Author: Phung Van

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

“Cha của anh, Đấng thấu suốt những gì kín đáo, sẽ trả lại cho anh”.

Một nữ nghệ sĩ vĩ cầm vừa kết thúc buổi hoà nhạc, tiếng vỗ tay như sấm rền. Thế nhưng, cô vẫn có vẻ không vui. Được hỏi lý do, cô đáp: “Có một người chưa vỗ tay – thầy tôi!”.

Kính thưa Anh Chị em,

Chúng ta thường sống vì tiếng vỗ tay. Nhưng Tin Mừng hôm nay cho biết, điều quan trọng không phải có bao nhiêu người tán dương, nhưng là ai đang nhìn thấy. Chỉ cần Thiên Chúa – ‘người vỗ tay duy nhất’.

Chúa Giêsu không phản đối việc làm điều tốt trước mặt người khác; Ngài từng nói: “Ánh sáng của anh em phải chiếu giãi trước mặt thiên hạ”. Điều Ngài cảnh báo là biến đời sống tôn giáo thành một sân khấu – việc cầu nguyện, bố thí hay ăn chay không còn hướng về Thiên Chúa, nhưng hướng về khán giả. Khi đó, việc lành không còn là phụng tự, nhưng là trình diễn; không còn là cầu nguyện, nhưng là nuôi dưỡng cái tôi. “Kiêu ngạo làm chúng ta giả tạo; khiêm nhường làm chúng ta trở nên chân thật!” – Thomas Merton.

Chúa Giêsu còn đi xa hơn. Ba lần Ngài nói về những người thích phô trương: “Chúng đã được phần thưởng rồi!”. Từ Hy Lạp apechousin là một thuật ngữ thương mại, nghĩa là “đã nhận đủ”, “đã thanh toán xong”. Thật đáng sợ! Chúa Giêsu không nói họ không được thưởng; trái lại, họ đã được thưởng rồi – bằng lời khen, sự ngưỡng mộ và sự công nhận. Nhưng một khi đã nhận đủ ở đó, họ không còn gì để mong đợi nữa. Họ đã đổi vĩnh cửu lấy một khoảnh khắc được nhìn thấy.

Chúa Giêsu không ca ngợi sự vô danh; Ngài ca ngợi sự chân thật. Giá trị của một việc lành không nằm ở số người biết đến, nhưng ở tình yêu được đặt vào đó. Bởi lẽ, “Cha của anh, Đấng thấu suốt những gì kín đáo” không nhìn như người đời nhìn; Ngài thấy trái tim, đang khi con người chỉ thấy bề ngoài. Sự kín đáo bảo vệ trái tim khỏi cơn đói được công nhận. “Đó không phải là sự trốn tránh thế gian, nhưng là sự tái sinh tâm hồn!” – Lêô XIV.

Bài đọc Cựu Ước là một minh hoạ. Êlisê đã kiên trì bước theo thầy mình mà không tìm kiếm sự chứng kiến của ai – bài đọc một; cũng vậy, người môn đệ được mời gọi trung thành trong điều kín đáo. Thật vậy, sống trước ánh mắt của Thiên Chúa luôn đòi một lòng can đảm lớn hơn nhiều so với việc sống trước ánh mắt của đám đông. “Hỡi mọi người cậy trông vào Chúa, mạnh bạo lên, can đảm lên nào!” – Thánh Vịnh đáp ca.

Anh Chị em,

Đức Kitô là người đã sống trọn vẹn trước mặt Chúa Cha. Ngài không tìm kiếm vinh quang cho mình, nhưng vinh quang cho Đấng đã sai mình. Cuộc đời Ngài là một lời thưa “xin vâng” với Cha. Đó cũng là con đường của người môn đệ: giữa muôn tiếng nói của thế gian, vẫn chỉ chờ đợi một lời chuẩn nhận; giữa muôn ánh nhìn của con người, vẫn chỉ tìm kiếm một ánh mắt hài lòng của Thiên Chúa – ‘người vỗ tay duy nhất’. “Điều quan trọng không phải chúng ta làm gì, nhưng là đặt bao nhiêu tình yêu vào điều mình làm!” – Mẹ Têrêxa Calcutta.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, xin giải thoát con khỏi cơn đói được khen; khỏi cám dỗ đánh bóng chính mình; và đừng để con đổi vĩnh cửu lấy một khoảnh khắc được nhìn thấy!”, Amen.

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

*******************************************

Lời Chúa Thứ Tư, Tuần XI Thường Niên, Năm Chẵn

Cha của anh, Đấng thấu suốt những gì kín đáo, sẽ trả lại cho anh.

✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu.   Mt 6,1-6.16-18

1 Khi ấy, Đức Giê-su nói với các môn đệ rằng : “Khi làm việc lành phúc đức, anh em phải coi chừng, chớ có phô trương cho thiên hạ thấy. Bằng không, anh em sẽ chẳng được Cha của anh em, Đấng ngự trên trời, ban thưởng. 2 Vậy khi bố thí, đừng có khua chiêng đánh trống, như bọn đạo đức giả thường biểu diễn trong hội đường và ngoài phố xá, cốt để người ta khen. Thầy bảo thật anh em, chúng đã được phần thưởng rồi. 3 Còn anh, khi bố thí, đừng cho tay trái biết việc tay phải làm, 4 để việc anh bố thí được kín đáo. Và Cha của anh, Đấng thấu suốt những gì kín đáo, sẽ trả lại cho anh.

5 “Khi cầu nguyện, anh em đừng làm như bọn đạo đức giả : chúng thích đứng cầu nguyện trong các hội đường, hoặc ngoài các ngã ba ngã tư, cho người ta thấy. Thầy bảo thật anh em : chúng đã được phần thưởng rồi. 6 Còn anh, khi cầu nguyện, hãy vào phòng, đóng cửa lại, và cầu nguyện cùng Cha của anh, Đấng hiện diện nơi kín đáo. Và Cha của anh, Đấng thấu suốt những gì kín đáo, sẽ trả lại cho anh.

16 “Rồi khi ăn chay, anh em chớ làm bộ rầu rĩ như bọn đạo đức giả : chúng làm cho ra vẻ thiểu não, để thiên hạ thấy là chúng ăn chay. Thầy bảo thật anh em : chúng đã được phần thưởng rồi. 17 Còn anh, khi ăn chay, phải rửa mặt cho sạch, chải đầu cho thơm, 18 để không ai thấy là anh ăn chay, ngoại trừ Cha của anh, Đấng hiện diện nơi kín đáo. Và Cha của anh, Đấng thấu suốt những gì kín đáo, sẽ trả lại cho anh.”

Rev. Ron Rolheiser, OMI 

Trong những năm cuối đời, Thomas Merton đã ẩn cư để cố gắng tìm cô tịch hơn trong đời sống.  Nhưng cô tịch là một điều hết sức khó nắm bắt, và ông nhận thấy rằng nó liên tục chạy trốn ông.

 Tuy nhiên, một buổi sáng nọ, ông có cảm nhận, ít nhất vào giây phút đó, ông đã tìm thấy nó.  Nhưng cái mà ông trực nhận là điều hơi bất ngờ đối với ông.  Hóa ra, sự cô tịch không phải là một trạng thái khác nào đó của sự tỉnh thức hay thậm chí một cảm giác thăng hoa nào đó về Chúa hay về tính siêu việt trong đời sống chúng ta.  Sự cô tịch, như ông trực nhận, là sự trung thực trọn vẹn trong chính da thịt mình, trong giây phút hiện tại, cảm nhận tri ân trước sự phong phú bao la chứa đựng trong cuộc sống bình thường của con người.  Cô tịch bao gồm sự hiện diện đầy đủ trong chính đời sống của mình để trực nghiệm những gì đang ở đó.

 Nhưng nó chẳng dễ dàng.  Hiếm khi chúng ta thấy mình thật sự ở trong phút giây hiện tại.  Tại sao?  Do cái cách chúng ta đã được tạo nên.  Chúng ta đã được nạp quá nhiều năng lượng để sống trong thế giới này.  Khi Chúa đặt chúng ta vào thế giới này, như tác giả sách Giảng Viên nói, Người đã đặt “phi thời gian tính” vào trái tim chúng ta, vì vậy chúng ta không dễ dàng gì hòa điệu với cuộc sống của chúng ta.

 Chúng ta đọc được điều này trong đoạn văn nổi tiếng về giai điệu các mùa trong sách Giảng Viên.  Mọi thứ đều có một thời và một mùa để làm, chúng ta được bảo như vậy: Một thời để chào đời, một thời để lìa thế; một thời để trồng cây, một thời để nhổ cây; một thời để giết chết, một thời để chữa lành…, và cứ như vậy.  Nhưng sau khi liệt kê cái giai điệu tự nhiên về thời và các mùa này, tác giả kết thúc với những lời sau đây: Chúa đã làm mọi sự hợp thời đúng lúc, nhưng lại đã đặt phi thời gian tính vào trái tim con người để cho con người không đồng điệu với thế gian này từ đầu chí cuối.

 Từ trong tiếng Do Thái để diễn tả “phi thời gian tính” là Ha olam, một từ chỉ “vĩnh hằng” và “siêu việt.”  Một số bản dịch tiếng Anh đã diễn đạt như thế này: Chúa đã đặt cảm giác về quá khứ và tương lai vào trái tim chúng ta.  Có lẽ nói như vậy là cách nắm bắt sự việc tốt nhất, ít nhất là xét cái cách chúng ta thường xuyên nhận điều đó trong cuộc sống.

 Từ trải nghiệm của mình, chúng ta biết ở trong phút giây hiện tại là khó đến mức nào, bởi vì quá khứ và tương lai không để chúng ta yên.  Chúng mãi mãi nhuốm màu lên hiện tại.  Quá khứ ám ảnh với những bài hát ru và giai điệu mơ hồ nửa quên nửa nhớ thỉnh thoảng vụt lên trong ký ức, với những tình yêu đã tìm thấy được và đã mất, với những vết thương lòng không bao giờ lành da non, và với những nỗi thao thức hoài niệm, tiếc nuối, và mong mỏi níu giữ một điều gì đó đã qua.  Quá khứ mãi mãi gieo nỗi bất an vào giây phút hiện tại.

 Và tương lai lại cũng len lỏi vào hiện tại, đổ cái bóng lờ mờ của hứa hẹn và đe dọa, luôn luôn đòi chúng ta phải chú ý, luôn luôn gieo lo lắng vào đời sống, và luôn luôn tước đi của chúng ta cái khả năng đơn giản là đắm mình trong hiện tại.  Hiện tại mãi mãi bị nhuốm màu bởi ám ảnh, những cơn đau của tâm hồn và trí óc, những nỗi lo lắng mà hầu như chẳng liên quan gì đến những người đang ở bên cạnh chúng ta.

 Các triết gia và thi sĩ đã gọi nó bằng nhiều tên khác nhau: Plato gọi nó là “cơn điên đến từ các thần;” các thi sĩ Hindu gọi nó là “nỗi hoài niệm về cái vô hạn;” Shakespeare nói về “những nỗi khát khao bất diệt,” còn Augustin, mà có lẽ nhiều người biết tới cách nói này của ông nhất, nói rằng nó là một nỗi bất an vô phương cứu chữa mà Chúa đã đặt vào trái tim con người để nó không thể tìm thấy bình an trong bất cứ điều gì ở thấp dưới cái vô hạn và vĩnh hằng: Chúa đã tạo ra chúng con cho chính Chúa, và trái tim chúng con sẽ không bình an chừng nào nó chưa tìm về yên nghỉ bên Chúa.

 Và như vậy, rất khó để sống bình an trong cái phút giây hiện tại của đời sống chúng ta, bình an trong chính con người chúng ta.  Nhưng sự “day dứt” này, như T.S. Eliot từng nói, là có mục đích của nó.  Henri Nouwen, trong một đoạn văn nổi bật vừa nhận diện những nỗ lực gắng gỏi này vừa nêu mục đích tối thượng của nó, đã nói như sau: Cuộc sống chúng ta là  khoảng thời gian ngắn mong chờ, là thời gian trong đó nỗi buồn và niềm vui trộn lẫn với nhau trong từng giây phút.  Có một tính cách buồn bao phủ mọi khoảnh khắc của đời sống chúng ta.  Dường như không hề có cái gì là niềm vui tinh khôi trọn vẹn, mà thậm chí trong những khoảnh khắc hạnh phúc nhất của cuộc hiện sinh, chúng ta vẫn thấy gợn buồn.  Trong mọi nỗi hài lòng, đều có sự nhận biết về các giới hạn.  Trong mọi thành công đều có nỗi sợ hãi bị tị hiềm.  Đằng sau bất cứ nụ cười nào đều có nước mắt.  Trong mỗi vòng tay ôm đều có nỗi cô đơn.  Trong mọi tình bằng hữu đều có khoảng cách.  Và trong mọi dạng thể của ánh sáng, đều có ý thức về bóng tối vây quanh.  Nhưng khi ý thức sâu xa rằng mỗi mảnh sự sống đều có một mảnh của sự chết thì ý thức này có thể hướng chúng ta vượt lên trên những giới hạn của cuộc hiện sinh.  Nó có thể làm như vậy bằng cách khiến chúng ta mong tới ngày trái tim chúng ta sẽ tràn đầy niềm vui trọn vẹn, một niềm vui mà sẽ không ai tước đi được khỏi chúng ta.

 Rev. Ron Rolheiser, OMI

From: Langthangchieutim

 Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

“Người cho mặt trời của Người mọc lên soi sáng kẻ xấu cũng như người tốt, và cho mưa xuống trên người công chính cũng như kẻ bất chính”.

“Thiên Chúa không yêu chúng ta vì chúng ta tốt lành; chúng ta trở nên tốt lành vì Thiên Chúa yêu chúng ta!” – C. S. Lewis.

Kính thưa Anh Chị em,

Chúng ta thường nghĩ người tốt đáng được yêu hơn người xấu. Lời Chúa hôm nay cho thấy một logic khác. Mặt trời không chọn chỗ chiếu; mưa không chọn chỗ rơi; Thiên Chúa không chọn người để yêu. Ngài ‘không yêu một nửa’.

Chúa Giêsu nói, “Hãy nên hoàn thiện!”. Từ Hy Lạp Ngài dùng ở đây là teleios – hoàn thiện, viên mãn. Điều đáng chú ý là Ngài không nói điều đó sau khi dạy về cầu nguyện, ăn chay hay giữ luật; nhưng sau khi dạy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho kẻ ngược đãi mình. Vì thế, ‘hoàn thiện’ ở đây không phải là không sai lỗi, nhưng là yêu trọn vẹn như Cha trên trời. Mặt trời của Ngài không chỉ chiếu trên người tốt; mưa của Ngài không chỉ rơi trên người công chính. “Chỉ lòng thương xót mới có thể làm nghiêng cán cân của thế giới từ xấu sang tốt!” – Bênêđictô XVI.

Đọc lại câu chuyện cướp vườn nho của Akháp; công lý đòi một bản án nhân danh Thiên Chúa. Vậy mà khi vua hạ mình thống hối, Thiên Chúa lại hoãn tai ương – bài đọc một. Không phải vì Akháp bỗng trở nên tốt lành, nhưng vì Thiên Chúa luôn là Đấng nhân lành. Ngài không yêu con người vì họ đáng yêu; con người trở nên đáng yêu vì được Ngài yêu. Đó là điều mà người công chính thường không thể chấp nhận: lòng thương xót của Thiên Chúa luôn đi xa hơn những tính toán công bằng của con người.

“Lạy Chúa, xin dủ lòng xót thương, vì chúng con đắc tội với Ngài!” – Thánh Vịnh đáp ca – vì thế, không phải là lời cầu của riêng Akháp, nhưng là lời cầu của bất cứ ai đủ khiêm tốn để nhận mình cần được tha thứ. Thật ra, điều làm chúng ta khó yêu người khác – ngay cả kẻ thù – không phải vì họ quá xấu, nhưng vì chúng ta quá yêu cái tôi của mình. Chúng ta muốn công lý; nhưng nhiều khi điều chúng ta tìm kiếm lại chỉ là sự báo trả khoác áo chính nghĩa. Chúng ta muốn sự thật được bảo vệ; nhưng đôi khi lại dùng sự thật như một vũ khí. Chính ở đó, Chúa Giêsu mời gọi người môn đệ bước thêm một bước: không để bóng tối của người khác trở thành bóng tối của mình.

Anh Chị em,

Trên thập giá, Chúa Giêsu đã sống điều Ngài dạy. Ngài không yêu những người đáng được yêu, nhưng yêu chính những kẻ đóng đinh mình. “Lạy Cha, xin tha cho họ!” – lời ấy mặc khải khuôn mặt của Cha trên trời và ý nghĩa của teleios – hoàn thiện. Không phải là không tì vết, nhưng là ‘không yêu một nửa’. Khi tha thứ, chúng ta không đánh mất công lý; chúng ta để lòng thương xót hoàn tất điều công lý không thể hoàn tất. Và đó là con đường nên thánh của người môn đệ Giêsu. Tha thứ không phải là sự yếu đuối, đó là lúc con người chạm đến giới hạn cao nhất của sự ‘hoàn thiện’. “Tha thứ là phẩm chất của người mạnh!” – Mahatma Gandhi.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, xin dủ lòng xót thương con; dạy con yêu như Chúa yêu, tha như Chúa tha; đừng để con yêu nửa vời khi Chúa hằng yêu con trọn vẹn!”, Amen.

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

********************************************

Lời Chúa Thứ Ba, Tuần XI Thường Niên, Năm Chẵn

Anh em hãy yêu kẻ thù.

✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu.       Mt 5,43-48

43 Khi ấy, Đức Giê-su nói với các môn đệ rằng : “Anh em đã nghe Luật dạy rằng : Hãy yêu đồng loại và hãy ghét kẻ thù. 44 Còn Thầy, Thầy bảo anh em : hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em. 45 Như vậy, anh em mới được trở nên con cái của Cha anh em, Đấng ngự trên trời, vì Người cho mặt trời của Người mọc lên soi sáng kẻ xấu cũng như người tốt, và cho mưa xuống trên người công chính cũng như kẻ bất chính. 46 Vì nếu anh em yêu thương kẻ yêu thương mình, thì anh em nào có công chi ? Ngay cả những người thu thuế cũng chẳng làm như thế sao ? 47 Nếu anh em chỉ chào hỏi anh em mình thôi, thì anh em có làm gì lạ thường đâu ? Ngay cả người ngoại cũng chẳng làm như thế sao ? 48 Vậy anh em hãy nên hoàn thiện, như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện.”