Từ nhà giam tới hành hung trên đường phố

Mặc Lâm, biên tập viên RFA, Bangkok
2015-05-12

• RFA

Ông Felix Schwarz, tham tán Chính trị và Nhân quyền đại sứ quán Đức đang thăm hỏi anh Nguyễn Chí Tuyến tại nhà riêng – hồi 10:45 ngày 12/05/2015.

Ảnh: Lã Việt Dũng

Nhà hoạt động Nguyễn Chí Tuyến tại Hà Nội vào ngày 11 tháng 5 bị một nhóm người không quen biết bất ngờ tấn công hành hung trên đường vừa đưa con đi học về. Gần đây những người công khai lên tiếng vì quyền con người cũng như tham gia vào các hoạt động xã hội dân sự như anh Nguyễn Chí Tuyến bị tấn công đến thương tích do những thành phần côn đồ mà xuất xứ của họ có nhiều nghi vấn. Tình trạng này khiến dư luận công phẫn đặt câu hỏi ai là người chịu trách nhiệm trước hành vi xem thường luật pháp này?

Côn đồ lộng hành an ninh không có?

Một lần nữa dư luận bất mãn khi nhìn thấy bức ảnh chụp khuôn mặt đầy máu của anh Nguyễn Chí Tuyến. Những giòng máu chảy xuống trán xuống cằm cho thấy anh bị đánh bằng hung khí và những vết thương này trực tiếp gây cho người nhìn cảm giác mất tin tưởng vào hệ thống bảo vệ pháp luật của nhà nước khi bất lực trước các hành vi chà đạp luật pháp của chính những nhân viên của mình.

Tất cả các nạn nhân của côn đồ đều sẵn sàng tố cáo kẻ thủ ác nhưng do chính quyền khước từ vai trò điều tra nên mọi chuyện cứ lập đi lập lại một cách bình thường làm cho người bị hại không biết phải làm gì trước những kẻ được lệnh tấn công với tâm lý an toàn tuyệt đối.

Một người bạn của anh Tuyến tới nhà thăm anh sau khi anh ra viện cho biết:

-Sáng nay vào lúc 7 giờ rưỡi thì anh Tuyến có đưa con đi học khi quay trở về nhà để chuẩn bị đi làm thì có 5 người thanh niên đi trên hai xe máy, một xe chở ba còn xe kia chở hai người. Xe chở ba người họ chặn xe của anh Tuyến lại, họ nhảy xuống và lao vào họ đánh anh Tuyến.

Lúc đó anh Tuyến bất ngờ và không có cách nào phản kháng hay có một hành động nào chống trả. Ba người nhảy xuống đánh trước và hai người đi xe máy đàng sau dùng tuýp sắt vụt vào tay anh ấy và vết thương thâm tím ở tay bây giờ vẫn còn.

“ Sáng nay vào lúc 7 giờ rưỡi thì anh Tuyến có đưa con đi học khi quay trở về nhà để chuẩn bị đi làm thì có 5 người thanh niên đi trên hai xe máy, một xe chở ba còn xe kia chở hai người. Xe chở ba người họ chặn xe của anh Tuyến lại, họ nhảy xuống và lao vào họ đáng anh Tuyến

bạn anh Tuyến”

Khi chúng nhảy vào chúng đánh hội đồng anh Tuyến thì anh bị thương trên đầu dài 6 cm còn mũi khâu thì trong khi trong phòng tiểu phẩu thì mình và ngay cả người thân của anh Tuyến cũng không được vào nên không biết được bao nhiêu mũi khâu, mình hỏi họ họ cũng không nói. Còn chân tay mặt mũi thì bị đánh sưng tím, máu tụ lại trên mắt còn phía sau gáy sau tai phải thì bị thương nặng, thâm tím bây giờ động vào thì rất đau.

Anh Nguyễn Chí Tuyến được biết là một người hoạt động xã hội tích cực tham gia vào các cuộc diễu hành phản đối dự án chặt cây xanh của chính quyền Hà Nội. Tấn công anh Tuyến là thông điệp của côn đồ nhắn tới những người khác và người dân rất ngạc nhiên trước động thái im lặng bỏ qua kẻ phạm pháp của UBND thành phố Hà Nội.

Anh Nguyễn Chí Tuyến (tức Facebooker Anh Chí) đã bị 5 tên côn đồ dùng tuýp sắt vây đánh dã man, gây thương tích nặng nề, trên đường Ngọc Thụy (quận Long Biên, Hà Nội)

Anh Tuyến chỉ là nạn nhân thứ ba, hai người trước là anh Sơn Tiến và blogger  Gió lang thang đã từng bị hành hung thô bạo. Gió lang thang tức Trịnh Anh Tuấn kể lại việc mình bị công an giả danh côn đồ tấn công như sau:

-Hôm đó sáng ngày 22 tháng 4 thì em trên đường đi mua một số đồ đạc cho con bé của em. Vừa ra khỏi nhà thì em phát hiên có 3 đối tượng theo dõi nhưng em không quan tâm vì không muốn gây kinh động cho họ. Tuy nhiên khi đến một đoạn cách nhà khoảng gần 1 cây số tới đường Cổ Lý thuộc địa hạt Long Biên thì em bị ba đối tượng này đạp xe ngã và lao vào đánh, đạp xe té xuống và lao vào đánh hội đồng rồi họ dùng gạch đập vào đầu em bị thương tích ở đầu và tay và các vết xướt trên cơ thể.

“ Đến một đoạn cách nhà khoảng gần 1 cây số tới đường Cổ Lý thuộc địa hạt Long Biên thì em bị ba đối tượng này đạp xe ngã và lao vào đánh, đạp xe té xuống và lao vào đánh hội đồng rồi họ dùng gạch đập vào đầu em bị thương tích ở đầu và tay và các vết xướt trên cơ thể

anh Trịnh Anh Tuấn”

Anh Sơn Tiến, từng bị tấn công với thương tật nặng nề cho biết việc anh và các bạn có ý định khởi kiện bọn côn đồ nhưng sự thật về cách làm việc của tòa án đã làm cho các anh do dự, anh nói:

-Chế độ này nó không bắt mình ra tòa nhưng mà nó dùng bạo lực dùng cách đàn áp những người đấu tranh dân chủ. Anh em chúng tôi sẽ họp bàn nhau làm đơn khởi kiện công an ra tòa án. Cái khởi kiện ấy thì tòa án nó cầm đơn của mình. Anh em đang muốn làm việc ấy nhưng mà đang bàn với nhau thôi chứ chưa bàn được.

Một trong các người bạn của phong trào bảo vệ cây xanh Hà Nội chia sẻ:

-Trước đây có Gió lang thang, tức là Trịnh Anh Tuấn bị đánh và tiếp theo là anh Nguyễn Chí Tuyến thì chắc chắn là bên phía anh em sẽ có một động thái nào đó phản ứng việc này. Nếu mà mình không có động thái phản ứng gì thì chắc chắn thời gian tới thì người tiếp theo trong việc Hà Nội chặt hạ cây xanh này sẽ bị bên phía thành ủy Hà Nội, nói thằng luôn là bên phía thành ủy Hà Nội, họ sẽ có các động thái đàn áp tiếp những người nhiệt tình có thể thu hút một số bạn trẻ thời gian vừa qua đang làm.

Ai trách nhiệm bảo vệ an toàn cho người dân ?

Trong một thể chế pháp trị, người dân được bảo vệ sự toàn vẹn thân thể và không một ai được quyền xâm phạm. Côn đồ tấn công anh Tuyến như muốn tận diệt kẻ thù cho thấy sự lộng hành trong hệ thống an ninh không còn giới hạn và người dân chính là nạn nhân trực tiếp bất kể họ là ai, nếu có ý định phản đối những sai trái của bộ máy.

Về trường hợp bị tấn công của Gió lang thang anh khẳng định vì mình đã tham gia phong trào Vì Một Hà Nội Xanh nên mới bị trả thù, anh cho biết:

“ Chế độ này nó không bắt mình ra tòa nhưng mà nó dùng bạo lực dùng cách đàn áp những người đấu tranh dân chủ

Anh Sơn Tiến”

-Từ khi đi bảo vệ cây xanh mà UBND Hà Nội thực hiện đề án chặt hạ 6.700 cây xanh trong nội đô Hà Nội thì có một phong trào phản đối đề án này để bảo vệ cây xanh. Một tháng trước khi bị đánh thì ngày nào cũng có đối tượng lạ mặt như an ninh theo dõi và rình rập quanh nhà cho đến ngày hôm đó thì họ hành hung em. Em nhận ra các đối tượng này là các đối tượng thường xuyên theo dõi rình rập trước cửa nhà em.

Anh Nguyễn Chí Tuyến cũng nằm trong danh sách côn đồ nhắm vào vì anh là người thường dẫn đầu các cuộc diễu hành và có những hành động được người dân chú ý khích lệ. Sau khi bị đánh anh chủ động tố cáo trước cơ quan chính quyền và nói rõ lý do bọn côn đồ tấn công mình:

-Khoảng 4 giờ chiều tôi chủ động đi ra phường Ngọc Thụy trình báo. Tôi tường trình sơ tình trạng xảy ra như chi tiết nào mà tôi quan sát được. Họ hỏi tôi có mâu thuẩn gay cấn gì với ai không thì tôi nói là tôi sống tại đây hơn 10 năm nay thì tôi không gây với bất cứ ai hay có hận thù gì với những người chung quanh cả.

Gần đây tôi có tham gia tuần hành phản đối việc chặt hạ cây xanh trong thành phố, tôi dẫn đầu người dân. Cứ mỗi Chúa Nhật thì có nhiều người người ta vây quanh nhà tôi trong đó tôi nhận ra có một số là công an quận Long Biên. Thế thì việc sáng nay người ta dùng hung khí người ta tấn công gây thương tích cho tôi như thế thì tôi thấy là có sự liên hệ với nhau tôi đề nghị họ phải tìm ra những kẻ đánh tôi cũng như những kẻ bao vây nhà tôi vào Chúa Nhật hàng tuần.

Một ngày sau khi bị tấn công tàn bạo, sáng 12 tháng 5 anh Nguyễn Chí Tuyến được một nhà ngoại giao Đức đến tận nhà để thăm hỏi và ghi nhận mọi việc vừa xảy ra. Anh Tuyến kể:

-Ông Felix Schwarz, tham tán Chính trị và Nhân quyền đại sứ quán Đức sáng nay ông ấy đến nhà tôi khoảng 10 hay 10 giờ rưỡi sáng gì đấy, lái xe của ông ấy đưa ông tới nhà thăm tôi. Ông có hỏi diễn biến vụ việc thì tôi cũng có nói chuyện cho ông ấy biết. Ông ấy nói là nắm vụ việc của tôi rồi ông ấy sẽ báo cáo cho Đại sứ quán Đức về việc nó như thế.

Những vụ tấn công người khác lập trường với chính phủ đang làm cho sự lên án nhân quyền ngày một nặng nề hơn. Báo chí thế giới đã bắt đầu râm ran về vai trò của côn đồ trong nỗ lực bịt miệng người dân không phải bằng nhà giam mà bằng bạo lực đường phố.

Tổng giám đốc RFA phát biểu tại Ngày Nhân Quyền Việt Nam 2015

RFA

Tổng giám đốc RFA Libby Liu phát biểu tại Ngày Nhân Quyền Cho Việt Nam tổ chức tại trụ sở Quốc hội Hoa Kỳ hôm 11/5/25015

RFA photo

Xin cảm ơn người bạn thân thiết của tôi, bác sĩ Nguyễn Quân và dân biểu Byrne cho những hoạt động không ngừng nghỉ của họ trong công cuộc kêu gọi sự quan tâm đến tình trạng nhân quyền ở Việt Nam.

Tôi rất vinh dự tham gia sự kiện này, cũng như tôi đã vẫn làm trong suốt 10 năm qua.

Tôi rất  vinh dự đại diện cho đài Á Châu Tự Do, một cơ quan truyền thông mà mặc dù gặp phải rất nhiều sự ngăn chặn, cản trở từ chính phủ Việt Nam, vẫn luôn tiếp tục chuyển tải những thông tin không bị kiểm duyệt cho người dân Việt Nam.

Và, trên tất cả, ngày hôm nay, tôi rất vinh dự tham gia sự kiện này với những người bạn trong cộng đồng người Việt hải ngoại của chúng tôi và những thành viên của quốc hội.

Những đóng góp to lớn của các bạn dành cho Đài Á Châu Tự Do cũng như cho sứ mệnh của chúng tôi trong những năm qua đã làm cho bước tiến đó trở thành hiện thực ở Việt nam.

Năm nay, chúng ta đánh dấu 40 năm ngày Sài Gòn thất thủ; 20 năm Hoa Kỳ và Việt Nam bình thường hoá quan hệ. Và cũng tròn 18 năm Đài Á Châu Tự Do thực hiện sứ mệnh truyền đạt tự do báo chí đến cho người dân Việt Nam.

Hiện nay, vấn đề nhân quyền ở Việt Nam trở nên tồi tệ hơn dưới rất nhiều hình thức. Rất nhiều những thách thức cho một tổ chức báo chí ở Việt Nam. Họ rất khó khăn.

Chính phủ Việt Nam kiểm soát chặt chẽ tất cả các kênh truyền thông trong nước. Các nhà chức trách đã thể hiện sự hạn chế đó bằng cách bắt giam những nhà hoạt động và bloggers, những người bày tỏ sự bất đồng chính kiến của mình.

Họ liên tục có hành động sách nhiễu, quấy rối và đe doạ những nguồn lực hoặc cá nhân ở Việt Nam, những người gửi đến cho chúng tôi hình ảnh, băng hình và những tin tức. Và một điều hiển nhiên rằng, không có một phóng viên của RFA nào được phép vào đất nước Việt Nam để tác nghiệp.

Nhưng, chúng ta vẫn ở đây – và – chúng ta vẫn tranh đấu.

Chúng tôi xin phép được chia sẻ vài điểm nổi bật và những dấu hiệu đáng khích lệ mà chúng tôi đã có ở RFA.

Vào cuối tháng Tư năm 2015, chúng tôi cử một phóng viên về Việt Nam để thực hiện dự án “Việt Nam Through the lens”, nhìn lại Việt Nam sau 40 năm từ ngày kết thúc chiến tranh.

Dự án này bao gồm cả bài phóng sự Viếng nghĩa trang quân đội Biên Hoà ở ngoại ô Sài Gòn, nơi yên nghỉ của những người lính VNCH. Và đặc biệt, phóng sự về cuộc thảo luận với những nhà hoạt động và các bloggers ở Hà Nội.

Nội dung cuộc trao đổi là những vấn đề đang được quan tâm như: tự do báo chí, tự do ngôn luận và tự do truyền thông mạng.

Cũng cần phải nói thêm rằng, đây là hình thức phóng sự đầu tiên được thực hiện bởi RFA, một cơ quan truyền thông bị cấm mở văn phòng ở Việt Nam.

Có lẽ, dấu hiệu đáng khích lệ nhất là hiện nay có rất nhiều các cá nhân ở Việt Nam là cộng tác viên với chúng tôi.

Chúng tôi hiện nay có một nhóm 10 blogger trong nước gửi bài cho chúng tôi (điều này được so sánh với các hãng tin nước ngoài đang hoạt động tại Việt Nam)

Và cũng là lần đầu tiên, chúng tôi có những người thực hiện các video ở Việt Nam. Họ thực hiện 4 phóng sự phim mỗi tuần, và một nhóm phóng viên thực hiện 3 bài phát thanh một tuần.

Trong tháng vừa qua, blogger Mẹ Nấm đã được tổ chức Civil Rights Defender, một tổ chức bất lợi nhuận quốc tế đặt tại Thuỵ Điển trao giải thưởng Người Bảo Vệ Quyền Dân Sự năm 2015.

Chúng tôi biết tin tức báo chí của chúng tôi đang được đón nhận bởi một lượng lớn khán thính giả ở Việt Nam, bất chấp những cản trở từ chính phủ.

Mỗi tháng, khoảng 1 triệu người truy cập vào các video của chúng tôi qua kênh Youtube, trong đó khoảng 70% là khán thính giả trong nước.  Bên cạnh đó, trang mạng Facebook của chúng tôi có hàng trăm ngàn người hưởng ứng. Con số này luôn được giữ ở mức cao hơn so với của chính phủ.

Tôi xin kết thúc bằng một chia sẻ với các bạn về điều gì làm cho tôi tin chắc rằng Đài Á Châu Tự Do đang có một bước tiến thật sự ở Việt Nam.

Những nhà hoạt động Việt Nam nói với chúng tôi rằng họ không lo sợ bày tỏ chính kiến của họ, bởi vì: Họ có Đài Á Châu Tự Do luôn đứng về phía bên họ.

Những sự khác biệt mà chúng tôi làm, với sự hỗ trợ của các bạn, thật sự cho chúng tôi rất nhiều động lực.

Hãy cùng nhau thực hiện bước tiến đó.

– Vì lợi ích của các nhà hoạt động.

– Vì lợi ích của việc phát triển nhân quyền ở Việt Nam.

– Và vì lợi ích của chính người dân Việt Nam.

httpv://www.youtube.com/watch?v=xKM6mIdSn5Q