Theo báo Bưu Điện Hoa Nam và các báo Khoa Học

Các vụ nổ năng lượng điện từ kỳ lạ được gọi là “sóng hợp xướng” (Chorus Wave) đã được một nhóm các nhà khoa học do Trung Quốc đứng đầu phát hiện lần đầu tiên ở rất xa hành tinh của chúng ta. Những phát hiện của họ đã làm dấy lên những lo ngại mới về rủi ro đối với tàu vũ trụ và phi hành gia.

Theo các nhà nghiên cứu từ Bắc Kinh, Hoa Kỳ và Thụy Điển, những người đã báo cáo công trình của họ trên tạp chí Nature vào thứ năm, những biến động này bắt nguồn từ một vị trí có khoảng cách chừng 165.000km (100.000 dặm) tính từ Trái đất – xa gấp ba lần so với bất kỳ quan sát nào trước đây.

“Sóng hợp xướng đẩy nhanh các electron lên mức năng lượng gần bằng tốc độ ánh sáng… Những electron năng lượng cao này được gọi là ‘electron sát thủ’ vì chúng đã làm hỏng một số vệ tinh, gây thiệt hại hàng trăm triệu đô la”, Horne, người không tham gia vào nghiên cứu này, đã viết trong một bình luận đi kèm.

Trong nghiên cứu này, tác giả chính Liu Chengming từ Đại học Beihang và các đồng nghiệp đã phân tích lượng dữ liệu khổng lồ từ bốn vệ tinh MMS, vốn đã thu thập lượng thông tin chưa từng có về từ quyển Trái Đất kể từ năm 2015, để hiểu rõ hơn về sự tương tác giữa từ trường của Trái Đất và Mặt Trời.

Giáo Sự Liu nói với Tân Hoa Xã rằng, “Chúng tôi đã quan sát thấy sóng hợp xướng có tần số dưới 100Hz, trong phạm vi mà con người có thể nghe được. Khi chuyển đổi thành đầu ra âm thanh, chúng tạo ra một ‘hợp xướng không gian’ mà chúng ta thực sự có thể nghe thấy”.

“Âm thanh này không chỉ giống tiếng chim hót mà còn gợi lên ‘tiếng hát của cá voi ngoài không gian’ thường được mô tả trong khoa học viễn tưởng.”

Theo nhật báo phố Wall – WSJ

Sắc lệnh hành pháp của Trump có thể ảnh hưởng đến bao nhiêu lĩnh vực kinh doanh trong thế giới?

Một phần lớn các công ty đều bị ảnh hưởng. Hầu hết các công ty lớn của Mỹ cùng hàng ngàn công ty nhỏ bán hàng hóa và dịch vụ, chẳng hạn như giấy vệ sinh, máy bay phản lực chiến đấu và thiết kế trang web, cho chính phủ Hoa Kỳ. Chính phủ sử dụng ảnh hưởng của mình để ban hành các chính sách về mọi thứ, từ tiền lương đến các hoạt động đa dạng hóa lực lượng lao động.

Vào năm 2023, chính phủ liên bang đã ký kết khoảng 759 tỷ đô la cho các hợp đồng với các công ty tư nhân. Ảnh: Ellen M. Banner/The Seattle Times/Associated Press

Trong tài khóa năm 2023, chính phủ liên bang đã ký kết khoảng 759 tỷ đô la cho các hợp đồng với các công ty tư nhân, bao gồm Microsoft , Google và Boeing . Theo một số ước tính , khoảng 20% ​​lực lượng lao động Hoa Kỳ được tuyển dụng tại các nhà cung cấp cho chính phủ liên bang.

Một sắc lệnh hành pháp yêu cầu các nhà thầu phải chứng nhận rằng họ không có chương trình nào vi phạm luật chống phân biệt đối xử. Các nhà thầu và các chủ lao động khác từ lâu đã được kỳ vọng sẽ tuân thủ các luật như vậy, nhưng bối cảnh pháp lý đã thay đổi kể từ khi Tòa án Tối cao ra phán quyết năm 2023 bãi bỏ hành động tích cực trong giáo dục đại học . Trump cho biết chính quyền của ông coi bất kỳ chương trình nào bao gồm các ưu tiên dựa trên các đặc điểm như giới tính hoặc chủng tộc, chẳng hạn như các chương trình cố vấn cho phụ nữ, là bất hợp pháp.

Thứ hai, một lệnh hành pháp nhằm chấm dứt phân biệt đối xử và DEI, lệnh này đã yêu cầu tổng chưởng lý nộp báo cáo lên Nhà Trắng trong vòng bốn tháng với các khuyến nghị nhằm “khuyến khích” các công ty tư nhân “chấm dứt sự phân biệt đối xử và ưu đãi bất hợp pháp, bao gồm cả DEI”.

Bây giờ Trump đã hủy bỏ lệnh năm 1965 do Tổng thống Lyndon B. Johnson ký, các nhà thầu cũng không còn phải chứng minh rằng họ đang hướng tới lực lượng lao động phản ánh đặc điểm nhân khẩu học của những người lao động hiện có.

Tuy nhiên sắc lệnh hành pháp về người khuyết tật và cựu chiến binh không thay đổi, tổng thống Trump đã giữ nguyên các quy tắc khuyến khích các nhà tuyển dụng tăng cường tuyển dụng người khuyết tật và cựu chiến binh. Các chương trình cải thiện triển vọng việc làm của những nhóm này dường như không có rủi ro vào lúc này; trọng tâm của chính quyền là về sự ưu đãi cho chủng tộc và giới tính.

Tại sao DEI lại bành trướng mạnh như vậy?

Trong nhiều thập kỷ, các công ty đã sử dụng các chương trình DEI đủ loại—bao gồm đào tạo chống định kiến ​​và nhóm nguồn lực nhân viên—để cố gắng thu hút và giữ chân người lao động. Nhiều công ty cũng cho biết họ cần có lực lượng lao động phản ánh dân số để tạo ra và bán sản phẩm cho nhiều đối tượng khách hàng khác nhau.

Cam kết của các công ty đối với các chương trình DEI tăng vọt sau khi George Floyd bị cảnh sát Minneapolis giết vào năm 2020. Kết quả là, các công ty đã cam kết chi hàng tỷ đô la cho các sáng kiến ​​công lý chủng tộc .

Lời Bàn của Kẻ Đi Tìm:

• Cần phải không phân biệt đối xử với phái nữ và thành phần thiểu số trong tuyển dụng.
• Tuy nhiên, yếu tố tài năng tương xứng không thể không đặt lên hàng đầu nhất là trong việc tuyển dụng ở Đại Học và các vị trĩ lãnh đạo.
• Thực tế tại bất kỳ hãng xưởng nào tuyển dụng theo kiểu chỉ đạo của DEI đã mang lại hậu quả thê thảm mà Boeing là một điển hình của việc tuyển dụng không dựa vào tài năng nên đã tạo ra các sản phẩm tồi ngay ở một công ty đã từng đứng hàng đầu thế giới.

Ba’o Tieng Dan

Đoàn Bảo Châu

24-1-2025

Tôi đã vào trang Facebook của cô Đậu Thanh Tâm và xem nhiều clip của cô ấy để có được cái nhìn công tâm.

Trước đây tôi đã viết về hoạt động làm từ thiện của Tâm. Cô Tâm có kinh tế khó khăn nhưng rất nhiệt tình trong việc làm từ thiện giúp các bệnh nhân ung thư.

Cách đây mấy tháng, cô Tâm bị bắt cóc ở cầu vượt bệnh viện Thanh Nhàn, bị đưa lên bãi tha ma ở cửa khẩu Tân Thanh, Lạng Sơn, ba ngày sau một người chăn trâu phát hiện đang nằm dưới hố và đưa cô vào viện. Cô ấy bị đánh thuốc mê. Sau khi được truyền nước, cô Tâm mới nhớ ra để gọi về nhà sau 7 ngày mất tích.

Công an Thanh Trì đã làm việc, báo chí vào cuộc nhiều nhưng sự việc chưa có kết luận. Có người nhờ tôi viết về việc này nhưng bởi sự việc chưa ngã ngũ nên tôi không muốn viết.

Tôi phản đối việc bắt cô Đậu Thanh Tâm. Các live stream của Tâm chỉ là phản ánh sự bức xúc của người dân khi bị tắc đường chứ đâu có kêu gọi chống lại Nghị định 168.

Việc tiêu cực ở các bệnh viện là quá phổ biến và việc cô ấy phản ánh không phải là điều gì khó tin. Giờ mang luật ra để bảo cô ấy không có bằng chứng thì chịu rồi. Đây cũng là bài học cho mọi người muốn đấu tranh cho một xã hội tốt hơn, đấu tranh nhưng cần phải có nghiệp vụ để có được bằng chứng cụ thể.

Dưới đây là nội dung bài trên báo Tuổi Trẻ.

***

Bà ‘Đậu Thanh Tâm’ bị bắt tạm giam với cáo buộc đăng tải một số video clip với thông tin bịa đặt kêu gọi, kích động người dân phản đối nghị định 168.

Chiều 23-1, Công an thành phố Hà Nội cho biết Cơ quan an ninh điều tra vừa khởi tố, bắt tạm giam bà Đậu Thị Tâm (45 tuổi, trú Hoàng Mai, Hà Nội) về hành vi lợi dụng quyền tự do dân chủ, đăng tải thông tin sai sự thật.

Các quyết định được Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội phê chuẩn.

Trước đó, qua công tác nắm tình hình trên không gian mạng, Phòng An ninh chính trị nội bộ, Công an Hà Nội phát hiện Đậu Thị Tâm thường xuyên sử dụng tài khoản TikTok, tài khoản Facebook “Đậu Thanh Tâm” đăng tải các video clip có nội dung xuyên tạc bịa đặt việc khám, chữa bệnh của một số bệnh viện tại Hà Nội, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan chức năng và lãnh đạo các cấp…

Thời gian gần đây, sau khi nghị định 168/2024/NĐ-CP (quy định xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông trong lĩnh vực giao thông đường bộ; trừ điểm, phục hồi giấy phép lái xe) được ban hành ngày 26-12-2024, Tâm còn đăng tải một số video clip với thông tin bịa đặt gây hoang mang dư luận.

Cơ quan an ninh điều tra cáo buộc bị can Tâm còn kêu gọi, kích động người dân phản đối nghị định 168. Phòng an ninh chính trị nội bộ Công an thành phố Hà Nội đã báo cáo lãnh đạo Công an thành phố và khẩn trương phối hợp các đơn vị nghiệp vụ tổ chức xác minh, làm rõ hành vi vi phạm của đối tượng.

Hiện Cơ quan an ninh điều tra Công an thành phố Hà Nội đang khẩn trương phối hợp các đơn vị chức năng điều tra, củng cố hồ sơ, xử lý nghiêm đối tượng theo quy định pháp luật.

Bà Đậu Thanh Tâm là người thường xuyên phát cơm, đồ ăn từ thiện tại cổng Bệnh viện K (cơ sở Tam Hiệp). Bà Tâm còn “nổi tiếng” với những livestream “bóc phốt” các bệnh viện. Hồi tháng 8-2024, bà Tâm được nhiều người biết đến khi đăng tải nhiều video tố tiêu cực “bệnh nhân ung thư chi 200k để xạ trị” tại Bệnh viện K. Thời điểm này, bà cũng xảy ra xô xát với một số người tại khu vực cổng Bệnh viện K. Song, quá trình điều tra, cơ quan chức năng xác định những thông tin bà Tâm đưa lên mạng xã hội để “bóc phốt” đều chưa được kiểm chứng, không có bằng chứng xác thực về những nội dung liên quan.

Ba’o Tieng Dan

RFA

Đồng Phụng Việt

22-1-2025

Minh họa bởi Amanda Weisbrod/RFA (Images AP, Adobe Stock)

Báo chí cách mạng bắt đầu “tán hươu, tán vượn” về vị trí của Việt Nam trong “chuỗi cung ứng toàn cầu” [1] sau khi ông Tô Lâm chỉ trích về “năng lực nghiên cứu và phát triển” của quốc gia, khiến Việt Nam không thể tự chủ về công nghệ.

Những số liệu trước nay vẫn được Đảng CSVN cũng như chính quyền Cộng hòa XHCN Việt Nam sử dụng để tô vẽ cho chính mình (đứng thứ hai thế giới về xuất khẩu điện thoại di động thông minh, đứng thứ năm thế giới về xuất khẩu linh kiện máy tính, đứng thứ sáu thế giới về xuất khẩu thiết bị máy tính, đứng thứ bảy thế giới về gia công phần mềm, đứng thứ tám thế giới về thiết bị linh kiện điện tử) đã bị ông Tô Lâm lật ngược trước cả thực tế lẫn viễn cảnh “Việt Nam trở thành cứ điểm ‘lắp ráp – gia công’, là bãi rác về công nghệ của thế giới” và xét một cách sòng phẳng thì chẳng là gì trong “chuỗi cung ứng toàn cầu” [2].

Nếu chịu khó theo dõi chính trị – kinh tế – xã hội Việt Nam trong vài thập niên vừa qua hoặc chịu khó sử dụng Google để tìm kiếm – đối chiếu, hẳn sẽ nhận ra những vấn đề ông Tô Lâm đề cập không có gì mới. Chúng đã được các tổ chức, chuyên gia và doanh nhân ở cả trong lẫn ngoài Việt Nam cảnh báo liên tục suốt từ đầu thập niên 2010 đến nay, kèm theo rất nhiều đề nghị. Tuy nhiên những ý kiến thẳng thắn đó chưa bao giờ được giới hữu trách tại Việt Nam tiếp nhận một cách chân thành và nghiêm túc, thành ra đường lối – chính sách chưa bao giờ được điều chỉnh. Thậm chí không ít công dân Việt Nam còn gặp rắc rối bởi bị quy kết là “cơ hội, bất mãn” nên “tự diễn biến, tự chuyển hóa”, lâm cảnh tù tội vì “lợi dụng các quyền tự do, dân chủ xâm phạm lợi ích của nhà nước” hoặc “tuyên truyền chống nhà nước”…

Hãy lấy chính ông Tô Lâm làm ví dụ, trước “Diễn đàn quốc gia về phát triển doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam lần thứ sáu” diễn ra tại Hà Nội hôm 15/1/2025, ông Tô Lâm còn ra rả lập lại những luận điệu, đại ý: Phải tự hào về thành quả của 40 năm đổi mới bởi chúng thể hiện sự tiến bộ trên thế giới, mang lại tương quan chung giữa các lực lượng tiến bộ”. Đồng thời yêu cầu không được quên nhận định của người tiền nhiệm: “Đất nước ta chưa bao giờ có được cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay” [3].

Khoan bàn đến chuyện ông Tô Lâm bị ai hay thứ gì… “nhập” mà đột nhiên đòi “nhìn sâu vào bản chất” những thứ vốn vẫn được chính ông và đồng đảng tuyên truyền như thành tựu vì có dấu hiệu đã “ngộ nhận”, đã “tự huyễn hoặc”, đã “tự ru mình” mà nên xét xem, với Tổng Bí thư như ông Tô Lâm và với tổ chức chính trị đang lãnh đạo Việt Nam một cách toàn diện, tuyệt đối như đảng CSVN, liệu Việt Nam có khả năng trở thành quốc gia tận dụng tốt tiềm năng của công nghệ số và doanh nghiệp công nghệ số” để công nghệ số trở thành ngành công nghiệp phát triển bền vững?

Câu trả lời là KHÔNG và lý do nằm ở chính ông Tô Lâm lẫn đảng của ông! Hãy lấy số phận như chỉ mành treo trước gió của TikTok tại Mỹ làm ví dụ. TikTok bị chính phủ Mỹ – nơi có khoảng 170 triệu người dùng ứng dụng – cấm và lệnh được Tòa Tối cao của Mỹ tán thành. Cho dù ông Donald Trump – tân Tổng thống Mỹ tạm hoãn thi hành lệnh cấm trong 75 ngày song điều đó không có nghĩa là TikTok thoát nạn. Theo giới thạo tin, nếu muốn tiếp cận người Mỹ, ByteDance (doanh nghiệp sở hữu TikTok) phải nhượng quyền sở hữu mảng dịch vụ ở Mỹ cho doanh nghiệp Mỹ [4].

Đã có khá nhiều người, nhiều nơi bình luận về việc chính phủ Mỹ cấm ứng dụng TikTok, trong đó có Nguyễn Quốc Tấn Trung (Nghiên cứu sinh tiến sĩ về Công pháp quốc tế ở Đại học Victoria – Canada, hiện đang làm việc tại Học viện Luật quốc tế The Hague ở Hà Lan). Bài của ông Trung về chuyện TikTok bị cấm tại Mỹ viết bằng tiếng Việt, tuy ngắn gọn nhưng đầy đủ, dễ hiểu [5] và có thể tóm tắt thế này: Do luật pháp Trung Quốc cho phép chính quyền Trung Quốc trích xuất và kiểm soát không giới hạn lượng thông tin mà các công ty Trung Quốc sở hữu nên Mỹ muốn ByteDance phải thoái vốn khỏi TikTok tại Mỹ để chính phủ Trung Quốc không thể thu thập và lạm dụng thông tin của người Mỹ nói riêng và Mỹ nói chung. Chính luật pháp và cách thức hành xử của Trung Quốc trên thực tế đã khiến lệnh cấm TikTok không bị xem là vi phạm tự do ngôn luận!

Đó cũng là lý do ngoài Mỹ, còn có nhiều quốc gia khác cấm TikTok hoàn toàn như Albania, hoặc cấm nhân viên trong hệ thống chính trị, hệ thống công quyền sử dụng TikTok như Quốc hội châu Âu, Ủy ban châu Âu, Hội đồng châu Âu, Anh, Pháp, Bỉ, Hà Lan, Đan Mạch, Na Uy, Estonia, Úc, Tân Tây Lan, Ấn Độ, Pakistan, Đài Loan, Canada [6]. Nhìn một cách tổng quát, nỗ lực ép các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghệ thông tin – viễn thông “hợp tác vô điều kiện” với chính phủ Trung Quốc chính là “quả báo nhãn tiền” nên hết Huawei, tới TikTok…

Trở lại với Việt Nam – vốn chẳng khác gì một bản sao của Trung Quốc về đường lối, chính sách quản trị, điều hành xã hội, đặc biệt là trong lĩnh vực thông tin, hoặc do thiếu hiểu biết, hoặc do muốn tự tô vẽ để trở thành nhân vật tiên phong trong việc xây dựng “kỷ nguyên mới” nên ông Tô Lâm mới đòi các doanh nghiệp trong nước thoát khỏi tình trạng chỉ có khả năng cung cấp dịch vụ an ninh, suất ăn công nghiệp, xử lý rác thải,… Dựa vào đâu để tin người khởi xướng và chỉ đạo xây dựng, vận hành cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, mã số định danh, hộ chiếu, căn cước,… với đủ thứ bất cập như đã biết và đang thấy, đột nhiên có đủ tâm và tầm để dẫn dắt xứ sở “phát triển các ngành kinh tế mũi nhọn, thúc đẩy khởi nghiệp sáng tạo và xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ, bền vững, xã hội số toàn diện, tiên tiến, bản sắc”?

Dựa vào đâu để tin hệ thống trước nay luôn bất chấp khuyến cáo của các tổ chức quốc tế, các chính phủ, các chuyên gia, các doanh nhân trong và ngoài Việt Nam, thản nhiên áp đặt những quy định quái đản của Luật An ninh mạng (phải lưu trữ dữ liệu tại Việt Nam, phải cung cấp dữ liệu cá nhân mà không cần sự đồng ý của người dùng,..) sẽ được các chính phủ, các tập đoàn nước ngoài ủng hộ việc tiếp tục chà đạp những chuẩn mực quốc tế về quyền tự do thông tin, quyền riêng tư, tính minh bạch để trở thành nền kinh tế số?

***

Sau các quy định về bảo vệ dữ liệu chung (EU’s General Data Protection Regulation – GDPR) năm 2018, Liên Âu ban hành Đạo luật về Trí tuệ nhân tạo (EU Artificial Interlligence Act – EU AI Act). EU AI Act không chỉ có hiệu lực đối với các thành viên mà còn đòi hỏi các quốc gia, doanh nghiệp bên ngoài châu Âu phải tuân thủ những quy định nghiêm ngặt về bảo mật, minh bạch, quản lý – kiểm soát nguồn dữ liệu, bảo vệ quyền riêng tư nếu muốn thiết lập, duy trì quan hệ thương mại và hợp tác công nghệ với các thực thể ở châu Âu.

Với những quy phạm pháp luật hiện hành trong Luật An ninh mạng, hay Nghị định 147/2024 (đòi hỏi các nền tảng xuyên biên giới chẳng hạn Facebook, Google,… phải gỡ bỏ nội dung vi phạm trong vòng 24 giờ và áp dụng biện pháp khóa tài khoản vi phạm theo yêu cầu từ cơ quan chức năng) [7],… doanh nghiệp Việt Nam có khả năng hợp tác với những ai và những ai chịu hợp tác với Việt Nam, quan hệ hợp tác, tiến trình phát triển mãi mãi suôn sẻ, không gặp những trục trặc kiểu như Huawei, TikTok?

Tuy không từ trên trời rơi xuống nhưng ông Tô Lâm chẳng khác gì nhân vật Maika trong bộ phim “Cô gái từ trên trời rơi xuống) do Tiệp Khắc sản xuất hồi cuối thập niên 1970: Không hiểu gì về cảm xúc và cách thức hành xử của con người. Tuy nhiên khác với Maika (hết sức thông tuệ và có khả năng tạo ra các bản sao với hình dạng, tính năng hệt như vật chủ) và tử tế, dễ thương, ông Tô Lâm bộc lộ sự ngây ngô với nhiều thứ mà lẽ ra một người bình thường phải biết theo kiểu không tử tế và cũng chẳng dễ thương chút nào!

Theo Nhật Báo Phố Wall – WSJ

Tổng thống Jimmy Carter, bên trái, và nhà lãnh đạo Panama, Omar Torrijos, bên phải, đã ký các hiệp ước Kênh đào Panama vào năm 1977. Ảnh: THƯ VIỆN JIMMY CARTER/AFP/Getty Images

Tổng thống Trump muốn Panama trả lại kênh đào cùng tên cho Hoa Kỳ. Vào thứ Ba 21-1-2025, Panama đã đệ đơn khiếu nại lên Tổng thư ký Liên hợp quốc António Guterres về phát biểu của Trump, nêu rằng phát biểu này vi phạm hiến chương Liên hợp quốc yêu cầu các quốc gia thành viên không được đe dọa hoặc sử dụng vũ lực chống lại toàn vẹn lãnh thổ hoặc nền độc lập chính trị của các quốc gia.

Cuộc xâm lược

Lời thề của Trump sẽ lấy lại kênh đào, và việc từ chối loại trừ hành động quân sự để thực hiện điều đó, đã khiến người Panama tức giận.

Hầu hết mọi người đều nhớ cuộc xâm lược của Hoa Kỳ năm 1989, trong đó hơn 500 người Panama và 23 lính Mỹ đã thiệt mạng. Chiến dịch này đã phế truất người đàn ông mạnh mẽ của đất nước, Tướng Manuel Noriega, sau khi Hoa Kỳ truy tố ông ta về tội buôn bán ma túy và ông ta đã hủy bỏ cuộc bầu cử tổng thống mà một ứng cử viên đối lập đã giành chiến thắng.

Cuộc xâm lược của Hoa Kỳ không phải vì lý do sở hữu kênh đào, cho dù Noriega đã cố gắng biến nó thành vấn đề. Ông đã tị nạn trong 10 ngày tại Đại sứ quán Vatican khi quân đội Hoa Kỳ phát nhạc rock chói tai nhằm buộc ông phải rời đi. Ông đã đầu hàng quân đội Hoa Kỳ và được đưa đến Miami, nơi ông bị xét xử và kết án. Sau nhiều năm trong tù, Noriega đã được đưa trở lại Panama, nơi ông qua đời vào năm 2017.

Hiệp ước

Các cuộc bạo loạn năm 1964 đã làm rung chuyển đất nước và thúc đẩy Panama giành quyền kiểm soát kênh đào. Năm 1977, Tổng thống Jimmy Carter đã ký hai hiệp ước cam kết Hoa Kỳ sẽ trao trả tuyến đường thủy và Khu vực kênh đào xung quanh.

Một hiệp ước nêu rõ Khu vực Kênh đào Panama sẽ không còn tồn tại vào ngày 1 tháng 10 năm 1979 và kênh đào sẽ được chuyển giao cho Panama vào ngày 31 tháng 12 năm 1999. Hiệp ước thứ hai trao cho Hoa Kỳ quyền can thiệp quân sự để bảo vệ tuyến đường thủy này trước mọi mối đe dọa đối với tính trung lập của nước này.

Việc xây dựng

Năm 1903, Hoa Kỳ thúc đẩy nền độc lập của Panama, khi đó là một tỉnh của Colombia, trong một bước mở đầu cho dự án kênh đào của Hoa Kỳ. Năm sau, Hoa Kỳ tiếp quản dự án và một số máy móc bị bỏ hoang của Pháp. Không giống như Suez, Kênh đào Panama dựa vào một hệ thống khóa phức tạp để nâng tàu lên độ cao gần 90 feet so với mực nước biển và hạ chúng xuống ở đầu bên kia, sử dụng nước ngọt từ một hồ nhân tạo.

Hơn 5.600 người đã chết trong một dự án xây dựng kéo dài một thập kỷ, trong đó có khoảng 350 người Mỹ. Khoảng 45.000 người đã làm việc cho dự án cho đến khi hoàn thành vào năm 1914, với hai phần ba đến từ các đảo Caribe như Barbados và Martinique. Khoảng 12.000 người là người châu Âu, chủ yếu là người Tây Ban Nha. Hầu hết các quản lý cấp cao, kỹ sư và các chuyên gia lành nghề khác đều là người Mỹ.

Tổng thống Theodore Roosevelt đã thử nghiệm máy xúc hơi nước trong quá trình xây dựng Kênh đào Panama năm 1906. Ảnh: AP

Tranh cãi đã diễn ra

Kỳ quan kỹ thuật thời bấy giờ này đã đi vào hoạt động vào năm 1914. Tòa nhà được xây dựng với chi phí 375 triệu đô la, vào thời điểm đó là dự án kỹ thuật đắt đỏ nhất của Mỹ.

Hoa Kỳ được trao quyền kiểm soát Khu vực Kênh đào Panama, một khu vực rộng khoảng 10 dặm dọc theo toàn bộ chiều dài 50 dặm của kênh đào. Nhiều người Panama coi vùng đất bao quanh rộng 553 dặm vuông chia đôi quốc gia Trung Mỹ nhỏ bé này và cư dân của nó, được gọi là “Zonians”, là một phần của cuộc chiếm đóng thuộc địa của Hoa Kỳ. Với gần hai chục căn cứ và cơ sở quân sự, khu vực này tự hào có những ngôi nhà gọn gàng với mái ngói đỏ và bãi cỏ được cắt tỉa cẩn thận, cũng như các cửa hàng, sân golf, câu lạc bộ du thuyền, đồn lính Mỹ và nhà thờ. Nó được điều hành bởi một thống đốc do tổng thống Hoa Kỳ bổ nhiệm, người được giám sát bởi bộ trưởng Lục quân.

Ba’o Nguoi-Viet

January 22, 2025

SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Một ông quê Bình Dương hẹn hò ít nhất bốn phụ nữ vào khách sạn “mây mưa” rồi lén đặt điện thoại quay lén cảnh ái ân, sau đó chuốc thuốc mê cướp sạch tài sản.

Hôm 21 Tháng Giêng, Công An Huyện Bình Chánh, Sài Gòn, đã bắt giữ nghi can Huỳnh Văn Tài, 32 tuổi, quê Bình Dương, để điều tra về tội “cướp tài sản.”

Nghi can Huỳnh Văn Tài khi bị công an bắt giữ. (Hình: Người Lao Động)

Báo Người Lao Động dẫn điều tra ban đầu cho biết do cần tiền tiêu xài, nghi can Tài đã lập kế hoạch “giăng bẫy” những phụ nữ “khát tình” trên mạng, rồi dụ dỗ họ đi khách sạn ân ái để cướp tài sản.

Để thực hiện ý đồ, anh ta tải một nhu liệu ứng dụng hẹn hò về máy điện thoại, dành ra nhiều thời gian để “săn” những người phụ nữ cần bạn trai tâm sự.

Khi gặp gỡ, nghi can Tài đưa nạn nhân vào khách sạn để “vui vẻ.” Nhân đó, bí mật dùng điện thoại quay lén cảnh ái ân nhằm để tống tiền về sau, đồng thời dùng thuốc ngủ chuẩn bị sẵn chuốc nạn nhân mê man rồi cướp tài sản.

Sự việc đổ bể khi mới đây cô N., 28 tuổi, nhà ở quận 8, Sài Gòn, nhưng sinh sống ở tỉnh Long An tố cáo với công an.

Theo cô N., sau nhiều lần trò chuyện, nghi can Tài rủ cô chat sex, hẹn ra khách sạn “vui vẻ.” Trước khi đi, anh ta mua lon nước yến, năm viên thuốc ngủ rồi nghiền nát, cất trong cốp xe gắn máy.

Sáng 12 Tháng Giêng, nghi can Tài từ tỉnh Bình Dương chạy qua tỉnh Long An để gặp “người yêu.”

Đến trưa cùng ngày, cả hai đi về Sài Gòn và cùng vào khách sạn ở xã Hưng Long, huyện Bình Chánh, để “tâm sự.”

Nhân lúc cô N. đi tắm, nghi can Tài lấy thuốc ngủ bỏ vào lon nước yến, đặt điện thoại lén quay video. Sau khi ân ái, cô N. uống nước rồi ngủ mê man và bị anh ta lột lấy 17 vòng vàng, điện thoại… tổng tài sản hơn 50 triệu đồng ($1,986).

Nhận tin trình báo, Công An Huyện Bình Chánh vào cuộc điều tra, bắt giữ nghi can Tài.

Qua điều tra, anh ta thừa nhận với thủ đoạn như trên đã cướp tài sản của ba phụ nữ khác tại các khách sạn ở đường Phan Văn Trị, quận Gò Vấp; Linh Xuân, thành phố Thủ Đức; và nhà nghỉ ở thành phố Dĩ An, tỉnh Bình Dương.

Hiện sự việc đang được công an mở rộng điều tra, kêu gọi những nạn nhân của nghi can Tài đến công an trình báo. (Tr.N) [qd]