Việt Nam đẹp vì có những con người như thế

Việt Nam đẹp vì có những con người như thế

Phạm Đoan Trang

Kể từ khi mạng xã hội nở rộ ở Việt Nam, có một nghề bỗng nhiên được biết đến và một số người làm nghề đó trở thành người của cộng đồng. Đó là nghề hoạt động xã hội, hoạt động vì dân chủ và nhân quyền.

Bạn đã biết một gương mặt rất nổi tiếng gần đây là Nguyễn Ngọc Như Quỳnh, tức facebooker Mẹ Nấm. Quỳnh được biết đến như là một phụ nữ trẻ, mẹ của hai con nhỏ, và thực sự đã chỉ lên tiếng mạnh mẽ chống bá quyền Trung Quốc, phản đối Formosa và những nhóm lợi ích đen tối đứng sau các dự án tàn phá môi trường ở Việt Nam, nhưng lại bị quy tội “chống nhà nước CHXHCN Việt Nam” (Hóa ra Trung Quốc, Formosa và CHXHCN Việt Nam là một).

clip_image002

Đoàn Huy Chương. Ảnh FB PĐT

Nhưng có lẽ không nhiều bạn trẻ biết người đàn ông trong bức hình này. Bởi vì anh thuộc thế hệ đi trước. Anh ở trong số những người đã đi trên con đường đấu tranh vì dân chủ, nhân quyền cho Việt Nam từ rất lâu, vào thời mà phần lớn chúng ta chưa nghe nói đến từ “nhân quyền”, chưa bao giờ nghĩ tới cái gì vượt ra ngoài phạm vi bản thân và gia đình, và thấy công an thì sợ run như giẽ.

Anh tên là Đoàn Huy Chương, sinh năm 1980 trong một gia đình chẳng giàu có gì. Anh không được học hành nhiều, đi làm công nhân từ sớm. Và ngay lập tức anh chứng kiến cảnh sống của công nhân trong những công xưởng bóc lột của Việt Nam thời tư bản rừng rú, chứng kiến lực lượng được mệnh danh là “giai cấp tiên phong của cách mạng” bị đối xử tàn tệ như thế nào. Họ như không được coi là con người nữa, chỉ là cái máy có hai chân hai tay mà thôi.

“Có những xưởng mà công nhân phải làm việc quần quật từ 6h tối đến sáng hôm sau, và chỉ cần họ gục đầu ngủ gật một giây thôi mà bị phát hiện thì lập tức bị phạt 300.000 đồng. Thế mà lương của họ chỉ có 600.000 đồng/tháng thôi”.

Xúc phạm nhân phẩm người lao động cũng là chuyện thường xuyên. Cậy thế “nhà đầu tư nước ngoài”, những chủ lao động Đài Loan, Trung Quốc có thể chửi bới, bạt tai, ném giày vào mặt công nhân bản địa mà chẳng làm sao cả.

Hai lần đi tù, gần 10 năm tuổi xuân

Có lẽ ai ở hoàn cảnh đó cũng nhìn ra tình cảnh của công nhân. Nhưng chỉ có mình Chương xót xa và cảm thấy bị thúc đẩy phải đấu tranh để bảo vệ công nhân.

Trong môi trường tất cả đều im lặng thì dĩ nhiên, người duy nhất lên tiếng sẽ nổi bật lên. Và kết quả của việc ấy là Chương lĩnh án tù cho các hoạt động đấu tranh của mình. Ngày 13/11/2006, ngay khi Việt Nam chuẩn bị gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), anh bị công an bắt và khép vào tội “lợi dụng các quyền tự do dân chủ, xâm hại lợi ích nhà nước”, theo Điều 258 Bộ luật Hình sự. Anh lĩnh án 1,5 năm.

Thật vô lý khi chính quyền lại có thể bắt bớ, bỏ tù một người đấu tranh chống chủ lao động bóc lột công nhân – chẳng hóa ra chính quyền là tay chân của doanh nghiệp đó sao? Nhưng dưới chế độ độc tài thì hàng nghìn điều vô lý vẫn xảy ra và Chương đi tù.

Ngày 13/5/2008, anh ra tù và chính thức trở thành một nhà hoạt động công đoàn, tức là người đấu tranh để bảo vệ các quyền của công nhân, người lao động.

Ngày 13/2/2010, cũng vào một ngày 13, Chương lại bị bắt. Lần này anh ra tòa cùng hai người đồng sự là Nguyễn Hoàng Quốc Hùng và Đỗ Thị Minh Hạnh. Ba người bị khép vào một tội có cái tên rất tối nghĩa là “phá rối an ninh” (Điều 89 Bộ luật Hình sự); chẳng hiểu phá rối an ninh là phá cái gì. Trước đó, họ đã giúp công nhân nhà máy da giày Mỹ Phong tổ chức đình công và kết quả là được tăng lương từ 600.000 lên hơn 1 triệu đồng mỗi người.

Trước tòa, ba con người trẻ tuổi ngẩng cao đầu đối đáp với những kẻ muốn tiêu diệt họ. Không thể hiểu vì sao tòa án của công an ra sức bênh vực chủ lao động nước ngoài, bất chấp việc công nhân nước mình bị bóc lột tàn tệ và vô lý ra sao.

Chủ doanh nghiệp Đài Loan thậm chí còn tuyên bố: “Không có công ty da giày của chúng tôi ở đây thì thanh niên địa phương chỉ có mà đi làm đĩ”.

Ba bị cáo phản bác: “Trước khi các vị có mặt ở đây 5 năm về trước, thanh niên địa phương chỉ làm đĩ thôi sao? Trong số chúng tôi, có cả người có học, người có mơ ước được vươn lên một cuộc sống tốt đẹp, người là con của bà mẹ Việt Nam anh hùng đấy”.

Bên buộc tội lập luận: Chống chủ doanh nghiệp tức là chống lại đầu tư nước ngoài vào Việt Nam, chống phát triển kinh tế.

Ba nhà hoạt động công đoàn bác bỏ: “Không! Khuyến khích đầu tư nước ngoài phải đi liền với bảo vệ người lao động Việt Nam”.

Một lần nữa, Chương lại đi tù, lần này là với bản án 7 năm. Hạnh, ở tuổi 25, cũng bị ấn mức án 7 năm. Hùng 9 năm. Phiên sơ thẩm không luật sư, không báo chí. Tòa thậm chí còn cố sống cố chết bịt miệng, không để cho họ được tự bào chữa.

Đời đẹp khi họ sống vì cộng đồng

Trong những năm Chương ngồi tù, cứ lâu lâu công an lại vào dụ anh, “thôi thì nhận tội đi, còn ra sớm, về với vợ con”. Chương luôn hỏi lại: “Nhận tội gì? Có tội gì mà nhận?”.

Anh đã ở tù cho đến khi hết án, không được giảm một ngày nào.

Ra tù, anh lại tiếp tục các hoạt động đấu tranh của một người bảo vệ nhân quyền. Vẫn cương quyết, can đảm và trong sáng như thế, chẳng có gì thay đổi. Như thể anh chưa từng đi tù tới hai lần, mất gần 10 năm tuổi xuân. Anh chẳng oán giận, chẳng trách móc ai, ngay cả một công nhân ngày xưa đã từng được anh giúp đỡ và quay ra khai báo chống lại anh vì sợ công an quá. Nói về người công nhân ấy, anh chỉ cười: “Thật ra thì mình chỉ càng thấy thương nó hơn chứ không giận. Nó đâu biết gì về quyền của nó đâu. Nghèo, không hiểu biết, tội lắm”.

Chưa bao giờ anh than vãn một lời nào, kiểu như “Tôi đấu tranh vì cộng đồng mà chẳng được quan tâm…”.

Ngay cả với công an – những kẻ đã từng theo dõi, đánh đập, bắt bớ anh và vẫn luôn rình cơ hội làm thế với anh lần nữa – Chương cũng chẳng căm hận. Có người nói với anh: “Mai mốt Việt Nam dân chủ, tao sẽ đi tìm những thằng an ninh từng đánh mày để xử nó”. Chương cười và chặn ngay: “Không làm vậy. Oán thù chỉ sinh ra oán thù, không giải quyết được việc gì cả”.

Và, Chương không mảy may sợ hãi, thậm chí luôn sẵn sàng tinh thần cho việc bị bắt và vào tù lần thứ ba.

Nhìn nụ cười của anh, ai nghĩ người trong bức hình này vừa đi tù về và ngay cả bây giờ, vẫn đang sống trong sự theo dõi và quấy nhiễu của an ninh?

Còn tôi thì nghĩ: Việt Nam đẹp vì có những con người như thế – những người đã và đang đấu tranh để thay đổi xã hội, và sự đấu tranh của họ xuất phát từ tình thương yêu.

P.Đ.T.

Nguồn: FB Phạm Đoan Trang

Vì sao Em chết đau đớn?

Vì sao Em chết đau đớn?

Lò Văn Củi

Do có công việc, tôi thức dậy khá sớm. Chưa mấy người thức dậy lúc này, đó đây vài người tập thể dục, vài người đi lại chuẩn bị cho buổi buôn bán ban mai… Bầu trời rất bình yên, không khí trong lành, mát dịu. Một buổi sáng thiệt đẹp!

Nhưng chưa kịp hít thở, tận hưởng một ngày đẹp thì nó bị tiêu tan mất. Cô Tư Bún Bò đi chợ sớm về ngang, dừng lại hỏi:

“Anh hay gì chưa?”

“Chưa cô à, có chuyện gì hả?” Tôi hỏi lại.

Cô Tư đáp:

“Dạ, Em nó đi rồi! Tư dậy đi chợ thì hay tin. Em đi lúc 2 giờ khuya”.

Cô nói nho nhỏ và dẫu biết rằng rồi Em sẽ mất, Em đang nằm chờ thần chết đến đưa đi mà, nhưng nghe tin vẫn bị điếng hồn, đau đớn tâm can. Ruột gan rối bời, tôi và cô Tư đứng lặng yên, chẳng nói được câu nào. Chập sau tôi mới lên tiếng được, rằng sẽ qua coi chuẩn bị hậu sự ra sao. Tôi cũng nói nho nhỏ nhưng coi bộ sự thanh bình của bầu trời đã bị xé tan. Sự yên ả vẫn còn đó, nhưng thanh bình thì không. Những câu chuyện đau thương như thế này xảy ra thường xuyên đã cướp mất sự thanh bình rồi chăng? Có lẽ là vậy.

***

Em đẹp người đẹp nết, nhất là tấm lòng bao dung, hay giúp đỡ người khác. Bà con trong cái xóm nhỏ nghèo này, những ai trên cái tuổi đôi mươi của Em đều nói như vậy. Em, bà con xóm giềng kêu nghe thân thương, trìu mến lắm, đủ biết em dễ thương chừng nào. Tôi xin phép viết hoa, coi như là tên riêng và tri ân Em luôn vậy.

Mười mấy tuổi đầu Em đã tự động xin tới quán cà phê trong xóm phụ việc nhằm đỡ đần phần nào cho cha mẹ nghèo. Ngộ lắm, vẫn ly cà phê đó nhưng Em bưng ra mọi người uống lại cảm thấy ngon hơn, ấm áp tình người hơn. Và rảnh rỗi giờ nào, Em lại tranh thủ sang nhà cô Sáu Thợ May học may vá, thêu thùa.

Một câu chuyện in sâu vô tâm trí tôi: Tôi gặp và khen hai cha con chú Tám Xích Lô bảnh tỏn trong ngày tựu trường, thằng bé sáng mắt lên khoe bộ đồ tươm tất, đẹp đẽ được Em may cho. Còn chú Tám thì không giấu đôi mắt rưng rưng: “Hôm bữa tui qua xin gởi tiền vải trước, Em nó lắc đầu, nói vải dư vải thừa, chắc mót chú ơi, thằng nhỏ có tốn bao nhiêu vải đâu, rồi tới bữa hỏi tiền công thì nó lần lữa, giả bộ quên, giả bộ quên hoài đó anh”. Hôm đó tôi vui lắm, cũng khó mà không rơm rớm như chú Tám.

Rồi Em tốt nghiệp đại học với tấm bằng loại giỏi. Chắc chắn đó là thực lực của Em, bởi Em thân cô thế cô, có phải con ông cháu cha đâu, và Em làm gì có tiền để mua tước mua danh trong cái xã hội kim tiền, quyền thế đứng đầu hiện nay.

Tôi xin viết ra vài điều nhỏ nhoi về Em như thế, không cần mỹ từ đề cao tự hào như cách giáo dục ngày nay và không cần dông dài, hẳn quý vị cũng đã mường tượng được tấm lòng Em rồi. Tấm lòng bình dị mà cao thượng.

Ấy vậy mà, cuộc đời thật trớ trêu. Hớn hở cầm tấm bằng chưa được bao lâu, chưa kịp làm hồ sơ xin việc, thì tin sét đánh giáng xuống cả xóm chứ không chỉ riêng mình Em. Em bị ung thư ở giai đoạn cuối, trước giờ không phát hiện. Ung thư, căn bịnh quái ác ngày càng nhiều, ngày càng hoành hành con người ở cái xứ sở này.

Tôi viết những dòng kế tiếp đây là một thực tế, tôi không có khả năng viết những câu chuyện như phim Hàn Quốc, và thiệt tình, câu chuyện không hề có tình tiết éo le, gay cấn rồi kết thúc có hậu.

Mang căn bịnh ung thư, dù cho ở tuổi thanh xuân phơi phới, tràn đầy sức lực, đề kháng mạnh mẽ, cũng không thể chống chọi, coi như đã mang bản án tử dù không tội tình gì. Chưa đầy 6 tháng sau, bịnh viện hết phương cách cứu chữa, Em phải về nhà chờ ngày ra đi như tục lệ của Ông Bà ta.

Những tưởng Em sẽ ra đi thanh thản như cả xóm cầu nguyện, nhưng một lần nữa lại phải mang đau đớn tận cùng cho tới lúc trút hơi thở cuối cùng, bởi không thể mua được thuốc đặc trị, thuốc có morphine giảm đau. Mọi người tới thăm, Em cố kìm nén cơn đau, cắn răng chịu đựng để yên lòng mọi người, nhưng rồi không thể, phải hét lên, quằn quại trong chút sức lực yếu ớt còn lại. Ai cũng hiểu, cũng thấu cảm, khối u ác tính nó di căn tới tận xương tủy, chúng như những đám dòi bọ lúc nhúc rỉa rói, thì làm sao chịu nổi!

***

Khốn nạn thay! Tôi tìm hiểu thì biết được bị thiếu thuốc là do vướng nghị định của nhà nước. Nghị định số 54/2017/NĐ-CP, ký ngày 08/05/2017, ban hành chung chung về quy định: Chứng chỉ hành nghề dược; kinh doanh dược; xuất khẩu, nhập khẩu thuốc; đăng ký lưu hành dược liệu, tá dược, vỏ nang;… có hiệu lực từ tháng 1/2018. Do chung chung, khi có nghị định thì lại phải có các thông tư hướng dẫn, nhưng với kiểu cách quan liêu, nên các thông tư chẳng dễ thấy xuất hiện. Chẳng hạn như quy định về GSP (Thực hành tốt bảo quản thuốc) sửa đổi thì… đang dự thảo, mà chiếu theo nghị định 54, hiện tại nhà thuốc bịnh viện khó lòng bán morphine, bởi cần kho riêng đạt tiêu chuẩn GSP.

Trung tuần tháng 7 này, thuốc vẫn khan hiếm. Nói khan hiếm bởi vẫn có các loại thuốc tương ứng, nhưng giá gấp chục lần trở lên. Một gánh nặng lại đè lên gia đình bịnh nhân vốn đã nghèo vì căn bịnh quái ác này.

Tôi đem chuyện hỏi anh Hai Sài Gòn, một người thông tuệ ẩn danh, chẳng cần học hàm học vị giáo sư, tiến sĩ như hàng vạn các vị đương thời nhưng rất nhiều kẻ dốt đặc cán mai. Anh hỏi lại:

“Chú có tin số phận?”

Có, tôi có tin. Anh nói tiếp:

“Có số phận và có cải số. Cho nên người ta mới cải tà quy chánh, người ta mới tìm đến điều thiện, làm việc tốt… Nhưng hiện tại, có một lũ quan khốn kiếp, chúng luôn luôn nhân danh nhân dân, chẳng hạn như nhân danh sức khỏe của nhân dân để ban hành nghị định này nọ, thực chất chúng chỉ vụ lợi riêng, vì lòng tham chúng bất chấp tất cả, chúng chỉ chăm bẵm làm sao để giàu sang, như vụ khan hiếm thuốc ngoài sự quan liêu, vô cảm chẳng đoái hoài tới nỗi khổ của dân, còn có thể chúng tạo ra như vậy để nâng giá, để buôn lậu…”

Tôi đã có câu trả lời. Có thể Em chết trẻ vì số phận, nhưng Em phải gánh sự đau đớn và chưa cải được số mình là từ những bọn quan lại khốn nạn, khốn kiếp. Chúng muốn cải số của dân. Tôi cũng tin, rồi đây dân chúng sẽ nhìn thấy rõ bộ mặt bẩn thỉu của chúng, chúng sẽ bị cải số. Nhưng tất cả là để có một xã hội tốt đẹp hơn, chứ không phải để trả thù!

Tổng Thống Trump: “Đánh Cho Trung Ngã, Cộng Nhào”

Tổng Thống Trump: “Đánh Cho Trung Ngã, Cộng Nhào”

 

Nguyễn Quang Duy

Cali Today news – Khi tranh cử ông Trump liên tục dùng cụm từ “America First” tạm dịch là “Nước Mỹ Trên Hết” có người cho rằng đây là khẩu hiệu tranh cử, người khác cho rằng đó là chính sách ngoại giao.

Khi thắng cử các quyết định của ông Trump lại liên tục thay đổi gây nhiều thắc mắc: Chiến lược của ông là gì? Ông sẽ đưa nước Mỹ và thế giới đi về đâu? Và làm sao ông có thể thực hiện được chiến lược này?

Trong khi Trung cộng đối thủ chiến lược của Hoa Kỳ thì ngày càng mạnh hơn về kinh tế và quân sự, ảnh hưởng thế giới hơn về ngoại giao và chính trị, và mở rộng “lãnh thổ” bằng cách tung tiền mua nhiều vị trí chiến lược trên toàn thế giới.

Sức mạnh của Tổng Thống Trump

Sau một năm rưỡi cầm quyền kinh tế Hoa Kỳ ngày một khả quan hơn, giờ là lúc ông Trump bắt đầu trừng phạt các quốc gia đối xử bất công với nước Mỹ.

Đối thủ chiến lược được ông Trump nêu đích danh là Trung cộng với những hành vi thương mại không công bằng, ăn cắp công việc của người Mỹ, làm thâm hụt cán cân thương mại, ăn cắp các tài sản sở hữu trí tuệ và trên hết là an ninh cho nước Mỹ.

Để được toàn quyền quyết định ông Trump sử dụng hai Đạo Luật cho quyền Tổng Thống đánh thuế trừng phạt tất cả các hàng hóa nhập cảng từ Trung cộng mà không cần Quốc Hội biểu quyết:

Mục 232 Đạo luật Thương mại mở rộng năm 1962 (Trade Expansion Act 1962) về an ninh quốc gia; và Mục 301 Đạo luật Thương mại năm 1974 (Trade Act 1974) về trả đũa những hành vi thương mại không công bằng của nước khác;

Trung cộng Xấu Xí

Sau hơn 15 năm gia nhập WTO Trung cộng vẫn không mở cửa thị trường, tiếp tục tài trợ các doanh nghiệp nhà nước, phân biệt đối xử với doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp nước ngoài, ăn cắp tài sản trí tuệ của các quốc gia khác và vẫn không chấp nhận cho thành lập các công đoàn tự do.

Trung cộng giữ đồng tiền yếu hơn thực giá, làm hàng xuất khẩu rẻ hơn giành lợi thế trên thị trường Mỹ, còn hàng Mỹ xuất khẩu sang Trung cộng mắc hơn nên Mỹ mất thế cạnh tranh. Cán cân thương mãi giữa hai nước càng ngày càng mở rộng.

Theo thống kê năm 2017, Trung cộng nhập khẩu 129 tỉ Mỹ kim hàng hóa từ Mỹ nhưng lại xuất khẩu sang Mỹ đến 506 tỉ Mỹ kim, làm thâm hụt mậu dịch Mỹ lên tới 307 tỉ Mỹ kim.

Khoản thặng dư này được dùng để giữ giá đồng tiền hay mua trái phiếu tiếp tục ảnh hưởng lên kinh tế Hoa Kỳ và thế giới.

Trước đây, Trung cộng chỉ sản xuất hàng công nghệ tiêu dùng dựa trên lao động rẻ phục vụ xuất khẩu nên chưa phải là nỗi lo âu quá đáng cho nước Mỹ.

Nhưng gần đây Trung cộng đưa ra kế hoạch mang tên “Made in China 2025”, muốn chuyển đổi thành một một nước dẫn đầu về công nghệ cao cấp trực tiếp cạnh tranh với Mỹ.

Để thực hiện kế hoạch này thay vì đầu tư cho nghiên cứu các ý tưởng mới và phát triển thành các sản phẩm mới, Bắc Kinh lại đi ăn cắp bí mật công nghiệp nước khác.

Một mặt Trung cộng ép buộc các công ty nước ngoài muốn làm ăn phải chuyển giao kỹ thuật trước khi cấp phép khai thác thị trường tại đây.

Mặt khác, Bắc Kinh cho gián điệp công nghệ xâm nhập và đánh cắp kỹ thuật gây thiệt hại nặng nề cho công nghệ các nước tiên tiến.

Với khoản mậu dịch thặng dư Bắc Kinh lại dùng tăng cường quân sự, lấn chiếm Biển Đông, mua cảng, xây đặc khu, gây ảnh hưởng chính trị và công khai thực hiện tham vọng bành chướng toàn cầu. Trung cộng đã trở thành mối đe dọa hòa bình và an ninh toàn thế giới.

Chiến Tranh Thương Mãi Bắt Đầu.

Ngày 6/7/2018, Hoa Kỳ bắt đầu trừng phạt Bắc Kinh bằng cách đánh 25% thuế lên một số mặt hàng Trung cộng nhập khẩu vào Hoa Kỳ, tổng giá trị lên đến 34 tỷ Mỹ Kim.

Đáp lại Trung cộng cũng đánh 25% thuế trên hàng nhập khẩu từ Hoa Kỳ với giá trị tương đương 34 tỷ Mỹ Kim. Chiến tranh thương mãi Mỹ – Trung bắt đầu.

Tổng thống Trump đang xem xét đánh thuế trên 16 tỷ Mỹ Kim hàng hóa khác và cảnh cáo nếu Bắc Kinh trả đũa sẽ đánh thuế trên 550 tỷ Mỹ kim hàng hóa ước tính nhập cảng vào Hoa Kỳ năm nay.

Tổng thống Trump tin tưởng sẽ dễ dàng chiến thắng vì Trung cộng không có nhiều hàng hóa Mỹ nhập khẩu để đánh thuế.

Từ đầu năm 2018 đến nay tỷ giá Nhân dân tệ liên tục giảm chỉ riêng tháng 6 đã giảm 3% làm nhiều người tin rằng Bắc kinh đang sử dụng đồng tiền mệnh giá yếu để sửa soạn đánh trả việc áp đặt thuế trên hàng nhập khẩu từ Trung cộng vào Mỹ.

Nhưng kết quả không như mong muốn, kinh tế Mỹ đang tăng trưởng mạnh do đó hàng hóa tiêu thụ cũng gia tăng, nhưng số hàng nhập cảng từ Trung cộng vào Mỹ lại tăng lên rất chậm chỉ 5.4% so với 19.3% số tăng năm ngoái. Chứng tỏ ông Trump đang được dân Mỹ ủng hộ trừng phạt Bắc Kinh.

Ngay khi thuế quan có hiệu lực Bắc Kinh cho biết sẽ hỗ trợ các công ty chịu ảnh hưởng bởi lệnh trừng phạt này. Điều này giúp cổ phiếu tại Hồng Kông, Trung cộng và nhiều quốc gia châu Á khác hiện thời tăng đôi chút.

Nhưng từ đầu năm 2018 đến nay chứng khoán Trung cộng đã mất gần 2.000 tỷ Mỹ kim, chỉ số Shanghai Composite Index giảm hơn 20%, phần chính do giới đầu tư lo ngại nền kinh tế Trung cộng sẽ chịu ảnh hưởng tiêu cực khi chiến tranh thương mại gia tăng nên bán chứng khoán rút tiền đầu tư nơi khác.

Ngược lại thị trường chứng khoán Hoa Kỳ tiếp tục tăng mặc dầu giữa tháng 6/2018 FED quyết định cho tăng lãi suất.

Trung cộng có thể trả đũa bằng cách chịu lỗ bán tháo trái phiếu. Nhưng trái phiếu Mỹ lại luôn được giới đầu tư tin tưởng nên khi giá trái phiếu hạ xuống, lãi suất sẽ tăng lên, các nhà đầu tư khác cảm thấy có lời thì nhảy vào mua, thay vì chính phủ Mỹ phải mua ảnh hưởng đến đồng Mỹ Kim.

Trung cộng cũng có thể tuyên truyền chống lại hàng Mỹ những cửa hàng McDonald, Starbucks ở Trung cộng sẽ bị tẩy chay hay Coca-Cola sản xuất ở Trung cộng sẽ gặp khó khăn. Phương cách này lại trực tiếp ảnh hưởng đến kinh tế Trung cộng.

Nhìn chung mọi cách trả đũa của Trung cộng đều dẫn đến kết quả không tốt cho chính Trung cộng. Nên ngay cả Bắc Kinh cũng đã thấy rõ họ sẽ thua cuộc chiến.

Chiến Tranh Thương Mãi ảnh hưởng các mặt khác.

Hàng hóa Trung cộng trong thời gian đầu còn có thể bán được sang các thị trường khác nhưng về lâu dài các hãng xưởng sẽ phải đóng cửa, công nhân sẽ bị sa thải. Khi kinh tế suy thoái sẽ ảnh hưởng giây chuyền đến xã hội, chính trị và có thể là quân sự.

Trung cộng hiện đang chìm ngập trong khoản nợ công lên đến trên 30.000 tỉ Mỹ Kim (tương đương 259% GDP). Phần lớn khoản nợ nói trên do các khoản vay của doanh nghiệp nhà nước và vay của các chính quyền địa phương.

Nợ hộ gia đình cũng rất cao, trong đó có vay mượn để tiêu dùng, mua bất động sản và đầu tư. Riêng nợ đầu tư cổ phiếu bằng tiền đi vay ở Trung cộng đã lên đến 760 tỷ Mỹ Kim.

Cảnh vỡ nợ sẽ kéo theo khủng hoảng tài chánh đẩy Trung cộng vào khủng hoảng kinh tế một điều chưa từng xảy ra từ khi nước này từ bỏ kinh tế kế hoạch hóa tập trung.

Nền kinh tế Mỹ đủ lớn, tự nó có thể điều chỉnh mà không gây thiệt hại đến tăng trưởng. Các doanh nghiệp Mỹ có cơ xưởng sản xuất tại Trung cộng sẽ tìm cách quay về nước Mỹ nơi cơ hội làm ăn vừa tốt, vừa an toàn, lại được chính phủ khuyến khích.

Những doanh nghiệp bị thiệt hại do thuế quan như các chủ trang trại sẽ được chính phủ bù lỗ. Giá cả có gia tăng đôi chút nhưng kinh tế phục hồi, thuế quan sẽ không ảnh hưởng đáng kể đến các hộ gia đình Mỹ trung bình.

Trở lại với Trung cộng khi nền kinh tế không còn tăng trưởng mạnh như xưa và cán cân mậu dịch sẽ bị hẹp dần, Bắc Kinh mặt khác phải chi tiền lo việc nội trị nên không còn khả năng để thực hiện chiến lược đầy tham vọng “Một Vòng Đai, Một Con Đường” nhờ thế an ninh của thế giới sẽ tốt hơn.

Trung cộng một quốc gia bị phân hóa trầm trọng: dân Mông Cổ, dân Mãn Châu, dân Duy Ngô Nhĩ và nhất là dân Tây Tạng đang đòi độc lập, Hong Kong đòi trở về với Anh Quốc. dân oan mất đất, dân nghèo lao động chiếm đa số ngấm ngầm bất mãn,… kinh tế suy sụp cũng là lúc mối bất an xã hội trỗi dậy thách thức nền chính trị Bắc Kinh.

Những điều nói trên chắc chắn giới lãnh đạo Bắc Kinh đều nhận thấy, nhưng chưa ai biết rõ ông Trump thật sự muốn gì.

Hai năm về trước không ai tiên đoán sẽ có chiến tranh thương mãi Mỹ – Trung nên cũng khó có thể đoán được khi kinh tế và ngoại giao không giải quyết được sẽ dẫn đến chiến tranh quân sự.

Cần nhớ chiến tranh quân sự đã được ông Trump đặt ưu tiên hàng đầu. Chả thế đầu tháng 3/2018, ông Trump cho công bố mức thuế 25% trên tất cả các mặt hàng thép nhập khẩu và 10% trên nhôm với lý do nước Mỹ dựa quá nhiều vào các quốc gia khác về kim lọai nên không thể tự sản xuất đủ vũ khí hoặc xe cộ một khi chiến tranh nổ ra.

Việt Nam trong cuộc chiến Mỹ – Trung.

Mô hình phát triển Việt Nam rập khuôn mô hình Trung Cộng. Bởi thế mọi việc xẩy ra với Trung cộng đều có thể xảy ra với Việt Nam. Ông Trump từng công khai nhắc nhở ông Nguyễn Xuân Phúc nên tìm cách cân bằng cán cân mậu dịch hai quốc gia.

Việt Nam còn là sân sau để Trung cộng tuồn hàng ra thế giới. Cuối tháng 5/2018, Bộ Thương mại Hoa Kỳ ra tuyên bố sẽ thu thuế chống bán phá giá 199,76% và thuế chống trợ cấp 256,44% đối với thép cuộn cán nguội được sản xuất tại Việt Nam sử dụng chất nền có nguồn gốc Trung Cộng.

Hà Nội thay vì lo cải cách cả kinh tế lẫn chính trị để giảm thiểu ảnh hưởng xấu của chiến tranh thương mãi Mỹ – Trung lại chọn con đường chiến tranh.

Theo tờ South China Morning Post, một kế hoạch hợp tác rộng lớn được ký kết giữa Bắc Kinh và Hà Nội vào năm ngoái, Trung cộng sẽ sản xuất hàng hóa của họ dọc theo biên giới Việt Trung và dán nhãn “Made in Vietnam” để né thuế của Hoa Kỳ.

Ký kết này nằm chiến lược “Một Vành đai, Một Con đường”, một chiến lược mà ông Trump đang thẳng tay tận diệt.

Kết

Chiến lược “Nước Mỹ Trên Hết” đã được đưa ra từ 70 năm về trước nhưng các vị Tổng Thống Mỹ tiền nhiệm đã không thể thực hiện để Trung cộng càng ngày càng vươn lên và sửa soạn qua mặt Hoa Kỳ.

Sở trường của ông Trump là chiến thuật. Trong lần tranh cử Tổng Thống các đối thủ của ông đều là những chính trị gia lỗi lạc nhiều kinh nghiệm chính trường. Họ thua ông vì không hiểu bước kế tiếp ông sẽ làm gì.

Mục tiêu của Tổng Thống Trump là xây dựng lại một trật tự mới với “Nước Mỹ Trên Hết”. Cuộc chiến thương mãi Mỹ – Trung vừa khai mạc thật khó nói thế giới sẽ đi về đâu.

Điều chắc chắn rằng Bắc Kinh sẽ yếu đi và ngay cả việc nội trị không chắc còn nắm được nếu cuộc chiến tiếp diễn lâu dài. Trung cộng đang yếu đi lại là cơ hội để Việt Nam thoát Trung theo hướng tự do và dân chủ.

Hoa Kỳ luôn nhắc nhở muốn có tự do và dân chủ chính người Việt phải giành lại đừng ngồi mà đợi Hoa Kỳ mang tới. Tổng Thống Trump lại luôn đòi hỏi sự công bằng, nên nếu muốn Việt Nam có tự do và dân chủ chúng ta phải hiểu rõ sự đóng góp và phải công bằng nhìn nhận nỗ lực của Tổng Thống Trump và của Hoa Kỳ.

Nguyễn Quang Duy

Melbourne, Úc Đại Lợi

Nhân Quyền Trong Chuyến Thăm Của Ngoại Trưởng Hoa Kỳ

Nhân Quyền Trong Chuyến Thăm Của Ngoại Trưởng Hoa Kỳ (RFA)

Ảnh của nguyenvandai

Nhân Quyền Trong Chuyến Thăm Của Ngoại Trưởng Hoa Kỳ

Cộng sản Việt Nam mang tù nhân chính trị Phạm Văn Trội ra mặc cả, trao đổi với Hoa Kỳ trong chuyến thăm của Ngoại trưởng Mike Pompeo tới Hà Nội.

Ngoại trưởng Mike Pompeo dạo phố Hà Nội.

Đầu tuần vừa qua, Bộ công an Việt Nam đã cho phép đại diện Đại sứ quan Hoa Kỳ tại Hà Nội vào Trại tạm giam B14 để gặp tù nhân chính trị Phạm Văn Trội. Theo chị Trang, vợ của anh Trội cho biết, Sứ quán Hoa Kỳ gửi thư thông báo cho chị biết về chuyến thăm anh Trội tại B14 với nội dung thăm hỏi sức khỏe và nguyện vọng cá nhân.

Sau đó, sáng thứ Bảy ngày 7 tháng 7, chị Trang vào Trại B14 để gửi quà tiếp tế cho chồng thì được biết anh Trội đã được chuyển tới nhà tù Nam Hà, thuộc tỉnh Hà Nam, nơi anh Trội đã từng thụ án 4 năm.

Ngay chiều đó, chị Trang đã mang theo rất nhiều đồ ăn để tiếp tế cho chồng đến nhà tù Nam Hà. Tại đây, chị Trang chỉ được gặp chồng mình qua phone và bị ngăn bởi vách kính. Nhà tù Nam Hà cương quyết từ chối việc chị Trang gửi đồ ăn cho chồng. Họ chỉ chấp nhận việc gửi tiền, họ nói dùng tiền để mua đồ ăn do nhà tù bán. Anh Trội nói với vợ mình rằng đồ ăn trong nhà tù bán đắt gấp 2 đến 3 lần giá thị trường. Và chất lượng thì chắc chắn không đảm bảo vệ sinh và an toàn. Chị Trang cho biết chị rất lo lắng về thức ăn mà nhà tù Nam Hà bán cho chồng chị và các tù nhân khác.

Tù nhân chính trị Phạm Văn Trội bị giam cùng với 7 tù chính trị khác trong một căn phòng chật hẹp, mái lợp tôn nên trong những ngày hè nóng nực, cuộc sống của những tù nhân chính trị tại nhà tù Nam Hà hết sức cực khổ.

Chính quyền CSVN hết sức nhẫn tâm và độc ác khi họ bắt cầm tù người dân của mình chỉ vì họ bày tỏ các quan điểm chính trị khác biệt. Khi đã cầm tù họ rồi, chính quyền CSVN còn nhẫn tâm chia rẽ tìm cảm vợ chồng, người thân của các tù nhân chính trị khi không cho họ được thăm gặp trực tiếp gia đình. Không cho họ được nhận những món ăn do chính người vợ, người thân của gửi. Bán đồ ăn cho tù nhân với giá cắt cổ, kinh doanh trên thân xác của người tù. Đó là bản chất phản cách mạng, phản động của đảng CSVN, chính quyền CSVN.

Trong nói chuyện với vợ, anh Trội cho biết anh chưa trả lời đại diện ĐSQ Hoa Kỳ là có đồng ý đi định cư tại Hoa Kỳ hay không, bởi anh cần giải quyết công việc gia đình trước khi đưa ra quyết định chính thức.

Bản thân tôi đều đã trải nghiệm qua hai lần bị cầm tù. Không bao giờ chính quyền CSVN cho đại diện Cơ quan Ngoại giao nước ngoài vào thăm gặp tù chính trị lại không vì lí do chính trị và đối ngoại. Trong trường hợp của tù nhân chính trị Phạm Văn Trội, đại diện ĐSQ Hoa Kỳ vào trại B14 gặp anh Trội chỉ vài ngày trước chuyến thăm của Ngoại trưởng Hoa Kỳ tới Hà Nội. Và đây chuyến thăm của Ngoại trưởng Mike Compeo rất quan trọng với CSVN. Ngoại trưởng Hoa Kỳ đã có cuộc gặp với Nguyễn Phú Trọng, Nguyễn Xuân Phúc và hội đàm với Phạm Bình Minh.

Việt Ngữ Và Bà Ngoại Mỹ

Bài số 5404-19-31245-v8060318

Định cư tại Mỹ từ 1994, Phương Hoa vừa làm nail vừa học. Năm 2012, bà tốt nghiệp ngành dạy trẻ tại Chapman University khi đã 62 tuổi và trở thành bà giáo tại Marrysville, thành phố cổ vùng Bắc Calif. Với loạt bài về Vietnam Museum, “Bảo Tàng Cho Những Người Lính Bị Bỏ Quên,” tác giả đã nhận giải chung kết 2014. và vẫn tiếp tục gắn bó với Viết Về Nước Mỹ. Sau đây, thêm một bài viết  mới của tác giả.

  ***
 Người Việt yêu tiếng Việt, là lẽ đương nhiên.  Nhưng phụ huynh người Mỹ yêu tiếng Việt mới là điều đặc biệt. 

Tuy dạy ngôn ngữ chính là tiếng Anh, tôi luôn khuyến khích phụ huynh người Việt và bạn bè thân hữu hãy cố gắng cho con em học tiếng Việt để bảo tồn văn hóa và ngôn ngữ chúng ta nơi hải ngoại. Tôi chưa bao giờ “dụ” một người Mỹ nào cho con cái họ đi học Việt Ngữ, vậy mà có duyên may tôi lại được một người Mỹ nhờ dạy tiếng Việt cho bà và cháu ngoại.

Thường ngày ngoài thời gian đi dạy và làm việc nhà, tôi lại còn bận thêm chuyện viết lách, phải chia thời gian thật kỹ để còn tập thể dục chút đỉnh, cho nên thời gian rảnh rất hiếm hoi. Một lần anh phó hiệu trưởng của trung tâm Việt Ngữ cách thành phố tôi ở khoảng ba chục dặm gọi nhờ tôi “take over” dùm lớp tiếng Việt vì cô giáo chính đã nghỉ dạy.  Tôi chỉ nhận lời dạy tạm một thời gian. Nhưng đến lớp, nhìn mười mấy cái miệng chim non mỗi ngày ê a tiếng Việt ngọng nghịu chen lẫn tiếng Anh, tôi yêu các em quá đỗi. Và tôi đành “hy sinh” các ngày thứ Bảy trong tuần để dạy luôn đến mấy mùa, cho tới khi gia đình dọn đi nơi khác.

Niên khóa mùa Thu năm đó bà con người Việt đưa con em đến ghi danh khá đông. Tôi mải mê đứng ngắm cái hàng dài phụ huynh chờ làm thủ tục, trong khi các em cặp trên vai chạy nhảy vui đùa xung quanh mà lòng bồi hồi nhớ lại những ngày tuổi thơ. Ngày tựu tường xưa tôi hớn hở trong quần áo mới, mang cặp đi nghêu ngao trên đường làng, hái hoa đuổi bướm bắt chuồn chuồn.  Những ngôi trường mái ngói rêu phong, có cây đa cổ thụ rợp bóng mát cạnh đình làng. Nhớ lại để mà quý mà thương các thầy cô, ban chấp hành, các vị cố vấn, và những thiện nguyện viên đã bỏ bao công sức để cho trường Việt Ngữ được tồn tại nơi hải ngoại.

Các lớp học xưa ở quê nhà có cả một hệ thống giáo dục của chính phủ Quốc Gia ủng hộ chở che. Nhưng những lớp Việt Ngữ nơi quê hương thứ hai này, ban điều hành và mọi người đã phải “tự biên tự diễn” tự lo liệu tất cả. Hầu hết giáo viên và nhân sự ở đây đều làm thiện nguyện, chỉ một số ít nhận chút lương tượng trưng.  Học phí thu vào một lần cho cả học kỳ chẳng được là bao, mà phải chi phí đủ thứ, từ dụng cụ giảng dạy đến thức ăn vặt cho bọn trẻ trong giờ chơi như bánh kẹo, nước, trái cây, rồi tốn kém cho các chương trình văn nghệ, lễ Tết này kia, làm cho ban điều hành đôi khi cũng phải chới với. May mắn là trường tiểu học thành phố cho mượn mấy phòng học trong những ngày cuối tuần nên khỏi phải trả tiền thuê địa điểm.

Ngày đầu tiên đến lớp tôi trao đổi với cô phụ giáo tên Linh về chương trình giảng dạy mà tôi soạn sẵn.  Vì trường không thể cung cấp sách và truyện Việt Ngữ để dạy, nên tôi tự soạn chương trình, vẽ những hình ảnh minh hoạ theo các mẫu tự giống như trong sách tiếng Anh để cho các em dễ nhớ. Tôi cũng mua các loại truyện nhi đồng Anh Ngữ về rồi dùng bút marker ghi chữ Việt thật lớn bên cạnh những hàng chữ tiếng Anh để đọc cho các em nghe và tập các em đọc. Chỉ là “ngộ biến tùng quyền”, nhưng về sau tôi thấy cách này dạy các em cũng rất hiệu quả.

Vì sách truyện các em học ở trường đều là tiếng Anh, nên dùng loại sách này dịch ra tiếng Việt đi kèm các em cảm thấy quen thuộc nên rất thích học và còn dễ nhớ nữa. Nhìn đám trẻ loi nhoi với độ tuổi từ 5 đến 6, có bé mới hơn 4 tuổi, tôi biết dạy lớp này không hề đơn giản chút nào. Là lớp vỡ lòng, phần lớn các em không biết nhiều tiếng Việt, chỉ nghe, nói, và hiểu tiếng Anh, vì ngày thường bọn trẻ đang học Mẫu Giáo hoặc lớp Một ở trường Mỹ.

Để các em cảm nhận được bầu không khí quen thuộc như ở trường Mỹ, khi phụ huynh đưa các em đến tôi và Linh ra tận cửa đón chào từng em và dắt vào chỗ ngồi. Thầy hiệu trưởng vô lớp, giới thiệu chúng tôi với đám trò nhỏ rồi đi qua các phòng khác.

Bắt đầu buổi dạy, tôi nói tiếng Việt, nhưng nhiều em ngồi ngớ ra tỏ vẻ không hiểu, nên tôi phải dùng cả hai ngôn ngữ Việt Anh để làm quen các em.  Sau đó chúng tôi bày bọn trẻ tự viết tên theo tiếng Việt vào mảnh giấy nhỏ rồi giúp chúng xếp thành hình tam giác để trước mặt cho các bạn chung bàn có thể đọc và nhớ tên nhau. Bất chợt tôi nhìn ra cửa sổ và thấy một phụ nữ Mỹ đứng dán mắt nhìn chăm chú vào lớp học. Tôi đưa tay vẩy chào bà rồi trở lại làm việc với đám học trò.

Không ngờ lát sau thì có tiếng gõ cửa. Tôi ra mở và thấy người đàn bà Mỹ khi nãy dắt một đứa bé gái xin được nói chuyện với tôi.  Tôi tự giới thiệu tên, bà cũng cho biết tên bà là Kathy và đứa cháu gái tên Daisy rồi bà nói bằng giọng rất tha thiết:

 – Cô giáo à! Nãy giờ từ ngoài kia tôi đã quan sát và rất thích cách dạy của cô, nói tiếng Việt bọn nhỏ không hiểu thì cô giải thích thêm bằng Anh Ngữ và tụi nó đã nghe lời, làm theo những gì cô dạy. Thật tốt quá. Vậy nên tôi đã mang đứa cháu này của tôi từ một lớp khác ở phòng bên kia sang đây nhờ cô giúp nó. Tôi chưa kịp trả lời bà đã nói tiếp giọng nài nỉ: – Làm ơn đi mà!

Tôi thấy hơi bất ngờ, hỏi bà làm như vậy có tiện không vì tôi là cô giáo mới của lớp này nên ngại quá. Bà trấn an tôi, nói không sao vì bà đã giải thích cho thầy giáo lớp bên kia hiểu rồi, vì đứa cháu của bà thuộc dạng “đặc biệt” nên bà cần phải chọn cô giáo cho nó.

Nghe nói học trò “đặc biệt” là tôi đã giật mình kêu khổ thầm. Trong thời gian đi thực tập và đi dạy tôi đã gặp nhiều em bé thuộc loại đặc biệt và vất vả không ít, như trường hợp đứa trẻ bị tổn thương chuyển sang bệnh tự kỷ tên Athan mà tôi đã từng kể trong một bài viết trước đây. 

Vì không muốn làm mất lòng người giáo viên lớp bên cạnh, nơi mà bà đã lấy đứa cháu ra khỏi lớp, ngại vị đó sẽ tự ái thì không hay, tôi định từ chối. Nhưng khi nhìn bé Daisy, trái tim tôi bỗng dưng thắt lại. Bé gái này xinh như một con búp bê, mà sao thần sắc lại vô cùng bạc nhược như không còn sức sống.  Dù có làn da trắng, mặt mũi bé tái xanh, đôi mắt như vô hồn nhìn tận đâu đâu, bé không đáp lại khi tôi chào bé. Tôi hỏi thêm vài câu thì được biết Kathy là bà ngoại của bé. Bà Kathy thấy tôi không phản đối biết tôi nhận lời nên ôm lấy bé vỗ vỗ vào bờ vai nó:

– Daisy, đây là cô giáo của con, hãy ở lại học nhé! Con bé nhìn trừng trừng vào bà, rồi nhìn qua tôi mà vẫn không đáp lại lời nào.  Bà xoay qua tôi: – Cô làm ơn để ý kỹ dùm cháu, dù tinh thần có chút bất ổn, bé rất ngoan chứ không quậy phá đâu. Trước đây nó là đứa trẻ bình thường, rất thông minh nhanh nhẹn và hoạt bát. Chỉ là sau khi mẹ mất tinh thần Daisy mới suy sụp trầm trọng như thế. Bé nghe thì hiểu hết, nhưng không chịu mở miệng nói chuyện, chúng tôi đã nhờ nhiều bác sĩ, chuyên gia tâm lý chạy chữa cho bé, nhưng vẫn không ăn thua.

Tôi thấy thương đứa bé đến xót xa, mới chừng này tuổi mà đã mồ côi mẹ thật là tội nghiệp. Bà Kathy cám ơn rối rít khi tôi trả lời sẽ nhận Daisy. Bà chào tôi ra về, nhưng suốt buổi học tôi thấy bà vẫn đứng ngoài cửa sổ dõi mắt nhìn vào lớp quan sát đứa cháu, làm tôi dù chăm chú dạy mà cũng có chút hơi…lúng túng, giống như ngày xưa khi dạy thực tập có các giáo sư đứng sau bức màn theo dõi chấm điểm vậy.

Điều đặc biệt làm tôi cảm động, là tấm lòng thiết tha mong muốn cháu mình học được tiếng Việt của bà ngoại Mỹ Trắng này. Mỗi thứ Bảy cuối tuần thay vì đưa cháu đi dã ngoại, đi chơi xa như phần đông những gia đình Mỹ, bà chịu khó đưa cháu đến trường Việt Ngữ, và chưa bao giờ bỏ một ngày nào.

Không phải chỉ ngày đầu, hầu như mỗi buổi học của Daisy bà Kathy đều đứng ngoài cửa kính nhìn vào, lúc lớp ra chơi thì bà lảng vảng gần đó quan sát, khi vô lớp lại thấy bà đứng bên ngoài. Mỗi khi tan lớp học, bà vào nhận cháu lúc nào cũng hỏi tôi hôm nay Daisy làm những gì, có viết, có nói được tiếng nào không, có nghe lời cô không. Cảm động vì tấm lòng của bà chúng tôi gom góp hết bài học, bài tập viết, tập vẽ của các em không bỏ sót một bài nào, cho Daisy và bọn nhỏ mang về khoe với gia đình. 

Đáng buồn là học mấy tuần rồi mà tình trạng bé Daisy vẫn như ngày đầu đến lớp chứ chẳng khá hơn chút nào. Tôi và Linh rất thương con bé, luôn luôn kèm cặp, vỗ về chăm sóc đặc biệt, mua cho bé những món đồ chơi nho nhỏ, và nói chuyện với bé thường xuyên. Bé nghe và hiểu hết những gì tôi nói, kêu làm thì làm, bảo viết thì viết, vẽ cũng đẹp, cắt giấy cũng okay, viết chữ cũng rất đúng. Nhưng bé chỉ đáp lại bằng gật đầu hay lắc đầu, chứ tuyệt không mở miệng. Lúc nào con bé nhìn cũng lẻ loi, cô đơn rất tội nghiệp.

Còn vài tháng nữa thì đến Tết Trung Thu, trường Việt Ngữ tổ chức đêm văn nghệ Trăng Rằm để nhắc nhở các em về cái Tết Trăng Tròn truyền thống của trẻ em Việt Nam. Các tiết mục được chuẩn bị dàn dựng kỹ lưỡng, mỗi thầy cô lớp lớn sẽ tập dợt cho các em lớp mình trình diễn một màn. Các cô phụ trách dạy những điệu múa cổ truyền Việt Nam rộn ràng bàn tính, gửi về Việt Nam mua những chiếc gùi tí hon, đặt may trang phục đầy sắc màu cho các điệu múa của người Dân Tộc.

Lớp tôi dạy các em còn khá nhỏ nên thầy hiệu trưởng cho tôi toàn quyền quyết định chọn bất cứ màn trình diễn nào tiện cho các em. Tôi chọn tiết mục đơn giản nhất, là sẽ mở lên bài hát “Rước Đèn Tháng Tám” của nhạc sĩ Đức Quỳnh, rồi cho các em xách lồng đèn vừa đi vòng sân khấu vừa hát theo băng đĩa. Tôi và Linh cắt dán cho mỗi em một chiếc mũ giống vương miện với đủ màu sắc. Trang phục thì em nào có gì mặc nấy, áo bà ba, áo dài truyền thống, đồng phục học sinh của trường các em đang theo học, đồ bình thường…

Bà Kathy nghe có văn nghệ Tết Trung Thu cho các em thì mừng lắm. Bà thấy có vài đứa bé mặc áo dài chữ thọ truyền thống Việt Nam thì thích thú nên nhờ tôi đến tiệm người Việt mua dùm một bộ màu hồng cho Daisy.  Những ngày Chúa Nhật chúng tôi tập dợt cho các bé bà đều đưa Daisy đến và ở lại xem từ đầu đến cuối. Các em nhỏ rất hào hứng, cùng nhau đi vòng quanh phòng học và hát theo “Tết Trung Thu rước đèn đi chơi, em rước đèn đi khắp phố phường…”

Ngày đầu tập dượt, cả lớp vui vẻ. Khổ nỗi, bé Daisy nhất quyết không tham gia tập dợt dù tôi và bà ngoại bé hết sức dỗ dành. Tội nghiệp bà Kathy, cố gắng mọi cách cho bé tham gia mà vẫn không thành công. Dầu vậy bà không chịu bỏ cuộc, dù đưa bé đến chỉ để bé nhìn các bạn bà vẫn làm.

Đến giờ giải lao của buổi tập thứ hai, tôi ra ngồi nơi băng ghế ngoài sân trường canh chừng bọn nhỏ chơi đùa sau khi nhận phần quà ăn vặt và nước trái cây. Daisy cũng nhận phần bánh của mình và đứng ăn một cách từ tốn chỗ bồn hoa. Bỗng bà Kathy bước lại và ngồi xuống cạnh tôi.

– Xin lỗi bà! Tôi nói, mắt nhìn Daisy. – Tôi đã cố gắng để giúp Daisy hoà nhập tham gia tập luyện văn nghệ cùng với các bạn, nhưng không thành công. Dù tôi từng gặp và giúp thay đổi được nhiều học sinh có tình trạng “đặc biệt”, nhưng với Daisy thì đành bó tay rồi!

– Không phải lỗi do cô đâu! Bà nói giọng thật buồn. – Bữa giờ tôi chưa có dịp tâm sự chi tiết cùng cô về nguyên nhân đã khiến bé bị như vậy.

– Có phải bé bị bệnh tự kỷ không? -Cuối cùng tôi cũng đã hỏi ra một câu không đáng hỏi mà tôi cố dằn lòng lâu nay. – Tôi cũng từng gặp nhiều em bị tình trạng như bé vậy. Chịu khó chăm sóc kỹ càng, đôi khi sau một thời gian thì bé sẽ khá trở lại.

Bà cười buồn:

– Cũng mong là vậy. Đã hơn sáu tháng rồi, không biết đến bao giờ đây.

– Tội nghiệp bé quá! Tôi nói. – Tuy vậy, Daisy vẫn còn diễm phúc có bà ngoại tốt như bà. Tôi thấy bà lo lắng chăm sóc bé đủ điều đâu thua gì mẹ ruột.

– Thật ra, tôi không phải là bà ngoại ruột của Daisy đâu, ngoại ruột bé là người Việt Nam.

– Ủa? Tôi kêu lên. – Sao bé không có vẻ gì giống người Việt hết? Vậy bà ngoại ruột bé đâu rồi? 

– Mẹ bé Daisy là trẻ lai, con riêng của chồng tôi. Bà ngoại bé mất trước, nửa năm sau là mẹ nó mất luôn. Cho nên nếu tôi không giúp thì chẳng còn ai trên đời này giúp cho bé cả!

– Trời! Sao mà con bé tội nghiệp đến thế! Tôi kêu lên lần nữa và nhìn bà chăm chú.

Thấy tôi tỏ vẻ ngạc nhiên, bà Kathy do dự một chút, rồi bắt đầu kể tôi nghe về thảm họa của gia đình bé Daisy.  Giọng bà nghe thật buồn giữa tiếng nô đùa huyên náo của đám học trò.

Chồng bà, ông Robert từng là một cựu chiến binh Việt Nam. Bà trẻ hơn ông gần chục tuổi. Hai người kết hôn sau khi ông trở về từ Việt Nam, đi học tiếp tốt nghiệp luật sư và ra đi làm. 

Thời gian chiến đấu bên Việt Nam, Robert còn là chàng trai độc thân. Năm 1974, sau khi anh rời Việt Nam trở về Mỹ, Tha, cô bạn gái người Việt nơi anh đồn trú mới biết mình có thai. Sau đó Robert gửi thư qua Việt Nam, và cô ấy nhờ người viết dùm thư báo cho anh biết chuyện đứa con trong bụng. Robert đã hồi âm là sẽ tìm cách qua Việt Nam lần nữa để đem cô qua Mỹ. Tuy nhiên, ngay sau đó chiến tranh lan tới vùng cô ở nên sau cái thư thứ hai của Robert là họ bị mất liên lạc cho tới tháng Tư năm 1975. 

Kể tới đây bà Kathy thở dài:

– Tha sinh con gái đặt tên là My, và sau chiến tranh mẹ con cô ấy bị đuổi đi vùng rừng núi sống cuộc đời vất vả đói khát, thật là tội nghiệp.

– Đúng rồi! Tôi tiếp lời bà. – Sau 1975, những người có con lai bị chế độ mới đối xử rất tệ, cũng giống như gia đình tôi, chồng tôi là quân nhân Nam Việt Nam nên chúng tôi từ thành phố cũng bị đuổi đi vùng rừng sâu nước độc mà họ gọi là kinh tế mới để phát rừng trồng trọt mà sống!

Bà Kathy kể tiếp. 

– Trong những năm con lai được đưa qua Mỹ, chồng tôi Robert cố gắng tìm kiếm mẹ con bà ấy nhưng không được.  Bà Tha vì đau yếu triền miên, con gái lớn lên cơ cực không được học hành nên họ đã không còn nghĩ đến việc tìm lại ông ấy. Mãi đến sau này, hội thánh Tin Lành giúp tìm lại được bọn họ, nhờ vào lá thư sau cùng chồng tôi gửi bà Tha còn dấu được mang theo, tuy đã cũ nát và phai màu, chỉ còn nhận ra mỗi chữ ký của Robert mà thôi.  Khi chồng tôi gặp lại được họ, thì bé Daisy đã hai tuổi. Nhưng rồi vì sức yếu bà Tha đã ra đi, bỏ lại My đứa con gái còm cõi và đứa cháu ngoại tội nghiệp này.

– Chuyện quả thật ly kỳ! Tôi nói. – Và thật là tội nghiệp! Nhưng cũng còn may, Thượng Đế đã giúp họ tìm lại được ông ấy trước khi họ lìa đời. Cho nên bây giờ bé Daisy mới có chỗ nương thân mà không phải vào viện mồ côi. Còn cha của bé đâu hả bà?

Bà Kathy lắc đầu:

– Chúng tôi thật tình không biết! My bị chứng còi xương vì thuở nhỏ nuôi dưỡng trong tình trạng đói khổ nên lớn không nổi, gần bốn chục tuổi mà nhỏ xíu như đứa trẻ mười mấy, lại ốm yếu, dù mặt mũi nhìn cũng okay mà chẳng có ai thương. Nhưng rồi không biết cái đứa khốn kiếp nào đã dụ con nhỏ và làm cho nó mang bầu. Khi gặp lại chồng tôi rất giận, tra hỏi mãi muốn tìm thằng đó để trừng trị, nhưng My không chịu nói tên cha của đứa bé là ai. Gia đình họ sau đó dọn về sống cùng thành phố với chúng tôi. Tôi đã chứng kiến Daisy rất thương bà ngoại Tha và bà cũng cưng quý bé hơn bất cứ thứ gì. Bà nuôi bé kỹ càng, ngày lo cho ăn uống, tối hát ru bé ngủ. Bé ít khi ngủ với mẹ đến khi bà ngoại mất.

– Vậy mẹ bé bị tai nạn ra sao mà mất?

– Bị xe đụng, mới năm ngoái thôi. Hôm đó My đưa Daisy đi Walmart, đậu xe xong My dắt con bé đi vào thì một bà già lui xe đụng phải My. Thay vì đạp thắng, bà hoảng hốt đạp ga và cưỡi lên người My trước sự chứng kiến của Daisy.

– Trời đất ơi! Tôi thấy lạnh cả người, và tôi nói như muốn khóc.  – Thảo nào! Bé đã bị hai cú sốc quá lớn, mất bà rồi lại mất mẹ trong một thời gian ngắn làm sao trái tim bé bỏng chịu nổi chứ!

Giọng bà Kathy cũng trở nên nghẹn ngào:

– Robert nhà tôi đau lòng vô kể. – Ông ấy nằm liệt giường cả tháng trời. Rồi khi dậy được thì bắt đầu uống rượu để quên. Tôi phải giúp ông ấy, đưa Daisy về ở vói chúng tôi và lo cho nó, vì ngoài tôi ra không còn ai có thể giúp bé hết! May mà hai đứa con của chúng tôi đã lớn và dọn ra ngoài hết rồi.

Tôi thật cảm phục tấm lòng nhân hậu của bà Kathy. Không có bà, Daisy tội nghiệp biết làm sao. Người ta nói người Mỹ rất lạnh lùng và rạch ròi về tình cảm liên quan của gia đình, hay đúng hơn là “mạnh ai nấy mạnh.” Nhưng bà Kathy đã thương yêu đứa cháu ngoại của chồng mình bằng cả trái tim của người bà, người mẹ ruột. Thật là chuyện hiếm thấy. Tôi nói với bà suy nghĩ của tôi.

– Đó là chuyện tôi phải làm mà. Kathy nói với vẻ khiêm nhượng. – Chỉ có điều là từ khi vợ chồng tôi đem bé về nuôi, bé không có cơ hội nói tiếng Việt với ai hết. Đó là lý do Bác sĩ tâm lý kêu tôi cho bé đi học Việt Ngữ. Nhưng đến giờ bé cũng chưa nói được câu nào. Thật là buồn!

Nói đến đây bà Kathy chào tôi, nói bà cần đi toa lét. Tôi ngồi suy nghĩ lan man, chợt từ đâu hai đứa học sinh lớp lớn rượt đuổi nhau chạy ào qua sân trường. Một đứa bỗng đâm sầm vào Daisy làm con bé ngã xuống đất, và nó khóc thét lên. Tôi vội chạy tới đỡ bé dậy, vén áo đầm bé lên thì thấy nơi đầu gối bị một vết thâm tím. Đau đớn làm bé khóc không ngừng. Tôi dắt Daisy lại chỗ bàn cung cấp thức ăn, chộp vội chai nước trái cây còn lạnh rồi đưa bé trở lại chỗ ngồi. Đặt bé ngồi trên đùi, tôi lăn nhè nhẹ chai nước lên chỗ bầm để hơi lạnh làm cho tan sưng.

Con bé có lẽ bớt đau nên nín khóc ngồi im, đầu tựa vào ngực tôi. Ôm đứa trẻ vào lòng, tôi chợt nhớ lại những gì bà Kathy vừa kể, và một niềm thương cảm dâng lên làm tôi nghẹn ngào. Tai hoạ đã giáng xuống đầu đứa bé tội nghiệp này, còn nhỏ xíu mà đã chịu mồ côi, chứng kiến cảnh mẹ mất kinh hoàng bảo sao bé không bị chấn động tâm thần cho được. Tôi từng tuổi này mà khi mất mẹ còn đau đớn vô ngần, huống chi đứa bé còn đang cần sự vỗ về của mẹ. Suy nghĩ miên man trong vô thức, tự nhiên bàn tay tôi vỗ nhè nhẹ lên vai Daisy và buột miệng hát bâng quơ nho nhỏ vài câu ru em:

– Ầu ơ… Ví dầu cầu ván đóng đinh, cầu tre lắt lẻo gập ghềnh khó đi. Khó đi mẹ dắt con đi, con thi trường học… mẹ thi trường đời…

Đột nhiên tôi giật mình vì cảm giác có một bàn tay nhỏ mềm mại sờ lên mặt tôi. Rồi có tiếng gọi:

– Cô ơi!

Tôi sững sờ, không tin vào tai mình. Đó là tiếng của bé Daisy. Tôi nhìn xuống, thì ra là bé gọi tôi, bàn tay bé vẫn còn sờ lên mặt tôi, ánh mắt bé ngước nhìn thật là thân thiện và đầy vẻ tin cậy.

– Con mới gọi cô hả? Tôi lập cập hỏi, cảm thấy tim mình đập thật nhanh.

– Cô ơi! Daisy gọi lần nữa. – Con… lạnh…

Chai nước trái cây trên đầu gối Daisy rời khỏi tay tôi, rơi đánh bộp xuống đất. Tôi đưa bàn tay lạnh ngắt vì nãy giờ cầm chai nước, nắm lấy bàn tay nhỏ xíu đang sờ mặt tôi và hôn lên đó.  Nước mắt tôi rơi làm ướt tay con bé. Vậy là bé đã mở miệng. – Cám ơn con! Tôi thì thầm, siết chặt bé vào lòng.

– Oh my God!

Có tiếng kêu đầy ngạc nhiên bên cạnh. Tôi quay lại thì thấy bà Kathy đang đứng mồm há hốc, mắt trợn tròn nhìn chằm chằm vào Daisy.

– Bé vừa gọi tôi “Cô ơi” bằng tiếng Việt đấy bà ạ! Tôi la lên với bà bằng nỗi vui mừng khôn tả. Bà Kathy nghe thế thì kêu to hơn:

– God! Chúa ơi! Con bé đã nói được! Bà nói xong chạy lại ngồi xuống cạnh tôi rồi choàng tay qua ôm lấy Daisy, nói trong tiếng khóc: – Oh My God! Cháu tôi đã nói chuyện lại được rồi! Thật không uổng công tôi đưa bé đến đây!

Và bà lấy điện thoại ra gọi ông chồng, líu lo hớn hở khoe với ông Robert về chuyện bé Daisy đã nói được, mà còn nói tiếng Việt.

Tôi cũng cảm động đến nghẹn lời.  Hít sâu và thở vài hơi, tôi kể lại cho bà Kathy nghe về lời ru tiếng Việt tôi vừa hát ru để vỗ về cho bé nín khóc vì bị ngã sưng đầu gối. Lời ru mà bất cứ người mẹ, người bà Việt Nam nào cũng biết hát ru cho các bé thơ. Vậy là nhờ tiếng ru vô tình của tôi dỗ dành đã đánh thức được tâm trí của bé. Có lẽ là bà ngoại quá cố của bé hay mẹ bé cũng đã từng hát ru cho bé ngủ bằng bài hát ru này chăng?

Bà Kathy tỏ vẻ mừng rỡ vô cùng, luôn miệng lập đi lập lại hai chữ “Thần kỳ! Thần kỳ” (Miracle!).

Tôi cũng thấy quả đúng là thần kỳ! Lời ru con của người mẹ Việt Nam đã đánh thức được tâm trí bị đóng băng của đứa bé. Vô lại phòng tập, tôi đội cho Daisy chiếc vương miện và đưa bé cái lồng đèn. Lần này bé không đẩy ra nữa, mà nhập vào cũng các bạn rồi cầm lồng đèn đi vòng quanh, miệng bé cũng bập bẹ hát theo bài “Rước Đèn Tháng Tám.

Lúc chào tôi ra về, bà Kathy bất chợt cầm lấy tay tôi và nói một cách thiết tha:

– Cô giáo à! Tôi muôn vàn cám ơn cô! (Millions thanks!) Nhờ cô, mà bé Daisy đã nói lại được. Tôi nghĩ mình cũng có lỗi, vì trong nhà mọi người đều nói tiếng Anh, đáng lý tôi phải cho bé đi học tiếng Việt sớm hơn, hoặc chí ít tôi cũng phải tìm bạn Việt Nam cho chơi với bé! Bà do dự một chút rồi nói tiếp: – Tôi vừa nghĩ ra chuyện này, không biết cô có thể giúp tôi chăng?

– Bà cứ nói, nếu làm được tôi sẽ không ngại đâu.

– Tôi muốn học tiếng Việt! Bà cười vẻ bẽn lẽn. – Chắc là khó lắm đây, tôi chẳng biết có học nổi không. Nhưng tôi rất muốn học để về nhà tôi có thể nói chuyện trao đổi chút đỉnh vừa tiếng Việt vừa tiếng Anh với Daisy. 

Nghĩ tới cái cảnh lâu nay bé không nói được lời nào tôi thương quá!

Tôi thật xúc động vì cái tình cảm bà Kathy dành cho Daisy. Tự nghĩ nếu mình ở vai trò “bà ngoại ghẻ” như bà không biết có đủ rộng lượng để làm như bà ấy hay không.

– Sure! Chắc chắn rồi! Tôi nói. – Bà là một bà ngoại tuyệt vời! Tôi rất vui được làm điều này cho bà. Tiếng Việt học thú vị lắm chứ không khó đâu! Bà sẽ học được!

Tôi kể bà nghe về cô ca sĩ Mỹ tóc vàng Dalena ban đầu không hể biết tiếng Việt, nhưng giờ thì hát tiếng Việt hay nổi tiếng khắp nơi, nhiều chương trình, băng đĩa, sân khấu tiếng Việt đã mời cô đến hát và cô có rất nhiều fan hâm mộ người Việt khắp nơi trên thế giới.

Bà Kathy mừng quính:

– Oh yeah! Thú vị thật! Robert chắc chắn sẽ vui lắm!

Từ đó mỗi buổi học bà Kathy đưa bé Daisy đến tôi kêu bà vô lớp ngồi học chung với  Daisy. Tan học ra ngoài tôi nán lại nửa giờ đưa bà và bé Daisy vô ngồi trong xe tôi để dạy thêm cho họ. Ông xã tôi nghe kể chọc là tôi mở “Lớp học trong xe”.

Tôi về soạn thêm nhiều câu đàm thoại ngắn hàng ngày và những câu chào hỏi thông thường bên trên viết tiếng Việt bên dưới tiếng Anh và đưa cho bà Kathy đem về nhà học. Bà ấy rất thông minh và ham học. Bà kể ngày xưa bà từng học tiếng Tây Ban Nha (Spanish), ngôn ngữ mà cách phát âm gần giống tiếng Việt nên bây giờ học tiếng Việt khá dễ dàng.  Bà đã nói đúng, tiếng Tây Ban Nha cách dùng chữ cũng tương tự Việt Ngữ của chúng ta, tính từ luôn đứng sau danh từ chứ không phải đứng trước như tiếng Anh. (Tiếng Anh: The red house, Việt: Cái nhà đỏ, Spanish: La casa roja).

Daisy từ đó cũng siêng hơn nên tiếng bộ rất nhiều. Bà cháu học bằng cách mỗi ngày về nhà sau khi Daisy học và làm bài tập ở trường xong, thì hai bà cháu thực tập tiếng Việt với nhau. Mỗi buổi đến học bà đều khoe với tôi hai bà cháu học được bao nhiêu chữ. Bà cho tôi biết từ khi Daisy nói chuyện bình thường ông Robert đã thấy khoẻ hẳn ra và không uống rượu nữa. Hai người còn tính chuyện khi Daisy lớn lên, thế nào họ cũng sẽ đưa Daisy đi du lịch Việt nam một chuyến về thăm lại quê ngoại bé, cũng là nơi ông Robert từng đóng quân ngày xưa.

Rồi ngày văn nghệ Trung Thu cũng đến. Tối đó, sau khi sắp xếp cho tiết mục lớp tôi xong thì tôi giao lại cho cô Linh trông chừng bọn trẻ, tôi ra bên ngoài tìm ông xã. Tôi còn đang nhìn dáo dác, bỗng đâu bà Kathy đưa ông Robert lại gặp tôi, trên tay ông cầm một bó hoa. Mặc áo khoác màu lính, đầu đội mũ dìm có chữ “Viet Vet” và hàm râu quai nón, trông ông rất oai phong. Thảo nào bà Kathy lại yêu ông đến thế, tôi mỉm cười thầm nghĩ. Trong lòng tôi rất cảm động, Robert là luật sư đã về hưu, mà vẫn thích trang phục kiểu nhà binh thuở còn đi chiến đấu, chứng tỏ ông mê đời binh nghiệp hơn là cái nghề làm thầy cãi kiếm nhiều tiền sau này. Ông nghiêng mình chào và trao bó hoa cho tôi:

– Cám ơn cô thật nhiều, đã giúp cho Daisy nhà tôi trở lại trạng thái bình thường. Không thể nào nói hết lòng cám ơn của gia đình tôi đối với cô đâu!

– Dạ tôi không có công gì lớn đâu ông! Tôi cười, quay sang bà Kathy: – Ông phải cám ơn bà nhà mới đúng! Kathy quả là người phụ nữ thật nhân hậu. Ông có phúc lắm, bà Kathy đã thương và lo lắng chăm sóc bé Daisy rất thật lòng, lại còn chịu khó đi học tiếng Việt để còn nói chuyện với Daisy nữa chứ.

Ông cười, nụ cười tràn đầy hạnh phúc:

– Ở nhà Bà ấy và Daisy còn dạy tôi vài chữ tiếng Việt nữa đó! Tôi ở Việt Nam hơn một năm nhưng chỉ biết được mấy chữ “Xin chao”, “Cam on” thôi. Bà ấy nói học tiếng Việt thật là thú vị.

Tới đây thì loa thông báo buổi lễ sắp bắt đầu, tôi phải chào từ giã ông bà để vào cùng cô phụ giáo chuẩn bị cho tiết mục của lớp tôi.

Buổi lễ Tết Trung Thu hôm ấy thật là vui nhộn, các bài hát Trung Thu, điệu múa, kịch nói. Nhờ sự tận tâm của quý thầy cô, các em trình diễn hết mình, nhìn rất chuyên nghiệp, và nhận được nhiều tràng pháo tay vang dội.

Đến tiết mục “Rước Đèn” của lớp tôi, tôi đứng chỗ góc khán đài quan sát các em trình diễn. Chúng tôi trang điểm cho tất cả các em, kể cả con trai, bé nào cũng đều má đỏ môi hồng xinh xắn. Daisy nhìn rất dễ thương trong áo dài chữ thọ màu hồng, tay cầm lồng đèn con cá, vừa đi cùng các bạn vừa hát theo bài “Rước Đèn” trong CD. Bé bước lắc lư theo điệu nhạc, miệng hát tay ve vẩy lồng đèn, mặt mày rạng rỡ dưới ánh đèn sân khấu:

“Tết Trung Thu rước đèn đi chơi
Em rước đèn đi khắp phố phường
Lòng vui sướng với đèn trong tay
Em múa ca trong ánh trăng rằm…”

Liếc mắt qua chỗ vợ chồng bà Kathy, tôi thấy ông Robert cầm tay bà đưa lên cao vung vẩy qua lại theo nhịp bài hát của các bé, miệng hai người cười đến như không thể khép lại…

Giáng Sinh năm đó, tôi nhận được một giỏ quà với đủ loại trái cây tươi, được cắt sẵn theo những hình ngôi sao, trái tim, chim, cá… rồi nhúng vào sô cô la, của hảng “Edible Fresh Fruit Arrangements” đem giao tận nhà, có kèm theo tấm thiệp ghi bằng tiếng Việt, “Chúc Mừng Giáng Sinh Cô Giáo Linda. Học trò cô: Kathy và Daisy.”

Phương Hoa

Bà Bill Gate : một Bồ Tát của nhân loại

NGẢ MŨ TRƯỚC TẤM LÒNG BỒ TÁT

CỦA PHU NHÂN BILL GATES

Bồ Tát Quán Thế Âm được coi như vị Bồ-tát đầy tình thương, luôn luôn sẵn sàng cứu độ, giúp đỡ, chăm sóc mọi người, mọi chúng sinh khi cần thiết.
Bồ-tát Quán Thế Âm đã được tượng trưng trong truyền thống Phật giáo bằng hình ảnh một người nữ có ngàn con mắt để thấu hiểu và ngàn cách tay để giúp đỡ chúng sinh.

Bồ-tát Quán Thế Âm trong chân nghĩa thực sự, không phải là “một vị” Bồ-tát, mà là một lực lượng (force) vĩ đại của tình thương, có mặt khắp nơi, vô sở bất tại (omnipresent). Bạn là một người bình thường, nhưng trước một tình huống thương tâm, bạn bỗng quên mình lao người ra giúp đỡ kẻ bị nạn. Ngay chính lúc đó, Bồ-tát Quán Thế Âm đã thị hiện trong bạn, hay nói cách khác bạn đã là sự thị hiên của Bồ-tát Quán Thế Âm trong thế giớinày. (Thư Viện Hoa Sen)

Bill & Melinda Gates

Thông qua quỹ từ thiện Bill & Melinda Gates, 
vợ chồng tỷ phú này đã dành phần lớn 
tài sản của mình tài trợ cho giáo dục
y tế và người nghèo.

Là phu nhân của tỷ phú Bill Gates, bà Melinda Gates khôngquan tâm đến đồ trang sức, quần áo đắt tiền…, mà luôn hướng tới nâng cao sức khỏe cộng đồng ở quy mô quốc tế.

Sau khi cưới tỷ phú Bill Gates, Melinda bắt đầu làm từ thiệnmột cách khá thầm lặng.

Vợ chồng tỷ phú này kết hôn năm 1994 và hai người đã có 3 mặt con: 2 gái, 1 trai. Trước khi hẹn hò với chồng mình, bà Melinda Gates đã có 9 năm làm việc tại Microsoft và từng giữ chức vụ Giám đốc phụ trách các sản phẩm thông tin của tập đoàn này. 

Tháng 1/1994, Melinda rời khỏi Microsoft và sát cánh cùng chồng trong cương vị đồng chủ tịch quỹ tài trợ lớn nhất hànhtinh Bill & Melinda Gates. Quỹ này đã có tổng tài sản lên tới 29,1 tỷ USD và luôn đi đầu trong chiến dịch nâng cao sức khỏe cộng đồng ở quy mô quốc tế.

Có lần, vợ chồng Bill Gates đã tặng máy vi tính xách tay cho người dân ở các ngôi làng ở khu vực cận Sahara (châu Phi). Nhưng rồi vợ chồng bà nhận ra người dân lục địa đen cần thức ăn để no bụng và thuốc men đểchống lại bệnh tật chứ không phải là những sản phẩm công nghệ xa xỉ.

Chính vì vậy, họ bắt đầu mua và tìm đọc rất nhiều sách về các bệnh lây lan vì ký sinh trùng, về hệ miễn dịch, về cách phòng bệnh… 

“Bạn không thể nói về chuyện tài trợ cho thuốc chống sốt rét nếu như bạn không hiểu rõ chu trình sống của con muỗi. Làm từ thiện không chỉ đơn giản là ký séc chi tiền”, bà Melinda nói.

Quỹ từ thiện Bill & Melinda Gates (BMGF) bắt đầu hoạt động với quy mô nhỏ vào năm 1997 rồi ra mắt chính thức vào năm 2000.

Vợ chồng Gates đã cam kết trao tặng hết 95% tài sản khổng lồ của mình (ước tính khoảng 46 tỷ USD) cho quỹ BMGF cho mục đích tiêm vắc-xin và tạo hệ miễn dịch cho trẻ em.

Hồi đầu năm 2011, BMGF đã tặng cho Liên minh Vắc-xin và miễn dịch toàn cầu (Gavi) 750 triệu USD – một trong những món quà cá nhân lớn nhất lịch sử.

Những lần tài trợ trước đó của vợ chồng Bill Gates đã giúp tiêm phòng viêm gan siêu vi B cho 43 triệu trẻ em, giúp giảm 39% tỷ lệ trẻ em bị sởi. Ngoài ra, BMGF còn chi mạnh cho các dự án khoa học nghiên cứu vắc-xin và thuốc men, trong đó phải kể đến chương trình trị giá 35 triệu USD để thử nghiệm vắc-xin chống sốt rét ở Zambia.

Cuộc sống hàng ngày của nữ tỷ phú có tấm lòng nhân ái

 

bill gates

Vợ chồng tỷ phú Bill Gates dành phần lớn 
thời gian cho từ thiện xã hội toàn cầu.

Trong một cuộc phỏng vấn gần đây, nữ tỷ phú Melinda Gates chia sẻ về kế hoạch hiện tại của mình là dự án cung cấp biện pháp tránh thai hiện đại cho 120 triệu phụ nữ trên toàn thế giới vào năm 2020.

Đảm nhiệm ghế đồng Chủ tịch Quỹ BMGF, công việc của bà Melinda liên quan đến các mục tiêu chính sách lớn từ cải cách giáo dục tới “thôn tính” bệnh bại liệt. 

Một ngày điển hình tại văn phòng của bà gồm đánh giá chiến lược và tham gia các cuộc họp.
Tuy nhiên, bà Melinda dành tới 1/3 thời gian của mình cho các chuyến đi thực tế ở các quốc gia. Bà chia sẻ rằng bà phảicố gắng hết sức để cân đối thời gian giữa công việc và gia đình, thậm chí đôi khi bà phải lên kế hoạch dẫn theo con cái tới nơi làm việc.

“Một số chuyến công tác của mình lại trùng với những kỷ nghỉ của các con và tôi buộc phải lên kế hoạch đưa 3 đứa trẻ cùng bố mẹ tới châu Phi”, bà Melinda chia sẻ.

Bà nói thêm: “Bill và tôi thường xuyên phải cân đối lịch làm việc để đảm bảo một trong hai người luôn có mặt ở nhà để bọn trẻ biết được rằng chúng thực sự rất quan trọng đối với cuộc sống chúng tôi”.

Cả hai vợ chồng tỷ phú này đều cố gắng lái xe đưa đón các con đi học hàng ngày, thúc giục chúng lên giường ngủ mỗi đêm. Đồng thời, họ luôn ở bên động viên con cái mọi lúc.

“Nếu Bill định trốn thời gian dành cho gia đình để giải quyết các vấn đề khác, tôi sẽ gọi điện để nhắc nhở”, Melinda tâm sự.

Melinda kể lại rằng: “Có một hội chợ khoa học diễn ra gần đây ở tại trường của bọn trẻ và Bill đã hứa sẽ đến đó.Tuy nhiên cùng lúc đó, anh ấy có một chuyến đi khá quan trọng. Và tôi đã phải lên tiếng: “Anh biết đấy, anh đã hứa sẽ làm việc đó”. Vì thế, điều chắc chắn là anh ấy sẽ giữ đúng lời hứa”.

blankBill Gates còn thực sự gây sốc khi ông công bố sẽ chỉ để lạimột phần nhỏ trong số tài sản cho con cái. Theo tờ Daily Mail của Anh, vợ chồng Bill Gates đã quyết định chỉ để lại cho mỗi người con chưa đến 10 triệu USD gọi là làm vốn sinh nhai. Phần lớn tài sản của họ sẽ chăm lo cho giáo dục, y tế và người nghèo thông qua quỹ từ thiện của gia đình.

Giải thích quyết định trên, Bill Gates chia sẻ: “Đúng, đó chỉ làmột phần nhỏ bé trong tài sản của tôi. Điều này có nghĩa là các con tôi phải tự tìm ra con đường tiến thân của riêngmình. Việc học của chúng sẽ được đảm bảo tốt nhất. Chúng tôi không bao giờ tiếc tiền đầu tư vào việc học và những vấn đề về chăm sóc sức khỏe. Riêng chuyện kiếm tiền thì chúng phải tự tìm việc mà chúng thực sự thích. Đến nay, con của chúng tôi hoàn toàn là những đứa trẻ bình thường chứ không giống như sống trong nhung lụa”.

Truyền thông Mỹ cho biết, hai con lớn của Bill Gates đều phải làm việc nhà mới được cho tiền tiêu vặt.

Ông từng nói hồi đầu năm nay: “Tôi chắc chắn rằng việc để lại khối tài sản lớn cho bọn trẻ sẽ không phải là mộtđặc ân đối với chúng”. Bà Melinda cũng đồng ý với quan điểm này của chồng.

“Một điều quan trọng mà tôi đang nỗ lực với cương vị là một người mẹ mẫu mực, đặc biệt đối với 2 con gái. Thông qua công việc hàng ngày của mình, tôi muốn hướng chúng thành một người phụ nữ sắc sảo, biết sắp xếp hài hòa giữa công việc và cuộc sống gia đình”, bà Melinda Gates chia sẻ.

Nguyên Thảo

BÀI ĐỌC THÊM

BÀ BILL GATES: MỘT BỒ TÁT CỦA NHÂN LOẠI

Bà là người có vai trò không thể thay thế trong cuộc đời Bill Gates
Là vợ của người đàn ông giàu nhất thế giới nhưng Melinda không mấy quan tâm đến những cửa hàng thời trang sang trọng, những loại mỹ phẩm đắt tiền hay những tác phẩm nghệ thuật danh giá. Thay vào đó, suốt ngày bà chúi mũi vào những chuyện đại loại như… chu trình sống của con muỗi.

Một người phụ nữ hơi bất thường chăng?

Ngay sau khi cưới nhau, vợ chồng Bill Gates bắt đầu làm từ thiện nhưng làm một cách dè dặt, trong đó có lần tặng máy vi tính xách tay cho các ngôi làng ở khu vực cận Sahara (Phi châu). Nhưng rồi hai người nhận ra người dân lục địa đen cần thức ăn để no bụng và thuốc men để chống lại cái chết hơn là phần mềm Windows xa xỉ.

Thế là họ tậu bao nhiêu là sách về các bệnh lây lan vì ký sinh trùng, về hệ miễn dịch, về cách phòng bệnh… “Bạn không thể nói về chuyện tài trợ cho thuốc chống sốt rét nếu như bạn không hiểu rõ chu trình sống của con muỗi. Làm từ thiện không chỉ đơn giản là ký séc chi tiền”, Melinda nói.

Tại sao lại phải nhọc công đến thế?

Melinda có thể tận hưởng một cuộc sống trong nhung lụa, dành thời gian chăm sóc con cái. “Khi cưới nhau, tôi và Bill định khi về già sẽ chia sẻ tiền bạc với người khác. Lần đầu tiên chúng tôi đến châu Phi là nhân một chuyến đi săn năm 1993.

Chúng tôi không thể nào tận hưởng thiên nhiên hoang dã vì cảnh tượng mọi người đi chân đấtphụ nữphải vừa bế con vừa xách nước đi hàng cây số và bởi lời mời từ một bộ lạc về việc dự buổi lễ cắt âm vật phụ nữ.

Sau đó về nhà, chúng tôi tìm đọc Báo cáo về phát triển thế giới năm 1993 và không khỏi giật mình. Trẻ con đang chết hàng loạt chỉ vì căn bệnh tiêu chảy và những loại bệnh cơ bản mà trẻ con ở nước chúng tôi đã được tiêm vắc-xin.

Chúng tôi tự thấy mình phải có trách nhiệm tìm hiểu sự thật và càng tìm hiểuchúng tôi càng thấy không thể chờ vì bệnh tật không đợi chúng tôi. Tôi đi vòng quanh thế giới để xem điều gì đang xảy ra.

Nỗi sợ hãi khi quay về quá khủng khiếp đến độ tôi không dám hy vọng. Nhưng rồi bạn thấy đó, kinh tế đang thay da đổi thịt ở các nước phát triển và tự nó cải thiện mọi chuyện. Điều đó đã vực Bill và tôi dậy”.

“Chúng ta có xem rẻ mạng sống của người Phi châu hơn mạng sống của chúng ta không? Bill và tôi cho rằng không có sinh linh nào mang giá trị hơn hay kém so với sinh linh khác. Chính sự công bằng này là lý do để quỹ từ thiện của chúng tôi hoạt động” / Melinda Gates

Quỹ từ thiện Bill & Melinda Gates (BMGF) bắt đầu hoạt động với quy mô nhỏ vào năm 1997 rồi chính thức khai trương vào năm 2000.

Vợ chồng Gates đã cam kết sẽ trao tặng hết 95% tài sản khổng lồ của mình (hiện ước tính khoảng 46 tỉ USD). Vắc-xin và tạo hệ miễn dịch cho trẻ em là mục tiêu chính của quỹ. Đến nay BMGF đã chi tổng cộng 28,8 tỉ USD.

Hồi đầu năm, BMGF đã tặng cho Liên minh Vắc-xin và miễn dịch toàn cầu (Gavi) 750 triệu USD – một trong những món quà cá nhân lớn nhất lịch sử.

Những lần tài trợ trước đó của vợ chồng Bill Gates đã giúp tiêm phòng viêm gan siêu vi B cho 43 triệu trẻ em, giúp giảm 39% tỷ lệ trẻ em bị sởi… Ngoài ra, BMGF còn chi mạnh cho các dự án khoa học nghiên cứu vắc-xin và thuốc men, trong đó phải kể đến chương trình trị giá 35 triệu USD để thử nghiệm vắc-xin chống sốt rét ở Zambia .

Hẳn nhiều người sẽ ngạc nhiên vì ông bà Gates không dành phần lớn tài sản của mình để lại cho con cái. Hiện họ đang có 3 đứa con nhỏ nhưng Melinda không tỏ ra lo lắng:

“Bất cứ lúc nào gia đình tôi nói tới chuyện tài sảnchúng tôi đều nói đến trách nhiệm phải trao tặng nó cho thế giới. Các con của chúng tôi đã có tài khoản riêng của chúng. Không phải lúc nào chúng muốn mua gì cũng được nấy mà phải đợi đến những dịp như sinh nhật mới được tặng hay đợi cho đến khi chúng tự để dành đủ tiền”.

Hiệp hội Bill & Melinda Gates đã chi bao nhiêu cho ai?
Tính đến đầu năm 2005, tỷ phú này đã cam kết số tiền 28 tỷ USD cho nhiều dự án cứu tếtừ thiện, y tế và giáo dục. Tức ông đã đem cho không đến 38% tổng tài sản của mình. 9,3 tỷ USD là tổng số tiền mà tỷ phú giàu nhất thế giới Bill Gates đã chi cho các công cuộc từ thiện cứu tế và giáo dục thông qua hiệp hội mang họ tên mình thành lập vào năm 2000

Chúng được chia ra như sau:

Sức khoẻ: 5,5 tỷ USD (gồm chiến lược sức khoẻ toàn cầu, 2,3 tỷ USD; nghiên cứu trị HIV/AIDS, bệnh lao và y tế sinh sản, 1,5 tỷ USD; các bệnh lây lan khác, 1,1 tỷ USD; nghiên cứu phát triển công nghệ y tế toàn cầu, 0,4 tỷ USD; nghiên cứu y tế, chiến dịch y tế toàn cầu…, 0,1 tỷ USD)

Giáo dục: 2,4 tỷ USD
Chương trình xây dựng thư viện toàn cầu: 0,3 tỷ USD
Những dự án đặc biệt khác: 0,6 tỷ USD
Các chương trình từ thiện ở khu vực Tây Bắc Thái Bình Dương: 0,6 tỷ USD 

Melinda Gates- quyền lực mà thầm lặng

Có một người phụ nữ giản dị, nhân hậu đã chinh phục được biết bao chính khách, doanh nghiệp. Xuất thân trong một gia đình bình dân Mỹ nhưng nhờ nỗ lực cá nhân và cả nét duyên thầm, người phụ nữnày đã trở thành biểu tượng của quyền lực mềm thế giới.

Năm nay 44 tuổi, Melinda Gates luôn sát cánh cùng người chồng tỷ phú, nhà sáng lập và điều hànhMicrosoft trong nhiều năm qua, và bản thân bà cũng là chủ tịch quỹ tài trợ lớn nhất thế giới.

Bà là người có vai trò không thể thay thế trong cuộc đời Bill Gates, là một trong những động lực to lớn để Bill Gates lập ra quỹ Bill & Melinda Gates.

Chung sống với Bill Gates đã 14 năm nhưng Melinda luôn có một cuộc sống trầm lặngít khi lộ diệntrước báo giới. Những cuộc phỏng vấn luôn bị từ chối, thay vào đó là những cuộc trò chuyện mỗi tuần với những người cộng sự. Người ta biết đến Melinda qua những người bạn của bà nhiều hơn.

Mối thâm tình với chiếc máy tính

Trước khi quen biết Bill Gates, nàng thiếu nữ Melinda đã mê tít máy tính. Chính tình yêu này đã thay đổi cuộc đời cô.

Khi Melinda 14 tuổi, cha cô tặng cho con gái yêu chiếc máy tính Apple II. “Tôi đã nịnh cha mẹ đặt vào phòng riêng của mình để tiện học tập nhưng thời gian đầu tôi khoái chơi game hơn”, Melinda nhớ lại.

Không lâu sau, Melinda đã nắm được ngôn ngữ lập trình cơ bản và thường xuyên trao đổi kiến thức với các cậu con trai quanh xóm. Chính việc ham thích trao đổi về máy tính đã khiến cô bé bớt đi những rụt rè tuổi dậy thì, tự tin và hòa đồng hơn hẳn. Chiếc máy tính Apple II năm sau đã được nâng cấp lên thành Apple III. Melinda thường dùng máy tính giúp cha quản lý sổ sách, kế toán.

Gia đình Melinda không giàu có. Bố cô là kỹ sư và mẹ cô là một người nội trợ điển hình. Mặc dù cha mẹcô có cho thuê một vài gian phòng để phụ thêm nhưng việc lo cho cả 4 chị em Melinda học lên đại họcquả thật không hề dễ dàng. Melinda cùng các anh chị em từ nhỏ đã phụ giúp mẹ lau bàn, dọn bếp và cắt cỏ.

Khi Melinda còn đi học, tuy không có quy định thành văn nhưng thành tích học tập luôn được cả gia đìnhcoi trọng. Melinda luôn đặt cho mình những mục tiêu để chinh phục một cách bền bỉ và quyết tâm. Cô giáo dạy môn đại số đã nhận xét “Melinda luôn tìm ra cách học tập hiệu quả nhất!”.

Khi đó, Melinda theo học tại một trường nữ sinh Thiên Chúa giáo, cô ao ước được vào trường Notre Dame. Trong suốt quá trình học, Melinda luôn cố gắng và đã trở thành đại diện phát biểu trong lễ bế giảng.

Nhưng cũng chính Melinda là người đưa ra quyết định từ bỏ trường đại học đặc biệt này vì nơi đây coi “máy tính là sở thích nhất thờiphụ nữ không phù hợp với nghiên cứu công nghệ”.

Sau đó Melinda được nhận vào trường đại học Bắc California .. Trong 5 năm học tại đây, Melinda đã được nhận bằng cử nhân khoa học máy tính và thạc sỹ quản trị kinh doanh.

Ngay trước hôm tiến hành lễ tốt nghiệp, Melinda đã tham gia phỏng vấn vào công ty IBM. Cô nhớ lại “Tôi đã nói với người phỏng vấn là mình sẽ tham gia thi tuyển vào một công ty phần mềm nữa. Bà ấy đã mỉm cười và nói nếu tôi được công ty phần mềm đó chọn, tôi càng có nhiều cơ hội hơn”. Và Melinda đã đến nơi có nhiều cơ hội hơn – Microsoft.

Tình yêu với sếp và khát vọng chung thay đổi thế giới

Năm 1987, Melinda bắt đầu làm việc chính thức tại Microsoft. Cô phụ trách quảng bá phần mềm văn bản.

Ngay từ những ngày đầu tiên, Melinda đã thích không khí làm việc cởi mở, năng động nơi đây. Cô chúi mũi vào công việc mà không thể ngờ rằng chỗ làm việc lý tưởng này lại đem đến cơ hội tình yêu cho mình.

Melinda là người trẻ nhất trong những người được nhận vào Microsoft làm việc đợt đó. Trong 10 người có bằng MBA, cô cũng là người nữ duy nhất. “Những người được tuyển đợt đó rất tài năng.

Tôi đã choáng ngợp khi tiếp xúc với họ và nghĩ họ có thể thay đổi thế giới. Tôi cũng hơi ngạc nhiên vì sao công ty phần mềm nho nhỏ hồi đó lại hấp dẫn họ đến thế!”

Khi đó hai sếp lớn Bill Gates và Steve Ballmer đang bất đồng trong khá nhiều vấn đề, họ thường căng thẳng và quát cả cấp dưới. Nếu như không có cảm tình đặc biệt khi nhìn thấy dáng vẻ thư sinh của Bill, Melinda đã bỏ việc từ lâu.

Sau khi vào công ty được 4 tháng, Melinda đến New York tham dự một triển lãm công nghệ và ngồi cạnh Bill Gates trong một buổi tiệc.

Melinda nhớ lại: “Anh ấy quả thật rất có phong cách, còn hơn trong tưởng tượng của tôi”. Khi Bill được hỏi tại sao để ý Melinda, ông trả lời: “Tôi nghĩ chắc là do vẻ đẹp của cô ấy”.

Mùa thu năm đó, Bill và Melinda gặp lại nhau tại nhà để xe của công ty. Melinda nhớ hôm đó là thứ 7 và mọi người trong công ty vẫn phải đi làm.

Họ nói chuyện một lúc, Bill nhìn đồng hồ và hỏi: “Em có đồng ý hẹn hò với tôi trong vòng hai tuần bắt đầu từ thứ 6 tuần sau không?”

Melinda trả lời: “Từ thứ 6 tuần sau bắt đầu hai tuần hẹn hò? Em thấy không được tự nhiên lắm! Không biết được, đến lúc đó hãy gọi cho em”.

Sau đó, Bill gọi lại báo cho Melinda lịch hoạt động ngày hôm đó, Melinda nhận lời hẹn gặp ông vào buổi tối thứ 6 định mệnh.

Trước khi hai người gặp nhau, Bill đã là một tỉ phú nhưng điều đó không có nghĩa là ông có thể “mua” được tình yêu. “Theo đuổi cô ấy thật vất vả”, Bill than thở. Số là mẹ của Melinda vốn cho rằng chuyện tình cảm của con gái mình với sếp không có gì hay ho cả.

Nhưng Melinda đã đặt ra những giới hạn cho mối quan hệ này, quyết không để ảnh hưởng đến công việc. “Tôi không muốn công khai tình cảm, không bao giờ nói chuyện công việc trong thời gian hẹn hò…”

Dù có công khai chuyện tình cảm với sếp lớn hay không thì bạn bè đồng nghiệp vẫn phải nể Melinda về năng lực làm việc.

Sau 9 năm làm việc bà đã lên chức giám đốc phụ trách các sản phẩm thông tin.

Cấp trên trực tiếp của Melinda lúc đó, bà Patty Stonesifer đã nhận xét: “Nếu tiếp tục ở lại làm việc, Melinda chắc chắn sẽ đứng trong hàng ngũ lãnh đạo cao cấp nhất của Microsoft”.

Tháng 1/1994, Melinda rời khỏi Microsoft, dành toàn bộ tâm huyết cho quỹ từ thiện. Tình cảm hai người dành cho nhau càng trở nên sâu sắc.

Trước đây Bill Gates chưa bao giờ nghĩ đến việc thành lập quỹ tài trợ, dù luật sư và kế toán của ông thường xuyên khuyên ông nên dành thời gian và tiền bạc để chính thức tham gia các hoạt động từ thiện.

Đó cũng là lý do mà báo chí những năm 1990 gọi Bill là “kẻ hà tiện”. Cha của Bill giải thích “Con tôi không muốn đứng ra thành lập quỹ từ thiện vì không muốn sở hữu thêm một công ty nữa”. Ngay từ ngày đầu lập quỹ, Melinda đã quán xuyến công việc quản lý.
Những ngày đầu, Melinda và Bill lập ra dự án tặng cho mỗi phòng học một laptop phục vụ việc giảng dạy nhưng công tác quảng bá đã bị giới truyền thông phê bình gay gắt vì… phô trương và thiếu thực tế.

Khi đi khảo sát các trường học, Melinda nhận ra rằng, chỉ trang bị cơ sở vật chất đơn thuần không giảiquyết được những vấn đề giảng dạy, vì thế sau này thúc đẩy phổ cập giáo dục mới là mục tiêu chính của quỹ.

Dưới ảnh hưởng của Melinda, quỹ Bill & Melinda Gates đã mở rộng phạm vi hoạt động của mình trong lĩnh vực phòng chống AIDS, bệnh sốt rét…

Melinda chia sẻ: “Chúng tôi muốn dần dần thiết lập một danh sách cần cứu trợ hợp lý. Tiền chỉ có ích khi mang lại những lợi ích thực sự cho những người cần cứu trợ nhất”.

Bà cũng cho biết, quỹ Bill & Melinda Gates không quyên gửi thẳng tiền cho viện nghiên cứu ung thư Hoa Kỳ mà tập trung cho những dự án và khu vực khẩn thiết hơn.

Bà Gates dùng phương pháp liên kết những nhà bán thuốc và bảo đảm trợ cấp tài chính cho việc nghiên cứu để đổi lấy sự hạ giá thuốc cho những nước nghèo, qua đó tạo đà mới cho ngành y học ngừa bệnh của các nước kém phát triển vốn đã bị chững lại từ những năm 1990.

Và rõ nét nhất là việc sáng lập Công ty Vaccine HIV – là công ty liên kết các nhà nghiên cứu với ngân sách 400 triệu USD.

Trải qua 7 năm hoạt động, dưới sự điều hành của Melinda, quỹ Bill & Melinda Gates đã góp phần cứu sống ít nhất 700.000 người tại các quốc gia nghèo thông qua các khoản đầu tư vào những chương trìnhvaccine.

Quỹ Bill & Melinda Gates hiện là quỹ từ thiện lớn nhất thế giới, với tài sản lên tới 29,1 tỉ USD và luôn đi đầu trong chiến dịch nâng cao sức khỏe cộng đồng trên quy mô quốc tế. Melinda, Bill Gates và cha của Bill là 3 thành viên điều hành quỹ.

Gần đây, Bill Gates đã chính thức rời khỏi Microsoft để hoàn toàn tập trung cho công việc từ thiện.

Mỗi năm quỹ này nhận được khoảng 6.000 thư xin được trợ giúp ở khắp nơi trên thế giới.

Bill và Melinda sẽ tự mình phê duyệt với tổng số tiền trên 40 triệu USD. Cách làm những công việc ở quỹ của đôi vợ chồng này uyển chuyển và có phần thử thách hơn cả khi điều hành Microsoft.

“Chúng tôi trò chuyện ngay cả lúc cùng chạy bộ với nhau”, Bill cười nói. Trong vòng hai năm trở lại đây Bill Gates đã chạy bộ khá đều đặn và cùng luyện tập trí nhớ một cách thú vị và ý nghĩa.

Hai người cùng thảo luận và nêu ra các phương án hành động cho các dự án tài trợ. Các thông tin này sẽ được cả hai nhẩm nhớ, không ghi lại bằng giấy gì cả và ghi nhớ cho đến khi thông báo lại cho các thành viên quản lý quỹ để thông qua chính thức.

Tháng 6/2006, Warren Buffet đã chuyển giao một phần tài sản trị giá khoảng trên 30 tỉ USD của mình vào việc làm từ thiện, trong đó 83% số tiền được đưa vào Quỹ Bill & Melinda Gates. Khoản hiến tặng này được xem là lớn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ.

Vào thời điểm đó, số tiền được quyên này còn lớn hơn gấp đôi số tiền hiện có của quỹ. Đây là lời công nhận đầy thuyết phục đối với khả năng quản lý từ thiện, một lĩnh vực mới mẻ và nhiều thách thức của nhà đầu tư tài chính hàng đầu với hai vợ chồng Bill Gates.

Tin vui này cũng đến khi cả hai người đang chạy bộ. Melinda nhớ lại với một vẻ bồi hồi: “Tôi nhận được điện báo và không tin vào tai mình nữa. Tôi nói với Bill, và thực sự muốn khóc. Chúng tôi đã làm được, chúng tôi đã có niềm tin của mọi người, và chúng tôi có nhiều trách nhiệm hơn nữa”.

Hiện nay, Quỹ từ thiện của hai vợ chồng bà đã thu thập được 37,6 tỉ USD, trong đó, 3,5 tỉ USD là phần góp của nhà tỉ phú Warran Buffet, người đứng đầu công ty Berkshire Hathaway. Sắp tới đây, Warren Buffet dự định chuyển cho quỹ Bill & Melinda Gates thêm 9.000 cổ phiếu nữa với trị giá 41 tỉ USD.

Như vậy, cùng với các khoản lạc quyên và hàng tỉ USD của chính hai vợ chồng Bill Gates, tổng số vốn của quỹ trong vài năm tới sẽ đạt đến con số khổng lồ là 100 tỉ USD.

Cả hai vợ chồng đều sẵn sàng chi tiêu toàn bộ số tiền này vào việc giúp đỡ những người nghèo khổkhông chỉ ở nước Mỹ. Đến nay, quỹ đã chi gần 20 tỉ USD cho nhiều hoạt động từ thiện.

Bill Gates thừa nhận rằng vợ ông hiểu biết về con người hơn ông. Khi động chạm đến việc nên chi tiền trong quỹ vào những lĩnh vực gì, bà Melinda bao giờ cũng có những ý tưởng thông minh hơn chồng.

Melinda nói: “Hai vợ chồng chúng tôi đã cùng soạn lập danh mục những hiện tượng bất công nhất trên thế giới. Và chúng tôi lựa ra những hiện tượng mà chúng tôi có thể đấu tranh”.

Trong hoạt động nhân đạo chung của cả hai vợ chồng, vai trò của bà Melinda dường như nổi bật hơn.

Không phải vô cớ mà người bạn thân của họ – nhà tỉ phú Warren Buffet – đã có nhận xét rất đáng chú ý: “Bill Gates cực kỳ thông minh. Nhưng khi ta nhìn toàn bộ bức tranh chứ không phải một phần riêng biệt nào đó thì Melinda hiển nhiên là vượt xa chồng. Nếu như Melinda không làm việc trong quỹ từ thiện của hai vợ chồng họ thì liệu tôi có trao tiền cho Bill không? Có lẽ không”.

Như vậy, điều kiện chủ yếu thúc đẩy Buffet chuyển giao tài sản chính là người vợ nhanh nhẹn, hiểu biết, thấu tình đạt lý của Bill Gates. Buffet đã khiến Bill phải thốt lên: “Melinda đúng là vận may lớn nhất cuộc đời tôi”.

Yêu thích cuộc sống bình lặng

Là vợ người thường xuyên giữ vị trí giàu nhất thế giới, Melinda không tránh khỏi những phiền toái của cuộc sống.

Dù cố gắng thế nào đi nữa, Melinda cũng rất khó khăn để có được cuộc sống bình thường. Nhưng đến nay, sau nhiều nỗ lực, người phụ nữ dịu dàng này vẫn có cách để cuộc sống của mình đi theo những quỹ đạo mong muốn.

Trước khi kết hôn với Bill Gates, Melinda cũng chịu nhiều áp lực từ khối tài sản đồ sộ này. Melinda luôn băn khoăn con người mải mê công việc và cạnh tranh thương trường của Bill Gates có thích hợp với cuộc sống gia đình hay không.

Câu hỏi: “Cái người có thể phát điên lên vì công việc này nếu làm chồng mình sẽ ra sao?” luôn quẩn quanh trong đầu Melinda.

Cuối cùng bà cũng nói thẳng điều này ra với Bill, rằng: “Nếu muốn em dọn đến ở cùng anh, anh cần phảitạo nên một ngôi nhà thực sự ấm cúng của gia đình giống như em tưởng tượng”.

Sau 6 tháng thảo luận, bàn bạc với vị hôn phu, Melinda đã đích thân thuê kiến trúc sư cải tạo khu nhà ở 3.700m2. Đến nay, cứ cuối tuần Melinda đều cho đội ngũ làm thuê trong tư gia nghỉ, để gia đình có thể trải qua những giây phút quây quần bên nhau như những gia đình bình thường khác.

Có 3 con, điều đáng ngạc nhiên là chính Melinda đã tuân thủ các quy định nuôi con bằng sữa mẹ như các bác sĩ khuyến cáo.

Trong việc nuôi dạy bọn trẻ, Melinda cũng khuyến khích các con tự lập và làm việc chăm chỉ. Bà cũng tranh thủ đưa các con đi cùng trong các chuyến đi từ thiện để vừa rèn luyện sức khỏe, vừa mở rộng tầm nhìn về thế giới cho chúng.

Melinda và Bill cũng thống nhất trong việc để dành thừa kế cho các con. Sẽ không quá 5% tài sản của họ sẽ trở thành tiền thừa kế của 3 con, còn khối tài sản khổng lồ còn lại sẽ trở thành khoản đầu tư từ thiện với mong muốn sẽ đem lại lợi ích cho nhiều người hơn nữa.

Thực raban đầu Bill và Melinda thậm chí không muốn để lại tài sản gì cả nhưng người bạn thân Buffet đã khuyên :

“Một người có rất nhiều tiền nên để lại cho con cái họ đủ số tiền, để chúng thực hiện ước mơ của mình, nhưng cũng không được nhiều đến mức, chúng không muốn làm gì nữa”.

Không thích mua sắm, ghét những nhãn hàng xa xỉ và chỉ trang điểm nhẹ nhàng, Melinda vẫn giữ được vẻ đẹp trẻ trung suốt những năm qua.

Một trong những bí quyết của bà là luyện tập thể thao đều đặn. Melinda đã tập chạy marathon từ gần 15 năm qua, thậm chí còn tham dự cả giải Seattle Marathon.

Dù bận rộn đến mấy, mỗi tuần bà cũng có một cuộc chạy việt dã, trong 1 giờ vượt qua 11km. Việc Bill tham gia chạy trong 2 năm trở lại đây cũng là do Melinda khuyến khích và thôi thúc.

TỔ QUỐC ĐÁNG GIÁ BAO NHIÊU?

Thao Ngoc

Tổ quốc đích thực phải là sợi dây yêu thương liên kết người dân lại, cùng nhau xây dựng một tương lai chung, thịnh vượng và hạnh phúc. 
CS lẽ nào ngu dốt đến mức không biết rằng nó là một đảng cầm quyền tồi dở và phần lớn người dân đều chán ghét nó ? Việc đánh đồng chế độ cộng sản với tổ quốc cũng như dùng vũ lực để duy trì quyền lực cai trị trên dân tộc Việt Nam là hành vi sai trái, bệnh hoạn,đó là sự phản bội Tổ Quốc đáng nguyền rủa nhất.

Dưới đây là bài viết vô cùng sâu sắc và thấm thía của FB Đỗ Ngà

TỔ QUỐC ĐÁNG GIÁ BAO NHIÊU?

Một anh bạn đang tìm tài liệu nghiên cứu. Anh ta lục khắp nơi nhưng không có. Một lần vào hiệu sách, anh ta phát hiện ra cuốn sách cần thiết. Không do dự, anh lấy ngay mặc dù giá cuốn sách ấy đến 2 triệu. Thanh toán xong anh ta mừng, vì đã vớ được món hời.

Thế nhưng về nhà, cuốn sách quý ấy anh đọc dở dang và vứt góc bàn để hôm sau đọc tiếp. Khi dọn giâý vụn, người làm đã gom cuốn sách đó bán cùng với mớ giấy vụn đồng giá. 20 ngàn 1 kí, cuốn sách quý được nửa kí nên tính ra nó có giá 10 ngàn.

Vâng, đó là giá trị của một cuốn sách. Với một chuyên gia nó là vô giá vì đó là tri thức, với bà mua ve chai nó như là một mớ giấy lộn. Như vậy một cuốn sách giá bao nhiêu? Còn tùy thuộc vào giá trị của nó với người mua.

Vậy thì câu hỏi đặt ra là, đất nước của chúng ta giá báo nhiêu? Thì câu trả lời tương tự, tùy thuộc vào người đó là ai.

Với người yêu nước, nó là vô giá không thể nhượng, không thể bán dù một tấc đất. Với người yêu nước, đất nước là nơi sinh sống của 93 triệu sinh mạng, là nhà cho 100 triệu sinh mạng thế hệ con, là nhà cho 120 triệu sinh mạng thế hệ cháu, là nhà cho 150 triệu sinh mạng thế hệ chắt vv… Vì thế nó là vô giá, nó là nơi để chúng ta hy sinh chứ không phải để trục lợi, và nhiều giá trị thiêng liêng khác để cho người yêu nước dám hy sinh không vị lợi. Anh Trần Huỳnh Duy Thức vốn là một doanh nhân thành đạt. Nếu hèn anh đã có cuộc sống sung túc. Thế nhưng không! Anh chọn con đường đấu tranh và bị chính quyền kết án tù rất nặng nhưng anh vẫn chọn. Đấy là con người đã nhìn thấy giá trị thiêng liêng của tổ quốc, nó đáng để anh hy sinh tất cả quyền lợi bản thân.

Với người CS thì giá của tổ quốc là bao nhiêu? Chỉ cần có tiền lo cho con cái đến Mỹ du học, mua nhà ở Mỹ để chuẩn bị lót ổ, lo quốc tịch cho mình và cho con để có chỗ tá túc khi hết bòn rút được từ quê hương. Đất nước, dân tộc với người CS là có giá hết. Khi đưa thế hệ con đi định cư, họ đã minh định rằng, tổ quốc này chỉ là nơi để họ kiếm chác. Hoàn toàn vật chất chứ chẳng thiêng liêng gì hết. Thực sự người CS đã định giá đất nước này chẳng khác nào chị ve chai định giá cuốn sách quý.

Tổng thống VNCH Nguyễn Văn Thiệu đã từng nói “Đừng nghe những gì Cộng Sản nói, hãy xem những gì Cộng Sản làm”. Và xâu chuỗi hàng loạt hành động của người CS thì ai cũng phải công nhận, câu nói ấy chưa bao giờ sai. Nguyễn Đức Kiên phó chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Quốc hội đã lo cho con định cư ở Đức, và Võ Kim Cự sau khi rước Formosa vào phá nát môi trường miền trung thì nay tìm đường sang Canada định cư. Miệng họ thì nói luật họ làm vì phát triển đất nước, quyết định kí là vì phát triển địa phương blah blah blah. Nhưng miệng họ nói một đường để lừa gạt dân, thì hành động họ làm một nẻo để tìm kiếm cuộc sống tự do và thịnh vượng cho gia đình, bỏ lại một Việt Nam ngày một nát tan và trôi dần vào tay Trung Cộng.

Đối với người CS, tổ quốc là gì? Là thứ dùng để bán kiếm tiền đưa con cái đến với bến bờ tự do. Giá của tương lai hàng trăm triệu dân được người CS xem như đống ve chai không hơn không kém. Khi tổ quốc và dân tộc chỉ đáng giá một đống ve chai thì mỗi người dân chúng ta trong mắt CS chỉ là rác. Thực tế là như vậy.

12/7

TÌNH CẢNH TRỚ TRÊU CỦA ĐẤT NƯỚC

Đỗ Ngà

Hằng năm khi đến dịp các ngày lễ, CS cho thả một số tù nhân mà họ gọi là “ân xá”. Cái gọi là “ân xá” của họ có 2 mục đích. Thứ nhất, thả bớt tù nhân để lấy chỗ nhốt tiếp lớp tù nhân mới vì nhà tù ở Việt Nam đã quá tải. Thứ nhì, đây là dịp họ làm tiền gia đình các tù nhân để làm giàu. Muốn chạy một suất giảm án đều phải chung chi để đám cai ngục giới thiệu lên chủ tịch nước kí ân xá.

Trong nhà tù, CS tống giam 2 loại người, thứ nhất loại gây hại xã hội, và thứ nhì đó là những người đóng góp cho tiến bộ đất nước. Tức trong nhà tù, CS ngoài bắt nhốt tội phạm thực sự thì họ còn bắt nhốt và bức hại chính tương lai nước Việt để phục vụ lợi ích cho tập thể ĐCS và vun vén cho quân chức tìm đường sống cho con cháu mình ở xứ khác – xứ tự do dân chủ.

Ở xã hội nào cũng thế, loại gây hại cho xã hội như tham ô, trộm cướp, buôn lậu, ma túy, giết người, hiếp dâm, mafia, xã hội đen vv… Loại đó, ở bất cứ nơi nào trên thế giới đều phải bị pháp luật trừng trị để giữ gìn sự bình yên cho người dân hiền lành.

Nhưng ở Việt Nam lại khác, chính quyền bỏ tù luôn nhân tố đấu tranh vì sự tiến bộ đất nước. Đứng trước sự tan nát của đất nước, họ đòi dân chủ trong ôn hòa, thế là bị bỏ tù. Họ chỉ ra cái sai của chính quyền nhưng chính quyền không biết ơn còn bỏ tù họ. Tại những nước dân chủ, những con người đó sẽ được dân chúng chọn lựa cho việc điều hành đất nước chứ không phải bị ngồi tù như ở Việt Nam. Kết quả của đất nước như hôm nay thì ai cũng biết, đang nghèo đói không có đường gỡ, đang mất nước từ từ mà chưa có cách cứu vãn.

Đất nước đến thời mạt vận nên mới xảy ra chuyện trớ trêu. Kẻ gây hại cho xã hội thì được ân xá, còn những nhân tố thúc đẩy sự tiến bộ đất nước thì không bao giờ được ân xá dù chỉ 1 ngày. Đã vậy, họ – tù nhân bất đồng chính kiến còn bị cai ngục bức hại, dẫn đến việc họ thà tuyệt thực để đòi được đối xử như con người. Không ai đem cái chết ra đùa, trừ khi sự hà khắc của trại giam còn kinh khủng hơn cái chết. Trước đây anh Điếu Cày – Nguyễn Văn Hải và Cù Huy Hà Vũ bị bức hại phải tuyệt thực thì nay đến lược Mẹ Nấm – Nguyễn Ngọc Như Quỳnh.

Một đất nước, không dễ gì mất, nó chỉ mất khi có một triều đại chính trị đưa đất nước đến yếu kém toàn diện. Trong ngàn năm thoát khỏi Bắc Thuộc thì thời CS là thời kì yếu nhất của lịch sử. CS độc chiếm quyền lực để phá hủy nội lực đất nước nhằm tư lợi rồi trốn sang xứ tự do xây dựng thế hệ hậu sinh cho riêng dòng họ. Điều này chả lẽ Trung Cộng không thấy? Trung Cộng thấy rất rõ và họ đang rất hài lòng.

Số phận Việt Nam rồi sẽ ra sao? Chắc chắn Việt Nam sẽ bị vứt bỏ không thương tiếc khi đất nước đối diện với nguy cơ mất hoàn toàn vào tay ngoại bang. Lúc đó, số phận gần 100 triệu dân sao đây? Với người CS thì cứ “kệ mẹ chúng nó” thế là xong. Điều đáng bàn là thái độ của người dân, đến đây mà còn tư tưởng “để đảng và nhà nước lo” thì làm kiếp con vật còn không xứng chứ đừng nói làm người.

Luật sư Lê Công Định: William Nguyễn có thể kiện Công an Việt Nam theo luật của Hoa Kỳ

Luật sư Lê Công Định: William Nguyễn có thể kiện Công an Việt Nam theo luật của Hoa Kỳ

Hòa Ái, phóng viên RFA
2018-07-13

William Nguyễn bị trùm mặt và kéo lê trên đường phố Sài Gòn hôm 10/6/18.

William Nguyễn bị trùm mặt và kéo lê trên đường phố Sài Gòn hôm 10/6/18.

Courtesy: Citizen photo

Truyền thông Hoa Kỳ và quốc nội đều loan tin Tòa án Việt Nam, vào ngày 20 tháng 7, sẽ mở phiên tòa xét xử sinh viên Mỹ gốc Việt-William Nguyễn, người tham gia biểu tình ở Sài Gòn ngày 10 tháng 6 vừa qua.

Luật sư Lê Công Định đưa ra nhận định trên mạng xã hội Facebook rằng “Nếu vụ án của William Nguyễn được đưa ra xét xử vào ngày 20/7/2018 như truyền thông quốc tế đưa tin, thì đó là bước lùi đầy xấu hổ của nhà cầm quyền Việt Nam”, vì:

Hoa Kỳ gây áp lực

Luật sư Lê Công Định: Chúng ta biết trong tất cả những vụ án chính trị ở Việt Nam thì nhà cầm quyền đều giam giữ rất lâu các bị can, trước khi đưa họ ra xét xử với mức trung bình ít nhất cũng phải là 4 tháng. Tuy nhiên, trong vụ án của anh William Nguyễn, nếu thật sự Tòa án Việt Nam có kế hoạch xét xử vào ngày 20 tháng 7 này, thì chúng ta thấy rõ ràng chỉ mới có 1 tháng 10 ngày là họ đã đưa anh William ra xét xử.

Tất nhiên là một tiền lệ về xử nhanh như vậy cũng đã có, nhưng đếm trên đầu ngón tay. Và tiền lệ nhanh nhất mà mọi người đều biết là vụ xử ông Đinh La Thăng, vừa bắt ông hơn 1 tháng là đem ra xét xử. Đó là một vụ án mà ai cũng biết có sự dàn dựng và chuẩn bị từ trước rồi và việc xét xử chỉ là hình thức.

Đối với vụ của anh William Nguyễn lần này cũng vậy, nghĩa là trước áp lực về ngoại giao của phía Hoa Kỳ thì buộc lòng nhà cầm quyền Việt Nam phải đem ra xét xử, và như thế mới có cớ để trả tự do cho anh William Nguyễn. Bởi vì một khi đã bắt giam người ta và đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can thì không có lý do gì mà không xét xử; trừ phi phải đình chỉ vụ án. Trong trường hợp nếu đình chỉ vụ án thì nhà cầm quyền Việt Nam còn gì là mặt mũi nữa. Cho nên, họ buộc lòng phải xét xử và phải mở phiên tòa.

Hòa Ái: Theo như Đài ABC, vào ngày 12 tháng 7 dẫn lời của em gái anh William Nguyễn, cô Victoria Nguyễn cho biết gia đình rất thất vọng vì Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ đã không thực sự hối thúc vụ việc anh trai của cô với Chính quyền Việt Nam, qua lời nói của Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo, trong chuyến viếng thăm Việt Nam mới đây, rằng kêu gọi Việt Nam “có giải pháp nhanh chóng” đối với trường hợp của William Nguyễn, thay vì phải yêu cầu “trả tự do ngay lập tức” cho anh William.

Trước áp lực về ngoại giao của phía Hoa Kỳ thì buộc lòng nhà cầm quyền Việt Nam phải đem ra xét xử, và như thế mới có cớ để trả tự do cho anh William Nguyễn. Bởi vì một khi đã bắt giam người ta và đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can thì không có lý do gì mà không xét xử; trừ phi phải đình chỉ vụ án. Trong trường hợp nếu đình chỉ vụ án thì nhà cầm quyền Việt Nam còn gì là mặt mũi nữa. Cho nên, họ buộc lòng phải xét xử và phải mở phiên tòa
-LS. Lê Công Định

Ý kiến của Luật sư như thế nào qua chia sẻ vừa rồi của gia đình anh William Nguyễn?

Luật sư Lê Công Định: Tôi nghĩ chắc chắn do áp lực của phía Hoa Kỳ, đặc biệt là trong chuyến thăm Việt Nam gần đây của ông Ngoại trưởng Mỹ Pompeo. Lời yêu cầu của ông Ngoại trưởng Hoa Kỳ, rõ ràng là phía Việt Nam đã phải cân nhắc và lưu tâm. Bởi vì họ không làm như vậy thì họ có thể nhận những hậu quả về phương diện ngoại giao và kinh tế. Cho nên, họ phải buộc lòng mở phiên tòa sớm, xét xử rồi trả tự do cho anh William Nguyễn.

Chúng ta biết trong quan hệ giữa hai quốc gia độc lập, có quan hệ bình đẳng với nhau thì làm sao Hoa Kỳ có thể ra lệnh cho Việt Nam phải trả tự do ngay lập tức là họ làm ngay được. Không phải! Thủ tục phải trải qua một tiến trình pháp lý theo luật của Việt Nam, để qua đó Chính quyền Việt Nam giữ thể diện của mình, cũng muốn chứng minh rằng Việt Nam là một quốc gia có luật pháp, chứ đâu phải Hoa Kỳ hoặc Trung Quốc ra lệnh thì họ phải làm ngay đâu.

Cho nên sự nôn nóng và thất vọng của gia đình anh William Nguyễn là có thể hiểu. Tuy nhiên, chúng ta là người ngoài cuộc, nhìn vào diễn biến của sự việc thì chúng ta thấy rõ ràng vụ án này đang được giải quyết một cách nhanh chóng. Với kinh nghiệm của tôi quan sát qua những vụ án chính trị trong quá khứ, chưa bao giờ có vụ án nào xét xử trong vòng 4 tháng hết. Chưa bao giờ. Và như tôi nói, gần đây chỉ có vài vụ án như vậy mà thôi.

Hòa Ái: Truyền thông trong nước, vào ngày 13 tháng 7, trong bản tin về phiên tòa xét xử anh William Nguyễn sắp sửa diễn ra, cho biết anh William Nguyễn có thể bị lãnh mức án lên đến bảy năm tù nếu bị kết tội.

Theo Luật sư, anh William sẽ bị tuyên án đến mức tối đa như thế không?

Luật sư Lê Công Định: Chúng ta thấy hành vi của anh William Nguyễn trong ngày biểu tình 10/6 là anh chỉ xuống đường và cùng mọi người lên tiếng phản đối Dự luật Đặc khu và An ninh mạng.

Còn những cáo buộc mà truyền thông nhà nước nói rằng anh mang 1 triệu 700 ngàn đô la Mỹ về Việt Nam để tài trợ cho người dân đi biểu tình, kích động biểu tình thì đó là những lời cáo buộc không có chứng cứ. Muốn mang một lượng ngoại tệ lớn như vậy vào Việt Nam không phải là chuyện đơn giản, trừ khi có sự tiếp tay của chính quyền này. Chắc chắn điều đó không bao giờ có. Cho nên, ai cũng biết đó là chuyện dàn dựng. Do đó, tình tiết vụ án của anh William Nguyễn trên phương diện pháp lý, theo tôi nghĩ là rất đơn giản nên việc xét xử anh cũng không có gì hết.

Tôi cho rằng có hai kịch bản. Một là họ sẽ tuyên bằng đúng thời gian họ đã giam anh, khỏang 40 ngày thôi. Hoặc họ sẽ tuyên dài hơn, anh ở thêm vài tháng và cuối cùng sẽ được trả tự do.

Kiện Công an Việt Nam

Bức thư ký tên bởi mười lăm dân biểu Hoa Kỳ gửi Đại sứ quán Việt Nam tại Mỹ vào hôm 15 tháng 6 năm 2018.
Bức thư ký tên bởi mười lăm dân biểu Hoa Kỳ gửi Đại sứ quán Việt Nam tại Mỹ vào hôm 15 tháng 6 năm 2018. RFA

Hòa Ái: Đài RFA ghi nhận 8 ngày sau khi bị bắt, anh William Nguyễn xuất hiện trên kênh truyền hình HTV, thuộc Đài truyền hình thành phố Hồ Chí Minh nói rằng lấy làm tiếc về việc làm của anh đã gây tắt nghẽn giao thông và cam kết không tham gia biểu tình hay có bất cứ hành động nào chống phá Nhà nước Việt Nam trong tương lai.

Là người đã từng có hình ảnh xuất hiện trên truyền hình nói lời nhận tội và qua những gì đã trải nghiệm, Luật sư có thể cho biết khi những người bị bắt và xuất hiện trước truyền thông, họ có bị áp lực nào để buộc phải nói những điều như vậy?

Luật sư Lê Công Định: Việc cho những bị can xuất hiện trên truyền hình, đó là thông lệ gần như vụ án chính trị nổi cộm nào thì nhà cầm quyền Việt Nam cũng dùng biện pháp đó hết. Đây là điều chúng ta không ngạc nhiên.

Trong trường hợp của anh William Nguyễn thì tôi không rõ như thế nào. Nhưng trong trường hợp của tôi, rõ ràng đó là một sự cắt ghép những lời tôi nói, và họ cố tình bóp méo những điều tôi đã phát biểu để nhằm mục đích bôi nhọ hình ảnh, đồng thời để chứng minh rằng việc bắt giam tôi cũng như anh William Nguyễn là hoàn toàn có cơ sở; bởi vì các đối tượng đều đã nhận tội. Nghe thì rất buồn cười và chúng ta phải chờ anh William Nguyễn ra ngoài và anh sẽ kể lại cho truyền thông Hoa Kỳ biết là anh trong thời gian đó đã bị như thế nào, mà anh có những hình ảnh trên truyền hình như vậy.

Tôi biết có một đạo luật rất hay, tên là “Alien Tort Claims Act, tức là đạo luật cho phép kiện một chính quyền nước ngoài tại Hoa Kỳ…Và đạo luật này cho phép anh William Nguyễn sẽ tiến hành kiện bất kỳ những người có trách nhiệm nào trong bộ máy Công an của Việt Nam liên quan đến hành động hành hung, tấn công anh như vậy
-LS. Lê Công Định

Hòa Ái: Một khi anh William Nguyễn được trả tự do và trở về Mỹ, anh William có thể kiện công an, an ninh tại Việt Nam hay không qua hành động đã hành hung anh gây đổ máu và dùng vũ lực để bắt giữ, áp tải anh về đôn công an?

Luật sư Lê Công Định: Hoàn toàn được theo luật của Mỹ. Tôi biết có một đạo luật rất hay, tên là “Alien Tort Claims Act” (ATAC) hoặc “The Alien Tort Statute (ATS), tức là đạo luật cho phép kiện một chính quyền nước ngoài tại Hoa Kỳ, khi người khởi kiện biết và có cơ sở chắc chắn là có một nhân viên trong bộ máy nhà nước đã ra lệnh đánh đập, hành hung người đi kiện đó. Và đạo luật này cho phép anh William Nguyễn sẽ tiến hành kiện bất kỳ những người có trách nhiệm nào trong bộ máy Công an của Việt Nam liên quan đến hành động hành hung, tấn công anh như vậy.

Khi vụ kiện này được đặt ra và nếu tòa thụ lý, thì anh William Nguyễn hoàn toàn có thể yêu cầu tòa kê biên, phong tỏa toàn bộ tài sản của người đó và nếu người đó xuất hiện tại Hoa Kỳ hoặc bất kỳ lãnh thổ nào thì có khả năng sẽ bị các cơ quan chấp pháp của Hoa Kỳ hoặc các quốc gia có quan hệ về tư pháp với Hoa Kỳ bắt giam người đó.

Và, tôi nghĩ rằng các luật sư của anh William Nguyễn chắc chắn sẽ sử dụng đạo luật này để khởi kiện.

Hòa Ái: Cảm ơn Luật sư Lê Công Định dành thời gian cho cuộc phỏng vấn này với RFA.

MƯA VỚI LŨ.

Kimtrong Lam
MƯA VỚI LŨ.

Mỗi lúc mưa về ngập khắp nơi
Trẻ nhỏ bây giờ đổi trò chơi
Không còn chạy nhảy tung tăng nữa
Chúng lại hè nhau để học bơi…

Phố xá bây giờ cũng ít xe
Cũng cố đời nhau cứ sắm ghe
Không tiền mua máy… chèo cũng đã
Ít nợ thông thương rộn rả bè…

Cất cánh bay cao thủy động cơ
Thích thú làm sao ước với mơ
Không cần phi đạo cho tốn kém
Đáp xuống dòng sâu nước dạt bờ…

Nắng gắt mưa dầm nước dâng mau
Xả lũ kèm theo chúng dân đau
Nhà trôi ruộng ngập mùi xú uế
Tứ tán gia đình khóc mất nhau…

Liverpool.14-7-2018
Song Như.

Image may contain: outdoor
Image may contain: 3 people, outdoor
Image may contain: 4 people, people sitting and child
Image may contain: 2 people, people sitting
Image may contain: one or more people and outdoor

OAN QUỐC

FB Huynh Ngoc Chenh

OAN QUỐC 

Người dân bị cường quyền cướp đất, cướp quyền lợi, bị o ép, bị vùi dập thì đi kiện. Kiện không được hoặc kiện thua thì thành dân oan, nói theo từ Hán Việt cho oai gọi là oan dân.

Quốc gia nầy bị quốc gia khác o ép, bị vùi dập, chống trả không lại thì đành đi kiện ra quốc tế, quốc tế không xử hoặc xử thua thì sẽ trở thành oan quốc.

Có một oan quốc vĩ đại sắp ra đời, đó là China Oan Quốc.

Từ mấy chục năm qua, làm ăn buôn bán với Mỹ ngon lành, mỗi năm suất siêu qua Mỹ trên 300 tỉ đô la, túi rủng rỉnh đầy tiền, tự thấy mình vĩ đại, vung tiền ra mua “đặc khu” khắp thế giới để mở ra “một vành đai một con đường” hòng tính chuyện bá quyền, ngạo mạn tuyên bố sẽ trở thành siêu cường số 1 vào năm 2050, thì bổng dưng bị Mỹ ra đòn tố cáo làm ăn gian lận và tuyên bố mở ra chiến tranh thương mại để trừng trị.

Ban đầu, Tập ta cũng hung hăng lắm, tuyên bố sẵn sàng thương chiến, Mỹ đánh thì đáp trả tới cùng.

Thế là trade war nổ ra. Mỹ bắn loạt đạn đầu 35 tỉ, Tập phản pháo ngay. Mỹ trúng đạn chưa thấy thương vong gì thì Tập đã thọ thương, 2000 tỉ đô la trong số 3000 tỉ gom gop được trong mấy chục năm qua cháy vèo thành tro khói. Không làm được gì hơn, Tập bèn giở món khẩu công, chửi Mỹ là côn đồ thương mại.

Mỹ tuyên bố sẽ bắn tiếp phát đại pháo 200 tỉ. Tập hốt hoảng, biết sẽ hết đạn để chống đỡ bằng tuyên bố sẽ kiện Mỹ ra tòa quốc tế.

Và từ đây, China sẽ bước vào con đường… quốc oan.

Cứ cho rằng, tòa WTO sẽ nghiêm túc thụ lý đơn thưa của Tàu thì vụ việc cũng phải qua ba năm mới hoàn tất hồ sơ, mới kết thúc vòng điều tra và mới đưa ra xét xử. Lúc đó liệu Tàu có còn khỏe mạnh để lết xác ra đến tòa sau những đòn tấn công càng lúc càng sấm sét của Trump.

Chưa nói là Trump đã đi trước quá nhiều nước cờ, đã hù dọa sẽ rút ra khỏi WTO và quan trọng là đã dùng dằng từ 2 năm qua vẫn chưa bổ nhiệm thẩm phán cho tòa trọng tài WTO, mà tòa nầy chưa có thẩm phán của Mỹ thì chẳng xét xử được ai.

Rồi khi đưa ra xét xử, một quốc gia như Tàu với tiền sử quá nhiều vi phạm, chẳng bao giờ xem luật lệ quốc tế và các phán quyết quốc tế ra gì liệu có được xử thắng. 

Sau khi nịnh nọt Mỹ và cam kết mọi điều với quốc để vào được WTO từ năm 2001 đến bây giờ, Tàu cộng gian manh chưa bao giờ thực hiện những gì đã cam kết. Không nhân quyền, không công đoàn độc lập, không bảo vệ người lao động. Vẫn tiếp tục quốc doanh là chủ đạo, vẫn định hướng XHCN, vẫn đàn áp khốc liệt nhân dân Tây Tạng, Tân Cương, vẫn đàn áp biểu tình ở Hồng Công. Sau 17 năm vào WTO vẫn chưa được công nhận kinh tế thị trường.

Tàu cộng cũng chưa bao giờ xem phán quyết của tòa quốc tế ra kí lô gì. Khi bị Philippin kiện ra tòa vì cưỡng chiếm biển Đông, không thèm dự. Khi tòa phán thua kiện không thèm chấp hành.

Bỏ qua mọi luật lệ quốc tế, tuyên bố cưỡng đoạt toàn bộ biển Đông, cơi nới và xây dựng sai trái các đảo chiếm trái phép của VN ở Trường Sa, ngang nhiên quân sự hóa các đảo nầy.

Một quốc gia như vậy mà bây giờ phải đành muối mặt lên tiếng kêu gọi công lý bảo vệ mình. lên tiếng kêu gọi các quốc gia trên thế giới ủng hộ mình, đòi hỏi tổ chức quốc tế WTO bảo vệ mình.

Quốc gia nào ủng hộ Tàu? Đồng chí bốn tốt Việt Nam ư? 

Cùng đường rồi nên trở thành China Oan Quốc là cái chắc.

Nói cho vui thôi, cũng chẳng oan gì, xứng đáng bị như vậy.

Đây là bài học mà những quốc gia gian manh khác cần rút ra để sống đàng hoàng với thế giới, trước mắt là phải thành thật thực hiện những gì đã cam kết.

Khi đã thành con nợ của Trung Quốc, chủ quyền lãnh thổ cũng khó giữ được

Image may contain: 2 people, people sitting
Image may contain: text
Image may contain: sky, ocean, outdoor and water
Image may contain: one or more people
Image may contain: sky, cloud, outdoor and nature

Hoang Le Thanh is with Phan Thị Hồng.

Khi đã thành con nợ của Trung Quốc, chủ quyền lãnh thổ cũng khó giữ được

The New York Times ngày 25/6
Hồng Thủy (giới thiệu).

(GDVN) – Trung Quốc sẽ liên tục cho con nợ vay đến mức đủ lớn để không tổ chức tài chính nào dám cho vay thêm. Đến lúc đó họ ép đàm phán các hợp đồng chuyển nhượng đất.

Tiếp theo phần 1, Trung Quốc đã bẫy và ép Sri Lanka “hai tay dâng cảng chiến lược” như thế nào?
https://www.facebook.com/hoang.lethanh1/posts/2066822550002882

Chúng tôi xin giới thiệu phần còn lại của bài phân tích đăng trên The New York Times ngày 25/6 hầu bạn đọc tham khảo chiến lược ngoại giao bẫy nợ của Trung Quốc tại Sri Lanka.

Hối lộ quan chức sở tại là cách nhà thầu Trung Quốc có được dự án

Sau gần 5 năm triển khai, mở rộng “sáng kiến” Vành đai và Con đường, các quan chức Trung Quốc đang lặng lẽ tìm cách đánh giá xem có bao nhiêu giao dịch đã hoàn thành, và Trung Quốc có khả năng đối mặt với những rủi ro tài chính nào.

Một số quan chức Trung Quốc “lo lắng”, đi theo các dự án Vành đai và Con đường là các hoạt động hối lộ đã phát triển thành cơ chế (của doanh nghiệp, nhà thầu Trung Quốc với quan chức nước sở tại).

Ảnh 1: Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Sri Lanka, Mahinda Rajakapsa tại Colombo, ảnh: Tân Hoa Xã.

Năm ngoái ông Tập Cận Bình cũng đã phải thừa nhận:

“Chúng ta phải tăng cường hợp tác chống tham nhũng quốc tế, để Vành đai và Con đường trở nên trong sạch.”

Ví dụ tại Bangladesh, các quan chức chính phủ nước này cho biết Công ty Công trình cảng khẩu Trung Quốc (China Harbour) sẽ bị cấm tham gia đấu thầu vì đã nhét 100 ngàn USD vào một hộp trà hối lộ quan chức Bộ Giao thông Bangladesh.

Công ty mẹ của China Harbour, Công ty Xây dựng kết nối Trung Quốc (China Communications Construction Company) cũng bị Philippines cấm đấu thầu các dự án của Ngân hàng Thế giới tại quốc gia này trong 8 năm tính từ 2009, vì hối lộ.

Từ khi được chỉ định thầu dự án cảng Hambantota ở Sri Lanka, các quan chức Trung Quốc bắt đầu ngầm phát thông điệp rằng, Vành đai và Con đường không phải cam kết tài chính phát triển vô hạn của chính phủ Trung Quốc với 3 châu lục.

Biết thừa bản thân dự án đầu tư không có lãi, Trung Quốc vẫn làm

Tại Sri Lanka, các nhà quản lý doanh nghiệp và giới phân tích Trung Quốc vẫn kiên trì tuyên bố, dự án cảng Hambantota có thể có lợi nhuận, hoặc chí ít nó làm tăng năng lực thương mại của Trung Quốc trong khu vực.

Ray Ren, đại diện của công ty China Merchant Port tại Sri Lanka nắm cổ phần chi phối trong liên doanh quản lý, khai thác cảng Hambantota, nhấn mạnh, vị trí của Sri Lanka là lý tưởng cho thương mại quốc tế.

“Tại sao phải sợ Trung Quốc? Mọi giao dịch thua lỗ với Trung Quốc phải kết thúc”

Ông ta bác bỏ các nghiên cứu tiền khả thi trước đây của chính phủ Sri Lanka rằng xây dựng cảng ở Hambantota không có hiệu quả, giá trị về kinh tế.

Hu Shisheng, Giám đốc nghiên cứu khu vực Nam Á của Viện Quan hệ quốc tế đương đại Trung Quốc cho rằng, Bắc Kinh đã nhận thấy rõ “giá trị chiến lược” của cảng Hambantota. Hu Shisheng nói:

“Một khi chúng tôi muốn phát huy giá trị địa chiến lược của nó, thì điều này có nghĩa là giá trị chiến lược của Sri Lanka sẽ biến mất.

Bạn nói xem, nếu các nước lớn cạnh tranh tại Sri Lanka, thì một nước nhỏ như Sri Lanka có chịu được không? Chịu không nổi, thậm chí có thể bị xóa sổ.”

Mặc dù dự án xây dựng cảng Hambantota bắt đầu từ 2010, trước khi Trung Quốc tuyên bố “sáng kiến” Vành đai và Con đường, nhưng Trung Nam Hải đã nhanh chóng đưa dự án trên vào kế hoạch toàn cầu này của mình.

Bởi sau khi ký hợp đồng xây dựng cảng Hambantota không lâu, truyền thông Trung Quốc đã gọi giao dịch này là “cột mốc” của Vành đai và Con đường.

Ảnh 2: Vị trí chiến lược cảng Hambantota, Sri Lanka – rơi vào tay Trung Quốc trong 99 năm. Bản chất bẫy nợ của “Giất mộng Trung quốc” và Vành đai và Con đường bộc lộ rõ rệt.

Nhưng thực tế thì sao?

Hambantota là khu vực dân cư thưa thớt, phần lớn diện tích vẫn còn bị bao phủ bởi rừng, nhưng Trung Quốc vẫn quyết tâm đầu tư. Họ không chỉ có xây cảng.

Một sân vận động có số ghế ngồi lớn hơn dân số Hambantota được xây dựng, đánh dấu đường chân trời của thành phố này.

Ngoài ra Trung Quốc đầu tư xây dựng sân bay Quốc tế Rajapaksa Mattala cách sân bay chính của Sri Lanka chỉ 150 dặm (khoảng 240 km) về phía đông nam.

Trong tháng Sáu, sau khi hãng Fly Dubai Airline đóng cửa tuyến bay, chuyến bay thương mại duy nhất trong ngày tới sân bay Quốc tế Rajapaksa Mattala cũng biến mất.

Ảnh 3: Sân bay Quốc tế Rajapaksa Mattala mà Trung Quốc xây dựng, vắng như chùa Bà Đanh. Ảnh: The New York Times.

Một tuyến đường cao tốc được xây dựng xuyên qua khu vực này chỉ là chỗ cho nông dân địa phương phơi thóc và voi rừng đi dạo.

Ban đầu, các trợ lý của Tổng thống Sri Lanka Mahinda Rajapaksa (2005-2015) đã từng xây dựng kế hoạch dài hạn để phát triển Hambantota.

Họ tính toán mở rộng cảng Hambantota như thế nào sau khi khai trương, có thể đảm bảo nó mang lại một khoản thu nhập trước khi Sri Lanka phải gánh nhiều nợ công hơn.

Tuy nhiên ngay từ năm 2009, Mahinda Rajapaksa đã không thể chờ đợi, ông ta muốn khai trương cảng Hambantota vào dịp sinh nhật lần thứ 65 của mình, sớm hơn kế hoạch Cục Cảng vụ Sri Lanka vạch ra tới 10 năm.

Thế là công nhân Trung Quốc ào ạt đổ vào Hambantota xây dựng ngày đêm liên tục. Người Trung Quốc nhanh chóng tràn ngập Hambantota.

Thủ đoạn đội giá thầu

Khi công nhân Trung Quốc đào cảng Hambantota, họ bỏ qua một tảng đá lớn chắn ngay cửa vào khiến các tàu lớn không thể vào trong cảng, trong khi đây lại là đối tượng chính dự án xây cảng Hambantota định phục vụ.

Các quan chức Cục Cảng khẩu Sri Lanka khi đó muốn lấy lòng Mahinda Rajapaksa đã nhanh chóng thúc đẩy dự án này.

Ngày 18/11/2010 là sinh nhật Mahinda Rajapaksa, Sri Lanka long trọng khai trương cảng Hambantota.

Sau đó cảng này bắt đầu được đưa vào khai thác, trong khi tảng đá lớn kia vẫn án ngữ lối vào.

“Phản ứng” của Trung Quốc với Việt Nam trên Biển Đông
Một năm sau, nhà thầu Trung Quốc China Harbour ra giá 40 triệu USD để phá hủy tảng đá chắn lối vào cảng Hambantota.

Mức giá trên trời này đã khiến rất nhiều quan chức Sri Lanka bức xúc, một số người công khai chỉ trích mức giá này có phần “lại quả” cho Mahinda Rajapaksa.

Đến năm 2012, cảng Hambantota bắt đầu nỗ lực thu hút tàu thuyền, nhưng hầu hết tàu thuyền lại lựa chọn cảng Colombo, trong khi giá thầu xây dựng cảng Hambantota liên tục đội lên.

Cuối năm 2012, chính phủ Mahinda Rajapaksa công bố mệnh lệnh yêu cầu các tàu thủy chở ô tô nhập khẩu trước đây vẫn cập cảng Colombo, buộc phải cập cảng Hambantota để giao hàng.

Mặc dù vậy, báo cáo của Bộ Tài chính Sri Lanka cho biết, năm 2012 chỉ có 34 tàu cập cảng Hambantota trong khi con số cập cảng Colombo là 3667 tàu.

Bộ trưởng Bộ Sự vụ kinh tế và chính sách quốc gia Sri Lanka, Harsha de Silva, nói với The New York Times:

“Khi tôi mới nhậm chức, tôi đã điện cho Bộ trưởng Bộ Kế hoạch quốc gia hỏi xem, lý do nào khiến bà ấy đồng ý xây dựng cảng Hambantota.

Bà ấy trả lời, lệnh trên dội xuống, chúng tôi buộc phải làm.”

Vì quyết tâm thúc đẩy dự án xây dựng cảng Hambantota, năm 2012 Tổng thống Mahinda Rajapaksa tiếp tục vay Trung Quốc 757 triệu USD.

Bắc Kinh đồng ý ngay, nhưng điều kiện thì phức tạp hơn nhiều.

Khoản vay thứ nhất Trung Quốc giải ngân là 307 triệu USD với mức lãi suất dao động từ 1% đến 2%, trong khi đó, lãi suất vốn vay Nhật Bản cùng thời điểm chỉ dưới 0,5%;

Nhưng để nhận thêm tiền vay từ Trung Quốc, khoản vay ban đầu được đàm phán lại và lãi suất dao động từ 1%-2% được thay bằng mức lãi suất cố định trên trời, 6,3%. Mahinda Rajapaksa lập tức gật đầu.

Ảnh 4: Một lán trại của lao động Trung Quốc tại Colombo, Sri Lanka, ảnh: The New York Times.

Trong lúc dự án Hambantota ngày càng đội vốn và làm nợ công chính phủ của Sri Lanka tăng nhanh thì đến kỳ bầu cử Tổng thống 2015. Mahinda Rajapaksa thất cử.

Tân nội các vùng vẫy trong bẫy nợ Trung Hoa

Nội các tân Tổng thống Maithripala Sirisena vừa lên nắm quyền đã lập tức tiến hành thẩm tra lại các giao dịch tài chính quốc gia. Kết quả khiến người ta giật mình:

2 nhiệm kỳ của Mahinda Rajapaksa đã tăng gấp 3 lần nợ công cho Sri Lanka, đến khi rời nhiệm sở con số nợ nước ngoài lên tới 48,8 tỉ USD.

Chỉ riêng năm 2015, khoản nợ chính phủ đáo hạn Sri Lanka phải thanh toán lên tới 4,68 tỷ USD.

Chính phủ Tổng thống Maithripala Sirisena lập tức tìm kiếm sự hỗ trợ từ Ấn Độ, Nhật Bản và phương Tây.

Nhưng các quan chức Sri Lanka nhanh chóng nhận ra rằng, không có quốc gia nào ngoài Trung Quốc có thể rót tiền cho Sri Lanka lúc này.

Ravi Karunanayake, Bộ trưởng Tài chính trong năm đầu tiên cầm quyền của nội các Tổng thống Maithripala Sirisena, cay đắng thừa nhận:

“Chúng tôi tiếp quản một nền kinh tế đang suy thoái, thu nhập không đủ trả tiền lãi chứ đừng nói tới chuyện trả tiền gốc.

Chúng tôi vẫn phải đi vay. Chính phủ mới không có cách nào dừng các khoản vay mới.

Trung Quốc đang cạn nguồn tiền để đổ vào Vành đai và Con đường?

Đây là một cuộc đua tiếp sức, trước khi đưa nền kinh tế vào quỹ đạo, bạn chỉ có cách chấp nhận nó.”

Năm ngoái, Ngân hàng Trung ương Sri Lanka ước tính nước này nợ Trung Quốc 3 tỉ USD.

Tuy nhiên nhà kinh tế học Nishan de Mel của Trung tâm nghiên cứu Verite cho rằng, có nhiều khoản nợ chưa được tính vào nợ chính phủ vì đăng ký dưới dạng dự án cá nhân.

Ông ước tính, khoản tiền Sri Lanka nợ Trung Quốc có thể lên tới 5 tỉ USD và vẫn tiếp tục tăng thêm mỗi năm.

Tháng Năm năm nay, Sri Lanka phải tiếp tục vay Ngân hàng Phát triển Trung Quốc 1 tỉ USD để trả các khoản nợ sắp đáo hạn.

Đã thành con nợ Trung Hoa, lãnh thổ – chủ quyền cũng khó giữ được

Năm 2016, chính phủ Sri Lanka bắt đầu đàm phán với Trung Quốc, hy vọng đưa dự án cảng Hambantota khỏi bảng sai ngạch của quốc gia mình mà tránh được việc hủy hợp đồng hoàn toàn.

Trung Quốc đưa ngay ra điều kiện Sri Lanka phải giao cho một doanh nghiệp Trung Quốc nắm cổ phần chủ yếu tại đơn vị quản lý vận hành, khai thác cảng Hambantota, chứ Bắc Kinh không xóa nợ.

Cuối cùng Bắc Kinh đưa ra 2 lựa chọn, China Harbour hoặc công ty mẹ của nó, China Merchants, sẽ nắm quyền kiểm soát cổ phần cảng Hambantota.

China Merchants dành được hợp đồng này, nhưng các thương gia Trung Quốc lập tức ép chính phủ Sri Lanka phải giao thêm 15 ngàn mẫu đất (6 ngàn héc ta) xung quanh cảng Hambantota cho China Merchants xây dựng khu công nghiệp.

China Merchants lập luận rằng, bản thân cảng Hambantota không có giá 1,1 tỉ USD, số tiền doanh nghiệp này bỏ ra trả nợ Trung Quốc thay chính phủ Sri Lanka cho dự án xây dựng cảng.

Ảnh 5: Đường ống tại dự án Colombo Port City do Trung Quốc xây dựng, ảnh: The New York Times.

Nhiều quan chức Sri Lanka phản đối điều khoản này, nhưng họ không có lựa chọn nào khác. Hợp đồng được ký tháng 7/2017 và có hiệu lực vào tháng Chạp cùng năm.

Về mặt hình thức, hai bên thành lập công ty liên doanh quản lý vận hành cảng Hambantota, nhưng China Merchants chiếm 85% cổ phần, 15% còn lại thuộc về chính phủ Sri Lanka.

Với tỉ lệ cổ phần thấp như vậy, theo các luật sư, chính phủ Sri Lanka gần như không còn chủ quyền đối với cảng Hambantota trên thực tế.

Ban đầu đàm phán hoàn toàn không có điều khoản nào về việc Trung Quốc có quyền sử dụng cảng Hambantota và vùng đất xung quanh vào mục đích quân sự hay không.

Nhưng kết thúc đàm phán lại có điều khoản “cấm nước ngoài sử dụng cảng Hambantota vào mục đích quân sự nếu không có sự cho phép của chính phủ Sri Lanka”.

Nhiều người lo ngại, do tình trạng nợ nần chồng chất, “quan điểm của chính phủ Sri Lanka cũng có thể thay đổi”.

Ngoài Hambantota, Trung Quốc còn nắm cổ phần tại cảng Colombo trong dự án Colombo Port City. Trong hợp đồng này, Trung Quốc hoàn toàn sở hữu 20 héc ta đất và chính phủ Sri Lanka hoàn toàn mất chủ quyền.

Diễn biến cục diện Biển Đông, phân tích và bình luận
Năm 2014, cùng ngày Mahinda Rajapaksa tiếp Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe tại Colombo, nhiều chiếc tàu ngầm Trung Quốc cũng hiện diện tại cảng này.

Chính phủ mới lên đặc biệt lo ngại việc Trung Quốc sử dụng tàu ngầm thu thập tin tức tình báo và sự xuất hiện của chúng rất khó phát hiện, nhưng không có cách nào kiểm soát.

Trong khi gia tộc Mahinda Rajapaksa vẫn tiếp tục toan tính quay trở lại chính trường, mặc dù ông ta bị cấm tái tranh cử Tổng thống do giới hạn nhiệm kỳ.

Trung Quốc vẫn giữ quan hệ hợp tác mật thiết với gia đình này.

Đảng đối lập của Mahinda Rajapaksa đã thắng lớn trong cuộc bầu cử địa phương tháng Hai năm nay, trong khi kỳ bầu cử Tổng thống sẽ bắt đầu từ năm tới.

Em trai của Mahinda Rajapaksa đã được ông ta nhắm tới, cựu Bộ trưởng Quốc phòng Gotabaya Rajapaksa sẽ được dựng lên, nhưng người quyết định vẫn là Mahinda.

Hồng Thủy

Nguồn: Báo Giáo dục Việt Nam 
http://giaoduc.net.vn/…/Khi-da-thanh-con-no-cua-Trung-Quoc-…

* * *

Xin mời bạn tham khảo bài:

Trung Quốc đã bẫy và ép Sri Lanka “hai tay dâng cảng chiến lược” như thế nào?
https://www.facebook.com/hoang.lethanh1/posts/2066822550002882

Bản gốc:

https://www.nytimes.com/…/as…/china-sri-lanka-port-hans.html

https://www.nytimes.com/…/wo…/asia/china-sri-lanka-port.html