Category: Tin Việt Nam

Đi! Vì sao phải ra đi?

Tác giả Huy Phương

Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Muốn kháng chiến kiến quốc thành công, muốn độc lập thống nhất thật sự ắt phải dựa vào lực lượng của nông dân. Ðồng bào nông dân sẵn có lực lượng to lớn, sẵn có lòng nồng nàn yêu nước, sẵn có chí khí kiên quyết đấu tranh và hy sinh. Nông dân vừa là động lực, vừa là lực lượng đông đảo, nòng cốt, và cũng là đối tượng vận động của cách mạng.”

Ðiều đó trước kia chưa chắc đã đúng mà bây giờ hóa ra sai bét!

Nông dân bỏ ruộng vì đói. Ngày trước, người ta tranh đấu để được chia ruộng để được cày bừa, giờ thì nông dân đua nhau trả ruộng để bỏ xứ đi làm mướn. Ði làm thợ hồ, mỗi ngày, một người kiếm được 180,000 đồng, mỗi tháng có chừng 5 triệu bạc. Làm ruộng bây giờ  thu nhập vài triệu một tháng, không đủ đong gạo ăn cả năm và nông dân mang nợ vì giống má, phân bón, thuốc trừ sâu, xăng dầu… trăm thứ tốn kém, nếu lỡ chẳng may mất mùa thì mang nợ suốt đời, tơi nón đi ăn xin.

Chuyện “những cánh đồng 5 tấn” chỉ là chuyện xưa, tích cũ. Một năm hai vụ lúa, ruộng chỉ cấy một vụ, rồi bỏ hoang. Nông dân sống nhờ ruộng bây giờ lại có phong trào trả ruộng. Dọc sông Hồng, có những ngôi làng bị bỏ hoang vì nông dân đã bỏ làng ra đi.

Lớp thanh niên nông thôn, sau mười mấy năm, xong trung học phổ thông, đã tìm mọi cách đi khỏi làng. May mắn có khả năng thì vào đại học, không thì đi học nghề, lái xe taxi, hoặc theo nhóm bạn làng đi buôn ve chai, đồng nát, chạy xe ôm, đi làm công nhân… Miễn là chạy khỏi xóm làng, khi ruộng đồng không cho đủ hạt cơm bỏ vào miệng.

Thái Bình, Nam Ðịnh, phong trào “lên Hà Nội khai hoang” bộc phát, nghĩa là thoát ly ruộng đồng, không bao giờ quay lại quê hương.

Nhưng rồi cuộc sống ở quê nhà cũng không lấy gì làm tốt đẹp, lương 3 triệu không đủ ăn, chỉ có một con đường “xuất khẩu” đi lao động. Hết hợp đồng lao động rồi, về nước cũng khổ, đành trốn ra ngoài làm việc lậu, bị bắt và trục xuất về nước vì vi phạm pháp luật tại nước sở tại. Ở Nhật không xong, về nước không yên, lại tính đường du lịch Nam Hàn trốn ở lại để đi làm chui. Có cả một khu xóm, anh em, bà con đùm bọc che chở cho nhau mà sống tha phương như vậy!

 Cùng đường về nước rồi thì câu trả lời “làm gì sau khi về nước” là lại ra đi. Không đi lao động tiếp ở Nam Hàn được thì trở qua Ðài Loan theo diện du lịch 6 tháng. Làm hết 6 tháng về nước, sau đó lại quay lại vòng vòng như vậy, không biết bao nhiêu lần cho một cuộc đời vô định, nghĩa là phải đi. Ai đó trả lời giùm tôi: “Vì sao phải ra đi?”

Miền Trung không có phương tiện thì sang Lào, Kampuchea, cả Trung Quốc, những quốc gia chẳng giàu có gì hơn mình để kiếm miếng ăn.

Con người vốn quý? Nay con người như con tôm, con cá, con heo, củ khoai, nải chuối, con người cũng là loại “xuất khẩu”. Ðược “xuất khẩu,” mà lại phải lo lót, bán nhà vay nợ, mỉa mai tột cùng mà lại háo hức vui mừng, hãnh diện được đi làm “culi” xứ người.

Việt Nam ít ra tự vấn, phải đặt câu hỏi, sao công dân nước mình lại phải “tha phương cầu thực,” không giống một ai trên thế giới, rồi vì chuyện đi, chuyện trốn ở lại, mang tiếng xấu cho người Việt Nam.

Ra đi từ các tỉnh miền Bắc, công nhân phải trả một số tiền khoảng 300 triệu đồng để đổi lấy một công việc chân tay vất vả ở xứ người. Ðã vậy con người Việt Nam lại lừa đối, lường gạt nhau sang Nhật, Ðài Loan… rồi bỏ nhau giữa đường, không ngôn ngữ, không tiền bạc, không thân thích.

Người Việt ở Nhật lại giả danh kỹ sư để lừa gạt những sinh viên tu nghiệp mới tới Nhật, vì kỹ sư thì được ký visa dài hạn, nếu cưới vợ thì vợ cũng có quyền ở lại Nhật.

Ở quê hương mình, bây giờ nếu ai hỏi: “Em ước mơ mơ gì, tuổi mười hai, tuổi mười ba? “

Một đứa trẻ ở Hải Phòng hay Nam Ðịnh có thể lớn lên với không khí ô nhiễm đầy những mưu toan, dự liệu, ấp ủ chuyện “đi,” dù đó là đi lao động, đi ở đợ, hay đi lấy chồng. Ở Hải Phòng có thành ngữ “làm hôn thê” ai cũng hiểu – thậm chí kể cả đi… bán thân. Còn như với chuyện tìm được những con đường mới để đi Tây Âu, Úc, Canada, Bắc Âu… là cả những chuyện xa vời, hơn cả một cõi thiên đường trong trí tưởng.

Một người trong nước đã viết những dòng khá đau xót: “Bạn bè tôi đã đi không phải vì hết sinh kế, cũng không phải vì nuôi ảo tưởng rằng ở nước ngoài sung sướng (tất cả đều ý thức rất rõ về sự vất vả của xã hội tư bản, và hiểu xã hội nào cũng có vấn đề riêng). Chỉ đơn giản là đi thì tốt hơn. Buồn bã, bặm môi mà đi, nhưng vẫn tốt hơn. Ðiều gì đã tạo ra thôi thúc này, và nếu không thể thực hiện trong đời mình, bao người đã truyền lại sự ước muốn đó cho đời con?”

Và ở một đoạn khác: “Lấy chồng Ðài Loan cũng đã trở thành con đường thoát. Chỉ còn đâu vài đứa trai làng buồn bã nhìn người bạn gái từ thời thơ ấu leo lên chiếc xe hơi với gã đàn ông Trung Hoa già nua, để lại đằng sau một đám bụi mù. Vài đứa may mắn, được nhà chồng cho ra ngoài đi làm, dành dụm một khoản tiền riêng gởi về, cha mẹ thay nhà mái tranh thành nhà ngói đỏ. Những bà mẹ nhà mái tranh khác, thúc giục đứa con gái vừa đủ tuổi đi ra khách sạn đứng xếp hàng!”.

Ði và trốn ở lại quả là một điều nhục nhã cho hai chữ Việt Nam. Người ta mới tiết lộ ra, chín người trong đoàn Quốc Hội CSVN do bà Nguyễn Thị Kim Ngân, chủ tịch Quốc hội dẫn đầu, đã bỏ trốn bất hợp pháp tại Nam Hàn. Sự việc xảy ra hồi tháng 12-2018 nhưng nay truyền thông Nam Hàn mới loan tin.

Phái đoàn của Quốc Hội VN sau khi làm việc tại Bunsan và Seoul để gặp mặt với Quốc hội Nam Hàn, hội kiến Tổng Thống Moon Jae In và tham gia diễn đàn Thương mại Ðầu tư Hàn-Việt, sau đó quay trở về Việt Nam từ sân bay Incheon, nhưng 9 thành viên trong đoàn đã vắng mặt trong chuyến bay hồi hương.

Chín người Việt trong phái đoàn này trốn ở lại là ai? Dân biểu, Bộ Trưởng hay một ai đó đã chạy tiền lo lót cho Chủ Tịch Quốc Hội “Kim Ngân phá luật lệ” để có một chỗ trong phái đoàn với âm mưu trốn ở lại?

Cả một phái đoàn Quốc Hội Việt Nam còn như vậy, ai còn dám ngẩng mặt nhìn thiên hạ nữa? Còn gì là quốc thể?

Tôi nhắc lại câu viết của Vũ Ðông Hà trong “Dân Làm Báo,” khi nói về hoàn cảnh của những thiếu nữ bán thân ở Ðài Loan: “Tôi rời Ðài Loan mang theo lời của Trang: ‘Anh nói tụi em khổ còn hơn nô lệ. Em thì thấy ở nhà còn khổ hơn.’ Lời nói ấy đã dẫn đến một bước ngoặt của một đời….” 

Và lời văn ông, như một câu thơ buồn:

“Những người đàn ông đã rời khỏi mảnh đất không còn gì để mà sống.

Những đứa con gái tới tuổi mười bảy, mười tám là bỏ cái làng không còn gì mơ ước để mà đi.”

Huy Phương

Những Thằng Có Súng A.K

Chắc bạn đã từng nghe – và dám – cũng đã từng nói những câu ngây ngô và dại đột (đại loại) như sau, khi còn thơ ấu:

– Tám à, mày ăn vụng sữa bột của em hả?
– Dạ, đâu có!
– Vậy sao hộp sữa Guigoz mới mở mà lưng liền vậy?
– Chắc con mèo đó má à!

Với thời gian, cùng với trí khôn và ý thức trách nhiệm tăng dần, phần lớn những người trưởng thành sẽ không còn tiếp tục chối bỏ hay đổ thừa một cách rất ngờ nghệch như thuở lên năm/lên bẩy nữa. Nói phần lớn, chứ không phải tất cả, vì đôi khi do hoàn cảnh (hay cá tính) có thể khiến cho một cá nhân không được phát triển bình thường. Xin xem qua vài ba trường hợp cá biệt.

Khi còn tại chức, bà Phan Thúy Thanh – Phát Ngôn Viên Bộ Ngoại Giao của nước CHXHCNVN – có nuôi một con két nói năng rất sõi. Một hôm, nó xổ lồng bay mất. Bà Thanh nhờ báo đăng để tìm lại con thú cưng nhưng báo chưa kịp ra mà đã có người đến gõ cửa.

Hỏi: Sao biết là con vẹt này của tôi.

Đáp: Nó chối leo lẻo suốt ngày nên nhà cháu biết ngay là của bà chứ còn ai vào đây nữa.

Sau đó, sau khi nghỉ việc, bà Phan Thúy Thanh phải bán con két để lấy tiền bù đắp vào số lương hưu ít ỏi. Mua xong, chủ nhân mới hí hửng mang về nhà giao ngay cho vợ rồi tiếp tục đến sở làm. Chiều về, đương sự hấp tấp hỏi ngay:

– Con vẹt đâu rồi?

– Ở trong lò chứ đâu.

– Ối Giời, vẹt mua cả ngàn đô la mà đem nướng à!

– Vẹt gì mà giá cả ngàn Mỹ Kim?

– Chứ bộ tôi nói đùa chắc. Nó nói được 29 thứ tiếng cơ đấy.

– Thế mà ban nẫy gạn hỏi mãi nó vẫn cứ chối đây đẩy nên ai mà biết!

Con vẹt đã xong đời và bà Thanh đã hưu trí tự rất lâu rồi. Tuy thế, truyền thống chối (xoen xoét) và đổ thừa (ngay tắp lự) thì vẫn cứ được giữ nguyên, không hề suy suyển:

• T.T. Nguyễn Xuân Phúc: “Các vụ việc sạt lở đất nghiêm trọng vừa qua có nguyên nhân chính là kết cấu địa chất bị ảnh hưởng do mưa lớn kéo dài, lượng mưa lớn.”
• P.T.T. Trịnh Đình Dũng: “Lũ cao thì do mưa lớn kéo dài, nắng lắm mưa nhiều – đó là qui luật của trời đất.”
• Viện Trường Viện Hoa Học Địa Chất Trần Xuân Văn: “Sạt lở tại miền Trung đột ngột là do thời tiết.”
• Tổng Cục Trưởng Tổng Cục Lâm Nghiệp Nguyễn Quốc Trị: “Lũ lụt ở miền Trung là do biến đổi khí hậu, không phải do phá rừng?
• B.T. Nguyễn Xuân Cường: “Rừng mất do Mỹ rải chất hóa học.”
• B.T. Trần Hồng Hà: “Mưa lũ lịch sử ở miền Trung là Trời đổ nước chứ không phải mưa.”

Cũng cái ông Bộ Trưởng Tài Nguyên Môi Trường này, hồi tháng ba năm 2017, đã giải thích rằng “vệt nước đỏ xuất hiện ở cảng Vũng Áng (xã Kỳ Lợi, thị xã Kỳ Anh, Hà Tĩnh) và Cảng Sơn Dương của Công ty Formosa là do hiện tượng tảo nở hoa,” chớ nước biển nơi đây chả có hề bị ô nhiễm gì ráo trọi.

T.T. Nguyễn Xuân Phúc, cùng những nhân vật trong nội các của ông, đều phát ngôn và hành sử ngô nghê như những đứa bé lên năm. Miệng họ cứ chối nằng nặc là không ăn vụng, dù ai cũng thấy môi mép của tất cả đều dính đầy sữa bột. Họ cũng luôn mồm kêu gọi “tăng cường công tác quản lý bảo vệ rừng” nhưng lại chính là những kẻ thẳng tay tận diệt sơn lâm, bất chấp hậu quả!

Blogger Hoàng Hoành Sơn phàn nàn: “Những người đứng đầu nhà nước VN vẫn thản nhiên đổ mọi thiên tai nhân họa là ‘quy luật trời đất’, để rồi huề cả làng chăng?”

Thì buộc phải “huề” thôi, chứ  còn có “trăng” với “sao” gì nữa? Và nào có phải là chuyện mới mẻ gì đâu. Ngay từ năm 1954, L.S Nguyễn Mạnh Tường cũng đã than phiền (y) như thế rồi mà:

“Nguyên tắc ‘không thể sai lầm’ và ‘không chịu trách nhiệm của Đảng đã mở cửa cho biết bao chuyện kỳ quặc, bệnh hoạn, tự tung tự tác và hậu quả là đưa đến những hành động phạm pháp bởi mọi tầng cán bộ, bởi các đảng viên hay những người được Đảng nặn ra.”

Nói cách khác là gần hai phần ba thế kỷ qua, ĐCSVN đã liên tiếp “nặn ra” mấy thế hệ nhi đồng “kỳ quặc, bệnh hoạn, tự tung tự tác,” hoàn toàn vô trách nhiệm (và nhất định không chịu trưởng thành) nhưng được độc quyền sở hữu A.K. để … lãnh đạo quốc gia! Đây cũng là nguyên do khiến đất nước rơi vào bi kịch (“không chịu phát triển”) theo như cách nói, khá hài, của chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan : 

“Trên thế giới chia ra gồm nước phát triển, nước đang phát triển, nước chậm phát triển nhưng Việt Nam có lẽ là mô hình đặc biệt nhất. Đó là nước… không chịu phát triển! Đầu tư nhiều đến thế, ODA nhiều đến thế (20 năm qua lượng ODA đổ vào Việt Nam lên tới gần 90 tỉ USD) nhưng đến bây giờ vẫn không phát triển được thì chỉ có thể là… không chịu phát triển!”

Giới quan chức VN hiện nay có thể đổ thừa mọi tệ đoan xã hội là do tàn tích của chế độ cũ, kinh tế lụn bại là do sự phá hoại của những thế lực thù địch (và đạo đức xuống cấp, tham nhũng tràn lan là hậu quả của nền kinh tế thị trường) nhưng họ không thể chối bỏ được con số hằng trăm tỉ Mỹ Kim ODA đã không cánh mà bay trong mấy thập niên năm qua, cùng với món nợ công cao ngất ở xứ sở này.

Theo tạp chí Tài Chính Doanh Nghiệp (số ra ngày 4 tháng 11 năm 2020) thì mọi công dân VN, kể cả đứa bé vừa mới chào đời, đều phải mang trên vai 1,700 U.S.D tiền nợ. Với viễn ảnh này thì khó mà đồng ý với T.T Nguyễn Xuân Phúc là “mây đen phủ lên toàn cầu nhưng mặt trời vẫn đang toả sáng ở Việt Nam.”

Tuy khó nhưng rồi toàn dân cũng sẽ phải “đồng ý” cả thôi vì ngoài món nợ công trên vai, lại còn có thêm nòng súng (A.K) sẵn sàng dí ngay vào gáy nữa.

Báo Pháp Luật (số ra ngày 29 tháng 10 năm 2020) vừa hớn hở loan tin là qua khảo sát thì có đến “96,45% người dân được phỏng vấn đều trả lời là họ cảm thấy hài lòng, hoặc rất hài lòng, đối với sự phục vụ của những cơ quan công an trên toàn quốc.”

Thế còn gần năm phần trăm dân số còn lại?

Cái đám thiểu số này thì hoàn toàn không đáng kể vì chỉ là những kẻ khuyết tật, loại …  điếc nên không sợ súng, và phần lớn đều bị nhốt tù hết trơn rồi!

Tưởng Năng Tiến
11/2020

Đồng Tâm Nhìn Từ Rạch Gốc

Tưởng Năng Tiến

Dù cũng đọc được lõm bõm một hai ngoại ngữ, tôi rất ít khi rớ tới một tờ báo hay một cuốn sách viết bằng tiếng Anh hay tiếng Pháp. Lý do, chả phải là vì tôi có máu bài ngoại hoặc dị ứng với văn hoá thực dân (hay đế quốc) gì ráo trọi mà chỉ tôi chỉ thạo tiếng mẹ đẻ thôi nên rất ngại “đụng” đến tiếng nước ngoài.

Những người cầm bút của nước Việt tuy viết dở hơi nhiều nhưng viết hay cũng đâu có ít. Đọc họ sướng muốn chết, và đọc mệt luôn cũng chưa hết chữ nên bận tâm làm chi đến những tác giả ở tận đâu đâu.

Cả ngày hôm nay tôi xem say mê bút ký Đồng Bằng của nhà văn Nguyên Ngọc. Ông viết như nói vậy đó: lưu loát, tươi cười, bình dị nhưng thâm trầm và lôi cuốn. Thản hoặc, cũng có đôi đoạn hơi cường điệu (hay nói nguyên văn theo cách dùng từ của chính ông là “gồng lên”) nhưng rất ít. Tôi xin phép sẽ đề cập đến sau, khi có dịp.

Riêng hôm nay, xin mời mọi người xem chơi đôi ba đoạn ngắn, Nguyên Ngọc viết về chuyến đi của ông đến miền đất cực Nam của quê hương (Cà Mau) nơi mà T.B.T Lê Duẩn đã từng nương náu.

Khi ghe cặp bờ, tác giả cùng bạn đồng hành được ông Hai Phốc – Chủ Tịch Xã – đón tiếp vô cùng nồng nhiệt. Hai người, nhân dịp này, cũng tìm biết thêm được không ít chuyện thú vị về cuộc khởi nghĩa ở Hòn Khoai (Rạch Gốc) hồi năm 1940:

“Sau thất bại Nam Kỳ Khởi nghĩa, mấy chục ngư dân Rạch Gốc – Cà Mau đều phải đi tù Côn Đảo, về sau Hai Phốc kể với tôi, mấy chục người ấy đã có ai biết chút chữ nghĩa gì đâu, ở tù Côn Đảo họ chỉ làm một nhiệm vụ: mỗi khi ông Lê Duẩn, ông Tôn Đức Thắng và các ông đầu lĩnh cộng sản bị mang ra đánh thì các ông xông ra chịu đòn thay. Có người bỏ mạng ở Côn Đảo, như cha anh Hai Phốc, còn sống trở về đâu không được mươi người, nay chỉ còn mỗi ông Hắc Hổ.”

Thất bại là mẹ thành công nên sau nhiều lần “khởi nghĩa” bất thành – chung cuộc – cách mạng cũng đã “giải phóng” được cả hai miền Nam/Bắc, thống nhất giang sơn. Sau đó, bác Lê say sưa với chiến thắng nên không có dịp trở lại chốn xưa để thăm lại các ngư dân đã nuôi dưỡng ̣(và bảo vệ) mình nhờ vào “vô số kênh rạch chi chít và bí hiểm” ở Cà Mau.

Bác Tôn, xem ra, nhàn nhã hơn thấy rõ:

“Ngoài việc dự các nghi lễ long trọng bắt buộc phải có mặt cụ, cụ không làm việc gì khác ngoài một việc cụ thích thú hơn cả là sửa xe đạp. Làm phó chủ tịch nước, ông thợ máy ngày trước buồn tay buồn chân. Hết xe đạp hỏng cho cụ chữa, anh em bộ đội bảo vệ và nhân viên phục vụ phải lấy xe của người nhà mang vào cho cụ kẻo ngồi không cụ buồn. Thương cụ quá, đôi khi họ còn làm cho xe trục trặc đi để dắt đến nhờ cụ sửa giùm.” (Vũ Thư Hiên. <em><a href=”http://minhtrietviet.net/dem-giua-ban-ngay-chuong-11/”>Đêm Giữa Ban Ngày</a></em>. Văn Nghệ. Westminster, CA: 1997).

Tuy rất rảnh “nhưng ông thợ máy ngày trước” chỉ tìm vui trong việc sửa xe (đạp) để giết thời giờ, từ năm này sang năm khác, chứ cũng chưa lần nào ghé qua Rạch Gốc để thăm hỏi những kẻ đã chịu đòn thay cho mình ngoài ở Côn Đảo – năm nào.

Bác Bằng cũng xử xự y như thế:

“Khi Nguyễn Lương Bằng vượt ngục Sơn La ông được một thanh niên người Thái trắng dẫn đường. Đưa ông đi khỏi địa phận Sơn La xong, trở về nhà anh bị Pháp bắt đem chặt đầu.

Tôi đã tới bản Giảng, cách nhà tù Sơn La vài cây số, vào mùa thu năm 1965, để thăm gia đình anh thanh niên nọ. Trong ngôi nhà sàn xiêu vẹo chỉ còn lại bà mẹ anh, một bà lão lẩm cẩm, điếc lác, hỏi năm câu mới trả lời được một, câu trả lời lại chẳng ăn nhập gì với câu hỏi.

Bác Cả Hà Đông của tôi chưa một lần trở lại bản Giảng để thăm hỏi bà lão tội nghiệp. Rõ ràng, ông là, hoặc đã trở thành, người không có ân nghĩa. (Vũ T. H. s.đ.d. tr. 314).

Đ… mẹ nhân tình đã biết rồi! Lạt như nước ốc bạc như vôi.     

Ấy thế nhưng nói cho nó hết lẽ thì Bác Tôn và bác Bằng vẫn còn chút (nhất điểm) lương tâm. Cả hai chỉ bạc thôi chứ không đến nỗi ác. Bác Hồ thì khác. Bạc bẽo, độc ác, gian trá, thâm hiểm … và không hề từ bất cứ một thủ đoạn đê tiện hay bất nhân nào.

Mụ địa chủ Cát-hanh Long cùng hai đứa con và mấy tên lâu la đã: 

– Giết chết 14 nông dân. Tra tấn đánh đập hằng chục nông dân, nay còn tàn tật.

 – Làm chết 32 gia đình gồm có 200 người

– Năm 1944, chúng đưa 37 gia đình về đồn điền phá rừng khai ruộng cho chúng. Chúng bắt làm nhiều và cho ăn đói. Ít tháng sau, vì cực khổ quá, 32 gia đình đã chết hết, không còn một người.

Trong cuộc phát động quần chúng, đồng bào địa phương đã đưa đủ chứng cớ rõ ràng ra tố cáo. Mẹ con Cát-hanh-Long không thể chối cãi, đã thú nhận thật cả những tội ác hại nước hại dân. Thật là: Viết không hết tội, dù chẻ hết tre rừng, Rửa không sạch ác, dù tát cạn nước bể!

(21-7-1953) C.B

C.B là một trong những bút danh của Hồ Chí Minh.  Còn Cát Hanh Long là ai?

Theo Wikipedia: “Nguyễn Thị Năm (1906 – 9 tháng 7 năm 1953, quê ở Làng Bưởi, ngoại thành Hà Nội), là một địa chủ có công đóng góp tài sản cho Việt Minh trong kháng chiến chống Pháp. Trong cuộc Cải cách ruộng đất, bà bị nông dân địa phương đấu tố là địa chủ gian ác và bị xử bắn. Bà nguyên là Hội trưởng Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam tỉnh Thái Nguyên. Bà còn được gọi là Cát Hanh Long vì đây là tên một hiệu buôn do bà làm chủ ở Hải Phòng.”

Người trong cuộc cho biết thêm chi tiết:

“Khi du kích đến đưa bà ta đi, bà ta đã cảm thấy có gì nên cứ lạy van ‘các anh làm gì thì bảo em trước để em còn tụng kinh’. Du kích quát: ‘Đưa đi chỗ giam khác thôi, im!’ Bà ta vừa quay người thì mấy loạt tiểu liên nổ ngay sát lưng. Mình được đội phân công ra Chùa Hang mua áo quan, chỉ thị chỉ mua áo tồi nhất…

Mua áo quan được thì không cho bà ta vào lọt. Du kích mấy người bèn đặt bà ta nằm trên miệng cỗ áo rồi nhảy lên vừa giẫm vừa hô: ‘Chết còn ngoan cố này, ngoan cố nổi với các ông nông dân không này?” Nghe xương kêu răng rắc mà tớ không dám chạy, sợ bị quy là thương địa chủ. Cuối cùng bà ta cũng vào lọt, nằm vẹo vọ như con rối gẫy vậy.” (Trần Đĩnh. Đèn Cù, Westminster, CA: Người Việt, 2014).

So với bản Giảng (Sơn La) hay Rạch Gốc (Cà Mau) thì Đồng Tâm (Hà Nội) chả là cái đinh gì sất cả. Bản thân ông Nguyễn Đình Kình cũng thế, cũng chả có thành tích gì đáng kể, chưa giúp được một đồng chí lãnh đạo nào vượt ngục, cũng chả chịu đòn thay cho bất cứ ai.

Đã thế, về đường lối chính sách thì Nguyễn Đình Kình lại rất mù mờ. Năm mươi tám tuổi đảng mà chủ trương xuyên suốt (đất đai thuộc quyền quản lý của nhà nước) ông vẫn không thông. Do đó, thay vì bị khai trừ, ông bị khử trừ luôn không phải là chuyện lạ.

Tôi chỉ lạ ở cái thái độ phẫn uất của nhà văn Nguyên Ngọc, khi nghe ông gào thét: “Vụ án Đồng Tâm là một tội ác trời không dung đất không tha.”

Chứ chả lẽ cái chết thảm thiết của bà Cát Hanh Long và của hàng bao nhiêu triệu lương dân khác nữa (ở khắp ba miền đất nước, từ hơn nửa thế kỷ nay) thì đất/trời có thể dung tha được hay sao?

Tưởng Năng Tiến
11/2020