các loại thuốc căn bản và một trung tâm cung cấp các lớp học xóa mù chữ cho phụ nữ.

Sơ thậm chí còn hợp tác với một kỹ sư để xây dựng một nhà máy ủ phân biến phân chuồng thành phân bón.

Điều này đã mang lại thu nhập ổn định cho những người thu gom rác.

Khi những người chỉ trích đặt câu hỏi về những phương pháp táo bạo của sơ ở khu ổ chuột, bao gồm cả việc cung cấp các nguồn lực kế hoạch hóa gia đình cho các bé gái, bà vẫn kiên định.

“Tôi đứng về phía người nghèo. Tôi sẽ làm bất cứ điều gì người nghèo cần.”

Sơ Emmanuelle sống trong khu ổ chuột đó cho đến năm 84 tuổi, chịu đựng những mùa hè nóng như thiêu đốt và những đợt dịch bệnh nghiêm trọng mà không hề than phiền.

Sơ dùng một chiếc xô đơn giản làm nhà vệ sinh và mặc cùng một bộ áo tu màu xám trong nhiều năm.

Danh tiếng của sơ ngày càng tăng sau khi sơ xuất bản sách về người Zabaleen, và sơ đã tận dụng mọi lần xuất hiện trên truyền hình để quyên góp hàng triệu đô la cho thiện nguyện của mình.

Khi dòng tu của sơ cuối cùng triệu hồi sơ về Pháp vào năm 1993, sơ đã dành mười lăm năm tiếp theo để nói chuyện trên các đài phát thanh và tham dự các hội nghị để hỗ trợ các dự án trên khắp tám quốc gia.

Sơ qua đời thanh thản trong giấc ngủ vào năm 2008, chỉ vài tuần trước sinh nhật lần thứ 100 của mình.

Trở lại Cairo, những người thu gom rác đã tổ chức một buổi lễ cảm động để tưởng nhớ người phụ nữ mà họ gọi là Mẹ Emmanuelle.

Những đứa trẻ từng sống ở bãi rác, nay là bác sĩ, giáo viên và y tá, đã tụ tập để tưởng nhớ sơ.

Câu chuyện của sơ cho thấy rằng không bao giờ là quá muộn để tạo ra sự khác biệt.  Ở độ tuổi mà hầu hết mọi người thường chậm lại, Sơ Emmanuelle đã chọn bắt đầu một chương mới, chứng minh rằng tình yêu không phải là những lời nói hoa mỹ, mà là sự hiện diện và luôn bên cạnh người mình cần.

– Cang Huỳnh lược dịch từ Chaque jour une histoire.

 

Posted on

3 BÁC SĨ XUẤT THÂN PHẬT GIÁO TRỞ THÀNH LINH MỤC CÔNG GIÁO

Con Tin Chúa Ơi

3 BÁC SĨ XUẤT THÂN PHẬT GIÁO TRỞ THÀNH LINH MỤC CÔNG GIÁO

Ba con người, ba hành trình rất khác nhau, nhưng lại có một điểm chung đặc biệt: đều từng gắn bó với Phật giáo, đều trở thành bác sĩ, rồi sau đó bước vào đời sống linh mục Công giáo.

  1. Linh mục Giuse Nguyễn Phát Tài

Cha Giuse Nguyễn Phát Tài sinh năm 1972 tại Trảng Bàng, Tây Ninh, trong một gia đình theo Phật giáo. Thuở nhỏ, ngài thường theo mẹ đi chùa, đọc kinh và thắp hương.

Sau thời gian sống tại nhà xứ và tìm hiểu đạo, năm 1989, ở tuổi 17, ngài lãnh nhận Bí tích Rửa tội. Sau đó, Nguyễn Phát Tài theo học Đại học Y Dược TP.HCM và tốt nghiệp bác sĩ năm 1996.

Dù có một tương lai nghề nghiệp rộng mở, vị bác sĩ trẻ lại chọn vào Đại Chủng viện Thánh Giuse Sài Gòn và được truyền chức linh mục năm 2004 cho Giáo phận Phú Cường. Trong đời mục vụ, cha vẫn sử dụng kiến thức y khoa để khám bệnh, phát thuốc và phục vụ người nghèo.

  1. Linh mục Augustinô Nguyễn Viết Chung, CM

Cha Augustinô Nguyễn Viết Chung sinh năm 1955, từng là một bác sĩ Phật giáo chuyên ngành Da liễu.

Từ năm 18 tuổi, khi đọc câu chuyện về Đức cha Jean Cassaigne, vị mục tử tận tụy phục vụ các bệnh nhân phong tại Di Linh, Nguyễn Viết Chung đã ước mong trở thành bác sĩ để giúp những người mắc căn bệnh này.

Sau nhiều năm hành nghề và trực tiếp phục vụ tại trại phong Bến Sắn, chứng kiến đời sống tận tụy của các linh mục và nữ tu Công giáo, đức tin dần lớn lên trong ngài.

Năm 1994, ở tuổi 38, bác sĩ Nguyễn Viết Chung lãnh nhận Bí tích Rửa tội, sau đó gia nhập Tu Hội Truyền Giáo Thánh Vinh Sơn và được truyền chức linh mục năm 2003.

Suốt đời mình, cha tiếp tục phục vụ người nghèo, bệnh nhân phong và những người mắc HIV/AIDS cho đến khi qua đời năm 2017.

  1. Linh mục Phêrô Giuse Maria Hà Thiên Trúc

Cha Hà Thiên Trúc sinh trong một gia đình rất đặc biệt: cha ruột theo đạo Cao Đài, mẹ theo Phật giáo. Từ nhỏ, ngài được mẹ đưa đi chùa và từng quy y Phật với pháp danh Thiện Tuấn.

Năm 1989, ở tuổi 19, Hà Thiên Trúc lãnh nhận Bí tích Rửa tội và gia nhập Công giáo. Cũng trong năm đó, ngài thi đậu Đại học Y khoa.

Sau khi tốt nghiệp bác sĩ năm 1995, ngài làm việc tại Trung tâm Y khoa Medic Hòa Hảo nhiều năm. Năm 2003, bác sĩ Hà Thiên Trúc quyết định vào Đại Chủng viện Thánh Giuse Sài Gòn để theo đuổi ơn gọi và được truyền chức linh mục năm 2009.

Ba vị linh mục, ba hành trình khác nhau, nhưng đều cho thấy một điều rất đặc biệt: kiến thức của người bác sĩ không bị bỏ lại khi bước vào đời linh mục, mà tiếp tục trở thành phương tiện để phục vụ con người.

Từ những người từng gắn bó với Phật giáo, họ đã gặp Đức Kitô trên những nẻo đường rất khác nhau, rồi dành phần đời còn lại để phục vụ Giáo hội và tha nhân.

Xin Chúa tiếp tục gìn giữ cha Giuse Nguyễn Phát Tài và cha Phêrô Giuse Maria Hà Thiên Trúc; đồng thời xin thương đón nhận linh hồn cha Augustinô Nguyễn Viết Chung vào hưởng bình an trong Ngài.

 

Posted on

Sự trỗi dậy của phong trào Công Giáo chống AI – Vũ Văn An

Vũ Văn An

24/Aug/2026

Việc phản đối AI phát sinh [generative AI] không chỉ là quan điểm riêng của người Công Giáo, vì người dân trên khắp thế giới đang tổ chức để ngăn chặn sự mở rộng của Kỹ thuật này. (ảnh: minh họa của Victoria Arruda/EWTN News; hình ảnh nguồn: Sergey Poplev

Jonah McKeown của tạp chí National Catholic Register, ngày 20 tháng 8 năm 2026, cho hay: Giống như nhiều người Công Giáo khác, Eliza Monts rất háo hức đọc hướng dẫn của Đức Giáo Hoàng Leo về trí tuệ nhân tạo (AI) khi thông điệp được mong đợi của ngài, Magnifica Humanitas, được công bố vào tháng Năm.

Là một nhà văn và người sáng tạo nội dung mạng xã hội nổi tiếng sống ở Charleston, Nam Carolina, Monts đã quyết định chắt lọc phân tích của Đức Giáo Hoàng về AI thành một danh sách khách quan về ưu điểm và nhược điểm. Ví dụ, “Tốc độ và hiệu quả thực hiện nhiệm vụ được tăng lên” được liệt kê là một “ưu điểm”, trong khi những tác động tiêu cực của việc lạm dụng AI đối với giáo dục của giới trẻ được xếp vào mục “nhược điểm”.

Nhưng sau khi đọc kỹ thông điệp dài 42,000 từ của Đức Giáo Hoàng, sự phân tích này không hề sát nhau. Monts chỉ đếm được năm ưu điểm — và 37 nhược điểm.

Thao tác này chỉ càng củng cố thêm niềm tin mà Monts đã có về AI.

“Là con người rất quan trọng và khác biệt, bởi vì chúng ta được tạo ra theo hình ảnh và họa ảnh Thiên Chúa, còn robot thì không”, Monts, 27 tuổi, nói với tờ Register trong một cuộc phỏng vấn. “Tôi tin tưởng mạnh mẽ vào phong trào không muốn thấy con người bị gạt sang một bên để nhường chỗ cho robot.”

“Phong trào” mà Monts nói đến là một số lượng ngày càng tăng những người Công Giáo đã quyết định không sử dụng AI, đặc biệt là loại “phát sinh”: Kỹ thuật được cho là tạo ra văn bản, hình ảnh, âm thanh hoặc mã máy tính mới bằng cách dựa trên các mẫu thống kê trong các cơ sở dữ liệu khổng lồ. Hầu hết mọi người đều đã trải nghiệm trí tuệ nhân tạo phát sinh thông qua các “chatbot” như ChatGPT, Claude, Grok và Gemini.

Việc phản đối trí tuệ nhân tạo phát sinh không chỉ là quan điểm riêng của người Công Giáo, vì người dân trên khắp thế giới đang tổ chức để ngăn chặn sự mở rộng của Kỹ thuật này. Những mối lo ngại lớn khác, chẳng hạn như tác động môi trường của các trung tâm dữ liệu AI, cũng đang thúc đẩy sự phản kháng.

Nhưng giữa phong trào văn hóa rộng lớn này, những người Công Giáo phản đối AI tự coi mình đang bổ sung một quan điểm dựa trên đức tin độc đáo, một quan điểm tập trung vào việc bảo vệ phẩm giá của con người, được tạo ra theo hình ảnh của Chúa, với sự sáng tạo và trí tuệ được ban tặng bởi Chúa Thánh Thần.

Và mặc dù những người Công Giáo này không nhận được sự lên án mạnh mẽ đối với các chatbot AI từ Đức Giáo Hoàng Leo XIV như họ mong đợi, họ vẫn tin rằng lập trường của họ đang được ủng hộ.

“Nó không chỉ xảy ra trong một tòa nhà, hay chỉ xảy ra ở một giáo xứ,” Marc Barnes, biên tập viên của tạp chí Công Giáo New Polity, nói về phong trào này. “Điều này đang xảy ra ở khắp mọi nơi, nơi mọi người cảm thấy thật nhàm chán và buồn tẻ khi bạn bè của họ nói chuyện với những người ảo.”

Một Liên minh Đa dạng

Những người Công Giáo phản đối AI đến từ nhiều tầng lớp khác nhau, và lập luận của họ chống lại Kỹ thuật này vừa mang tính triết học vừa mang tính thực tiễn.

Phong trào này bao gồm các nhà báo và nhà tư tưởng có ảnh hưởng, chẳng hạn như Matthew Walther, người sáng lập tạp chí Công Giáo The Lamp, người đã gọi AI là “một điều ác mà tất cả mọi người nên bác bỏ”. Tương tự, Lily Abadal, giáo sư triết học tại Đại học Nam Florida, St. Petersburg, đã cảnh báo rằng “Chúa Thánh Thần không hướng dẫn các xuất lượng” của chatbot.

Các nghệ sĩ thị giác, bị sốc trước sự lan tràn trực tuyến của “sản phẩm rác” do AI tạo ra, đã đặc biệt lên tiếng. Chris Lewis, người sáng lập xưởng nghệ thuật Công Giáo Baritus, đã gọi nghệ thuật AI là “một sự chế nhạo hoặc bắt chước sự sáng tạo đích thực”, trong khi nghệ sĩ thánh Kate Capato đã cảnh báo trong một bài đăng dài trên blog rằng người Công Giáo “phải cảnh giác trước sự xâm nhập của hình ảnh AI vào không gian thánh của chúng ta, và đặc biệt là trong phụng vụ của chúng ta”.

Trong số những tiếng nói này, New Polity, ấn phẩm do Barnes lãnh đạo, đã nổi lên như một điểm tập hợp cho điều gọi là “liên minh chống chatbot”. Ngoài việc dành toàn bộ một số báo gần đây cho những điều xấu xa được cho là liên quan đến AI, ấn phẩm này sẽ tổ chức một sự kiện vào mùa xuân tới tại Pittsburgh nhằm mục đích hình thành một phong trào phản kháng Công Giáo có tổ chức chống lại việc bình thường hóa AI phát sinh.

Một mối đe dọa đến phẩm giá con người

Một số lập luận chống AI đã nhận được sự ủng hộ rộng rãi trong văn hóa đại chúng cũng thu hút nhiều người Công Giáo. Ví dụ, các trung tâm dữ liệu tiêu tốn nhiều tài nguyên cần thiết để xử lý AI đang tác động xấu đến môi trường; có nguy cơ sử dụng Kỹ thuật để thay thế chứ không phải tăng cường nhận thức của con người; và có nhiều bằng chứng cho thấy chatbot nguy hiểm đối với trẻ em.

Trong khi tất cả những lập luận đó vẫn đang được tranh luận sôi nổi, mối quan tâm chính đối với người Công Giáo, đặc biệt là việc nói chuyện với một thực thể phi nhân loại theo cách giống con người — ngay cả khi người dùng biết rằng họ không nói chuyện với một người thật — là không tự nhiên, phi lý và không phù hợp với quan điểm Công Giáo về phẩm giá con người.

Barnes, một giáo sư tại trường Cao đẳng Thánh Giuse Thợ ở Steubenville, đã gây xôn xao năm ngoái với một bài luận có tiêu đề ngắn gọn “Chatbot AI là Ác quỷ”, một quan điểm mà ông đã bảo vệ trong nhiều cuộc tranh luận kéo dài nhiều giờ.

Barnes cũng thẳng thừng kêu gọi “xóa bỏ” Magisterium — một sản phẩm AI phổ biến được đào tạo chỉ dựa trên các nguồn Công Giáo và sử dụng giao diện trò chuyện — nhắc lại quan điểm của ông rằng chatbot nói chung là ác quỷ “bởi vì, về mặt thiết kế, chúng liên quan đến con người trong một hành động phi lý”. Ông lập luận rằng chatbot chỉ chọn từ ngữ của chúng thông qua xác suất, và do đó không thể “làm chứng” trực tiếp cho chân lý của đức tin Công Giáo như con người có thể.

Hơn nữa, Barnes cho rằng chatbot làm trầm trọng thêm tình trạng cô đơn và xa lánh vốn đã phổ biến bằng cách khuyến khích kết nối với một thực thể phi nhân bản. Ngược lại, khi một đời sống Công Giáo được sống trọn vẹn trong sự hiệp thông với chính Chúa Kitô và với các tín hữu khác, “Trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng trở nên kém hấp dẫn như một phương thuốc cho căn bệnh cô đơn đặc trưng của nền văn hóa chúng ta”, ông tiếp tục.

Trong khi một số người Công Giáo phản đối AI khẳng định với tờ Register rằng họ tin Kỹ thuật mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) làm nền tảng cho AI có thể có những ứng dụng hợp pháp, thì vấn đề giao diện dựa trên trò chuyện — ngay cả khi được sử dụng cho AI “Công Giáo” — vẫn là một điểm vướng mắc nghiêm trọng.

Monts coi thông điệp tháng Giêng của Đức Giáo Hoàng Leo nhân Ngày Truyền thông Xã hội Thế giới lần thứ 60 — trong đó vị Giáo hoàng mô tả hành vi của chatbot là “lừa dối, đặc biệt là đối với những người dễ bị tổn thương nhất” — là “điểm tựa” của cô trong việc ủng hộ quan điểm của mình về AI dựa trên trò chuyện, vốn rất phù hợp với quan điểm của Barnes.

Trên Substack của mình, Monts thường xuyên đăng bài với các tiêu đề như “Liệu AI có thực sự đáng để bạn hủy hoại trí tuệ của mình?” và “Làm thế nào để loại bỏ AI khỏi cuộc sống của bạn trong 15 phút”. Trong một bài đăng thẳng thắn vào cuối tháng 7, trong đó cô mô tả sự đấu tranh bản thân khi chứng kiến nội dung do AI tạo ra lan tràn, cô đã cầu xin độc giả hãy quan tâm rằng, theo quan điểm của cô, hàng triệu người đang tự nguyện làm giảm đi những món quà trí tuệ và sáng tạo mà Chúa ban cho bằng cách giao phó các hoạt động trí tuệ cho robot.

“Điều đó làm chúng ta đau lòng rất nhiều… nhưng từ góc độ ích kỷ, bạn phải thuyết phục mọi người rằng những mặt tiêu cực lớn hơn những mặt tích cực,” cô nói.

Sự khác biệt trong cách diễn giải

Những người Công Giáo phản đối AI nói với tờ Register rằng họ tin rằng các tiêu chuẩn phân định mà Đức Giáo Hoàng Leo đã nêu ra trong Magnifica Humanitas ủng hộ mạnh mẽ kết luận rằng người Công Giáo không nên sử dụng AI phát sinh. Nhưng cách diễn giải này không phải là phổ quát.

Một trong những đoạn gây tranh cãi gay gắt nhất trong thông điệp là Đoạn 100, trong đó Đức Giáo Hoàng viết rằng “AI có thể là một công cụ có giá trị” mà “đòi hỏi một cách tiếp cận thận trọng và có chừng mực.”

Những người Công Giáo hoài nghi về trí tuệ nhân tạo (AI) coi lời kêu gọi kiềm chế của Đức Giáo Hoàng là lý do để không dành cho Kỹ thuật này, và những người tạo ra nó, sự khoan dung. Nhưng những người Công Giáo lạc quan hơn về việc sử dụng AI lại đọc đoạn văn này không phải như một lời khiển trách để từ chối Kỹ thuật mà là như một “mệnh lệnh” – một thách thức đối với người Công Giáo trong việc sử dụng và định hướng Kỹ thuật hướng tới những mục đích tốt đẹp và tích cực.

Matthew Harvey Sanders, người sáng lập Magisterium AI, cho biết sau khi thông điệp được ban hành rằng những lời chỉ trích của Đức Giáo Hoàng Leo chỉ ra kết luận rằng người Công Giáo không nên rút lui khỏi lĩnh vực AI mà thay vào đó nên tham gia vào việc xây dựng các hệ thống AI tốt hơn từ đầu.

Tương tự, Taylor Black, một người Công Giáo giữ chức giám đốc hệ sinh thái AI và đầu tư mạo hiểm của Microsoft, nói với tờ Register rằng ông không coi AI khác biệt so với các Kỹ thuật khác mà người Công Giáo đã “thánh hóa” và sử dụng để giúp truyền bá Tin Mừng trong suốt nhiều thế kỷ.

Trong khi đó, một số người Công Giáo chỉ trích mạnh mẽ AI đã bày tỏ lo ngại rằng hướng dẫn của Đức Giáo Hoàng còn thiếu sót so với một lệnh cấm toàn diện. Ví dụ, cựu giám đốc điều hành Thung lũng Silicon Ned Desmond đã viết trên First Things rằng Magnifica Humanitas là một “cơ hội bị bỏ lỡ” để nhấn mạnh những nguy hiểm của chatbot.

Và Walther, trong một bài phê bình thẳng thắn trên tờ The New York Times, đã viết rằng ông thấy cách xử lý AI trong thông điệp này “đáng thất vọng vì quá thận trọng và dè dặt” và thậm chí là “ngây thơ”, nói rằng tầm nhìn tích cực rõ ràng của vị Giáo hoàng về AI như một công cụ có mục đích sử dụng đạo đức có nguy cơ bị hiểu nhầm là giấy phép cho phép AI lan tràn.

Nếu không có bất kỳ lệnh cấm nào của Giáo hoàng về việc sử dụng AI, Walther nói rằng những người Công Giáo bình thường nên thể hiện sự hiện diện cá nhân bằng cách sống đức tin của họ và tham gia vào các bí tích, thay vì hình thành bất cứ mối quan hệ nào với một thực thể phi vật chất, phi nhân bản.

Một Phong Trào Phản Văn Hóa

Mặc dù ý nghĩa của Magnifica Humanitas có thể gây tranh cãi, nhưng thông điệp này không phải là hướng dẫn duy nhất của Vatican về AI. Ví dụ, Đức Giáo Hoàng Leo đã kêu gọi rõ ràng việc loại trừ một số cách sử dụng AI nhất định, cảnh cáo các linh mục không nên sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để viết bài giảng và khuyên giới trẻ không nên để AI làm bài tập về nhà hộ mình. Ngài cũng đã cảnh báo mạnh mẽ về việc mô phỏng giọng nói và khuôn mặt con người, và trong thông điệp của ngài, ngài đã bày tỏ sự hoài nghi sâu sắc và lo ngại về việc sử dụng AI trong chiến tranh.

Về phần mình, Barnes cho biết ông đánh giá cao việc Đức Giáo Hoàng không cấm hoàn toàn người Công Giáo sử dụng AI, mà thay vào đó, với “tốc độ hoàn hảo”, ngài đang kêu gọi các tín hữu quay trở lại những nguyên tắc cơ bản và thúc giục họ trau dồi khả năng phân định của riêng mình. Nếu một sự lên án của Giáo Hoàng đối với AI phát sinh từng diễn ra, Barnes cho biết ông nghi ngờ điều đó sẽ chỉ xảy ra sau rất nhiều cuộc tranh luận, tương tự như cách Giáo Hội đã mất nhiều năm để nghiên cứu và phân định trước khi khẳng định lệnh cấm truyền thống đối với việc kiểm soát sinh sản nhân tạo vào những năm 1960.

Dù điều gì có thể xảy ra tiếp theo, Monts cho biết cô đang tập trung vào việc đáp lại hiện tượng AI không chỉ bằng luận lý và lập luận, mà còn bằng lời cầu nguyện. Cô cũng suy gẫm rằng trong một tương lai có thể xảy ra khi nội dung do AI tạo ra trở nên phổ biến hơn nữa, việc cung cấp ngôn từ và tác phẩm nghệ thuật do con người tạo ra có thể được coi là một “việc làm bác ái tinh thần thứ tám” một cách không chính thức.

Đối với Monts, những ngày đầu của phong trào phản kháng chống lại AI do phần lớn giáo dân dẫn đầu này không khác gì những gì cô đã đọc về những ngày đầu của phong trào bảo vệ sự sống ở Hoa Kỳ. Nhưng cô cũng cảm thấy an ủi trước số lượng ngày càng tăng của những người Công Giáo không chỉ bày tỏ sự hoài nghi về AI phát sinh mà còn đưa ra quyết định đi ngược lại với văn hóa hiện đại là không sử dụng nó.

“Xu hướng đang thay đổi, về mặt thống kê. Mọi người ghét các trung tâm dữ liệu. Họ ghét AI phát sinh. Trong thế giới thế tục rộng lớn hơn của Hoa Kỳ, [mọi người] đang lên tiếng mạnh mẽ về điều đó,” cô nói. Cô nói thêm rằng cô thường nhận được nhiều tin nhắn trực tiếp từ những người Công Giáo cảm ơn cô vì thông điệp chống AI hơn là bày tỏ sự phản đối.

“Tôi phải tự nhắc nhở mình điều đó rất nhiều,” cô nói. “Rằng tôi thực sự không đơn độc.”

 

Posted on

Ông Hồ Chí Minh cướp chính quyền Thủ tướng Chính phủ Trần Trọng Kim do Vua Bảo Đại bố nhiệm

Ba’o Dan Chim Viet

Tác Giả: Nguyễn Văn Khánh 

23/08/2026

Sách giáo khoa học sinh sinh viên ở Việt Nam học sách lịch sử do đảng cộng sản biên soạn giáo dục như sau:

Là cuộc cách mạng bằng bạo lực vĩ đại nhất, long trời lở đất trong 4000 lịch sử dựng nước và giữ nước !

Công đầu do lãnh tụ Hồ Chí Minh thiên tài ra chỉ thị phải cướp chính quyền của chế độ phong kiến bằng mọi giá, với bài viết “thời cơ Nhật Bản, Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta”, ông hồ cùng với nhóm Võ Nguyên Giáp, Trường Chinh, Phạm Văn Đồng … Lãnh đạo cướp chính quyền thành công ở Hà Nội ngày 19.8.1945, ngày 2.9.45, ông hồ tuyên bố thành lập nước Việt Nam dân chủ cộng hòa !

Vậy cướp chính quyền là gì ?

Một lực lượng chính trị hành động bất ngờ, không thông qua bầu cử, hoặc chuyển giao hợp pháp theo luật hiện hành, chiếm các cơ quan nhà nước, lật đổ chính quyền hiện tại và nắm quyền lực.

* Đặc điểm cướp chính quyền là không có bầu cử, dùng sức mạnh bạo lực vũ trang, biểu tình chiếm trụ sở, lật đổ chính quyền cũ, thành lập chính quyền mới.

Như vậy chính quyền cộng sản Hồ dùng bạo lực cách mạng cướp chính quyền Trần Trọng Kim bất hợp pháp.

Vua Bảo Đại là vị vua triều Nguyễn, hình thức cao lớn, thông minh có tài ngoại giao, ông đã thành công khi được chính quyền Pháp trao trả độc lập cho nước Việt Nam, đồng thời chính quyền Nhật Bản trao trả độc lập cho nước Việt Nam vì bối cảnh thua trận trong chiến tranh thế giới thứ hai 1945.

Chính quyền Trần Trọng Kim tồn tại với danh xưng tên nước ” Đế Quốc Việt Nam “,

Trong thời gian ngắn nắm chính quyền, Chính phủ Trần Trọng Kim làm rất nhiều việc tốt cho đất nước Việt Nam nếu bạn đọc xem lịch sử thật của chính quyền Trần Trọng Kim sẽ biết rất rõ.

Tại sao chính quyền Trần Trọng Kim bị đảng cộng sản hồ cướp chính quyền dễ dàng như thế ?

Do Trần Trọng Kim là một trí thức khoa bảng nổi tiếng giỏi chuyên môn nhưng không có kinh nghiệm chính trị.

Trần Trọng Kim không xây dựng tổ chức đảng chính trị có dự án tư tưởng, không có quân đội và lực lượng cảnh sát, an ninh bảo vệ chính quyền.

Bị mất chỗ dựa khi Nhật Bản thua trận 15.8.1945, nên không được quân đội Nhật Bản giúp sức bảo vệ chính quyền non trẻ.

Nên ông hồ Lưu manh cướp giật chính quyền 19.8 .45 từ Trần Trọng Kim !

Nếu ông hồ cướp từ Pháp , từ Nhật Bản thì lại chuyện khác ! Ông hồ cướp chính quyền kiểu hớt tay trên, Đúng bản chất Lưu manh của con người ông ta và đảng cộng sản.

Với bản chất cả tin, nhẹ dạ , bao dung của Trần Trọng Kim và vua Bảo Đại thì ông hồ lừa đảo dễ dàng, cướp mất chính quyền dân chủ sơ khai, non trẻ sau 4 tháng ! Đó cũng là số phận dân tộc Việt Nam còn yếu kém, văn hóa khổng giáo, nho giáo lạc hậu so với thế giới văn minh nói chung.

Vua Bảo Đại có chính danh dòng dõi vua chúa Việt Nam, ông biết thế yếu nên không đối đầu với đế quốc Pháp thời đó, đấu tranh bằng phương pháp ôn hòa, dần dần Chính quyền Pháp trao trả độc lập cho Việt Nam và rút quân đội về nước.

Cướp chính quyền Trần Trọng Kim năm 1945 , chính quyền cộng sản gây ra nội chiến Việt Nam 30 năm, trong đó 10 năm đánh Pháp , 20 năm nội chiến Việt Nam với chính quyền Việt Nam cộng hòa và sự giúp đỡ trực tiếp của quân đội Mỹ, cuối cùng chiến thắng thuộc về chính quyền cộng sản sau 1975 , thiết lập nhà nước cộng sản với cái tên ” nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam “.

Nội chiến Việt Nam với những hệ lụy lâu dài như 6 triệu người Việt chết và bị thương, hàng triệu người vượt biên qua Biển Đông, chết hàng trăm ngàn người.

Cướp chính quyền là thành công của đảng cộng sản, nên dùng thủ đoạn bằng chế độ công an trị, không bầu cử tự do thông qua lá phiếu, không chấp nhận đảng phái khác hoạt động ôn hòa, bắt giữ bỏ tù hàng nghìn người vì đòi hỏi dân chủ tự do, quyền con người phổ quát cho dân tộc Việt Nam.

Nhân ngày cướp chính quyền do đảng cộng sản lãnh đạo thành công với ông hồ mang chủ nghĩa Mác Lê Nin vào Việt Nam, chúng tôi những nhà báo độc lập viết bài này cho bạn đọc hiểu thêm về lịch sử dân tộc Việt Nam bi tráng và hào hùng 4000 năm lịch sử, đảng cộng sản chỉ 81 năm cầm quyền như chớp mắt dưới thời gian dài lịch sử chính trị thế giới.

19/8/2026 

 

Posted on

Tổng thống Trump ký sắc lệnh đổi tên Hồ Ontario của Canada thành Hồ America (RFI)

(RFI)

Trong bối cảnh đang đối đầu thương mại với Canada, tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump hôm qua, 27/08/2026, đã ký một sắc lệnh hành pháp đổi tên “Hồ Ontario”, nằm vắt ngang biên giới Mỹ – Canada, thành “Hồ America – Hồ nước Mỹ”. Thủ tướng Canada đã phản đối ngay lập tức.  

Đăng ngày: 28/08/2026

Hi`nh Ba’o Thanh Ho’a

Tại Nhà Trắng, ngày 27/08/2026, tổng thống Mỹ Donald Trump giới thiệu với báo chí sắc lệnh mà ông đã ký, theo đó tên hồ Ontario được đổi thành «Hồ America – Hồ nước Mỹ». 

Thanh Phương

Theo hãng tin AFP, một tấm bản đồ được trưng bày tại Phòng Bầu dục của Nhà Trắng cho thấy cho thấy Hồ Ontario, một trong Ngũ Đại Hồ nằm ở khu vực biên giới, đã được ghi là “Lake America“ ​​bằng những chữ cái màu đỏ cỡ lớn. Sắc lệnh hành pháp do Nhà Trắng công bố sau đó nêu rõ: “Hoa Kỳ tuyên bố chủ quyền đối với phần lớn thể tích của hồ, vì những khu vực sâu nhất nằm trong lãnh thổ Hoa Kỳ.” Tuy nhiên quyết định này của ông không có nghĩa là quốc tế công nhận tên mới của hồ Ontario. Trước đó, vị tổng thống Cộng hòa đã nhiều lần bày tỏ ý định sáp nhập toàn bộ Canada để biến nước này thành bang thứ 51 của Hoa Kỳ. Kể từ khi trở lại Nhà Trắng, Donald Trump đã công bố các bản đồ thể hiện Canada, Groenland (vùng lãnh thổ tự trị của Đan Mạch) và thậm chí cả eo biển Hormuz là lãnh thổ của Mỹ. 

Trên mạng xã hội X, thủ tướng Mark Carney đã phản ứng gay gắt: “Người dân Canada hiểu rằng mọi thứ cần được gọi đúng tên của chúng, và hồ này có tên là Hồ Ontario, hôm nay và mãi mãi.” Thủ tướng Carney lưu ý tên “Ontario“, cũng là tên một tỉnh của Canada, bắt nguồn từ chữ “Ontari’io” trong tiếng bản địa Huron, có nghĩa là “hồ đẹp, hồ lớn“. Ông nói thêm rằng tên gọi này đã có từ “hơn 400 năm trước, rất lâu trước khi Liên bang Canada được thành lập và trước cả Tuyên ngôn Độc lập của Hoa Kỳ.” 

Ngay đầu nhiệm kỳ thứ hai, Donald Trump từng ra lệnh đổi tên “Vịnh Mexico” thành “Vịnh America- Vịnh nước Mỹ“. Hôm qua, ông Trump tuyên bố: “Chúng ta đã có một vịnh và một hồ. Giờ chỉ còn thiếu một đại dương nữa thôi. Có lẽ chúng ta sẽ đổi luôn tên Đại Tây Dương hoặc Thái Bình Dương. Hoặc có thể đổi cả hai.” 

 

Posted on

SỰ ĐỐI LẬP GIỮA RONALD  REAGAN – BIỂU TƯỢNG CỦA ĐẢNG CỘNG HÒA VỚI DONALD TRUMP

Dolphin Tran – Sự Thật Lề Đường (STLĐ)

SỰ ĐỐI LẬP GIỮA RONALD  REAGAN – BIỂU TƯỢNG CỦA ĐẢNG CỘNG HÒA VỚI DONALD TRUMP

   Năm 1988 Ronald Reagan: Chúng ta cần cảnh giác trước những kẻ mị dân sẵn sàng tuyên bố chiến tranh thương mại với các nước bạn bè, gây tổn hại cho nền kinh tế và an ninh quốc gia của chính chúng ta cũng như toàn bộ thế giới tự do.

   Bài phát biểu năm 1988 của Reagan mang lại bài học vượt thời gian về cuộc chiến kinh tế mà Trump đang tiến hành với Canada.

Đó không phải là bài phát biểu năm 1988 về Liên Xô, mà là bài phát biểu ngay sau cuộc bầu cử ở Canada, khi Thủ tướng Brian Mulroney người ủng hộ Hiệp định Thương mại Tự do Mỹ-Canada vừa tái đắc cử.

   Ronald Reagan: “Các đối tác thương mại hòa bình không phải là kẻ thù, mà là đồng minh của chúng ta. Chúng ta cần cảnh giác trước những kẻ mị dân sẵn sàng tuyên bố chiến tranh thương mại với bạn bè mình, gây tổn hại cho nền kinh tế, an ninh quốc gia và cả thế giới tự do, trong khi lại toan tính trục lợi bằng cách phất cao lá cờ Mỹ.”

Reagan khi đó đã có những phát biểu cho đến bây giờ vẫn là thời sự nóng hổi của Mỹ và cả thế giới tự do.

Năm 1930, Quốc hội Mỹ thông qua thuế Smoot-Hawley và Reagan cho rằng nó đã dẫn tới Đại Suy thoái, nhưng Trump lại vừa lôi ra để đánh Canada.

Năm 1988 Reagan ký Luật Thực thi Hiệp định Thương mại Tự do Mỹ-Canada ngày 28/9/1988, tiền thân của NAFTA và sau này là USMCA.

Lập luận cốt lõi của Reagan, Thương mại không phải là chiến tranh. Trong chiến tranh, một bên thắng thì bên kia thua. Trong thương mại, cả hai bên cùng thắng, và thương mại giúp củng cố thế giới tự do.

Vì sao phát biểu của Reagan được nhắc lại khi nước Mỹ của Trump đã gây ra cuộc chiến thuế quan với Canada hiện nay.

So sánh chính sách của Reagan với Trump mà nhiều nhà bình luận rút ra.

Reagan nói về Canada như là đồng minh, láng giềng thân thiện không phải đối thủ, nhưng Trump lại áp dụng ngược lại.

Cuộc chiến thương mại Mỹ-Canada 2025-2026 do chính Trump gây ra, đã xóa sạch chính sách đối với Canada của Reagan.

  Reagan cho rằng Chủ nghĩa bảo hộ thường được ngụy trang bằng chủ nghĩa dân tộc giá rẻ – “một dạng chủ nghĩa dân tộc rẻ tiền, một tấm bình phong che đậy” – để che đậy sự thiếu ý chí duy trì sức mạnh quân sự và đối đầu với kẻ thù thực sự.

  Kết quả mà Reagan đã cảnh báo, làm suy yếu nền kinh tế, an ninh quốc gia và toàn bộ thế giới tự do của chúng ta.

Cố Tổng thống Mỹ Ronald Reagan trong các bài phát biểu về thương mại tự do vào thập niên 1980, trong đó ông cảnh báo rằng thuế quan cao và chiến tranh thương mại sẽ làm suy yếu kinh tế và tổn hại các nước đồng minh. Reagan từng nhắc lại bài học lịch sử từ đạo luật thuế quan Smoot-Hawley thập niên 1930, vốn đã châm ngòi cho chiến tranh thương mại toàn cầu và làm trầm trọng thêm cuộc Đại suy thoái. Reagan cho rằng các quốc gia thân thiện và đồng minh cần hợp tác thương mại công bằng thay vì dựng lên các hàng rào thuế quan gây tổn hại lẫn nhau. Reagan nhấn mạnh rằng việc kích động chủ nghĩa bảo hộ dưới vỏ bọc yêu nước thực chất mang lại rủi ro lớn cho nền kinh tế và vị thế quốc tế của nước Mỹ.

   Chính vì sự đối lập rõ rệt giữa Reagan – biểu tượng của Đảng Cộng hòa ủng hộ tự do thương mại và Trump – người chủ trương dùng thuế quan như vũ khí chính sách, mà bài phát biểu 1988 này được trích lại rất nhiều trong năm qua như một lời cảnh báo vượt thời gian.

 

Posted on

NGƯỜI VỢ ĐI TÌM CHỒNG – Truyen ngan HAY

BẢO TỒN TIẾNG VIỆT

NGƯỜI VỢ ĐI TÌM CHỒNG

Sau ngày miền Nam đổi thay, anh bị đưa đi tù cải tạo.

Ngày lên đường, anh chỉ kịp ôm vợ thật lâu rồi nhìn đứa con trai mới lên sáu.

— Em ở nhà lo cho con. Anh đi ít bữa rồi về.

Chị cố cười.

— Anh cứ yên tâm. Em chờ.

Chiếc xe chở anh khuất dần cuối con đường.

Chị đứng đó, một tay nắm tay con, một tay giữ chặt chiếc áo cũ của chồng.

Chị không biết “ít bữa” ấy sẽ kéo dài bao nhiêu năm.

Chỉ biết rằng từ ngày hôm đó, chị bắt đầu sống bằng một chữ chờ.

Một năm.

Hai năm.

Rồi nhiều năm trôi qua.

Tin tức về anh lúc có lúc không.

Người ta nói anh bị chuyển từ trại này sang trại khác.

Có người bảo tận miền Bắc.

Có người lại nói:

— Chắc không còn đâu chị à…

Chị không bao giờ chịu nghe hết câu.

— Chồng tôi còn chưa nói với tôi là ảnh không về, thì tôi chưa tin.

Ban ngày chị làm đủ thứ để nuôi con. Tối đến, chị lại ngồi bên ngọn đèn nhỏ, vá từng chiếc áo, dành dụm từng đồng.

Căn nhà nghèo. Bữa cơm nhiều khi chỉ có rau và chút cá khô.

Nhưng trong chiếc tủ gỗ cũ, chị luôn giữ một bộ quần áo mới. Không phải cho con. Mà cho chồng. Chị vẫn tin một ngày nào đó anh sẽ trở về.

Một buổi chiều, một người đàn ông lạ tìm đến.

Ông nhìn chị thật lâu rồi hỏi:

— Chị có phải vợ của anh… không?

Chị đứng bật dậy.

— Dạ phải. Anh là ai?

— Tôi là bạn tù của ảnh.

Chị run giọng:

— Anh biết chồng tôi?

— Tôi từng ở cùng trại với ảnh.

Chị nắm lấy cánh tay ông.

— Ảnh còn sống không anh?

Người đàn ông cúi đầu… Một khoảng im lặng kéo dài.

Rồi ông nói:

— Tôi phải nói thật với chị…

Tim chị như ngừng đập.

— Ảnh… mất rồi.

Chị đứng chết lặng, sụp xuống đất!

Nhưng ngay sau đó, người bạn tù nói tiếp:

— Ảnh mất trong trại. Những ngày cuối, ảnh cứ nhắc tới chị và đứa con. Ảnh nói… chỉ mong được gặp hai mẹ con một lần nữa.

Chị ngồi bệt xuống.Hai bàn tay ôm lấy mặt. Không có tiếng khóc lớn. Chỉ có đôi vai run lên từng hồi.

Bao nhiêu năm chị đi tìm một người sống. Cuối cùng lại nhận được tin về một người đã nằm xuống ở một nơi rất xa.

Người bạn tù lấy trong túi ra một mảnh giấy cũ.

— Tôi giữ được cái này của ảnh.

Đó là vài dòng chữ nguệch ngoạc. Chị đọc đi đọc lại. Chữ đã nhòe. Nhưng chị nhận ra ngay nét chữ của chồng. Chỉ mấy chữ:

“Nếu tôi không về được, nhờ anh báo cho vợ tôi biết. Tôi nhớ hai mẹ con nhiều lắm.”

Chị áp mảnh giấy vào ngực.

— Ảnh nằm ở đâu?

Người bạn tù nói tên một vùng đất xa xôi.

Chị hỏi:

— Tôi có thể tìm được mộ ảnh không?

— Khó lắm chị ơi. Sau từng ấy năm…

Chị im lặng.

Rồi nói:

— Khó cũng phải tìm.

Chị bắt đầu chuyến đi cuối cùng. Không còn là đi tìm chồng. Mà là đi tìm người chồng đã nằm lại.

Chị nghèo đến mức tiền mua vé tàu cũng phải chắt chiu từng đồng.

Người con khuyên:

— Má ở nhà đi. Con sẽ tìm cách.

Chị lắc đầu.

— Không.

— Má lớn tuổi rồi.

— Má là vợ mà.

Chị nhìn con.

— Nếu ba con nằm ở nơi nào đó một mình suốt hàng chục năm, má không thể để ba con nằm lại đó.

Chị bán đi vài món đồ trong nhà. Những thứ ít ỏi mà hai mẹ con đã dành dụm.

Người ta hỏi:

— Bán hết vậy rồi sống sao?

Chị chỉ nói:

— Nhà nghèo thì sống nghèo. Nhưng ba của con em phải về nhà.

Chuyến đi ấy gian nan hơn tất cả những chuyến đi trước.

Chị hỏi từng người. Tìm từng địa chỉ. Lần theo tên những tù trại cải tạo cũ.

Có nơi người ta không còn nhớ.

Có nơi nghĩa trang đã thay đổi.

Có những nấm mộ vô danh nằm lặng lẽ dưới cỏ.

Chị đi từng hàng. Đọc từng cái tên.

Có lúc không tìm thấy gì.

Chị ngồi xuống bên một gốc cây, nước mắt chảy dài.

— Anh ơi…

— Em đến tìm anh đây.

Không ai trả lời.

Chị đứng lên.

Lại đi.

Cuối cùng, nhờ người bạn tù và những người từng ở cùng trại, chị lần ra được nơi anh được chôn cất.

Một ngôi mộ đơn sơ.

Không bia.

Không ảnh.

Chỉ có một cái tên được ghi lại trong ký ức của những người còn sống.

Chị quỳ xuống. Bàn tay run run chạm vào mặt đất.

— Anh…

Chỉ một tiếng ấy. Bao nhiêu năm chờ đợi tan thành nước mắt.

— Em tới trễ quá.

Chị cúi đầu thật lâu.

— Nhưng cuối cùng em cũng tìm được anh.

Người ta khuyên chị:

— Thôi chị à. Để anh ấy nằm đây cũng được. Đường xa lắm, tốn kém lắm.

Chị lắc đầu.

— Không.

— Chị đưa ảnh về bằng cách nào?

Chị nhìn xuống ngôi mộ.

— Tôi chưa biết.

Rồi chị nói thật chậm:

— Nhưng tôi sẽ đưa chồng tôi về.

Ngày làm thủ tục cải táng, chị chỉ có vài người giúp đỡ.

Không có tiền.

Không có phương tiện.

Không có gì ngoài một lời hứa đã nói từ mấy chục năm trước.

“Anh cứ yên tâm. Em chờ.”

Giờ đây chị lại giữ lời hứa ấy lần nữa.

Chị muốn anh về quê.

Về nơi hai người từng cưới nhau.

Về căn nhà nghèo nơi anh đã ra đi.

Về bên đứa con mà anh chưa kịp nhìn thấy trưởng thành.

Khi chiếc hộp nhỏ được đặt trước mặt, chị đứng lặng rất lâu.

Rồi chị đặt tay lên đó.

— Về nhà thôi anh. Nha.

— Mình về nhà.

Ngày đưa anh về đến quê, người con trai đứng chờ ở đầu đường.

Anh đã trưởng thành. Nhưng khi nhìn thấy mẹ ôm chặt di hài của cha, anh vẫn bật khóc như một đứa trẻ.

— Ba về rồi, má ơi…

Chị gật đầu.

— Ừ.

— Ba về rồi.

Hai mẹ con đưa anh về căn nhà cũ. Bộ quần áo chị cất giữ suốt bao nhiêu năm vẫn còn đó. Chị lấy ra. Đặt ngay ngắn bên cạnh di ảnh.

Rồi chị ngồi xuống. Nhìn người chồng trong tấm hình.

— Em đã nói em chờ.

— Em chờ thật.

— Và em cũng nói… nếu anh không tự về được, em sẽ đi đón anh.

Chị mỉm cười qua nước mắt.

— Em làm được rồi.

Người vợ ấy nghèo. Rất nghèo. Nhưng cả cuộc đời chị có một thứ mà không tiền bạc nào mua được:

Một lời hứa với người mình thương.

Chị đã đi qua những năm tháng dài nhất của đời mình.

Từ miền Nam ra Bắc tìm chồng.

Tìm trong những trại tù.

Tìm trong những danh sách cũ.

Tìm giữa những nghĩa trang xa lạ. Và cuối cùng, khi biết anh đã nằm xuống từ lâu Chị vẫn đi.

Không phải để thay đổi quá khứ.

Không phải để trách móc ai.

Chỉ để làm một điều cuối cùng cho người chồng của mình:

Đưa anh về nhà.

Bởi có những người phụ nữ cả đời không cần chồng tặng mình một món quà.

Họ chỉ cần đến cuối đời có thể nói:

“Anh đã đi xa quá lâu rồi.

Thôi, về nhà với em, với con. Mình ơi ”

Phạm Sơn liêm.

 

Posted on

‘Cơn ác mộng’ giấy vệ sinh đang quay lại với người Mỹ?

Ba’o Nguoi-Viet

August 26, 2026

WASHINGTON, DC (NV) – Sử dụng nhà vệ sinh hay thậm chí là lau nước mắt khi khóc sẽ sớm trở nên… đắt đỏ đối với người dân Mỹ, khi cuộc chiến thương mại Mỹ và Canada bước vào một sàn đấu toàn diện, đe dọa xóa sạch nhiều thập niên giao thương hòa bình giữa hai quốc gia. Thủ phạm là do giấy vệ sinh, theo The Guardian hôm Thứ Tư, 26 Tháng Tám.

Cuộc chiến thương mại giữa Hoa Kỳ và Canada có thể khiến người dân Mỹ phải trả giá cao hơn cho giấy vệ sinh và khăn giấy, do các sản phẩm này dù được sản xuất tại Hoa Kỳ nhưng lại sử dụng nhiều nguyên liệu gỗ nhập cảng từ Canada.

Các sản phẩm này dù được sản xuất tại Hoa Kỳ nhưng lại sử dụng nhiều nguyên liệu gỗ nhập cảng từ Canada. (Hình minh họa: Joe Raedle/Getty Images)

Sau khi các cuộc đàm phán thương mại giữa hai nước đổ vỡ vào cuối tuần trước, Thủ Tướng Canada Mark Carney đã tuyên bố sẽ áp thuế đáp trả Mỹ theo tỷ lệ “từng đô la” và công bố danh sách gần 900 mặt hàng của Mỹ sẽ phải chịu mức thuế từ 25% đến 50% kể từ ngày 8 Tháng Chín.

Rất rủi ro là các sản phẩm giấy nằm trong số những mặt hàng chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, khi Canada đe dọa áp thuế từ 25% đến 50% đối với “giấy vệ sinh hoặc giấy lau mặt dạng cuộn/khổ lớn” để đáp trả việc Tổng Thống Donald Trump tăng thuế 50%.

Mặc dù giấy vệ sinh và khăn giấy của Mỹ thường được sản xuất trong nước, nhưng ngành này lại phụ thuộc nhiều vào nguồn nguyên liệu từ Canada – quốc gia có trữ lượng gỗ dồi dào.

Procter & Gamble, công ty sở hữu thương hiệu giấy vệ sinh Charmin, từng thông báo vào năm ngoái rằng họ buộc phải tăng giá bán do các mức thuế quan được áp dụng vào thời điểm đó.

Theo Ngân Hàng Thế Giới, năm 2024, Mỹ đã nhập cảng từ Canada một lượng giấy vệ sinh trị trị giá $328 triệu, biến quốc gia này thành nhà cung cấp lớn nhất, bỏ xa các đối thủ khác trên thị trường Mỹ. Các nhà bán lẻ, bao gồm cả Costco, cũng nhập phần lớn các sản phẩm giấy từ quốc gia này.

Mặc dù chỉ chiếm 4% dân số thế giới, nhưng Mỹ chiếm hơn 20% lượng tiêu thụ giấy vệ sinh và khăn giấy toàn cầu, theo The Guardian. Trung bình mỗi người Mỹ sử dụng 141 cuộn giấy vệ sinh mỗi năm, đưa họ lên vị trí dẫn đầu thế giới về mức tiêu thụ loại sản phẩm này, xếp ngay trên người Đức (với mức trung bình 134 cuộn/năm).

Diễn biến này không thể không làm người tiêu dùng nhớ đến thời kỳ khan hiếm giấy vệ sinh khi đại dịch COVID-19 xảy ra. Vào giữa Tháng Ba, năm 2020, khi số ca nhiễm COVID-19 bắt đầu tăng mạnh tại Hoa Kỳ, dường như nhiều người Mỹ chỉ nghĩ đến một việc trước khi bước vào giai đoạn hạn chế đi lại và ở yên trong nhà: mua giấy vệ sinh và mua thật nhiều.

Tâm lý đó đã gây ra tình trạng thiếu hụt giấy vệ sinh nghiêm trọng thời gian đầu của đại dịch. Nhưng may mắn điều này chỉ mang tính tạm thời tại các cửa hàng trên toàn thế giới, do hành vi mua sắm hoảng loạn đột ngột và sự chuyển dịch lớn từ chuỗi cung ứng thương mại sang chuỗi cung ứng phục vụ nhu cầu tại gia, theo phân tích của NBC News.

Không chỉ các sản phẩm giấy mới có nguy cơ tăng giá. Cuộc chiến thương mại đã làm mối liên kết kinh tế giữa hai quốc gia rạn nứt, trong bối cảnh người tiêu dùng ở cả hai bên biên giới vẫn tiếp tục lo ngại về tình trạng lạm phát.

Các mức thuế quan của Hoa Kỳ đang tác động trực tiếp đến rượu mạnh của Canada, bao gồm các thương hiệu whisky nổi tiếng như Crown Royal và Canadian Club – những loại hiện đang chịu mức thuế 50%.

Mặc dù Canada không áp thuế lên rượu mạnh của Hoa Kỳ, nhưng hầu hết các tỉnh bang của nước này đã ban hành lệnh cấm riêng đối với rượu của Mỹ nhằm đáp trả các mức thuế trước đó áp đặt lên hàng hóa Canada. Tổng Thống Donald Trump viện dẫn các lệnh cấm rượu Mỹ tại các tỉnh bang này như một phần cơ sở pháp lý cho các mức thuế quan mới mà ông áp đặt lên Canada. (KL) [kn]

 

Posted on

ĐẦY ẮP, VẪN CẠN – Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

“Đèn của chúng em sắp tắt rồi!”.

“Hãy yêu Ta, và con sẽ có Ta; bởi con không thể yêu Ta nếu con chưa có Ta!” – Augustinô.

Kính thưa Anh Chị em,

Trong Tin Mừng hôm nay, mười cô trinh nữ đều chuẩn bị mọi sự để đón chàng rể. Vậy mà khi có tiếng hô, một nửa mới phát hiện: có tất cả chưa chắc đã “có Ta”; có những cái cạn từ lâu mà người ta không hay – ‘đầy ắp – vẫn cạn’.

“Đèn của chúng em sắp tắt rồi!”; vì thế, họ xin dầu. Nhưng những chiếc đèn ấy đâu phải chưa từng cháy. Chúng đã có dầu, đã có lửa, đã từng sáng. Họ không thiếu một khởi đầu; họ thiếu một tình yêu đủ dài để đi qua sự chậm trễ của chàng rể. Có những đức tin cũng hao đi như thế: không từ bỏ Chúa, chỉ sống bằng phần còn lại của một tình yêu từng có; vẫn mang đèn, nhưng không nhận ra điều nuôi ánh sáng đã vơi từ bao giờ. Đêm dài chỉ làm lộ ra điều ban ngày che khuất: cái cạn nguy hiểm nhất không phải cái chưa từng đầy, mà là cái tưởng mình vẫn còn. “Chúng ta nhận ra đời mình đã trôi qua trước khi biết rằng nó đang trôi qua!” – Seneca.

“Sợ không đủ cho chúng em và cho các chị đâu”. Câu trả lời này là chi tiết gây khó chịu nhất của dụ ngôn: dầu không được chia. Trong một câu chuyện về Nước Trời, tại sao người có lại không cho người thiếu? Không phải vì ích kỷ; phía sau lời từ chối ấy là một sự thật nghiêm khắc: có những điều càng quý càng không thể cho thay. Tôi có thể trao cơm bánh, thời giờ, cả mạng sống; nhưng không thể trao phần đời tôi đã sống với Chúa. Có những ngả rẽ, cuối cùng chỉ còn tôi với Chúa, và chiếc đèn trong tay mình. Tình yêu có thể trao, không thể yêu thay; lòng trung tín có thể nâng đỡ, không thể mượn.

Dầu có thể cạn, nhưng nguồn tình yêu thì không. Phaolô cho biết, “Đức Kitô chịu đóng đinh” – một Thiên Chúa trao chính mình đến tận cùng – bài đọc một. Vì thế, bi kịch không phải đến một nguồn đã cạn, mà là cạn ngay giữa một nguồn không bao giờ vơi: “Tình thương Chúa chan hoà mặt đất!” – Thánh Vịnh đáp ca. Phía Thiên Chúa luôn đầy ắp; nhưng điều Ngài trao chỉ thành sự sống khi con người đón nhận. Bởi thế, người ta vẫn có thể chết khát giữa đại dương ân sủng. “Tất cả đều là ân sủng!” – Georges Bernanos.

Anh Chị em,

Hãy nhìn lên Đức Kitô! Trên thập giá, Con Thiên Chúa đi vào tận cùng cơn khát của Thiên Chúa dành cho con người và cơn khát của con người dành cho Thiên Chúa. Nơi Augustinô, vị thánh Giáo Hội kính nhớ hôm nay, nghịch lý ấy trở thành một đời sống: chàng thanh niên năm nào đã thử làm đầy đời mình bằng nhiều thứ, để rồi nhận ra điều mình thiếu không phải thêm một thứ, mà là một Đấng. “Lòng con khắc khoải cho đến khi được nghỉ yên trong Chúa!”. Augustinô chỉ thôi tìm khi gặp Chúa; bởi lòng người không cạn vì có quá ít, nhưng có khi vì đầy những gì không thể làm nó no thoả. Hoá ra, có thể ‘đầy ắp – vẫn cạn’.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, giữa tình thương chan chứa của Ngài, đừng để lòng con vơi; xin giữ đèn lòng con mãi sáng, và tình yêu con đủ dài để chờ Chúa!”, Amen.

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

*****
Lời Chúa Thứ Sáu Tuần XXI TN, Năm Chẵn: 

https://bom.so/vxFC2L

Anh em hãy sẵn sàng.

✠ Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu. Mt 24,42-51

42 Khi ấy, Đức Giê-su nói với các môn đệ rằng : “Anh em hãy canh thức, vì anh em không biết ngày nào Chúa của anh em sẽ đến. 43 Anh em hãy biết điều này : nếu chủ nhà biết vào canh nào kẻ trộm sẽ đến, hẳn ông phải canh thức, không để nó khoét vách nhà mình đâu. 44 Cho nên anh em cũng vậy, anh em hãy sẵn sàng, vì chính giờ phút anh em không ngờ, thì Con Người sẽ đến.

45 “Vậy thì ai là người đầy tớ trung tín và khôn ngoan mà ông chủ đã đặt lên coi sóc gia nhân, để cấp phát lương thực cho họ đúng giờ đúng lúc ? 46 Phúc cho đầy tớ ấy nếu chủ về mà thấy anh ta đang làm như vậy. 47 Thầy bảo thật anh em, ông sẽ đặt anh ta lên coi sóc tất cả tài sản của mình. 48 Nhưng nếu tên đầy tớ xấu xa ấy nghĩ bụng : ‘Còn lâu chủ ta mới về’, 49 thế rồi hắn bắt đầu đánh đập các đồng bạn, và chè chén với những bọn say sưa, 50 chủ của tên đầy tớ ấy sẽ đến vào ngày hắn không chờ, vào giờ hắn không biết, 51 và ông sẽ loại trừ hắn ra, bắt chung số phận với những tên đạo đức giả : ở đó, người ta sẽ phải khóc lóc nghiến răng.”

 

Posted on

Từ việc dọa giết Barron Trump: Iran thực hiện các vụ ám sát như thế nào?-Trúc Phương/Người Việt

Ba’o Nguoi -Viet

August 26, 2026

Trúc Phương/Người Việt

Ngày 24 Tháng Tám, đài truyền hình nhà nước Iran phát một video với nội dung cho thấy mọi nhất cử nhất động của Barron Trump, cậu ấm nhà Trump, đều được giám sát. Với tiêu đề “Chúng ta nên giết Barron Trump ở đâu và bằng cách nào?” video treo giải thưởng $10 triệu cho việc ám sát Barron.

Barron Trump, hình chụp Tháng Giêng , 2025 tại Washington, DC. (Hình: Tasos Katopodis/Getty Images)

Cùng ngày, Thủ Tướng Israel, Benjamin Netanyahu, nói với Channel 14 rằng tính mạng con trai ông cũng bị Iran dọa giết. Tháng Bảy, cơ quan an ninh Israel phải tăng cường biện pháp bảo vệ bà Sara – vợ ông Netanyahu, cùng hai con trai là Yair và Avner…

Tất cả đều có “dấu tay” IRGC

Cho đến giờ, lực lượng Vệ Binh Cách Mạng Hồi Giáo Iran (IRGC) chưa dám thực hiện bất kỳ cuộc ám sát nhân vật cấp cao nào của Israel lẫn Mỹ nhưng xét về khả năng thì họ hoàn toàn có thể làm được. Điều khiến họ chùn tay, ở thời điểm này, là yếu tố hậu quả chính trị. Trong thực tế, IRGC liên tục thực hiện các vụ ám sát hoặc cảnh cáo ám sát nhằm vào những nhân vật Iran lưu vong. Pouria Zeraati là một điển hình.

Từ khi sống lưu vong ở Anh, nhà báo Pouria Zeraati thường xuyên bị quấy nhiễu, từ những tin nhắn nặc danh đến việc xuất hiện những kẻ lạ mặt đeo khẩu trang lảng vảng bên ngoài nhà.

38 tuổi, Zeraati đến Anh năm 2007 để học kỹ thuật cơ khí. Sau khi tốt nghiệp, anh làm phóng viên cho Manoto, một kênh truyền hình tiếng Ba Tư có trụ sở tại London. Năm 2022, Zeraati bắt đầu dẫn chương trình “The Last Word” trên Iran International – kênh truyền hình vệ tinh nổi tiếng với các bản tin chỉ trích gay gắt chính quyền Teheran.

Bộ trưởng tình báo Iran, Esmail Khatib, cáo buộc Iran International là “tổ chức khủng bố,” trong khi hãng tin Fars tung ra áp phích với chữ “TRUY NÃ: SỐNG HOẶC CHẾT” bên dưới ảnh chân dung Zeraati cùng bốn phát thanh viên khác. Có lần cảnh sát Anh phải đưa xe bọc thép đến văn phòng Iran International khi phát hiện loạt đe dọa nghiêm trọng. Hình ảnh nơi ở của Zeraati bị phát tán trên mạng xã hội. Một lần, vợ anh bị hai gã đi xe mô tô  bám theo đến phòng gym. Chúng nói với cô bằng tiếng Ba Tư rằng cả cô và chồng sẽ bị giết thảm.

Đầu năm 2023, hai kẻ lạ đeo khẩu trang xuất hiện bên ngoài nhà Zeraati ở Wimbledon. Chúng là người Romania. Một kẻ tên George Stana, 22 tuổi, đến Anh vài tuần trước đó. Các tin nhắn từ điện thoại của hắn cho thấy một kẻ chỉ đạo giấu mặt, có biệt danh “Em,” hướng dẫn hắn đến địa chỉ này. Âm mưu sát hại Zeraati cuối cùng bị lộ. Khi được cảnh sát Anh thả, Stana trở về Bucharest.

Một năm sau, hắn quay lại London, thuê một phòng khách sạn với hai tên Romania khác. Florina – em gái Stana – chuyển tiền cho nhóm sát thủ để mua thẻ SIM, quần áo, chi trả chỗ ở và mua một chiếc Mazda.

Một ngày Thứ Sáu Tháng Ba, 2024, khoảng 3 giờ chiều, Zeraati rời nhà để đến trường quay Iran International. Khi Zeraati đi bộ ra xe, một thanh niên Romania tiến lại gần và xin “ba bảng Anh.” Cùng lúc, một người Romania nhào đến ôm chặt Zeraati từ phía sau. Thế rồi tên kia rút dao đâm túi bụi vào chân nạn nhân. Đó chỉ là màn cảnh cáo. Khi Zeraati nằm gục trong vũng máu, hai hung thủ chạy về phía chiếc Mazda. Kẻ cầm lái là Stana. Đến một đoạn, chúng vất xe, cởi quần áo ném vào thùng rác rồi bắt taxi phóng ra phi trường Heathrow. Đáp chuyến bay tới Geneva, sau đó chúng về Bucharest (“Journalist targeted by Iran reacts to U.K.’s crackdown on IRGC”/CBS).

Theo bài báo điều tra của Cora Engelbrecht đăng trên The New Yorker ngày 24 Tháng Tám, câu chuyện “dằn mặt” nhà báo Pouria Zeraati kể ở trên là một phần trong chiến dịch ngày càng được mở rộng mà IRGC thực hiện.

Trong nhiều vụ, IRGC thuê mướn giang hồ được tuyển từ nhiều nơi, từ Nga, Romania, đến Thụy Điển. Trong quá khứ, IRGC từng thực hiện nhiều vụ sát hại thành phần đối lập sống ở nước ngoài. Một trong những vụ tấn công chấn động diễn ra tại Berlin vào năm 1992, khi đặc vụ Iran nổ súng sát hại một nhóm lãnh đạo phe đối lập người Kurd trong lúc họ dùng bữa tại một nhà hàng Hy Lạp. Công tố viên Đức cho biết vụ này được chính lãnh tụ tối cao ra lệnh.

Nhiều năm nay, IRGC chưa bao giờ ngừng các chiến dịch ám sát. Tại Viện Chính Sách Cận Đông ở Washington DC, chuyên gia Matthew Levitt thường xuyên theo dõi các âm mưu ám sát và phá hoại ở nước ngoài của IRGC kể từ cuộc Cách Mạng Hồi Giáo 1979. Levitt ghi nhận có hơn 200 vụ trong 5 năm qua, gần gấp đôi con số được thống kê từ năm 1979 đến 2021.

Một chiến dịch như vậy đã bị ngăn chặn vào năm 2021, khi một nhóm sát thủ, trong đó có một thành viên thuộc băng giang hồ Hells Angels ở Mỹ, sử dụng dịch vụ tin nhắn mã hóa Sky E.C.C. để lên kế hoạch ám sát hai người Iran sống tại Maryland. Vụ này được chỉ đạo trực tiếp từ chính phủ Iran và được điều phối bởi một tội phạm có nhiều tiền án tên Naji Sharifi Zindashti hiện sống tại Tehran.

Theo Suzanne Turner, phó giám đốc Ban Phản Gián FBI, thời gian gần đây, Iran tăng cường thuê các nhóm sát thủ để “sát hại cư dân Mỹ trên đất Mỹ.” Năm 2022, một người Azerbaijan mang theo AK-47 xộc đến nhà Masih Alinejad (nhà hoạt động người Mỹ gốc Iran) tại Brooklyn với lệnh bằng mọi giá phải giết chết nạn nhân. Sứ mạng bất thành. Hung thủ bị bắt. Hắn khai có hai thành viên thuộc mạng lưới tội phạm Nga thuê thực hiện vụ ám sát.

Không đến mức rợn tóc gáy như thời các tổ chức khủng bố cực đoan Hồi Giáo thực hiện các vụ khủng bố đánh bom liều chết, các chiến dịch quậy phá “âm thầm” mà IRGC thực hiện vẫn khiến chính phủ nhiều nước phương Tây luôn đặt họ trong tình trạng báo động để phản ứng kịp thời. Khó khăn lớn nhất cho việc đề phòng là IRGC gần như luôn thuê mướn các nhóm tội phạm địa phương, qua nhiều tầng lớp trung gian. Năm 2024, tình báo phương Tây có bằng chứng cho thấy các băng giang hồ tại Scandinavia đứng ra thuê thanh niên địa phương để thực hiện các chỉ thị từ Iran.

Năm 2024, chỉ vài tháng sau khi xảy ra sự kiện một thiếu niên 14 tuổi bị bắt do liên quan vụ nổ súng tại Đại Sứ Quán Israel ở Stockholm, người ta cũng phát hiện hai thiếu niên Thụy Điển bay qua Đan Mạch và ném lựu đạn vào Đại Sứ Quán Israel ở Copenhagen. Theo tình báo Thụy Điển, âm mưu này do băng Foxtrot Network chỉ đạo, nằm trong mạng lưới do Rawa Majid (biệt danh “Kurdish Fox”) cầm đầu. Tên này hiện sống tại Iran.

IRGC có dám đụng đến gia đình Trump?

Teheran thường xuyên dọa ám sát Trump. Viện dẫn “qisas” (luật trả đũa hay công lý báo thù), họ nhấn mạnh việc giết Trump không chỉ là đòn “máu trả bằng máu” mà còn là một “nghĩa vụ” trong việc phải tiêu diệt kẻ chịu trách nhiệm cho hành động giết chết Lãnh tụ Tối cao của họ.

Trên đài truyền hình nhà nước Iran, bình luận viên Mohammad-Javad Larijani nói rằng “qisas” là “quyền bất khả xâm phạm” của Cộng Hòa Hồi Giáo. Đề cập những kẻ chịu trách nhiệm về cái chết của Giáo chủ Ali Khamenei, Larijani nói: “Chúng tôi sẽ làm bất cứ điều gì trong khả năng, và không có rào cản pháp lý quốc tế nào có thể ngăn cản chúng tôi…” Đích thân Lãnh Tụ Tối Cao Mojtaba Khamenei cũng thề trả thù cho cái chết của cha.

Năm 2022, công tố viên liên bang tại Washington, DC kết tội một thành viên IRGC liên quan âm mưu sát hại cựu cố vấn an ninh quốc gia John Bolton nhằm trả đũa cho cái chết của Tướng Qasem Soleimani. Tên IRGC này móc nối và đưa ra cái giá $300,000 cho một người Mỹ gốc Iran để thực hiện kế hoạch giết Bolton.

Trong thời gian Trump vận động tranh cử vào Tháng Mười, 2024, IRGC cũng chỉ đạo một đặc vụ Iran “tập trung theo dõi và ám sát” Trump cùng nhà bất đồng chính kiến Masih Alinejad tại Brooklyn, New York (kể ở trên). Tên đặc vụ Iran móc nối với hai người – Carlisle Rivera (49 tuổi, ở Brooklyn) và Jonathan Loadholt (36 tuổi, ở Staten Island) – và đưa ra cái giá $100,000 để thực hiện phi vụ.

Tháng Bảy, 2024, một người Pakistan tên Asif Merchant bị bắt với kế hoạch mưu sát các chính trị gia Mỹ. Kế hoạch bại lộ khi Merchant, theo chỉ đạo IRGC, đang tìm sát thủ thực hiện trực tiếp. Tháng Mười Một, 2024, ngay sau khi Trump đắc cử nhiệm kỳ thứ hai, Bộ Tư Pháp công bố cáo trạng nhằm vào Farhad Shakeri (công dân Afghanistan), cũng với âm mưu ám sát Trump.

Thời gian gần đây, IRGC thường xuyên đe dọa nhằm vào gia đình Trump. Tháng Bảy, hãng tin Tasnim (có liên kết với IRGC) phát một video có tiêu đề “Có thể tiếp cận Melania Trump ở đâu và bằng cách nào?” Cuối Tháng Năm, tờ New York Post đưa tin về một âm mưu nhắm vào Ivanka Trump.

Liệu IRGC có dám “chơi lớn” khi ám sát thành viên gia đình Trump, như cách mà Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ thường xuyên cảnh báo? Khó có thể biết đó là báo động thật hay giả. Về năng lực và ý chí, không thể loại trừ khả năng IRGC tấn công một thành viên gia đình Trump. Như kể ở trên, Teheran có thể sử dụng tội phạm, sát thủ thuê hoặc mạng lưới trung gian. Điều đó phần nào giúp Iran tạo ra “chứng cứ ngoại phạm.”

Tuy nhiên, xét về hậu quả chính trị, ám sát Barron Trump hay Melania Trump là bước leo thang cực kỳ nguy hiểm. Khác với việc giết một cựu quan chức hay nhà bất đồng chính kiến, tấn công cá nhân tổng thống Mỹ hoặc thành viên gia đình tổng thống Mỹ, bất luận là Trump hay ai khác, chẳng khác nào một hành động rồ dại ngu xuẩn khi tuyên chiến trực tiếp với toàn bộ nước Mỹ. Hậu quả chắc chắn cực kỳ tàn khốc. IRGC hẳn biết điều đó. Và họ cũng biết rõ hiệu quả của trò tâm lý chiến về mặt truyền thông. [kn]

 

Posted on

Mừng kính Thánh Monica (322-387)- Cha Vương

Chúc bình an đến bạn và gia đình nhé. Hôm nay 27/8 Giáo Hội mừng kính Thánh Monica (322-387), người mẹ gương mẫu, đạo đức, và thánh thiện. Ngài là quan thầy của giới hiền mẫu đó. Chúc mừng, chúc mừng! Luôn nhớ nhau trong cầu nguyện đứng quên chò thế giới luôn binh an nhé

Cha Vương

Thứ 5: 27/8/2026.      (t7-22)

Thánh Monica sinh năm 322 tại Tagaste (Souk Ahrus), nước Algeria. Thuộc dòng dõi Berber nên tên Ngài là Berber. Những gì chúng ta biết được về thánh nữ đều nhờ các bút tích của con Ngài, nhất là cuốn IX bộ “tự thuật” (confessions). Cuộc đời và gương sáng của thánh nhân cho chúng ta thấy rằng: ngài đã “làm những chuyện bình thường cách phi thường”. Tại sao vậy? Sau đây là những gương sáng:

(1) Là chu toàn bổn phận. Chu toàn bổn phận cách trung thành, ngày này qua ngày khác, năm này qua năm khác thì quả là anh hùng. Ngài đã hoàn thành sứ mạng Chúa trao trong ơn gọi làm vợ và làm mẹ. Làm vợ, thánh nhân đã hết lòng quý trọng, yêu thương và chung thủy với chồng. Làm mẹ, thánh nhân hết mực yêu thương, hy sinh cho con cái. Tận tụy giáo dưỡng con cái nên người. Khi không được như ý của mình, ngài vẫn không bỏ cuộc. Thánh nhân đã cầu nguyện và hy sinh liên lỷ cho con. Nhờ đó mà ngài đã cải hóa được Augustinô trở về với Chúa và phục vụ Giáo Hội.

(2) Là cảm hóa bằng gương sáng. Khi bị ngược đãi bởi mẹ chồng và chồng, thánh nhân đã nêu cao gương khiêm nhường, yêu thương và tha thứ. Sẵn lòng thông cảm cho tính khí của mẹ và chồng. Yêu thương, phục vụ, khiêm nhường và tha thứ là lựa chọn của thánh nhân trong những lúc khó khăn và gặp chuyện chẳng lành.

(3) Là mẫu gương cầu nguyện và hy sinh. Thánh nhân đã kết hợp với Chúa cách liên lỷ và hoàn toàn phó thác nơi Ngài. Cuộc đời của ngài với những biến cố vui buồn, thành công hay thất bại đều kết hợp với Chúa. Ngài luôn phó thác mọi sự trong sự an bài của Thiên Chúa.

(4) Là sự kiên trì và trung thành. Kiên trì trong cầu nguyện. Trung thành trong niềm tin, dù nhiều khi phải quặn đau. 

Quả thật, cả cuộc đời của thánh nhân đã để lại cho chúng ta gương sáng tuyệt vời nơi những người vợ, người mẹ và cho hết mọi người. 

Mời bạn hãy chọn một gương sáng của Thánh Monica và đem vào thực hành trong cuộc sống, hãy đặt hết niềm tin và hy vọng vào sức mạnh biến đổi của Chúa nhé. Đừng bỏ cuộc!

From: Do Dzung

*****

Lời Con Muốn Nói – Trọng Tấn | Bài Hát Tặng Mẹ