Câu chuyện Nhân Quyền tại Washington Giữa Mùa Lễ Hội Hoa Anh Đào năm 2013.

Câu chuyện Nhân Quyền tại Washington Giữa Mùa Lễ Hội Hoa Anh Đào năm 2013.

Ghi nhận của Đoàn Thanh Liêm

* * *

Sau một tuần lễ ở thành phố Baltimore tiểu bang Maryland, tôi đã trở lại

Washington vào hai ngày 10 và 11 tháng Tư – để tham dự vào công cuộc

vận động Nhân quyền cho Việt nam tại Quốc Hội Mỹ và tại Ủy Ban Tự

Do Tôn Giáo. Cuộc vận động thật quy mô này do tổ chức BPSOS (Boat

People SOS) với nhân vật chủ chốt là Tiến sĩ Nguyễn Đình Thắng phát

động và dự trù kéo dài trong hai năm 2013 – 2014.

Trời nắng đẹp, lại vào đúng lúc Hoa Anh Đào nở rộ, nên trên khắp các

nẻo đường thành phố chỗ nào cũng thấy các đòan khách thập phương tấp

nập lui tới ngắm cảnh, chụp hình – nét mặt người nào cũng vui tươi phấn

khởi. Nhân viên phụ trách cho biết Lễ Hội Mùa Hoa Anh Đào (The

National Cherry Blossom Festival) kéo dài từ giữa tháng Ba đến tháng

Tư có thể thu hút đến con số hàng triệu du khách đến thăm viếng thành

phố Washington lịch sử này.

So với mọi năm, thì vào giữa tháng Ba năm 2013 này trời trở lạnh bất

thường – nên hoa Anh Đào nở muộn. Vì thế mà phần đông các chị em

nữ sinh Trưng Vương từ xa về tham dự Đại Hội Tòan Cầu được tổ chức

trong ba ngày 22, 23 và 24 tháng Ba – đã không được ngắm hoa như

lòng ước ao mong muốn. Trong khi tôi, thì nhân cái vụ vận động Nhân

quyền nói trên lại được dịp thưởng ngọan cả một rừng hoa tưng bừng nở

rộ – tô điểm thêm khởi sắc cho khung cảnh vốn đã xinh tươi hài hòa êm

dịu của vùng thủ đô nước Mỹ. Xin mời bạn đọc cùng đi ngắm cảnh và

theo dõi chuyện vận động Nhân quyền tại Washington vào mùa Xuân

năm 2013 này.

 

I – Tại khu vực Tidal Basin và công viên trước Điện Capitol.

Vào ngày thứ Năm 11/4 lúc 6 giờ sáng, anh Nguyễn Quốc Khải đã chở

tôi đến khu vực Tidal Basin (Đầm Thủy Triều) nơi sát với Đài Tưởng

niệm Tổng thống Jefferson (Jefferson Memorial). Trời còn mờ tối, ấy thế

mà đã có rất nhiều xe đậu dọc theo bờ sông Potomac và bà con lũ lượt

kéo nhau đi với máy ảnh các lọai để chuẩn bị chụp phong cảnh cả một

rừng cây Anh Đào đang ở độ nở mãn khai – tập trung nhiều nhất trong

chu vi dài đến ba bốn dặm của cái Đầm ăn thông với con sông Potomac

là ranh giới giữa Washington với tiểu bang Virginia.

Tôi đã lững thửng thả bộ suốt 3 tiếng đồng hồ xung quanh Tidal Basin

này, luôn tiện còn ghé thăm Đài Tưởng niệm Tổng thống Franklin

Delano Roosevelt (FDR) cùng với Đệ Nhất Phu nhân Eleanor và Đài

Tưởng niệm Mục sư Martin Luther King. Các lời phát biểu lịch sử của

cả hai vị danh nhân này được khắc họa thật rõ nét trên các bức tường

quanh Đài Tưởng niệm – quả thật người Mỹ đã rất lấy làm tự hào và tỏ

lòng kính trọng đối với những nhân vật xuất chúng như vậy ngay trong

những năm vào giữa thế kỷ XX gần đây thôi.

Các người bạn ưa thích nghệ thuật chụp ảnh như chị Như Lan bà xã của

anh Chánh án Nguyễn Văn Thành hay anh Nguyễn Quốc Khải, thì cho

biết là phải tranh thủ mà chụp ảnh trước lúc mặt trời lên cao – như vậy

mới có thể có hình ảnh đẹp được. Dọc lối đi theo chu vi của Đầm, tôi

thấy các nhiếp ảnh gia tài tử bố trí la liệt những máy hình gắn chặt trên

chân đỡ máy để chụp liên tục nhiều tấm ảnh dưới những tàng cây chi

chít những hoa màu trắng tinh hay màu phớt hồng. Có người còn chụp

riêng một vài cánh hoa lẻ loi mọc từ trong thân cây nữa, có lẽ họ cho là

mấy cánh hoa hiếm hoi đó mới thật là độc đáo chăng?

Bữa hôm trước là cỡ 8 giờ sáng ngày thứ Tư 10/4, lúc vừa từ nhà ga

Union Station đi tới khu công viên ở hướng Bắc của Điện Capitol trụ sở

Quốc Hội – tôi đã thật ngây ngất trước những cụm cây Anh Đào đang rộ

nở những chùm hoa dày đặc với cánh mỏng như tơ lụa và màu hồng lạt.

Từng cụm cây xen kẽ với những cây thông xanh ngắt và cả với những

cây sồi, cây phong vẫn còn khẳng khiu trụi lá – cảnh tượng trái nghịch

đó lại càng làm tăng vẻ cao quý của lọai hoa được du nhập mãi từ nước

Nhật vào nơi đây đã trên một thế kỷ nay. Tính chất đa dạng sinh học thật

là rõ nét nơi vùng thủ đô này.

Sau không bao lâu, tôi lại gặp các anh Đỗ Như Điện, Hùynh Hữu Thuận

cũng mới từ thành phố San Diego California đến để tham dự cuộc Họp

Báo ngòai trời ngay dưới bậc thềm của Trụ sở Hạ Nghị Viện phía góc

đường Independence và First street khu Đông Nam của Capitol. Vì chưa

đến giờ khai mạc cuộc Họp báo, chúng tôi đã tranh thủ chụp một số hình

kỷ niệm nơi công viên kỳ thú này.

Anh Điện mang theo một số ấn bản tiếng Anh của “ Báo cáo về Tình

hình Nhân quyền tại Việt nam trong năm 2012” – mà Mạng Lưới Nhân

Quyền VN cho phổ biến vào ngày 11 tháng Tư trong một cuộc Họp Báo

ở California. Tài liệu này đã được trao tận tay cho một số Dân biểu và

giới báo chí truyền thông

 

II – Hai ngày Hội Họp liên miên.

Phái đòan do Tiến sĩ Nguyễn Đình Thắng tổ chức mời gọi gồm đến vài

chục người thuộc giới Tôn giáo như Phật giáo, Công giáo, Tin Lành,

thuộc Sắc tộc Thiểu số như Hmong, Montagnard và Đại diện của Mạng

Lưới Nhân Quyền v.v… Phải nói ngay rằng trong hai ngày 10 và 11

tháng Tư này, phái đòan đã phải làm việc rất căng thẳng theo sự sắp xếp

thật sít sao của Ban Tổ chức với các văn phòng và cơ quan tiếp đón.

1 – Chỉ riêng trong một ngày 10/4 thôi, thì bà con trong phái đòan đi vận

động đã phải tham dự liền liền ba cuộc sinh họat như sau :

– Thứ nhất là cuộc Họp Báo ngòai trời trong công viên sát bậc thềm của

trụ sở Hạ Nghị Viện đã khai mạc vào đúng 10.45 AM. Dân biểu Chris

Smith là người chủ trì đã phát biểu khởi đầu và lần lượt giới thiệu với

giới truyền thông báo các diễn giả Việt nam là Cựu Dân biểu Cao Quang

Ánh, Hòa Thượng Thích Giác Đẳng, Hòa Thượng Thích Viên Lý, Mục

sư Nguyễn Minh Thắng, Kỹ sư Đỗ Như Điện, Tiến sĩ Nguyễn Đình

Thắng – để trình bày về tình trạng vi phạm Nhân quyền ở Việt nam hiện

nay. Trong vòng chưa đày một giờ, các diễn giả này đã thu hút được sự

chú ý của các ký giả đại diện những cơ sở truyền thông lớn ở Mỹ và chi

tiết của cuộc Họp Báo đã được phổ biến rộng rãi ngay vào buổi chiều tối

ngày hôm 10/4 đó.

– Tiếp theo là cuộc Trao đổi với các chuyên viên là Phụ tá của Tiểu ban

Nhân quyền thuộc Ủy ban Ngọai vụ diễn ra tại Tòa nhà Rayburn của Hạ

Nghị Viện. Buổi Sinh họat này kéo dài từ 12.00 đến 13.00 Giờ – để phía

đại biểu Việt nam thông báo chi tiết hơn về tình trạng vi phạm Nhân

quyền ở Việt nam – nhằm giúp cho việc chuẩn bị cho buổi Điều trần mở

rộng cho công chúng (Public Hearing) sẽ diễn ra tại phòng họp của Ủy

ban Ngọai vụ vào ngày hôm sau 11/4. Các chuyên viên của Quốc Hội

đều tỏ ra thông hiểu rành rẽ về tình hình chính trị xã hội ở Việt nam, nên

cuộc trao đổi đã diễn ra trong bàu không khí rất cởi mở thông cảm về cả

hai phía Việt và Mỹ.

– Phái đòan cùng nhau xuống ăn trưa tại Phòng ăn dưới tầng hầm của

Rayburn Building – ai nấy chọn đồ ăn và thanh tóan theo lối self-service

Và đến 3.00 PM, phái đòan lại di chuyển đến trụ sở của Ủy Ban Tự Do

Tôn Giáo (USCIRF = US Commission on International Religious

Freedom) để trao đổi với giới lãnh đạo của cơ quan này. Chủ tịch

USCIRF là Bà Katrina Lantos Swett và Tiến sĩ Scott Flipse là Phó Giám

Đốc đã trao đổi thảo luận với phái đòan trong hai giờ liền và các đại biểu

đã có dịp trình bày cặn kẽ hơn về khía cạnh đàn áp các tu sĩ, tín đồ cũng

như hạn chế sinh họat tôn giáo ở Việt nam. Lãnh đạo USCIRF đã tỏ ra

rất thông cảm với tình trạng khó khăn ngặt nghèo của các tổ chức tôn

giáo dưới chế độ độc tài khắc nghiệt của chính quyền cộng sản ở Việt

nam từ nhiều năm nay. Nhân tiện, cũng xin ghi là Bà Katrina chính là ái

nữ của Cố Dân biểu nổi danh Tom Lantos (1928 – 2008).

2 – Phiên Điều trần trước Tiểu Ban Nhân Quyền vào ngày 11/4.

Đây mới là buổi Điều trần có quy mô nhất trong lọat sinh họat của hai

ngày vận động này tại Quốc Hội Mỹ. Dân biểu Chris Smith, Chủ tịch

Tiểu ban Nhân quyền một lần nữa đã chủ trì phiên họp được diễn ra tại

văn phòng của Ủy ban Ngọai vụ – với sự tham dự của 6 Dân biểu trong

đó có cả Dân biểu Ed Royce Chủ tịch Ủy ban Ngọai vụ vốn là một nhân

vật quen thuộc của cộng đồng người Việt tại miền Nam California. Các

Dân biểu được vị chủ tọa mời phát biểu trước, rồi mới đến phần Điều

trần của đại diện phái đòan Việt nam.

Nói chung, các Dân biểu đều xác nhận tình trạng vi phạm Nhân quyền

do chính quyền Hanoi gây ra. Đặc biệt Nữ Dân biểu Karen Bass đại diện

đơn vị 37 California còn nhắc đến các báo cáo đáng tin cậy của các tổ

chức Amnesty International, Human Rights Watch và của Mạng Lưới

Nhân Quyền Việt nam đều ghi nhận rõ ràng các vi phạm này.

Tiếp theo là đến phần trình bày của phái đòan Việt nam với các đại diện

là Cựu Dân biểu Cao Quang Ánh, Giáo sư Võ Văn Ái, Tiến sĩ Nguyễn

Đình Thắng và đặc biệt là hai nhân chứng Danh Hui (về nạn Buôn

Người tại nước Nga) và Trần Thanh Tiến (về sự đàn áp tại giáo xứ Cồn

Dầu). Hai nhân chứng này phát biểu bằng tiếng Việt và được Tiến sĩ

Thắng dịch ra Anh ngữ rất chính xác. Cả hai người đều đưa ra được

những chứng từ cụ thể về sự đối xử tàn ác rất thương tâm đối với các

nạn nhân – đo đó mà có sức thuyết phục cao độ đối với cử tọa.

Hai bức ảnh phóng lớn về cảnh Linh mục Lý bị bịt miệng trước Tòa án

và về nạn nhân Nguyễn Thành Năm bị tra tấn đến chết ở Cồn Dầu – đã

được đưa ra để minh họa cho sự chà đạp nhân quyền ở Việt nam hiện

nay.

Người phát biểu cuối cùng trong buổi Điều trần này là ông John Sifton

đặc trách văn phòng Đông Nam Á của Human Rights Watch – ông

Sifton cũng xác nhận có sự vi phạm trầm trọng về nhân quyền ở Việt

nam trong những năm gần đây – chứng từ này có giá trị bổ túc rất vững

vàng cho lời trình bày của các nhân chứng Việt nam.

 

III – Để tóm lược lại.

Đang là Mùa Xuân, khí hậu tại Washington thật mát mẻ dịu dàng với

nắng nhẹ chan hòa và hoa Anh đào đang độ nở mãn khai. Khắp công

viên trước điện Capitol lúc nào cũng tấp nập các nhóm du khách viếng

thăm – mà cũng còn là cử tri từ các địa phương đến thăm vị đại diện dân

cử của mình. Trước cửa các văn phòng của Hạ Nghị Viện, luôn luôn có

nhiều người như chúng tôi xếp hàng để được vào gặp gỡ thăm viếng hay

hội họp với các Dân biểu. Quang cảnh thật là sinh động phấn khích.

* Nói chung, cuộc vận động Nhân quyền của phái đòan Việt nam trong

hai ngày 10 – 11 tháng Tư năm 2013 tại Quốc Hội Mỹ đã gây được một

ấn tượng tốt nơi các vị Dân biểu. Và điều đáng ghi nhất là phát biểu của

vị Chủ tọa phiên Điều trần chính là Dân biểu Chris Smith, người có

thâm niên kỳ cựu – đại diện đơn vị 4 tiểu bang New Jersey liên tục từ

năm 1980 . Ông Chris Smith đã nói dứt khóat không úp mở rằng : “Cần

phải đặt Việt nam vào lại danh sách CPC” (đó là danh sách các quốc gia

cần quan tâm đặc biệt vì sự vi phạm trầm trọng về Nhân quyền =

Countries of Particular Concern).

* Tuy đây mới chỉ là bước đầu trong tiến trình vận động kéo dài suốt hai

năm 2013 – 2014, việc làm của phái đòan VN lần này đã tỏ ra được sự

chú ý thuận lợi của giới dân cử cũng như giới truyền thông báo chí.

Trong thành phần phái đòan kỳ này, thì giới am hiểu tình hình sinh họat

tại Quốc Hội Mỹ đã có sự ghi nhận rằng : Cựu Dân biểu Cao Quang Ánh

cùng với Tiến sĩ Nguyễn Đình Thắng rõ ràng là hai nhân vật đã gây

được sự tin tưởng và mối thiện cảm đáng kể nơi một số Dân biểu – đặc

biệt là với Dân biểu Chris Smith vốn từ lâu đã từng được coi như là một

“người bạn tốt” của lớp người tỵ nạn chính trị Việt nam tại Hoa Kỳ.

* Với cái đà tiến triển trong công cuộc vận động rộng rãi như thế, chúng

ta có quyền tin tưởng được nơi sự thắng lợi tất yếu của chính nghĩa Tự

do, Dân chủ và Nhân quyền của tòan thể nhân dân Việt nam chúng ta

trong tương lai không bao xa nữa vậy./

Baltimore Maryland ngày 14 tháng Tư 2013

Đoàn Thanh Liêm

Bài này đã được đăng trong Tin Cộng Đồng. Đánh dấu đường dẫn tĩnh.